ព្រះត្រៃបិដក​ > វិន័យបិដក > មហាវិភង្គ > បឋមភាគ

វេរញ្ជកណ្ឌកែប្រែ

រឿងវេរញ្ជព្រាហ្មណ៍កែប្រែ

[១] សម័យនោះ ព្រះសម្ពុទ្ធជាម្ចាស់ដ៏មានជោគ ទ្រង់គង់នៅក្បែរដើមស្តៅ ជាលំនៅរបស់នឡេរុយក្ស ជិតស្រុកវេរញ្ជា ជាមួយនឹងភិក្ខុសង្ឃមានប្រមាណច្រើន ចំនួន ៥០០ រូប ។ វេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ បានឮច្បាស់ (នូវដំណឹងនោះហើយ ទើបប្រកាសសេចក្តីថា) ម្នាលគ្នាយើង បានឮថា ព្រះសមណគោតម ជាសក្យបុត្រចេញចាកសក្យត្រកូល ទៅទ្រង់ព្រះផ្នួស ឥឡូវមកគង់នៅក្បែរដើមស្តៅ ជាលំនៅរបស់នឡេរុយក្ស ជិតស្រុកវេរញ្ជា ជាមួយនឹងភិក្ខុសង្ឃមានប្រមាណច្រើនចំនួន ៥០០ រូប ។ កិត្តិសព្ទដ៏ពីរោះរបស់ព្រះគោតមដ៏ចម្រើននោះ ឮខ្ចរខ្ចាយ សុះសាយ យ៉ាងនេះថា ព្រះដ៏មានព្រះភាគអង្គនោះ ទ្រង់ព្រះនាមថា អរហំ ព្រោះព្រះអង្គឆ្ងាយចាកសេចក្តីសៅហ្មងគ្រប់យ៉ាង ថា សម្មាសម្ពុទ្ធោ ព្រោះព្រះអង្គត្រាស់ដឹងនូវញេយ្យធម៌ទាំងពួង ដោយប្រពៃចំពោះព្រះអង្គ ថា វិជ្ជាចរណសម្បន្នោ ព្រោះព្រះអង្គបរិបូណ៌ដោយវិជ្ជា និងចរណៈ គឺសេចក្តីចេះដឹងនិងក្រឹត្យដែលបុគ្គលគប្បីប្រព្រឹត្ត ថា សុគតោ ព្រោះព្រះអង្គមានដំណើរល្អ ទៅកាន់ព្រះនិព្វាន ថា លោកវិទូ ព្រោះព្រះអង្គជ្រាបច្បាស់នូវត្រៃលោក ថា អនុត្តរោ ព្រោះព្រះអង្គប្រសើរ ដោយសីលាទិគុណ រកបុគ្គលណាមួយស្មើគ្មាន ថា បុរិសទម្មសារថិ ព្រោះព្រះអង្គជាអ្នកទូន្មាននូវបុរសដែលគួរទូន្មានបាន ថា សត្ថា ទេវមនុស្សានំ ព្រោះព្រះអង្គជាគ្រូនៃទេវតា និងមនុស្សទាំងឡាយ ថា ពុទ្ធោ ព្រោះព្រះអង្គបានត្រាស់ដឹងនូវអរិយសច្ចធម៌ ថា ភគវា ព្រោះព្រះអង្គលែងវិលត្រឡប់មកកាន់ភពថ្មីទៀត ព្រះអង្គបានត្រាស់ដឹង បានធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់ចំពោះព្រះអង្គនូវលោកនេះ ព្រមទាំងទេវលោក មារលោក ព្រហ្មលោក ចំពោះព្រះអង្គ ទ្រង់ញ៉ាំងនូវពពួកសត្វ ព្រមទាំងសមណៈនិងព្រាហ្មណ៍ ទាំងមនុស្សជាសម្មតិទេពនិងមនុស្សដ៏សេស ហើយទ្រង់ប្រកាស ទ្រង់សំដែងធម៌ ពីរោះបទដើម បទកណ្តាលនិងបទចុង ព្រះអង្គប្រកាសនូវព្រហ្មចរិយធម៌ ព្រមទាំងអត្ថ និងព្យញ្ជនៈដ៏ពេញបរិបូណ៌បរិសុទ្ធទាំងអស់ ក៏ដំណើរដែលបានឃើញ បានជួបនឹងព្រះអរហន្តទាំងឡាយ មានសភាពយ៉ាងហ្នឹង ជាការប្រពៃពេក ។

[២] គ្រានោះ វេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ក៏ចូលសំដៅទៅត្រង់ទីដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគគង់ លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏ពោលពាក្យរាក់ទាក់ សំណេះសំណាលទៅរកព្រះដ៏មានព្រះភាគ លុះបញ្ចប់ពាក្យដែលគួររីករាយនិងពាក្យដែលគួររឭកល្មមឲ្យកើតសេចក្តីស្និទ្ធស្នាលហើយ ក៏អង្គុយក្នុងទីដ៏សមគួរ ។ កាលដែលវេរញ្ជព្រាហ្មណ៍អង្គុយក្នុងទីដ៏សមគួរហើយ ក៏ផ្តើមពាក្យនេះក្រាបទូលព្រះដ៏មានព្រះភាគថា បពិត្រព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ខ្ញុំបានឮពាក្យថា ព្រះសមណគោតម មិនសំពះ មិនក្រោកទទួលព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយដែលចាស់គ្រាំគ្រា ជាព្រឹទ្ធាចារ្យ មានអាយុច្រើន រស់នៅបានយូរឆ្នាំមកហើយ មានអាយុក៏ជ្រុលចូលមកក្នុងបច្ឆឹមវ័យហើយ ទោះបីគ្រាន់តែអញ្ជើញហៅរកព្រាហ្មណ៍ទាំងនោះឲ្យអង្គុយលើអាសនៈ (ព្រះអង្គក៏មិនធ្វើ) បពិត្រព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ពាក្យដែលខ្ញុំបានឮមកនោះ ជាប្រាកដថា ព្រះសមណគោតមដ៏ចម្រើន មិនសំពះ មិនក្រោកទទួលព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយដែលចាស់គ្រាំគ្រា ជាព្រឹទ្ធាចារ្យ មានអាយុច្រើន រស់នៅយូរឆ្នាំមកហើយ មានអាយុក៏ជ្រុលចូលមកក្នុងបច្ឆឹមវ័យហើយ ថា សូម្បីត្រឹមតែអញ្ជើញហៅរកព្រាហ្មណ៍ទាំងនោះឲ្យអង្គុយលើអាសនៈ (ព្រះអង្គក៏មិនធ្វើ) បពិត្រព្រះគោតមដ៏ចម្រើន កិច្ច មានមិនសំពះជាដើមនោះ ជាទំនងពុំសមគួរឡើយ ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ក្នុងលោក (នេះ) ព្រមទាំងទេវលោក មារលោក ព្រហ្មលោក ក្នុងពពួកសត្វព្រមទាំងសមណៈនិងព្រាហ្មណ៍ ទាំងមនុស្សជាសម្មតិទេព និងមនុស្សដ៏សេស តថាគតមិនឃើញអ្នកណាមួយ ល្មមឲ្យតថាគតសំពះ ឬក្រោកទទួល ឬអញ្ជើញហៅរកឲ្យអង្គុយលើអាសនៈនោះឡើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ព្រោះថាបើតថាគតសំពះអ្នកណា ឬក្រោកទទួលអ្នកណា ឬអញ្ជើញហៅរកអ្នកណាឲ្យអង្គុយលើអាសនៈ ក្បាលរបស់អ្នកនោះ នឹងដាច់ធ្លាក់ចេញចាក-ក ។ វេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ ក៏ពោលពាក្យច្រឡោះបោះទៅរកព្រះសាស្តាថា ព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ជាមនុស្សសោះកក្រោះ ឥតរសជាតិទេតើ ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគត្រាស់តបថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ពិតមែន មានហេតុជាទំនង គួរឲ្យអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតមជាមនុស្សសោះកក្រោះ ឥតរសជាតិ ដែលគេថានោះត្រូវហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ពីព្រោះរសជាតិ គឺ រូប សម្លេង ក្លិន ឱជារស សម្ផស្ស ទាំងប៉ុន្មាននោះ តថាគតបានលះស្រឡះហើយ បានផ្តាច់ផ្តិលឫសគល់អស់ហើយ បានធ្វើវត្ថុសម្រាប់កើតទៀតឲ្យអស់រលីងដូចជាដើមត្នោតដែលគេក្របែល គាស់រំលើង ឲ្យលែងដុះតទៅទៀតហើយ ជាធម៌លែងមានបែបភាពតទៅទៀតហើយ ជាធម៌លែងមានកំណើតតទៅខាងមុខទៀតហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ដែលអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាមនុស្សសោះកក្រោះ ឥតរសជាតិនោះ គឺត្រូវត្រង់ហេតុនេះឯង ប៉ុន្តែមិនមែនត្រូវត្រង់ហេតុ ដែលអ្នកឯងនិយាយសំដៅនោះទេ ។ ព្រាហ្មណ៍ពោលថា ព្រះគោតមដ៏ចម្រើន គ្មានគ្រឿងបរិភោគទេតើ ។ ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធទ្រង់ត្រាស់តបថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ពិតមែន មានហេតុជាទំនង គួរឲ្យអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាមនុស្សគ្មានគ្រឿងបរិភោគ ដែលគេថានោះត្រូវហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ពីព្រោះគ្រឿងបរិភោគ គឺ រូប សម្លេង ក្លិន រស សម្ផស្សទាំងប៉ុន្មាននោះ តថាគតបានលះស្រឡះហើយ បានផ្តាច់ផ្តិលឫសគល់អស់ហើយ បានធ្វើវត្ថុសម្រាប់កើតទៀតឲ្យអស់រលីង ដូចជាដើមត្នោតដែលគេក្របែលគាស់រំលើង ឲ្យលែងដុះតទៅទៀតហើយ ជាធម៌លែងមានបែប ភាពតទៅទៀតហើយ ជាធម៌មិនមានកំណើតតទៅខាងមុខទៀតទេ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ដែលអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាមនុស្សគ្មានគ្រឿងបរិភោគនោះ គឺជាសំដីត្រូវត្រង់ហេតុនេះឯង ប៉ុន្តែមិនមែនត្រូវត្រង់ហេតុ ដែលអ្នកឯងនិយាយសំដៅនោះទេ ។ ព្រាហ្មណ៍ពោលថា ព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ជាអ្នកពោលពាក្យឃាត់កិច្ចការ ថាមិនត្រូវធ្វើទេតើ ។ ព្រះសាស្តាទ្រង់ត្រាស់តបថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ពិតមែន មានហេតុជាទំនង គួរឲ្យអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាអ្នកពោលពាក្យឃាត់កិច្ចការថា មិនត្រូវធ្វើ ដែលគេថានោះត្រូវហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ព្រោះតថាគតប្រកាន់និយាយហាមឃាត់ថា មិនត្រូវអ្នកណាមួយធ្វើកាយទុច្ចរិត វចីទុច្ចរិត មនោទុច្ចរិតឡើយ តថាគតតែងនិយាយហាមឃាត់ថា មិនត្រូវអ្នកណាមួយ ធ្វើនូវធម៌ទាំងឡាយជាអកុសលដ៏អាក្រក់ច្រើនប្រការនោះឡើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ដែលអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាអ្នកពោលពាក្យឃាត់កិច្ចការថា មិនត្រូវធ្វើនោះ គឺជាសំដីត្រូវត្រង់ហេតុនេះឯង ប៉ុន្តែមិនមែនត្រូវត្រង់ហេតុ ដែលអ្នកឯងនិយាយសំដៅនោះទេ ។ ព្រាហ្មណ៍ពោលថា ព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ជាអ្នកពោលពាក្យកាត់ផ្តាច់ផ្តិលទេតើ ។ ព្រះសាស្តាទ្រង់ត្រាស់តបថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ពិតមែន មានហេតុជាទំនង គួរឲ្យអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាអ្នកពោលពាក្យកាត់ផ្តាច់ផ្តិល ដែលគេថានោះ ត្រូវហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ព្រោះតថាគតប្រកាន់និយាយថា ឲ្យសត្វកាត់ផ្តាច់ផ្តិលនូវរាគៈ ទោសៈ មោហៈ តថាគតតែងនិយាយថា ឲ្យសត្វកាត់ផ្តាច់នូវធម៌ទាំងឡាយ ជាអកុសលដ៏អាក្រក់ ច្រើនយ៉ាងនោះចេញ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ដែលអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាអ្នកពោលពាក្យផ្តាច់ផ្តិលនោះ គឺត្រូវត្រង់ហេតុនេះឯង ប៉ុន្តែមិនមែនត្រូវត្រង់ហេតុ ដែលអ្នកឯងនិយាយសំដៅនោះទេ ។ ព្រាហ្មណ៍ពោលថា ព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ជាអ្នកខ្ពើមរអើមណាស់ទេតើ ។ ព្រះសម្ពុទ្ធទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ពិតមែន មានហេតុជាទំនង គួរឲ្យអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាអ្នកខ្ពើមរអើម ដែលគេថានោះត្រូវហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ព្រោះតថាគតខ្ពើមសេចក្តីប្រព្រឹត្តិអាក្រក់ដោយកាយ វាចា ចិត្ត តថាគតខ្ពើមសេចក្តីប្រកបចិត្តផ្តេកផ្តិតទៅរកអកុសលធម៌ទាំងឡាយដ៏អាក្រក់ច្រើនប្រការ (នោះណាស់) ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ដែលអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាអ្នកខ្ពើមរអើមនោះ គឺត្រូវត្រង់ហេតុនេះឯង ប៉ុន្តែមិនត្រូវត្រង់ហេតុ ដែលអ្នកឯងនិយាយសំដៅនោះទេ ។ ព្រាហ្មណ៍ពោលថា ព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ជាអ្នកបំផ្លាញទេតើ ។ ព្រះលោកនាថជាម្ចាស់ទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ពិតមែន មានហេតុជាទំនង គួរឲ្យអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាអ្នកបំផ្លាញ ដែលគេថានោះត្រូវហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ព្រោះតថាគតសំដែងធម៌ចំពោះផ្លូវប្រតិបត្តិ ដែលបំផ្លាញបង់នូវរាគៈ ទោសៈ មោហៈ តថាគតសំដែងធម៌ចំពោះផ្លូវប្រតិបត្តិ ដែលរំលាងបង់នូវអកុសលធម៌ទាំងឡាយដ៏អាក្រក់ច្រើនប្រការ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ដែលអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាអ្នកបំផ្លាញនោះ គឺត្រូវត្រង់ហេតុនេះឯង ប៉ុន្តែមិនមែនត្រូវត្រង់ហេតុដែលអ្នកឯងនិយាយសំដៅនោះទេ ។ ព្រាហ្មណ៍ពោលថា ព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ជាអ្នកដុតកំដៅទេតើ ។ ព្រះសព្វញ្ញូជាម្ចាស់ទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ពិតមែន មានហេតុជាទំនង គួរឲ្យអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតមជាអ្នកដុតកំដៅ ដែលគេថានោះត្រូវហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ព្រោះតថាគតប្រកាន់និយាយថា ការប្រព្រឹត្តិអាក្រក់ដោយកាយ វាចា ចិត្ត ជាទីតាំងនៃសេចក្តីក្តៅក្រហាយ ជាអកុសលធម៌ដ៏អាក្រក់ អកុសលធម៌ទាំងឡាយដ៏អាក្រក់ ដែលជាទីតាំងនៃសេចក្តីក្តៅក្រហាយ (នោះ) បើអ្នកណាបានលះបង់ស្រឡះហើយ បានផ្តាច់ផ្តិលឫសគល់អស់ហើយ បានធ្វើវត្ថុសម្រាប់កើតទៀត ឲ្យអស់រលីងដូចដើមត្នោតដែលគេក្របែលគាស់រំលើង ឲ្យលែងដុះតទៅទៀតហើយ បានធ្វើឲ្យលែងមានបែបភាពតទៅទៀតហើយ ឲ្យជាធម៌លែងមានកំណើតតទៅខាងមុខទៀតហើយ តថាគតហៅអ្នកនោះថា អ្នកដុតកំដៅ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ អកុសលធម៌ទាំងឡាយដ៏អាក្រក់ជាទីតាំងនៃសេចក្តីក្តៅក្រហាយ (នោះ) តថាគតឯងបានលះបង់ស្រឡះហើយ បានផ្តាច់ផ្តិលឫសគល់អស់ហើយ បានធ្វើវត្ថុសម្រាប់កើតទៀត ឲ្យអស់រលីង ដូចជាដើមត្នោត ដែលគេក្របែលគាស់រំលើង ឲ្យលែងដុះតទៅទៀតហើយ បានធ្វើឲ្យលែងមានបែបភាពតទៅទៀតហើយ ឲ្យជាធម៌លែងមានកំណើតតទៅខាងមុខទៀតហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ដែលអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាអ្នកដុតកំដៅនោះគឺត្រូវត្រង់ហេតុនេះឯង ប៉ុន្តែមិនមែនត្រូវត្រង់ហេតុដែលអ្នកឯងនិយាយសំដៅនោះទេ ។ ព្រាហ្មណ៍ពោលថា ព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ជាមនុស្សឥតកំណើតទេតើ ។ ព្រះដ៏មានជោគទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ពិតមែនហើយ មានហេតុជាទំនងគួរឲ្យអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាមនុស្សឥតកំណើត ដែលគេថានោះត្រូវហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ព្រោះកិរិយាដេកក្នុងគភ៌តទៅទៀត ដំណើរកើតក្នុងភពតទៅមុខទៀត បើអ្នកណាបានលះបង់ស្រឡះហើយ បានផ្តាច់ផ្តិលឫសគល់អស់ហើយ បានធ្វើវត្ថុសម្រាប់កើតទៀត ឲ្យអស់រលីង ដូចជាដើមត្នោត ដែលគេក្របែលគាស់រំលីង ឲ្យលែងដុះតទៅទៀតហើយ បានធ្វើឲ្យលែងមានបែបភាពតទៅទៀតហើយ ឲ្យជាធម៌លែងមានកំណើតតទៅខាងមុខទៀតហើយ តថាគតហៅអ្នកនោះថា អ្នកឥតកំណើត ម្នាលព្រាហ្មណ៍ កិរិយាដេកក្នុងគភ៌តទៅទៀត ដំណើរកើតក្នុងភពតទៅមុខទៀត (នោះ) តថាគតឯងបានលះបង់ស្រឡះហើយ បានផ្តាច់ផ្តិលឫសគល់អស់ហើយ បានធ្វើវត្ថុសម្រាប់កើតទៀត ឲ្យអស់រលីង ដូចជាដើមត្នោត ដែលគេក្របែលគាស់រំលើង ឲ្យលែងដុះតទៅទៀតហើយ បានធ្វើឲ្យលែងមានបែបភាពតទៅទៀតហើយ ឲ្យជាធម៌លែងមានកំណើតតទៅខាងមុខទៀតហើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ដែលអ្នកផងគេថា ព្រះសមណគោតម ជាមនុស្សឥតកំណើតនោះ គឺត្រូវត្រង់ហេតុនេះឯង ប៉ុន្តែមិនមែនត្រូវត្រង់ហេតុដែលអ្នកឯងនិយាយសំដៅនោះទេ ។

[៣] ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ប្រៀបដូចជាពងមាន់ទាំងឡាយ៨ក្តី ១០ក្តី ១២ក្តី ពងមាន់ទាំងនោះ គឺមេមាន់ក្រាបដោយប្រពៃហើយ ធ្វើឲ្យកក់ក្តៅដោយប្រពៃហើយ ឲ្យចាប់ក្លិនវាជាមេដោយប្រពៃហើយ (លុះដល់វេលាញាស់) ក៏បណ្តាកូនមាន់ទាំងនោះ កូនមាន់ណា ទម្លាយសម្បកពង ដោយចុងក្រចកជើង ឬដោយចុងចំពុះ ហើយញាស់ចេញមកដោយស្រួលមុនគេបំផុត បើដូច្នេះ តើអ្នកផងគួរហៅកូនមាន់នោះថា កូនច្បង ឬកូនពៅហ៏ ។ ព្រាហ្មណ៍ក្រាបទូលថា បពិត្រព្រះគោតមដ៏ចម្រើន (កូនមាន់នោះ) គេគួរហៅថា កូនច្បង ព្រោះវាជាបងគេបំផុត ។ ព្រះសាស្តាទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ កាលបើពពួកសត្វ ដូចជាពងមាន់ កើតហើយ មានអវិជ្ជាគឺសេចក្តីល្ងង់ ដូចជាសម្បកពងកំពុងរួបរឹតក្នុងលោក មានតែតថាគតម្នាក់ឯង ដែលទម្លាយសម្បកពង គឺសេចក្តីល្ងង់ ហើយត្រាស់ដឹងខ្លួនឯងដោយប្រពៃនូវសម្មាសម្ពោធិញ្ញាណ ដែលមិនមានគុណជាតឯទៀតប្រសើរជាងឡើយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ តថាគតឯងជាចម្បង ជាបុគ្គលប្រសើរបំផុតជាងសត្វលោក ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ព្យាយាម តថាគតបានតាំងផ្តើមហើយ មិនបន្ធូរបន្ថយទេ ទាំងស្មារតី តថាគតក៏ប្រុងមិនឲ្យមានភ្លាត់ កាយសោត ក៏ស្ងប់រំងាប់មិនក្រវល់ក្រវាយ ចិត្តក៏នឹងល្អ ជាចិត្តមានអារម្មណ៍តែមួយ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ តថាគតឯង លុះដល់ប្រាកដជាស្ងាត់ចាកកាមទាំងឡាយ ប្រាកដជាស្ងាត់ចាកធម៌ទាំងឡាយ ជាអកុសលហើយ ក៏ចូលដល់បឋមជ្ឈាន ដែលប្រកបដោយវិតក្កៈ វិចារៈ មានបីតិ និងសុខ ដែលកើតអំពីសេចក្តីស្ងប់ស្ងាត់ជាអារម្មណ៍នៅហើយ ។ លុះតថាគត ចូលទៅជិតរំងាប់វិតក្កៈ វិចារៈរួចហើយ ក៏បានចូលដល់ទុតិយជ្ឈាន ជាទីផូរផង់ប្រព្រឹត្តទៅខាងក្នុង មានសភាពជាចិត្តខ្ពស់ឯក គ្មានវិតក្កៈ វិចារៈ មានតែបីតិនិងសុខ កើតពីសមាធិនៅហើយ ។ លុះលះបង់បីតិចេញហើយ តថាគតជាបុគ្គលព្រងើយ មានសតិ មានសេចក្តីដឹងច្បាស់នៅហើយ តថាគតសោយសុខដោយកាយផង អរិយបុគ្គលទាំងឡាយ តែងសំដែងនូវបុគ្គលដែលបានតតិយជ្ឈានណា ថាជាបុគ្គលមានចិត្តព្រងើយ ជាអ្នកមានស្មារតី មានប្រក្រតីនៅជាសុខ តថាគតក៏បានដល់នូវតតិយជ្ឈាននោះហើយនៅ ។ ព្រោះលះបង់នូវសេចក្តីសុខផង ព្រោះលះបង់នូវសេចក្តីទុក្ខផង ព្រោះរំលត់នូវសោមនស្ស និងទោមនស្សអំពីមុនផង តថាគតបានចូលដល់ចតុត្ថជ្ឈានឥតទុក្ខ ឥតសុខ មានសតិដ៏ស្អាតព្រោះឧបេក្ខាហើយនៅ ។ កាលដែលចិត្តខ្ជាប់ខ្ជួន បរិសុទ្ធផូរផង់ មិនមានកិលេស ប្រាសចាកសេចក្តីសៅហ្មង ជាចិត្តទន់ សមគួរដល់កម្ម ជាចិត្តនឹងធឹង មិនញាប់ញ័រយ៉ាងនេះហើយ តថាគតឯង ក៏បានបង្អោនចិត្តចូលទៅ ក្នុងបុព្វេនិវាសានុស្សតិញ្ញាណ (ញាណជាគ្រឿងរឭកជាតិមុនបាន) ។ តថាគតឯង ក៏រឭកជាតិដែលបានអាស្រ័យនៅមកអំពីមុន ជាអនេកជាតិ ។ រឭកជាតិបានដូចម្តេច ។ រឭកបាន១ជាតិ ២ជាតិ ៣ជាតិ ៤ជាតិ ៥ជាតិ ១០ជាតិ ២០ជាតិ ៣០ជាតិ ៤០ជាតិ ៥០ជាតិ ១០០ជាតិ ១ពាន់ជាតិ ១សែនជាតិក៏បាន រឭកបានច្រើនសំវដ្តកប្ប ច្រើនវិវដ្តកប្ប ច្រើនសំវដ្តវិវដ្ដកប្បក៏បាន ដូច្នេះថា តថាគតបានកើតក្នុងភពឯណោះ មានឈ្មោះយ៉ាងនេះ មានគោត្រយ៉ាងនេះ មានសម្បុរយ៉ាងនេះ មានអាហារយ៉ាងនេះ ទទួលសុខទុក្ខយ៉ាងនេះ មានកំណត់អាយុប៉ុណ្ណេះ តថាគតច្យុតចាកអត្តភាពនោះ ហើយបានទៅកើតក្នុងភពឯណោះ ដែលទៅកើតក្នុងភពនោះ តថាគត ក៏មានឈ្មោះយ៉ាងនេះ មានគោត្រយ៉ាងនេះ មានសម្បុរយ៉ាងនេះ មានអាហារយ៉ាងនេះ បានទទួលសុខទុក្ខយ៉ាងនេះ មានកំណត់អាយុប៉ុណ្ណេះ តថាគតឯងច្យុតចាកអត្តភាពនោះហើយ មកកើតក្នុងភពនេះ ។ តថាគតរឭកតាមនូវជាតិ ដែលអាស្រ័យនៅពីមុន បានច្រើនជាតិ ព្រមទាំងអាការៈ ព្រមទាំងឧទ្ទេសយ៉ាងនេះ ។ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ បឋមវិជ្ជានេះហើយ ដែលតថាគតបានត្រាស់ដឹងក្នុងយាមជាដំបូងនៃរាត្រី លុះដល់សេចក្តីល្ងង់ខ្ចាត់បាត់ទៅ សេចក្តីចេះដឹងប្រាកដ ក៏កើតឡើង ងងឹតខ្ចាត់បាត់ទៅ ពន្លឺក៏កើតឡើងដល់តថាគត ដែលកំពុងអង្គុយប្រុងស្មារតី មិនប្រហែសធ្វេសខំប្រឹងដុតបំផ្លាញកិលេស មានចិត្តមូលស្លុងឥតមាននឹកនាដល់កាយ និងជីវិតឡើយ ដូចជាបណ្ឌិតទាំងឡាយ ដែលបាននូវបឋមវិជ្ជានុ៎ះដូច្នោះដែរ ។ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ នេះឯងជាបឋមវិជ្ជាដែលតថាគតបានត្រាស់ដឹងហើយ ដូចជាកូនមាន់ញាស់ចេញចាកសម្បកពង ។ កាលដែលចិត្តខ្ជាប់ខ្ជួនបរិសុទ្ធផូរផង់ មិនមានកិលេស ប្រាសចាកសេចក្តីសៅហ្មងជាចិត្តទន់សមគួរដល់កម្ម ជាចិត្តនឹងធឹង មិនញាប់ញ័រយ៉ាងនេះហើយ តថាគតទើបបង្អោនចិត្តចូលទៅក្នុងញាណ ដែលនាំឲ្យបានត្រាស់ដឹងនូវចុតិ និងបដិសន្ធិនៃសត្វទាំងឡាយ គឺចុតូបបាតញ្ញាណ ។ តថាគតពិចារណាមើលនូវសត្វទាំងឡាយ ដែលច្យុត និងចាប់បដិសន្ធិទាបថោក និងឧត្តម មានសណ្ឋានល្អ និងអាក្រក់ ទៅកាន់សុគតិ និងទុគ្គតិដោយចក្ខុដូចជាទិព្វដ៏បរិសុទ្ធ ក្រៃលែងជាងចក្ខុរបស់មនុស្សសាមញ្ញ ក៏ឃើញច្បាស់នូវសត្វទាំងឡាយ ដែលអន្ទោលទៅតាមកម្មថា អើហ្ន៎ សត្វទាំងអម្បាលនេះ ប្រកបដោយកាយទុច្ចរិត ប្រកបដោយវចីទុច្ចរិត ប្រកបដោយមនោទុច្ចរិត ជាមិច្ឆាទិដ្ឋិ ប្រកាន់មាំនូវកម្មជាមិច្ឆាទិដ្ឋិ និយាយតិះដៀលអរិយបុគ្គលទាំងឡាយ សត្វទាំងនោះ លុះដល់រំលាងខន្ធ បន្ទាប់អំពីមរណៈ ក៏ទៅកើតឯអបាយ ទុគ្គតិ វិនិបាត នរក មួយសោត អើហ្ន៎ សត្វទាំងអម្បាលនេះ ប្រកបដោយកាយសុចរិត ប្រកបដោយវចីសុចរិត ប្រកបដោយមនោសុចរិត ជាសម្មាទិដ្ឋិ ប្រកាន់មាំនូវកម្មជាសម្មាទិដ្ឋិ មិនតិះដៀលអរិយបុគ្គលទាំងឡាយ សត្វទាំងអម្បាលនោះ លុះដល់រំលាងខន្ធ បន្ទាប់អំពីមរណៈ ក៏ទៅកើតក្នុងលោក គឺសុគតិ និងស្ថានសួគ៌ ។ តថាគតពិចារណាមើលនូវសត្វទាំងឡាយ ដែលច្យុតនិងចាប់បដិសន្ធិ ទាបថោក និងឧត្តម មានសណ្ឋានល្អ និងអាក្រក់ ទៅកាន់សុគតិ និងទុគ្គតិ ដោយចក្ខុដូចជាទិព្វដ៏បរិសុទ្ធ ក្រៃលែងជាងចក្ខុរបស់មនុស្សសាមញ្ញ ក៏ឃើញច្បាស់នូវសត្វទាំងឡាយ ដែលអន្ទោលទៅតាមកម្ម ដោយប្រការដូច្នេះ ។ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ វិជ្ជាទី២នេះឯងហើយ ដែលតថាគតបានត្រាស់ដឹងក្នុងយាមជា កណ្តាលនៃរាត្រី លុះដល់សេចក្តីល្ងង់ខ្លៅបាត់ទៅ សេចក្តីចេះដឹងប្រាកដក៏កើតឡើង ងងឹតខ្ចាត់បាត់ទៅ ពន្លឺក៏កើតឡើងដល់តថាគតដែលកំពុងប្រុងស្មារតី មិនប្រហែសធ្វេស ខំប្រឹងដុតបំផ្លាញកិលេស មានចិត្តមូលស្លុងឥតមាននឹកនាដល់កាយ និងជីវិតឡើយ ដូចជាបណ្ឌិតទាំងឡាយដែលបាននូវវិជ្ជាទី២នុ៎ះដូច្នោះដែរ ។ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ នេះឯងជាវិជ្ជាទី២ ដែលតថាគតបានត្រាស់ដឹងហើយ ដូចជាកូនមាន់ដែលញាស់ចេញចាកសម្បកពង ។ កាលដែលចិត្តខ្ជាប់ខ្ជួន បរិសុទ្ធផូរផង់ មិនមានកិលេស ប្រាសចាកសេចក្តីសៅហ្មង ជាចិត្តទន់ សមគួរដល់កម្ម ជាចិត្តនឹងធឹងមិនញាប់ញ័រយ៉ាងនេះហើយ តថាគតទើបបង្អោនចិត្តចំពោះទៅក្នុងញាណជាហេតុឲ្យបានអស់ទៅនៃអាសវៈទាំងឡាយ គឺអាសវក្ខយញ្ញាណ តថាគតក៏ដឹងប្រាកដតាមពិតថា នេះជាទុក្ខ ដឹងប្រាកដតាមពិតថា នេះជាហេតុនាំឲ្យកើតទុក្ខ ដឹងប្រាកដតាមពិតថា នេះជាសេចក្តីរលត់ទុក្ខ ដឹងប្រាកដតាមពិតថា នេះជាបដិបទាឲ្យបានដល់នូវសេចក្តីរលត់ទុក្ខ ដឹងប្រាកដតាមពិតថា ធម៌ប៉ុណ្ណេះជាអាសវៈ ដឹងប្រាកដតាមពិតថា ធម៌នេះជាហេតុនាំឲ្យកើតអាសវៈ ដឹងប្រាកដតាមពិតថា នេះជាសេចក្តីរលត់នៃអាសវៈ ដឹងប្រាកដតាមពិតថា នេះជាបដិបទា ឲ្យបានដល់នូវសេចក្តីរលត់នៃអាសវៈ កាលដែលតថាគតដឹងយ៉ាងនេះ តថាគតឃើញយ៉ាងនេះ ចិត្តតថាគតក៏ផុតចាកគ្រឿងត្រាំ គឺកាមផង គឺភពផង គឺអវិជ្ជាផង កាលបើចិត្តតថាគតបានរួចផុតស្រឡះហើយ ប្រាជ្ញាក៏កើតប្រាកដដល់តថាគតថា ចិត្តរួចផុតស្រឡះចាកអាសវៈហើយ ទាំងតថាគតក៏ដឹងច្បាស់ថា កំណើតរបស់អញអស់ហើយ ព្រហ្មចរិយធម៌ អញបានប្រព្រឹត្តគ្រប់គ្រាន់ហើយ សោឡសកិច្ច អញក៏បានធ្វើស្រេចហើយ កិច្ចដទៃ ដើម្បីសោឡសកិច្ចនេះទៀត មិនមានឡើយ ។ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ វិជ្ជាទី៣នេះហើយ ដែលតថាគតបានត្រាស់ដឹងក្នុងយាមជាបំផុតនៃរាត្រី លុះដល់សេចក្តីល្ងង់ខ្លៅខ្ចាត់បាត់ទៅ សេចក្តីចេះដឹងប្រាកដក៏កើតឡើង ងងឹតខ្ចាត់បាត់ទៅ ពន្លឺក៏កើតឡើងដល់តថាគតដែលកំពុងអង្គុយប្រុងស្មារតី មិនប្រហែសធ្វេស ខំប្រឹងដុតបំផ្លាញកិលេស មានចិត្តមូលស្លុងឥតមាននឹកនាដល់កាយ និងជីវិតឡើយ ដូចជាបណ្ឌិតទាំងឡាយ ដែលបាននូវវិជ្ជាទី៣នុ៎ះដូច្នោះដែរ ។ ម្នាលព្រាហ្មណ៍ ការត្រាស់ដឹងរបស់តថាគត ជាគម្រប់៣នេះ ដូចគ្នានឹងការញាស់ចេញរបស់កូនមាន់អំពីសម្បកពង ។

[៤] កាលបើព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់ត្រាស់យ៉ាងនេះហើយ វេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ បានក្រាបបង្គំទូលព្រះដ៏មានព្រះភាគវិញថា ព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ព្រះអង្គជាចម្បងជាងមនុស្ស ប្រសើរបំផុតជាងមនុស្ស បពិត្រព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ភាសិតរបស់ព្រះអង្គច្បាស់ណាស់ បពិត្រព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ភាសិតរបស់ព្រះអង្គច្បាស់ណាស់ បពិត្រព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ធម៌ដែលព្រះអង្គសម្តែងហើយ ដោយអនេកបរិយាយយ៉ាងនេះ (ភ្លឺច្បាស់ណាស់) គួរនាដូចជាមនុស្សចាប់របស់ដែលគេផ្កាប់ចុះ ឲ្យផ្ងារឡើង ពុំនោះ ដូចជាមនុស្សបើកបង្ហាញរបស់ដែលគេលាក់បិទបាំង ពុំនោះសោត ដូចជាមនុស្សប្រាប់ផ្លូវដល់អ្នកវង្វេងទិស ឬក៏ដូចជាមនុស្សកាន់ប្រទីបទ្រោលបំភ្លឺក្នុងទីងងឹត ដោយគិតថា មនុស្សមានភ្នែករមែងមើលឃើញនូវរូបទាំងឡាយ ខ្ញុំព្រះអង្គនោះសូមដល់នូវព្រះគោតមដ៏ចម្រើនផង ព្រះធម៌ផង ព្រះភិក្ខុសង្ឃផង ជាទីពឹងទីរឭក ចាប់ដើមតាំងពីថ្ងៃនេះទៅ សូមព្រះគោតមដ៏ចម្រើនជ្រាបនូវខ្ញុំព្រះអង្គថាជាឧបាសក ដល់សរណគមន៍ស្មើដោយជីវិត មិនតែប៉ុណ្ណោះទេ សូមព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ទទួលនិមន្តគង់ចាំវស្សាជិតស្រុកវេរញ្ជាមួយអន្លើដោយភិក្ខុសង្ឃ ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ក៏ព្រមទទួលនិមន្តដោយតុណ្ហីភាព ។ លំដាប់នោះ វេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ដឹងច្បាស់ថា ព្រះអង្គទទួលនិមន្តហើយ ក៏ក្រោកចាកអាសនៈថ្វាយបង្គំលាព្រះដ៏មានព្រះភាគ ហើយធ្វើប្រទក្សិណដើរចេញទៅ ។

[៥] សម័យនោះឯង ស្រុកវេរញ្ជាកើតអំណត់អត់បាយ មនុស្សទាំងឡាយចិញ្ចឹមជីវិតបានដោយកម្រក្រៃពេក មនុស្សណាដែលក្រលំបាកស្រាប់ ក៏ស្លាប់ មានឆ្អឹងស (ដេរដាសលើផែនដី) មនុស្សដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិល្មមទិញដូរស្រូវអង្ករគេបាន ក៏មិនងាយនឹងទិញដូរ បើលុះតែមានស្លាកកាន់ជាសំគាល់ ទើបទិញដូរបាន ជនទាំងអស់ក្នុងស្រុកនោះព្យាយាមស្វែងរកអាហារបានដោយកម្រក្រៃពេក ។ សម័យនោះ មានពួកឈ្មួញសេះនៅក្នុងឧត្តរាបថប្រទេស នាំសេះចំនួន ៥០០ ចូលមកនៅសម្រាកក្នុងស្រុកវេរញ្ជា ក្នុងរដូវខែវស្សា ។ ពួកឈ្មួញដែលនៅក្នុងរោងសេះទាំងនោះ ក៏បានបញ្ញត្តគ្នាឲ្យប្រគេនបាយក្រៀមចំនួន១នាឡិៗម្នាក់ ដល់ភិក្ខុទាំងឡាយ ។ លុះដល់ពេលបុព្វណ្ហសម័យ ភិក្ខុទាំងឡាយស្លៀកស្បង់ទ្រង់ចីវរ និងបាត្រ នាំគ្នាចូលទៅបិណ្ឌបាត ក្នុងស្រុកវេរញ្ជា ក៏មិនប្រទះបានអាហារបិណ្ឌបាតសោះឡើយ ទើបទៅបិណ្ឌបាតខាងពួកឈ្មួញឯរោងសេះវិញ ក៏បានបាយក្រៀម១នាឡិៗម្នាក់ ហើយវិលមកអារាម យកបាយក្រៀមនោះបុកក្នុងត្បាល់រួចនាំគ្នាឆាន់ ។ ចំណែកខាងព្រះអានន្ទដ៏មានអាយុ យកបាយក្រៀម១នាឡិ កិនក្នុងត្បាល់ថ្ មហើយយកទៅថ្វាយព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គក៏ទ្រង់ទទួលសោយបាយក្រៀមនោះ ។ វេលានោះ ព្រះសម្ពុទ្ធទ្រង់បានឮសូរត្បាល់ និងអង្រែនោះដែរ ។ ព្រះតថាគតទាំងឡាយ បានជ្រាបនូវហេតុហើយសួរក៏មាន បានជ្រាបហើយមិនសួរក៏មាន ជ្រាបច្បាស់នូវកាលគួរ ហើយសួរក៏មាន ជ្រាបច្បាស់នូវកាលគួរ ហើយមិនសួរក៏មាន ឯព្រះតថាគតទាំងឡាយ ព្រះអង្គតែងសួរនូវការណា ដែលប្រកបដោយប្រយោជន៍ កម្មដែលមិនប្រកបដោយប្រយោជន៍ ព្រះអង្គមិនសួរឡើយ ព្រោះព្រះតថាគតទាំងឡាយ ទ្រង់បានផ្តាច់បង់ នូវកម្មមិនប្រកបដោយប្រយោជន៍ទាំងឡាយ ដោយអរិយមគ្គជ្រះស្រឡះហើយ ។ ព្រះសព្វញ្ញុពុទ្ធដ៏មានជោគទាំងឡាយ ទ្រង់តែងសួរនូវភិក្ខុទាំងឡាយ ដោយហេតុពីរប្រការ គឺទ្រង់សួរដើម្បីនឹងសម្តែងនូវធម៌១ ដើម្បីនឹងបញ្ញត្តនូវសិក្ខាបទដល់សាវកទាំងឡាយ១ ។ គ្រានោះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់ហៅព្រះអានន្ទដ៏មានអាយុមក ហើយទ្រង់សួរថា ម្នាលអានន្ទ សូរសម្លេងនោះជាសូរត្បាល់អង្រែឬអ្វី ។ ទើបព្រះអានន្ទដ៏មានអាយុ ក្រាបទូលរឿងនុ៎ះ ឲ្យព្រះដ៏មានព្រះភាគជ្រាបគ្រប់ប្រការ ។ ព្រះអង្គត្រាស់សរសើរថា ត្រូវហើយអានន្ទ ប្រពៃហើយអានន្ទ អ្នកឯងរាល់គ្នាជាសប្បុរសឈ្នះវិសេសហើយ បណ្តាលជនខាងក្រោយគេនឹងនឹកចង់ឲ្យនូវចង្ហាន់ដែលគេចំអិន ដោយអង្ករស្រូវខ្សាយ ព្រមទាំងម្ហូបលាយដោយសាច់ដ៏ឆ្ងាញ់ពិសារ (ដល់អ្នករាល់គ្នា) ។

[៦] គ្រានោះ ព្រះមហាមោគ្គល្លានដ៏មានអាយុក៏ចូលទៅគាល់ព្រះដ៏មានព្រះភាគ លុះចូលទៅដល់បានក្រាបថ្វាយបង្គំព្រះអង្គដោយគោរព រួចហើយក៏គង់ក្នុងទីដ៏សមគួរ ។ លុះព្រះមហាមោគ្គល្លានដ៏មានអាយុគង់ក្នុងទីដ៏សមគួរហើយ ក៏ក្រាបទួលស្នើសេចក្តីនេះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគថាសូមទ្រង់ព្រះ មេត្តាប្រោស ឥឡូវនេះ ស្រុកវេរញ្ជាកើតអំណត់អត់បាយ មនុស្សទាំងឡាយនឹងចិញ្ចឹមជីវិតបានដោយកម្រក្រៃពេក មនុស្សណាដែលក្រលំបាកស្រាប់ក៏ស្លាប់មានឆ្អឹងស (ដេរដាសលើផែនដី) មនុស្សដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិ ល្មមទិញដូរស្រូវអង្ករគេបាន ក៏មិនងាយនឹងទិញដូរ បើលុះតែមានស្លាកកាន់ជាសំគាល់នោះ ទើបទិញដូរបាន ជនទាំងអស់ក្នុងស្រុកនោះ នឹងព្យាយាមស្វែងរកអាហារបានដោយកម្រក្រៃពេក សូមទ្រង់ព្រះមេត្តា ប្រោស ផ្ទៃខាងក្រោមនៃផែនដីនេះ មានឱជារសផ្អែមដូចទឹកឃ្មុំ ដែលស្អាតបរិសុទ្ធឥតលាយច្រឡំដោយមេឃ្មុំ សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស ខ្ញុំព្រះអង្គចង់ប្រែត្រឡប់ផែនដីនេះឲ្យផ្ងារឡើង ដើម្បីនឹងឲ្យភិក្ខុទាំងឡាយឆាន់នូវឱជារស ដែលកើតឡើងអំពីស្រទាប់នៃផែនដីនោះ ។ ព្រះបរមសាស្តាទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលមោគ្គល្លាន ចុះអ្នកនឹងយកមនុស្ស សត្វទាំងឡាយដែលនៅអាស្រ័យលើផែនដីនេះ អោយទៅនៅឯណា ។ ព្រះមហាមោគ្គល្លានទូលតបថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស ខ្ញុំព្រះអង្គនឹងនិម្មិតបាតដៃម្ខាង ឲ្យបានដូចជាផែនដីធំ នឹងឲ្យសត្វទាំងឡាយដែលនៅអាស្រ័យលើផែនដី មកនៅលើបាតដៃម្ខាងនោះ ហើយខ្ញុំព្រះអង្គនឹងប្រែនូវផែនដីដោយដៃម្ខាង ។ ព្រះអង្គទ្រង់ឃាត់ថា មោគ្គល្លាន អ្នកកុំពេញចិត្តនឹងត្រឡប់ផែនដីនោះឡើយ សត្វទាំងឡាយនឹងបាននូវសេចក្តីជ្រួលជ្រើមរបល់ ។ ព្រះមហាមោគ្គល្លានក្រាបទូលថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស ព្រះពុទ្ធដីកាដែលទ្រង់ត្រាស់មកនោះប្រពៃហើយ (បើដូច្នោះ) សូមឲ្យភិក្ខុសង្ឃទាំងអស់ទៅបិណ្ឌបាតឯឧត្តរកុរុទ្វីបវិញ ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់ត្រាស់តបថា ម្នាលមោគ្គល្លាន ចុះភិក្ខុទាំងឡាយឯណាដែលមិនមានឫទ្ធិ អ្នកនឹងធ្វើនូវភិក្ខុទាំងនោះដូចម្តេចទៅ ។ ព្រះមហាមោគ្គល្លានក្រាបទូលថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស ភិក្ខុទាំងអស់នឹងទៅបានយ៉ាងណា ខ្ញុំព្រះអង្គនឹងធ្វើយ៉ាងនោះ ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់ត្រាស់តបថា កុំ មោគ្គល្លាន អ្នកកុំពេញចិត្តឲ្យភិក្ខុសង្ឃទាំងអស់ទៅបិណ្ឌបាតឯឧត្តរកុរុទ្វីបនោះឡើយ ។

[៧] គ្រានោះ ព្រះសារីបុត្តដ៏មានអាយុ លោកចូលទៅនៅក្នុងរហោឋានជាទីចេញចាកពួក ហើយសម្ងំនៅក្នុងកម្មដ្ឋាន មានសេចក្តីត្រិះរិះយ៉ាងនេះថា ព្រហ្មចរិយធម៌ របស់ព្រះពុទ្ធដ៏មានជោគទាំងឡាយអង្គណាខ្លះហ្ន៎ ជាព្រហ្មចរិយាធម៌មិនឋិតនៅយូរ ព្រហ្មចរិយធម៌របស់ព្រះពុទ្ធដ៏មានជោគទាំងឡាយអង្គណាខ្លះហ្ន៎ ជាព្រហ្មចរិយធម៌ឋិតនៅយូរ ។ គ្រានោះ ព្រះសារីបុត្តត្ថេរដ៏មានអាយុ ចេញចាកទីសម្ងំពួនក្នុងវេលាសាយណ្ហសម័យ ហើយចូលទៅគាល់ព្រះដ៏មានព្រះភាគ លុះចូលទៅដល់ បានក្រាបថ្វាយបង្គំព្រះអង្គដោយគោរព ហើយគង់ក្នុងទីដ៏សមគួរ ។ លុះព្រះសារីបុត្រដ៏មានអាយុ គង់ក្នុងទីដ៏សមគួរហើយ ក៏ក្រាបទូលសួរ ចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស ខ្ញុំព្រះអង្គចូលទៅនៅក្នុងរហោឋានជាទីចេញចាកពួក ហើយសម្ងំនៅក្នុងកម្មដ្ឋាន មានសេចក្តីត្រិះរិះថា ព្រហ្មចរិយធម៌របស់ព្រះពុទ្ធដ៏មានជោគទាំងឡាយអង្គណាខ្លះហ្ន៎ ជាព្រហ្មចរិយធម៌មិនឋិតនៅយូរ ព្រហ្មចរិយធម៌របស់ព្រះពុទ្ធដ៏មានជោគទាំងឡាយអង្គណាខ្លះហ្ន៎ ជាព្រហ្មចរិយធម៌ឋិតនៅយូរ ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលសារីបុត្ត ព្រហ្មចរិយធម៌របស់ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមវិបស្សី១ ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមសិខី១ ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមវេស្សភូ១ ជាព្រហ្មចរិយធម៌មិនឋិតនៅយូរ ម្នាលសារីបុត្ត ឯព្រហ្មចរិយធម៌របស់ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមកកុសន្ធ១ ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមកោនាគមន១ ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមកស្សប១ ជាព្រហ្មចរិយធម៌ឋិតនៅបានយូរ ។ ព្រះសារីបុត្តត្ថេរក្រាបទូលសួរថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស ព្រហ្មចរិយធម៌របស់ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមវិបស្សី១ ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមសិខី១ ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមវេស្សភូ១ បានជាមិនឋិតនៅយូរ នោះតើព្រោះហេតុ និងបច្ច័យដូចម្តេច ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលសារីបុត្ត ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមវិបស្សី១ ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមសិខី១ ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមវេស្សភូ១ ព្រះអង្គមិនសូវប្រឹងប្រែង សំដែងធម៌ដល់សាវកទាំងឡាយដោយពិស្តារប៉ុន្មានទេ ព្រហ្មចរិយធម៌មានអង្គ៩ប្រការ របស់ព្រះពុទ្ធទាំងឡាយនោះគឺ សុត្តៈ គេយ្យៈ វេយ្យាករណៈ គាថា ឧទានៈ ឥតិវុត្តកៈ ជាតកៈ អព្ភូតធម្មៈ វេទល្លៈ ជាធម៌មានចំនួនតិចៗណាស់ សិក្ខាបទក៏ព្រះពុទ្ធទាំងនោះមិនបានបញ្ញត្តដល់សាវកទាំងឡាយទេ អាណាបាតិមោក្ខ ក៏ព្រះពុទ្ធទាំងនោះមិនបានសំដែងឡើយ ដល់អំណើះ ឥតពីព្រះពុទ្ធដ៏មានជោគទាំងឡាយនោះទៅ អំណើះឥតពីសាវកទាំងឡាយជាអ្នកត្រាស់ដឹងតាមព្រះពុទ្ធនោះទៅ សាវកទាំងឡាយជាខាងក្រោយតមក ដែលមាននាមផ្សេងៗគ្នា មានគោត្តផ្សេងៗគ្នា មានជាតិផ្សេងៗគ្នា ចេញពីត្រកូលផ្សេងៗគ្នា ហើយបួសនោះ ក៏ញុំាងព្រហ្មចរិយធម៌នោះឲ្យសាបសូន្យបាត់អស់ភ្លាមទៅ ម្នាលសារីបុត្ត ឧបមាដូចជាផ្កាឈើផ្សេងៗ ដែលគេមិនបានដោតក្រងចងដោយចេសហើយ គេដាក់លើបន្ទះក្តារ ខ្យល់ក៏រមែងតែបក់បោកកំចាត់កំចាយផ្កាទាំងនោះឲ្យវិនាសអស់ទៅ ខ្យល់ដែលធ្វើនូវផ្កាទាំងនោះឲ្យវិនាស ព្រោះហេតុអ្វី ពីព្រោះផ្កាទាំងនោះ គេមិនបានដោតក្រង ចងដោយចេស ក៏សេចក្តីនេះយ៉ាងណាមិញ ម្នាលសារីបុត្ត លុះអំណើះឥតនឹងព្រះសម្ពុទ្ធដ៏ទ្រង់ព្រះភាគ (ទាំង៣ព្រះអង្គ) នោះ និងពួកសាវកដែលជាអ្នកត្រាស់ដឹងតាមព្រះពុទ្ធទាំងនោះទៅហើយ ពួកសាវកជាន់ក្រោយៗ តមក មាននាម គោត្ត ជាតិផ្សេងៗគ្នា ដែលចេញចាកត្រកូលផ្សេងៗគ្នាមកបួសនោះ ក៏ញុំាងព្រហ្មចរិយធម៌នោះឲ្យវិនាសទៅឆាប់ភ្លាម ដូចជាផ្កាឥតកំរងយ៉ាងនោះឯង ម្យ៉ាងទៀត ព្រះពុទ្ធដ៏មានជោគទាំងនោះ លោកមិនសូវប្រឹងប្រែងស្ទង់ចិត្ត (របស់សាវក) ដោយព្រះហឫទ័យ (របស់ព្រះអង្គ) ហើយទូន្មាននូវសាវកទាំងឡាយប៉ុន្មានឡើយ ម្នាលសារីបុត្ត ពីដើមមកមានរឿងដំណាលថា ព្រះអរហំសម្មាសម្ពុទ្ធដ៏មានជោគ ទ្រង់ព្រះនាមវេស្សភូ ព្រះអង្គកំណត់នូវចិត្ត (របស់សាវក) ដោយព្រះហឫទ័យ (របស់ព្រះអង្គ) ហើយទ្រង់ទូន្មានប្រៀនប្រដៅភិក្ខុសង្ឃចំនួន១ពាន់រូបនៅនាដងព្រៃមួយ ជាដងព្រៃគួរស្បើម ដោយពុទ្ធភាសិតថា អ្នកទាំងឡាយចូររិះគិតយ៉ាងនេះ កុំរិះគិតយ៉ាងនេះឡើយ ចូរយកចិត្តទុកដាក់យ៉ាងនេះ កុំយកចិត្តទុកដាក់យ៉ាងនេះឡើយ ចូរលះបង់អំពើយ៉ាងនេះចេញ ហើយចូរផ្តេកផ្តួលចិត្តឲ្យប្រដិតប្រជីទៅរកអំពើនេះវិញ ម្នាលសារីបុត្ត នៅវេលាដែលព្រះអរហំសម្មាសម្ពុទ្ធដ៏មានជោគ ទ្រង់ព្រះនាមវេស្សភូ ទ្រង់បានទូន្មានប្រៀនប្រដៅយ៉ាងនេះៗហើយ ចិត្តរបស់ភិក្ខុទាំង១ពាន់រូបនោះ ក៏បានរួចស្រឡះចាកអាសវក្កិលេស មិនមានសេចក្តីប្រកាន់មាំឡើយ ម្នាលសារីបុត្ត ដងព្រៃដែលមាននៅទីនោះ មុខគួរឲ្យស្បើមពេកណាស់ បើបុគ្គលណាមួយមិនទាន់ប្រាសចាករាគៈនៅឡើយទេ លុះបានចូលទៅកាន់ដងព្រៃនោះហើយ បុគ្គលនោះនឹងព្រឺរោមដោយច្រើន ម្នាលសារីបុត្ត ព្រហ្មចរិយធម៌របស់ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ព្រះនាមវិបស្សី១ ព្រះនាមសិខី១ ព្រះនាមវេស្សភូ១ ជាព្រហ្មចរិយធម៌មិនឋិតនៅយូរ ព្រោះហេតុ និងបច្ច័យប៉ុណ្ណេះឯង ។ ព្រះសារីបុត្តក្រាបទូលសួរតទៅទៀតថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស ព្រហ្មចរិយធម៌របស់ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ព្រះនាមកកុសន្ធ១ ព្រះនាមកោនាគមន១ ព្រះនាមកស្សប១ (ទាំង៣ព្រះអង្គនេះ) បានជាឋិតនៅយូរ តើព្រោះហេតុ និងបច្ច័យអ្វី ។ ព្រះសព្វញ្ញុពុទ្ធត្រាស់តបថា ម្នាលសារីបុត្ត ឯព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះនាមកកុសន្ធ១ ព្រះនាមកោនាគមន១ ព្រះនាមកស្សប១ (ទាំង៣ព្រះអង្គនោះ) ទ្រង់មានសេចក្តីឧស្សាហ៍ខ្វល់ខ្វាយសំដែងធម៌ដល់ពួកសាវកដោយពិស្តារ គឺសុត្តៈ គេយ្យៈ វេយ្យាករណៈ គាថា ឧទាន ឥតិវុត្តកៈ ជាតកៈ អព្ភូតធម្មៈ វេទល្លៈ របស់ព្រះពុទ្ធទាំង៣ព្រះអង្គនោះក៏សឹងមានច្រើន ព្រះអង្គទ្រង់បញ្ញត្តសិក្ខាបទ ទ្រង់សំដែងអាណាបាតិមោក្ខដល់ពួកសាវក លុះព្រះសម្ពុទ្ធដ៏មានជោគទាំងអម្បាលនោះ ទ្រង់ចូលនិព្វានទៅ ទាំងសាវកដែលត្រាស់ដឹងតាមព្រះពុទ្ធទាំងនោះ ក៏និព្វានអស់ទៅទៀត សាវកទាំងឡាយជាន់ក្រោយៗតមក ដែលមាននាមផ្សេងៗគ្នា មានគោត្តផ្សេងៗគ្នា មានជាតិផ្សេងៗគ្នា បានចេញអំពីត្រកូលផ្សេងៗគ្នា ហើយបួសនោះ ក៏បានញុំាងព្រហ្មចរិយធម៌ ឲ្យឋិតថេរអស់កាលជាអង្វែងតមក ម្នាលសារីបុត្ត មានគួរនាដូចជា ផ្កាឈើផ្សេងៗដែលគេក្រងដោយចេស ហើយដាក់លើបន្ទះក្តារ ខ្យល់ក៏មិន (អាច) បក់បោកផ្កាទាំងនោះឲ្យរាត់រាយខ្ចាត់ខ្ចាយវិនាសទៅបានឡើយ សេចក្តីនោះព្រោះហេតុអ្វី ព្រោះថា ផ្កាទាំងនោះ គេក្រងចងខ្ជាប់ដោយអម្បោះ នេះមានឧបមាយ៉ាងណាមិញ ម្នាលសារីបុត្ត សេចក្តីឧបមេយ្យក៏ដូចគ្នាដែរ លុះព្រះពុទ្ធដ៏មានជោគទាំងអម្បាលនោះ ចូលនិព្វានទៅហើយ សាវកទាំងឡាយដែលត្រាស់ដឹងតាមព្រះពុទ្ធទាំងនោះ ក៏និព្វានទៅហើយដែរ សាវកទាំងឡាយជាខាងក្រោយ ដែលមានឈ្មោះផ្សេងៗគ្នា មានគោត្តផ្សេងៗគ្នា មានជាតិផ្សេងៗគ្នា ចេញចាកត្រកូលផ្សេងៗហើយបួស ក៏ញុំាងព្រហ្មចរិយធម៌ (សាសនា) ឲ្យឋិតនៅជាអង្វែងមក ម្នាលសារីបុត្ត នេះឯងជាហេតុ ជាបច្ច័យ ញុំាងព្រហ្មចរិយធម៌របស់ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់ព្រះនាមកកុសន្ធក្តី ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់ព្រះនាមកោនាគមនក្តី ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់ព្រះនាមកស្សបក្តី ឲ្យឋិតនៅបានយូរ ។

[៨] លំដាប់នោះ ព្រះសារីបុត្តដ៏មានអាយុក្រោកចាកអាសនៈ ហើយធ្វើសម្ពត់ឧត្តរាសង្គឆៀងស្មាម្ខាង ប្រណម្យអញ្ជលីចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ហើយក្រាបទូលពាក្យនេះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស កាលនេះជាកាលគួរហើយ បពិត្រព្រះសុគត កាលនេះជាកាលគួរដល់ព្រះដ៏មានព្រះភាគជាម្ចាស់ ៗគួរបញ្ញត្តសិក្ខាបទ គួរសំដែងអាណាបាតិមោក្ខដល់សាវកទាំងឡាយ ព្រោះកិច្ចដូច្នេះហើយ ជាហេតុនឹងឲ្យព្រហ្មចរិយធម៌ឋិតថេរអស់កាលអង្វែងទៅ ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគជាម្ចាស់ ទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលសារីបុត្ត អ្នកចូរបង្អង់សិន ម្នាលសារីបុត្ត អ្នកចូរបង្អង់សិន តថាគតឯងសឹងដឹងកាលគួរក្នុងកិច្ចដែលនឹងបញ្ញត្តសិក្ខាបទជាដើមនោះ ម្នាលសារីបុត្ត ក៏ធម៌ទាំងឡាយខ្លះ ដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈ មិនទាន់ប្រាកដចំពោះសង្ឃក្នុងសាសនានេះត្រឹមណា ព្រះសាស្តា ក៏មិនទាន់បញ្ញត្តសិក្ខាបទ មិនទាន់សំដែងអាណាបាតិមោក្ខ ដល់សាវកទាំងឡាយត្រឹមនោះ ម្នាលសារីបុត្ត ធម៌ទាំងឡាយខ្លះជាទីតាំងនៃអាសវៈ មានប្រាកដចំពោះសង្ឃក្នុងសាសនានេះក្នុងកាលណា ទើបព្រះសាស្តាបញ្ញត្តសិក្ខាបទ សំដែងអាណាបាតិមោក្ខដល់សាវកទាំងឡាយក្នុងកាលនោះ ដើម្បីនឹងការពាររារាំងនូវធម៌ទាំងឡាយ ដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈ ទាំងនោះប៉ុណ្ណោះ ម្នាលសារីបុត្ត សង្ឃនៅមិនទាន់មានភិក្ខុបួសចាស់វស្សាច្រើនគ្នាត្រឹមណា ធម៌ទាំងឡាយខ្លះដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈ ក៏មិនទាន់មានប្រាកដចំពោះសង្ឃក្នុងសាសនានេះត្រឹមនោះ ម្នាលសារីបុត្ត ម្យ៉ាងទៀត សង្ឃបានដល់នូវសេចក្តីចម្រើន មានភិក្ខុបួសចាស់វស្សាច្រើនគ្នាក្នុងកាលណា ធម៌ទាំងឡាយខ្លះដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈ ក៏នឹងមានប្រាកដចំពោះសង្ឃក្នុងសាសនានេះក្នុងកាលនោះ ទើបព្រះសាស្តាបញ្ញត្តសិក្ខាបទ សំដែងអាណាបាតិមោក្ខដល់សាវកទាំងឡាយ ដើម្បីការពាររារាំងនូវធម៌ទាំងឡាយដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈទាំងអម្បាលនោះ ក្នុងកាលនោះឯង ម្នាលសារីបុត្ត សង្ឃមិនទាន់បាននូវសេចក្តីចម្រើន មានគ្នាច្រើនត្រឹមណា ធម៌ទាំងឡាយខ្លះដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈ ក៏មិនទាន់មានប្រាកដចំពោះសង្ឃក្នុងសាសនានេះត្រឹមនោះ ម្នាលសារីបុត្ត ម្យ៉ាងទៀត សង្ឃបានដល់នូវសេចក្តីចម្រើន មានគ្នាច្រើនក្នុងកាលណា ធម៌ទាំងឡាយខ្លះដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈ ក៏មានប្រាកដចំពោះសង្ឃក្នុងសាសនានេះក្នុងកាលនោះ ទើបព្រះសាស្តាបញ្ញត្តសិក្ខាបទ សំដែងអាណាបាតិមោក្ខដល់សាវកទាំងឡាយ ដើម្បីការពាររារាំងនូវធម៌ដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈទាំងអម្បាលនោះ ក្នុងកាលនោះឯង ម្នាលសារីបុត្ត សង្ឃមិនទាន់ដល់នូវសេចក្តីចម្រើន ដោយលាភសក្ការៈដ៏ប្រសើរត្រឹមណា ធម៌ទាំងឡាយខ្លះដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈ ក៏នៅមិនទាន់មានប្រាកដចំពោះសង្ឃត្រឹមនោះ ម្នាលសារីបុត្ត លុះសង្ឃដល់នូវសេចក្តីចម្រើន ដោយលាភសក្ការៈដ៏ប្រសើរក្នុងកាលណា ធម៌ទាំងឡាយខ្លះដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈ ក៏មានប្រាកដចំពោះសង្ឃក្នុងកាលនោះដែរ ទើបព្រះសាស្តាបញ្ញត្តសិក្ខាបទ សំដែងអាណាបាតិមោក្ខដល់សាវកទាំងឡាយ ដើម្បីការពាររារាំងនូវធម៌ដែលជាទីតាំងនៃអាសវៈទាំងអម្បាលនោះ ក្នុងកាលនោះឯង ម្នាលសារីបុត្ត ពីព្រោះ (ឥឡូវ) ភិក្ខុសង្ឃនៅមិនទាន់មានពុត (ហ៊ានលបលួចធ្វើអាក្រក់) នៅឡើយ មិនទាន់មានទោសមោះមៃនៅឡើយ កំពុងនៅមានធម៌បរិសុទ្ធ ឥតទាន់មានពណ៌ខ្មៅសៅហ្មង សុទ្ធសឹងតែផូរផង់ ផ្ចង់ចិត្តស្ថិតនៅក្នុងធម៌មានខ្លឹមនៅឡើយ ម្នាលសារីបុត្ត ក៏បណ្តាភិក្ខុទាំង ៥០០ រូប នេះ ភិក្ខុដែលមានមគ្គផលយ៉ាងទាបចុងគេបំផុតនោះ ក៏គង់បានសម្រេចត្រឹមថ្នាក់សោតៈ ជាបុគ្គលទៀងទាត់ លែងធ្លាក់ទៅក្នុងអបាយភូមិហើយ នឹងបានត្រាស់ដឹងមគ្គផលតៗទៅទៀតជាប្រាកដ ។

[៩] (លុះដល់ចេញវស្សាហើយ) ព្រះដ៏មានជោគ ទ្រង់ត្រាស់ហៅព្រះអានន្ទដ៏មានអាយុមក ហើយមានព្រះបន្ទូលថា អានន្ទ ទំនៀមព្រះតថាគតទាំងឡាយ បើអ្នកណាគេនិមន្តឲ្យនៅចាំវស្សាហើយ តែនៅមិនទាន់បានលាអ្នកនោះទេ ក៏មិនដែលចៀសចេញ (ពីទីនោះ) ទៅកាន់ជនបទចារិកឡើយ ចរិតនេះជាទំនៀមរបស់ព្រះតថាគតទាំងឡាយ មកអានន្ទ យើងនឹងទៅលាវេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ ។ ព្រះអានន្ទដ៏មានអាយុក៏ទទួលព្រះពុទ្ធដីកាថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស មែនយ៉ាងនេះហើយ ។ លំដាប់នោះ ព្រះភគវា ព្រះអង្គទ្រង់ស្បង់ចីពរ ព្រមទាំងបាត្រស្រេចហើយ ទ្រង់យកព្រះអានន្ទដ៏មានអាយុជាបច្ឆាសមណៈ (ឲ្យនិមន្តតាមក្រោយព្រះអង្គទៅ) ទ្រង់យាងសំដៅទៅរកលំនៅរបស់វេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏គង់លើអាសនៈដែលគេរៀបចំថ្វាយ ។ គ្រានោះ វេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ ក៏ចូលមកគាល់ព្រះអង្គ លុះមកដល់ទីគំនាល់ហើយ ក៏ក្រាបថ្វាយបង្គំព្រះអង្គដោយគោរព ហើយអង្គុយក្នុងទីដ៏សមគួរ ។ កាលបើវេរញ្ជព្រាហ្មណ៍អង្គុយស្រួលបួលហើយ ក៏ព្រះដ៏មានព្រះភាគមានព្រះបន្ទូលថា ព្រាហ្មណ៍ អ្នកឯងបាននិមន្តយើងឲ្យនៅចាំវស្សា (ឥឡូវ) ចេញវស្សាហើយ យើងត្រូវលាអ្នកនឹងចេញទៅកាន់ជនបទចារិក ។ វេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ ក៏ក្រាបទូលតបថា បពិត្រព្រះគោតមដ៏ចម្រើន មែនហើយ ខ្ញុំព្រះអង្គបាននិមន្តសូមឲ្យព្រះអង្គគង់ចាំវស្សា តែថាទេយ្យធម៌ដែលខ្ញុំព្រះអង្គបំរុងនឹងថ្វាយនោះ ខ្ញុំព្រះអង្គមិនទាន់បានថ្វាយនៅឡើយ ឯទេយ្យធម៌នោះ មិនមែនជាគ្មានទេ ខ្ញុំព្រះអង្គនឹងបានបំរុងថានឹងមិនថ្វាយនោះក៏ទេ (ចេះតែខានមិនទាន់បានថ្វាយ) ព្រោះជាតិជាគ្រហស្ថអ្នកគ្រប់គ្រងផ្ទះសម្បែង រមែងមានកិច្ចរវល់ច្រើន មានការងារក៏ច្រើន ចំណែកខាងព្រះអង្គសោត ទ្រង់នឹងបានទេយ្យធម៌នោះមកពីណា សូមព្រះគោតមដ៏ចម្រើន ព្រមទាំងព្រះភិក្ខុសង្ឃទទួលចង្ហាន់របស់ខ្ញុំព្រះអង្គក្នុងថ្ងៃស្អែកសិន ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ក៏ទ្រង់ទទួលនិមន្តដោយតុណ្ហីភាព ។ លំដាប់នោះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ក៏ត្រាស់សំដែងធម៌ ពន្យល់ណែនាំឲ្យវេរញ្ជព្រាហ្មណ៍យល់ប្រយោជន៍ក្នុងបច្ចុប្បន្ន និងបរលោក ឲ្យជឿជាក់ក្នុងកុសលធម៌ ឲ្យរីករាយ ខ្មីឃ្មាតសង្វាតធ្វើការកុសល រួចទ្រង់ក្រោកចាកអាសនៈ ហើយយាងត្រឡប់មកវិញ ។ ដល់វេលាព្រឹកឡើង វេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ បង្គាប់ជនទាំងឡាយឲ្យចាត់ចែងធ្វើខាទនីយភោជនីយាហារ (បង្អែម និងចំអាប) ដ៏ឆ្ងាញ់ពិសារក្នុងលំនៅរបស់ខ្លួនស្រេចហើយ ទើបចាត់បំរើឲ្យទៅក្រាបទូលព្រះដ៏មានព្រះភាគតាមកំណត់ពេលថា បពិត្រព្រះគោតមដ៏ចម្រើន កាលនេះជាកាលគួរហើយ ចង្ហាន់ក៏បានរៀបចំស្រេចហើយ ។ លំដាប់នោះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគព្រះអង្គទ្រង់ស្បង់ ចីវរព្រមទាំងបាត្រ ហើយយាងចូលទៅកាន់លំនៅនៃវេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ ជាមួយនឹងព្រះភិក្ខុសង្ឃក្នុងវេលាព្រឹកនោះ លុះដល់ហើយ ទ្រង់គង់លើអាសនៈដែលគេរៀបចំថ្វាយ ។ វេលានោះ វេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ បានអង្គាសថ្វាយខាទនីយភោជនីយាហារ (បង្អែម និងចំអាប) ដ៏ឆ្ងាញ់ពិសារដោយដៃខ្លួនឯង ចំពោះព្រះភិក្ខុសង្ឃមានព្រះពុទ្ធជាប្រធាន ឲ្យឆ្អែតស្កប់ស្កល់ត្រាតែដល់លោកប្រកែកលែងទទួលទៀត លុះព្រះដ៏មានជោគ ទ្រង់សោយស្រេច លែងលូកព្រះហស្តទៅក្នុងបាត្រហើយ ក៏ថ្វាយចីវរ១ត្រៃ ហើយប្រគេនសម្ពត់ព្រះភិក្ខុសង្ឃ១គូៗរាល់អង្គ ។ លំដាប់នោះ ព្រះភគវាទ្រង់ត្រាស់សំដែងធម៌ណែនាំពន្យល់ឲ្យវេរញ្ជព្រាហ្មណ៍យល់ ប្រយោជន៍ក្នុងបច្ចុប្បន្ន និងបរលោក ឲ្យជឿជាក់ក្នុងកុសលធម៌ ឲ្យរីករាយខ្មីឃ្មាតសង្វាតធ្វើកុសល រួចព្រះអង្គក្រោកចាកអាសនៈ ហើយទ្រង់យាងត្រឡប់មកវិញ ។ លុះព្រះអង្គគង់នៅជិតស្រុកវេរញ្ជា តាមគួរដល់អធ្យាស្រ័យហើយ ទ្រង់ក៏យាងចេញទៅកាន់នគរសោរេយ្យ រួចទៅនគរសង្កស្ស ហើយហួសទៅនគរកណ្ណកុជ្ជៈ (តពីនោះទៅ) ទ្រង់យាងសំដៅទៅស្រុកបយាគបតិដ្ឋាន លុះទៅដល់ហើយ ទ្រង់ឆ្លងគង្គានទីក្នុងស្រុកបយាគបតិដ្ឋាន ហើយយាងទៅដល់នគរពារាណសី ។ គ្រានោះ ព្រះអង្គគង់កំសាន្តក្នុងក្រុងពារាណសី ហើយទ្រង់ចៀសទៅកាន់ចារិកនៃក្រុងវេសាលី កាលទ្រង់យាងទៅកាន់ចារិកតាមលំដាប់ ក៏បានទៅដល់ក្រុងវេសាលី ។ បានឮថា ព្រះដ៏មានជោគ ព្រះអង្គទៅគង់សម្រាន្តឥរិយាបថក្នុងកូដាគារសាលា នៅនាមហាវន (ព្រៃធំ) ជិតក្រុងវេសាលីនោះ ។

វារៈសំដែងអំពីនិទានវេរញ្ជព្រាហ្មណ៍ ចប់ ។

បារាជិកកណ្ឌកែប្រែ

សិក្ខាបទ ​ទី​១កែប្រែ

រឿងព្រះសុទិន្នភិក្ខុកែប្រែ

[១០] ក្នុងសម័យនោះឯង មានស្រុកមួយឈ្មោះកលន្ទនៅមិនឆ្ងាយប៉ុន្មានអំពីក្រុងវេសាលី ។ ក្នុងស្រុកនោះមានកូនសេដ្ឋីម្នាក់ឈ្មោះសុទិន្នកុមារជាបុត្ររបស់កលន្ទសេដ្ឋី ។ គ្រានោះ សុទិន្នកុមារកលន្ទបុត្រជាមួយនឹងសំឡាញ់ទាំងឡាយច្រើននាក់ នាំគ្នាទៅឯក្រុងវេសាលីដោយ មានកិច្ចការអ្វីមួយ ។ សម័យនោះឯង ព្រះដ៏មានព្រះភាគជាអង្គម្ចាស់មានពពួកបរិសទ្យច្រើនគាល់ត្រៀបត្រា ទ្រង់កំពុងគង់សំដែងព្រះធម៌ ។ សុទិន្នកលន្ទបុត្រ ក៏ទៅប្រទះបានឃើញព្រះអង្គមានបរិសទ្យច្រើនគាល់ត្រៀបត្រា កំពុងសំដែងធម៌ ។ លុះឃើញហើយ សុទិន្នកុមារនោះក៏មានសេចក្តីតិ្រះរិះថា អាត្មាអញគួរតែស្តាប់ធម៌សិន ។ គ្រានោះសុទិន្នកលន្ទបុត្រក៏ចូលទៅកាន់ទីដែលបរិស័ទ្យអង្គុយនោះ លុះចូលទៅដល់ហើយ បានអង្គុយនៅក្នុងទីមួយដ៏សមគួរ ។ កាលដែលសុទិន្នកុមារកលន្ទកបុត្របានអង្គុយនៅក្នុងទីមួយដ៏សមគួរហើយ ក៏មានសេចក្តីត្រិះរិះថា ធម៌ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់សំដែងហើយដោយដំណើរយ៉ាងណាៗ អញក៏បានស្តាប់យល់តាមដំណើរទាំងនោះហើយ ប៉ុន្តែបើអញនៅជាគ្រហស្ថគ្រប់គ្រងផ្ទះ មិនងាយនឹងប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌អោយបរិបូណ៌តែម្យ៉ាង អោយបរិសុទ្ធតែម្យ៉ាងដូចជាស័ង្ខដែលគេខាត់ហើយនោះទេ បើលុះតែអញកោរសក់និងពុកមាត់ពុកចង្កា រូចស្លៀកដណ្តប់សម្ពត់ជ្រលក់អម្ចត់ ហើយចេញចាកផ្ទះទៅបួសប្រតិបត្តិក្នុងផ្នួសដែលគ្មានប្រយោជន៍ ដោយកិច្ចការក្នុងផ្ទះ (នោះទើបប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌កើត) ។ គ្រានោះ ពួកបរិសទ្យបានស្តាប់ធម្មីកថាដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់ណែនាំពន្យល់អោយជឿជាក់កុសលធម៌ ឲ្យរីករាយរាល់គ្នាហើយ ក៏ក្រោកចាកទីអង្គុយ ក្រាបថ្វាយបង្គំព្រះអង្គ រួចដើរប្រទក្សិណហើយក៏ចេញអស់ទៅ ។ ឯសុទិន្នកលន្ទកបុត្រ កាលបើពួកពុទ្ធបរិស័ទ្យក្រោកទៅអស់ហើយភ្លាម ក៏ចូលទៅគាល់ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ក្រាបថ្វាយបង្គំព្រះអង្គដោយគោរព រួចអង្គុយក្នុងទីមួយដ៏សមគួរ ។ លុះសុទិន្នកលន្ទកបុត្រ អង្គុយនៅក្នុងទីមួយដ៏សមគួរហើយ ក៏ក្រាបទូលព្រះអង្គថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស ធម៌ដែលព្រះអង្គសំដែងហើយ ដោយដំណើរយ៉ាងណាៗ ខ្ញុំព្រះអង្គបានយល់តាមដំណើរទាំងនោះដែរហើយ ប៉ុន្តែបើខ្ញុំព្រះអង្គនៅជាគ្រហស្ថគ្រប់គ្រងផ្ទះ (យ៉ាងនេះ) ក៏មិនងាយនឹងប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ ឲ្យបរិបូណ៌តែម្យ៉ាង ឲ្យបរិសុទ្ធតែម្យ៉ាង ដូចជាស័ង្ខដែលគេខាត់ហើយនោះទេ សូមទានខ្ញុំព្រះអង្គចង់កោរសក់ និងពុកមាត់ពុកចង្កា រួចស្លៀកដណ្តប់សម្ពត់ជ្រលក់អម្ចត់ ហើយចេញចាកផ្ទះមកបួសប្រតិបត្តិក្នុងផ្នួស ដែលគ្មានប្រយោជន៍ដោយកិច្ចការក្នុងផ្ទះ (នោះណាស់) សូមព្រះដ៏មានជោគ ទ្រង់បំបួសខ្ញុំព្រះអង្គផង ។ ព្រះសាស្តាទ្រង់ត្រាស់សួរថា ម្នាលសុទិន្ន ចុះអ្នកឯងមាតាបិតាបានយល់ព្រមឲ្យចេញចាកផ្ទះមកបួសប្រតិបត្តិ ក្នុងបព្វជ្ជា ដែលគ្មានប្រយោជន៍ដោយកិច្ចការក្នុងផ្ទះហើយឬ ។ សុទិន្នក្រាបទូលថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស ខ្ញុំព្រះអង្គមាតាបិតាមិនទាន់បានយល់ព្រមឲ្យចេញចាកផ្ទះមកបួសក្នុង ព្រះពុទ្ធសាសនានៅឡើយទេ ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់តបថា ម្នាលសុទិន្ន ព្រះតថាគតទាំងឡាយ មិនដែលបំបួសកូនដែលមាតាបិតា មិនទាន់អនុញ្ញាតនោះទេ ។ សុទិន្នក្រាបទូលថា សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោស ខ្ញុំព្រះអង្គនឹងទទួចលាមាតាបិតា ត្រាតែអនុញ្ញាតឲ្យខ្ញុំព្រះអង្គចេញចាកផ្ទះមកបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា ឲ្យបាន ។

[១១] លំដាប់នោះ សុទិន្នកលន្ទបុត្របានសម្រេចកិច្ចភារៈដែលខ្លួនត្រូវធ្វើក្នុង ក្រុងវេសាលីនោះរួចស្រេចហើយ ក៏វិលត្រឡប់មកស្រុកកលន្ទវិញ បានចូលទៅរកមាតាបិតា ហើយជំរាបមាតាបិតាថា បពិត្រអ្នកម្តាយ អ្នកឪពុក ខ្ញុំបាទបានស្តាប់ធម៌ដែលព្រះដ៏មានជោគទ្រង់សំដែងដោយដំណើរយ៉ាងណាៗ ក៏យល់តាមដំណើរទាំងនោះហើយ ខ្ញុំបាទគិតថា បើខ្ញុំនៅជាគ្រហស្ថគ្រប់គ្រងផ្ទះនោះ មិនងាយនឹងប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ឲ្យបរិបូណ៌តែម្យ៉ាង ឲ្យបរិសុទ្ធតែម្យ៉ាងដូចជាស័ង្ខដែលគេខាត់ហើយនោះទេ ខ្ញុំបាទចង់កោរសក់ និងពុកមាត់ពុកចង្កា រួចស្លៀកដណ្តប់សម្ពត់ជ្រលក់អម្ចត់ ហើយចេញចាកផ្ទះទៅបួសប្រតិបត្តិក្នុងផ្នួសដែលគ្មានប្រយោជន៍ដោយកិច្ចការក្នុងផ្ទះ (នោះណាស់) សូមអ្នកម្តាយ អ្នកឪពុកអនុញ្ញាតឲ្យខ្ញុំបាទចេញចាកផ្ទះទៅបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាឲ្យទាន ។ មាតាបិតារបស់សុទិន្នកលន្ទបុត្រ កាលបើបានឮកូនលាដូច្នេះហើយ ក៏និយាយឃាត់ថា ម្នាលសុទិន្នកូន បាឯងជាបុត្រឯករបស់យើង ជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តរបស់យើង ធ្លាប់ឋិតនៅក្នុងសេចក្តីសុខ មានអ្នកទំនុកបម្រុងឲ្យបានសេចក្តីសុខ នែសុទិន្នកូន បាឯងមិនដែលស្គាល់ទុក្ខបន្តិចបន្តួចសោះឡើយ ទោះបីបាឯងស្លាប់ក្តី យើងក៏មិនចង់ព្រាត់ប្រាសចាកបាឯងទេ យើងនឹងអនុញ្ញាតបាកំពុងរស់នៅឲ្យចេញចាកផ្ទះទៅបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាម្តេចបាន ។ ទើបសុទិន្នកលន្ទបុត្រនិយាយពាក្យនេះនឹងមាតាបិតាជាគម្រប់ពីរដងថា បពិត្រមាតាបិតា ធម៌ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគសំដែងហើយដោយដំណើរយ៉ាងណាៗ ខ្ញុំបានយល់តាមដំណើរទាំងនោះដែរហើយ ប៉ុន្តែបើខ្ញុំនៅជាគ្រហស្ថគ្រប់គ្រងផ្ទះ (យ៉ាងនេះ) ក៏មិនងាយនឹងប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ឲ្យបរិបូណ៌តែម្យ៉ាង ឲ្យបរិសុទ្ធតែម្យ៉ាង ដូចជាស័ង្ខដែលគេខាត់ហើយនោះទេ ខ្ញុំចង់កោរសក់និងពុកមាត់ពុកចង្កា រួចស្លៀកដណ្តប់សម្ពត់ជ្រលក់អម្ចត់ ហើយចេញចាកផ្ទះ មកបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា សូមមាតាបិតាអនុញ្ញាតឲ្យខ្ញុំចេញចាកផ្ទះ ទៅបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាឲ្យទាន ។ មាតាបិតារបស់សុទិន្នកលន្ទបុត្រ ទើបនិយាយនឹងសុទិន្នកលន្ទបុត្រជាគម្រប់ពីរដងដូច្នេះថា នែសុទិន្នកូន បាឯងជាបុត្រតែមួយ ជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តរបស់យើង (បាឯង) ធ្លាប់ឋិតនៅក្នុងសេចក្តីសុខ មានអ្នកថែរក្សាឲ្យបានសេចក្តីសុខ នែបាសុទិន្ន បាមិនធ្លាប់ស្គាល់សេចក្តីទុក្ខបន្តិចបន្តួចសោះ ទោះបីបាឯងស្លាប់ក្តី យើងមិនចង់ព្រាត់ប្រាសចាកបាទេ យើងនឹងអនុញ្ញាតបាកំពុងរស់នៅឲ្យចេញចាកផ្ទះទៅបួសក្នុងព្រះពុទ្ធ សាសនាម្តេចបាន ។ សុទិន្នកលន្ទបុត្រ បាននិយាយពាក្យនេះនឹងមាតាបិតាជាគម្រប់បីដងថា បពិត្រមាតាបិតា ខ្ញុំដឹងច្បាស់នូវធម៌ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់សំដែងដោយអាការ យ៉ាងណាៗ ធម្មតាអ្នកនៅគ្រប់គ្រងផ្ទះនឹងប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ឲ្យបរិបូណ៌ តែម្យ៉ាង ឲ្យបរិសុទ្ធតែម្យ៉ាង ដូចជាស័ង្ខដែលបុគ្គលដុសខាត់ហើយ មិនងាយធ្វើទេ ខ្ញុំប្រាថ្នាដើម្បីកោរសក់ និងពុកមាត់ ហើយស្លៀកដណ្តប់សម្ពត់កាសាយៈ ហើយចេញចាកផ្ទះទៅបួសជាបុគ្គលមិនត្រូវការដោយផ្ទះ ហេតុនេះសូមមាតាបិតាអនុញ្ញាតខ្ញុំ ឲ្យចេញចាកផ្ទះទៅបួសជាបុគ្គលមិនត្រូវការដោយផ្ទះវិញចុះ ។ មាតាបិតារបស់សុទិន្នកលន្ទបុត្រ បាននិយាយពាក្យនេះនឹងសុទិន្នកលន្ទបុត្រជាគម្រប់បីដងថា នែសុទិន្នកូន បាឯងជាបុត្រតែមួយ ជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តរបស់យើង ធ្លាប់ឋិតនៅក្នុងសេចក្តីសុខ មានអ្នកថែទាំឲ្យបានសេចក្តីសុខ នែបាសុទិន្ន បាមិនស្គាល់សេចក្តីទុក្ខបន្តិចសោះ ទោះបីស្លាប់ទៅក្តី យើងក៏មិនប្រាថ្នាឲ្យព្រាត់ប្រាសចាកបា យើងនឹងអនុញ្ញាតបា ដែលកំពុងរស់នៅឲ្យចេញចាកផ្ទះហើយបួសក្នុងសាសនាម្តេចបាន ។ គ្រានោះឯងសុទិន្នកលន្ទបុត្រគិតថា មាតាបិតាមិនអនុញ្ញាតអញឲ្យចេញចាកផ្ទះបួសក្នុងសាសនា ដូច្នេះហើយ ក៏ដួលដេកនៅលើផែនដី ប្រាសចាកគ្រឿងកំរាលក្នុងទីនោះឯងដោយគិតថា អញនឹងស្លាប់ឬនឹងបានបួសក្នុងទីនេះជាប្រាកដ ។ គ្រានោះ សុទិន្នកលន្ទបុត្រ មិនបានបរិភោគបាយអស់មួយពេល ២ពេលក៏មាន ៣ពេលក៏មាន ៤ពេលក៏មាន ៥ពេលក៏មាន ៦ពេលក៏មាន ៧ពេលក៏មាន ។

[១២] លំដាប់នោះ មាតាបិតារបស់សុទិន្នកលន្ទបុត្រនិយាយនឹងសុទិន្នកលន្ទបុត្រថា ម្នាលសុទិន្នកូន បាឯងជាកូនប្រុសតែមួយ ហើយជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តរបស់យើង ធ្លាប់សុខធ្លាប់សប្បាយដោយមានស្រីពីលៀងថែរក្សា សុទិន្នកូន បាឯងមិនធ្លាប់ស្គាល់សេចក្តីទុក្ខតិចតួចសោះទេ ទោះបីបាស្លាប់ទៅក្តី យើងក៏មិនចង់ឲ្យព្រាត់ប្រាសចាកបាឡើយ យើងនឹងអនុញ្ញាតអ្នកកំពុងរស់នៅ ឲ្យចេញចាកផ្ទះ ហើយបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាដូចម្តេចបាន សុទិន្នកូន អ្នកចូរក្រោកឡើងបរិភោគបាយ ផឹកទឹក និងឲ្យគេបំរើទៅ កាលបើអ្នកបរិភោគបាយ ផឹកទឹក និងឲ្យគេបំរើហើយ ចូរបរិភោគកាមនិងធ្វើបុណ្យចុះ យើងមិនព្រមអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកចេញចាកផ្ទះ ហើយបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាទេ ។ កាលបើមាតាបិតាពោលយ៉ាងនេះហើយ សុទិន្នកលន្ទបុត្រក៏ស្ងៀមនៅ ។ ឯមាតាបិតាសុទិន្នកលន្ទបុត្រនិយាយលួងលោមសុទិន្នកលន្ទបុត្រពីរដង ។បេ។ បីដងថា នែសុទិន្នកូន អ្នកឯងជាកូនប្រុសតែមួយ ជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តយើង ធ្លាប់ចម្រើនដោយសេចក្តីសុខ មានទាំងស្រីពីលៀងថែរក្សាសប្បាយ សុទិន្នកូន អ្នកឯងមិនដែលស្គាល់សេចក្តីទុក្ខតិចតួចសោះ ទោះបីអ្នកឯងស្លាប់ទៅក្តី យើងមិនចង់ឲ្យព្រាត់ប្រាសចាកអ្នកឯងឡើយ យើងនឹងអនុញ្ញាតដល់អ្នកកំពុងរស់នៅឲ្យចេញចាកផ្ទះ ហើយបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាដូចម្តេចបាន សុទិន្នកូន អ្នកចូរក្រោកឡើងបរិភោគបាយ ផឹកទឹក និងឲ្យគេបំរើទៅ កាលបរិភោគបាយ ផឹកទឹក និងឲ្យគេបំរើហើយ ចូរបរិភោគកាម និងធ្វើបុណ្យតាមប្រាថ្នាចុះ យើងមិនព្រមអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកចេញចាកផ្ទះ ហើយបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាទេ ។ សុទិន្នកលន្ទបុត្រក៏ស្ងៀមនៅទៅវិញជាគម្រប់បីដង ។

[១៣] លំដាប់នោះ ពួកសំឡាញ់សុទិន្នកលន្ទបុត្របាននាំគ្នាចូលទៅនិយាយអង្វរសុទិន្នកលន្ទបុត្រ ថា នែសុទិន្នសំឡាញ់ អ្នកឯងជាកូនប្រុសតែមួយ ហើយជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តរបស់មាតាបិតា ធ្លាប់បានសេចក្តីសុខ មានទាំងស្រីពីលៀងថែរក្សាសប្បាយ នែសុទិន្នសំឡាញ់ អ្នកឯងមិនធ្លាប់ស្គាល់សេចក្តីលំបាកតិចតួចសោះទេ ទោះបីអ្នកស្លាប់ទៅក្តី មាតាបិតារបស់អ្នក ក៏មិនចង់ឲ្យព្រាត់ប្រាសចាកអ្នកឡើយ មាតាបិតាទាំងឡាយរបស់អ្នកនឹងអនុញ្ញាតអ្នកដែលកំពុងរស់នៅ ឲ្យចេញចាកផ្ទះ ហើយបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាដូចម្តេចបាន នែសុទិន្នសំឡាញ់ ចូរអ្នកក្រោកឡើង បរិភោគបាយ ផឹកទឹក ឲ្យគេបំរើទៅ កាលបើអ្នកបរិភោគបាយចំណី ផឹកទឹកឲ្យគេបំរើខ្លួនហើយ និងបរិភោគនូវកាមទាំងឡាយ ធ្វើបុណ្យ (ឲ្យទាន) រីករាយសប្បាយតាមសេចក្តីប្រាថ្នាចុះ មាតាបិតាទាំងឡាយរបស់អ្នក មិនព្រមអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកចេញចាកផ្ទះ ហើយបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាទេ ។ កាលបើពួកសំឡាញ់របស់សុទិន្នពោលពាក្យយ៉ាងនេះហើយ សុទិន្នកលន្ទបុត្រក៏នៅស្ងៀម ។ ពួកសំឡាញ់របស់សុទិន្នកលន្ទបុត្របានពោលនូវពាក្យនេះនឹង សុទិន្នកលន្ទបុត្រពីរដង ។បេ។ បីដងថា នែសុទិន្នសំឡាញ់ អ្នកឯង ។បេ។ សុទិន្នកលន្ទបុត្រក៏នៅស្ងៀមអស់វារៈជាគម្រប់បីដង ។ គ្រានោះឯង មាតាបិតាទាំងឡាយរបស់សុទិន្នកលន្ទបុត្រនៅក្នុងទីណា សំឡាញ់ទាំងឡាយរបស់សុទិន្នកលន្ទបុត្រក៏ចូលទៅក្នុងទីនោះ លុះចូលទៅដល់ហើយ បានពោលនូវពាក្យនេះនឹងមាតាបិតាទាំងឡាយនៃសុទិន្នកលន្ទបុត្រថា បពិត្រលោកម្តាយ លោកឪពុក សុទិន្ននេះដេកនៅលើផែនដី រកគ្រឿងកំរាលអ្វីគ្មានសោះទេ ហើយគិតថា សេចក្តីស្លាប់ក្តី បព្វជ្ជាក្តី នឹងមានដល់អញក្នុងទីនេះឯង បើលោកទាំងឡាយមិនព្រមអនុញ្ញាតឲ្យសុទិន្នចេញចាកផ្ទះហើយបួស ក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាទេ សុទិន្ននឹងដល់នូវសេចក្តីស្លាប់ក្នុងទីនោះមិនខានឡើយ ប្រសិនណាបើលោកទាំងឡាយព្រមអនុញ្ញាតឲ្យសុទិន្នចេញចាកផ្ទះហើយបួសក្នុង ព្រះពុទ្ធសាសនា គង់តែនឹងបានឃើញមុខសុទិន្ន ដែលនៅជាអ្នកបួសតទៅ បើសុទិន្នមិនត្រេកអរក្នុងបព្វជ្ជាហើយ គតិរបស់សុទិន្ននោះប្រព្រឹត្តទៅក្នុងទីដទៃដូចម្តេចបាន មុខជានឹងត្រឡប់មកក្នុងទីនេះវិញមិនខាន ដូច្នេះសូមលោកទាំងឡាយអនុញ្ញាតឲ្យសុទិន្នចេញចាកផ្ទះហើយបួសក្នុង ព្រះពុទ្ធសាសនា ។ មាតាបិតាទាំងឡាយនៃសុទិន្នក៏ពោលថា ម្នាលអ្នកទាំងឡាយ យើងទាំងឡាយព្រមអនុញ្ញាតឲ្យសុទិន្នចេញចាកផ្ទះហើយបួសក្នុង ព្រះពុទ្ធសាសនាចុះ ។

[១៤] គ្រានោះឯង សុទិន្នកលន្ទបុត្រនៅក្នុងទីណា សំឡាញ់ទាំងឡាយនៃសុទិន្នកលន្ទបុត្រ ក៏ចូលទៅក្នុងទីនោះ លុះចូលទៅដល់ហើយ បានពោលនូវពាក្យនេះនឹងសុទិន្នកលន្ទបុត្រថា នែសុទិន្នសំឡាញ់ ចូរអ្នកក្រោកឡើង អ្នកឯងមាតាបិតាព្រមព្រៀងអនុញ្ញាតឲ្យចេញចាកផ្ទះបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាហើយ ។ គ្រានោះ សុទិន្នកលន្ទបុត្របានដឹងថា មាតាបិតាព្រមព្រៀងអនុញ្ញាតឲ្យចេញចាកផ្ទះ ដើម្បីបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា (ដូច្នោះ) ហើយ ក៏មានចិត្តរីករាយដូចជាអណ្តែតឡើង ជូតសំអាតខ្លួនដោយដៃទាំងឡាយ ហើយក្រោកឡើង ។ គ្រានោះ សុទិន្នកលន្ទបុត្រសំរាកកំលាំងបានពីរបីថ្ងៃ ព្រះដ៏មានព្រះភាគគង់ក្នុងទីណា ក៏ចូលទៅកាន់ទីនោះ លុះចូលទៅហើយ ក្រាបថ្វាយបង្គំព្រះដ៏មានព្រះភាគ ហើយអង្គុយក្នុងទីដ៏សមគួរ ។ លុះសុទិន្នកលន្ទបុត្រអង្គុយក្នុងទីដ៏សមគួរហើយ បានក្រាបបង្គំទូលព្រះដ៏មានព្រះភាគដូច្នេះថា បពិត្រព្រះអង្គដ៏ចម្រើន ខ្ញុំព្រះអង្គជាបុគ្គល គឺមាតាបិតាអនុញ្ញាតឲ្យចេញចាកផ្ទះ ហើយបួសក្នុងភេទជាបុគ្គលមិនមានប្រយោជន៍ដោយការងារក្នុងផ្ទះហើយ បពិត្រព្រះអង្គដ៏ចម្រើន សូមព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់បំបួសខ្ញុំព្រះអង្គផងចុះ ។ សុទិន្នកលន្ទបុត្របានបព្វជ្ជា និងឧបសម្បទាក្នុងសំណាក់ព្រះដ៏មានព្រះភាគហើយ ។ សុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុ បានឧបសម្បទាហើយ មិនយូរប៉ុន្មាន ក៏ប្រព្រឹត្តសមាទានធុតង្គគុណ មានសភាពយ៉ាងនេះគឺ ជាអ្នកនៅក្នុងព្រៃ ប្រព្រឹត្តបិណ្ឌបាត ប្រើប្រាស់សម្ពត់បំសុកូល និងត្រេចទៅ (បិណ្ឌបាត) តាមលំដាប់ផ្ទះ ហើយចូលទៅអាស្រ័យនៅក្នុងស្រុកវជ្ជីឯណានីមួយ ។

[១៥] សម័យនោះឯង ស្រុកវជ្ជីមានអំណត់អត់បាយ មនុស្សទាំងឡាយនឹងចិញ្ចឹមជីវិតបានដោយកម្រក្រៃពេក មនុស្សណាដែលក្រលំបាកស្រាប់ ក៏ដល់នូវសេចក្តីស្លាប់មានឆ្អឹងស (ដេរដាសលើផែនដី) មនុស្សដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិល្មមទិញដូរស្រូវអង្ករគេបាន ក៏មិនងាយនឹងទិញដូរដែរ លុះតែមានស្លាកជាទីសំគាល់ទើបទិញដូរបាន ជនទាំងអស់ក្នុងស្រុកនោះនឹងព្យាយាមស្វែងរកអាហារបានដោយកម្រក្រៃពេក ។ លំដាប់នោះឯង សុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុ មានសេចក្តីត្រិះរិះដូច្នេះថា ក្នុងកាលឥឡូវនេះ ស្រុកវជ្ជីមានអំណត់អត់បាយ មនុស្សទាំងឡាយនឹងចិញ្ចឹមជីវិតបានដោយកម្រក្រៃពេក មនុស្សណាដែលក្រលំបាកស្រាប់ ក៏ដល់នូវសេចក្តីស្លាប់មានឆ្អឹងស (ដេរដាសលើផែនដី) មនុស្សដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិល្មមទិញដូរស្រូវអង្ករបាន ក៏មិនងាយនឹងទិញដូរដែរ លុះតែមានស្លាកជាទីសំគាល់ ទើបទិញដូរបាន ជងទាំងអស់ក្នុងស្រុកនោះ នឹងព្យាយាមស្វែងរកអាហារបានដោយកម្រក្រៃពេក ញាតិទាំងឡាយរបស់អញមានច្រើនក្នុងក្រុងវេសាលី ជាអ្នកស្តុកស្តម្ភមានទ្រព្យច្រើន មានភោគៈច្រើន មានមាសប្រាក់ច្រើន មានគ្រឿងឧបករណ៍ច្រើន មានទ្រព្យនិងស្រូវច្រើន បើដូច្នោះ មានតែអាត្មាអញគប្បីចូលទៅអាស្រ័យនូវញាតិទាំងឡាយហើយនៅ ញាតិទាំងឡាយសោត អាស្រ័យនូវអាត្មាអញហើយ នឹងបានឲ្យទាន និងធ្វើបុណ្យ ភិក្ខុទាំងឡាយនឹងបានលាភផង អាត្មាអញនឹងមិនលំបាកដោយបិណ្ឌបាតផង ។ ទើបសុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុរៀបចំសេនាសនៈ ហើយកាន់យកបាត្រនិងចីវរ ក្រុងវេសាលីនៅក្នុងទិសណា ក៏ចៀសចេញទៅក្នុងទិសនោះ កាលដែលត្រាច់ទៅកាន់ចារិកដោយលំដាប់ៗ ក្រុងវេសាលីនៅក្នុងទីណា ក៏ចូលទៅដល់ទីនោះ ។ មានដំណឹងថា សុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុ នៅក្នុងកូដាគារសាលាព្រៃមហាវនទៀបក្រុងវេសាលី នោះ ។ ពួកញាតិសុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុបានឮថាសុទិន្នភិក្ខុជាកលន្ទបុត្រមកដល់ ក្រុងវេសាលីហើយ ពួកញាតិទាំងនោះ ក៏នាំនូវភោជនប្រមាណហុកសិបសម្រាប់ទៅប្រគេនសុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុ ។ លំដាប់នោះឯង សុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុ ចែកចាយសម្រាប់ប្រមាណហុកសិបថាសនោះ ដល់ភិក្ខុទាំងឡាយ ហើយស្លៀកស្បង់ប្រដាប់ដោយបាត្រនិងចីវរក្នុងវេលាព្រឹក ហើយចូលទៅកាន់កលន្ទគ្រាមដើម្បីបិណ្ឌបាត កាលដើរទៅដើម្បីបិណ្ឌបាតតាមលំដាប់ផ្ទះក្នុងកលន្ទគ្រាម លំនៅនៃបិតារបស់ខ្លួននៅក្នុងទីណា ក៏ចូលទៅក្នុងទីនោះ ។ ក៏ក្នុងសម័យនោះឯង ទាសីរបស់ញាតិនៃសុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុ មានប្រាថ្នាដើម្បីចោលនំកុម្មាសផ្អូម ។ គ្រានោះ សុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុនិយាយនឹងខ្ញុំស្រីរបស់ញាតិនោះថា ម្នាលនាងទាសី បើនំនោះជារបស់ចោលហើយ ចូរនាងចាក់ដាក់មកក្នុងបាត្រអាត្មានេះវិញ ។ លំដាប់នោះ ខ្ញុំស្រីនៃញាតិរបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ ក៏ចាក់នំកុម្មាសផ្អូមនោះទៅក្នុងបាត្ររបស់សុទិន្ន ហើយបានស្គាល់ជាក់នូវដៃជើង និងសំឡេងរបស់សុទិន្ននោះច្បាស់ ។ វេលានោះ មាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុនៅក្នុងទីណា ខ្ញុំស្រីរបស់ញាតិនៃសុទិន្នដ៏មានអាយុក៏ចូលទៅក្នុងទីនោះ លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏និយាយនឹងមាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុថា បពិត្រអ្នកម្ចាស់ សូមអ្នកជ្រាប សុទិន្នជាអយ្យបុត្រនិមន្តមកដល់ហើយ ។ មាតារបស់សុទិន្នឆ្លើយថា នែហង បើហងឯងនិយាយពាក្យពិតមែន អញនឹងឲ្យហងរួចជាអ្នកជា ។ សម័យនោះឯង សុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុក៏ឆាន់នំកុម្មាសផ្អូមនោះប្របជញ្ជាំងសាលា១ ។ ចំណែកខាងបិតារបស់សុទិន្នមកពីធ្វើការងារវិញ ក៏បានឃើញសុទិន្នកំពុងឆាន់នំកុម្មាសផ្អូមនោះប្របជញ្ជាំងសាលា លុះឃើញហើយ សុទិន្នភិក្ខុនៅក្នុងទីណា (បិតានោះ) ក៏ចូលទៅក្នុងទីនោះ លុះចូលទៅហើយ ក៏និយាយនឹងសុទិន្នដ៏មានអាយុថា នែសុទិន្នកូន យើងជាអ្នកមានទ្រព្យសម្បត្តិច្រើន ថ្វីក៏លោកមកឆាន់នំកុម្មាសផ្អូមវិញ សុទិន្នកូនគួរតែលោកទៅឯផ្ទះរបស់ខ្លួនវិញ ។ សុទិន្នភិក្ខុឆ្លើយថា បពិត្រគហបតី អាត្មាបានទៅឯផ្ទះញោមហើយ នំកុម្មាសផ្អូមនេះ អាត្មាបានពីផ្ទះនោះមក ។ លំដាប់នោះ បិតាសុទិន្នភិក្ខុក៏ចាប់កំភួនដៃសុទិន្នភិក្ខុ ហើយនិយាយនឹងសុទិន្នថា សុទិន្នកូន លោកចូរមក យើងនឹងទៅផ្ទះ ។ លំដាប់នោះ លំនៅបិតារបស់ខ្លួននៅក្នុងទីណា សុទិន្នដ៏មានអាយុក៏ចូលទៅក្នុងទីនោះ លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏គង់លើអាសនៈដែលគេបានក្រាលប្រគេន ។ បិតាក៏និយាយនឹងសុទិន្នក្នុងពេលនោះថា សុទិន្នកូន សូមលោកនិមន្តឆាន់ចង្ហាន់ ។ សុទិន្នឆ្លើយថា ណ្ហើយគហបតី ថ្ងៃនេះអាត្មាភាពឆាន់រួចហើយ ។ បិតាឆ្លើយថា សុទិន្ន សូមលោកនិមន្តទទួលចង្ហាន់ក្នុងថ្ងៃស្អែក ។ សុទិន្នភិក្ខុក៏ទទួលនិមន្តដោយតុណ្ហីភាព ។ សុទិន្នភិក្ខុក៏ក្រោកចាកអាសនៈ ហើយនិមន្តទៅក្នុងពេលនោះឯង ។

[១៦] លុះដល់វេលាព្រឹកឡើង មាតាសុទិន្នភិក្ខុប្រើមនុស្សឲ្យបង្ហាប់ប្រថពីដោយអាចមន៍គោស្រស់ រួចឲ្យគរគំនរទ្រព្យពីរគំនរ គឺប្រាក់១គំនរ មាស១គំនរ ជាគំនរធំៗ បុរសឈរខាងអាយមើលទៅបុរសឈរខាងនាយមិនឃើញ បុរសឈរខាងនាយមើលមកបុរសឈរខាងអាយក៏មិនឃើញ ហើយឲ្យបិទបាំងគំនរទាំងពីរនោះដោយកន្ទេល ឲ្យក្រាលអាសនៈទុកត្រង់កណ្តាល រួចឲ្យបាំងរនាំជុំវិញពីខាងក្រៅ (គំនរនោះ) ហើយហៅស្រីជាគូពីមុនរបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុមកបង្គាប់ថា កូនស្រី បើដូច្នោះ គ្រឿងប្រដាប់ណាដែលឯងស្អិតស្អាងហើយជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តរបស់សុទិន្ន កូនអញ ត្រូវឯងស្អិតស្អាងគ្រឿងប្រដាប់នោះចុះ ។ ស្រីជាគូពីមុនរបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ ក៏ទទួលពាក្យមាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុថា ចា៎សអ្នកមាតា ។ គ្រានោះ សុទិន្នដ៏មានអាយុស្លៀកស្បង់ រួចកាន់យកបាត្រ និងចីវរ ក្នុងវេលាព្រឹក លំនៅបិតារបស់ខ្លួននៅត្រង់ទីណា ក៏ចូលទៅត្រង់ទីនោះ លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏គង់លើអាសនៈដែលគេក្រាលទុកបំរុង ។ លំដាប់នោះ បិតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ សុទិន្នដ៏មានអាយុនៅត្រង់ទីណា ក៏ចូលទៅត្រង់ទីនោះ លុះចូលទៅដល់ហើយ បង្គាប់អ្នកបំរើឲ្យបើកគំនរទ្រព្យទាំងនោះ ហើយប្រាប់សុទិន្នដ៏មានអាយុថា សុទិន្នកូន នេះជាទ្រព្យសម្បាច់ដើមខាងស្រីរបស់មាតាលោក នៅមានទ្រព្យសម្បាច់ដើមខាងប្រុសរបស់បិតា និងមត៌ករបស់ជីតាផ្សេងទៀត សុទិន្នកូន បើលោកបានសឹកចេញជាគ្រហស្ថមក នឹងបានប្រើប្រាស់សម្បត្តិផង ធ្វើបុណ្យទាំងឡាយផង សុទិន្នកូន ចូរលោកសឹកចេញជាគ្រហស្ថមក ហើយនឹងប្រើប្រាស់សម្បត្តិទាំងឡាយផង ធ្វើបុណ្យឲ្យទានផង ។ សុទិន្នតបថា ញោម អាត្មាមិនអាចនឹងសឹកបានទេ ព្រោះអាត្មាពេញចិត្តតែក្នុងការប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ ។ បិតាសុទិន្នដ៏មានអាយុនិយាយនឹងសុទិន្នដ៏មានអាយុជាគម្រប់ពីរដងផង ។បេ។ ជាគម្រប់បីដងផងថា សុទិន្នកូន នេះជាទ្រព្យសម្បាច់ដើមខាងស្រីរបស់មាតាលោក នៅមានទ្រព្យសម្បាច់ដើមខាងប្រុសរបស់បិតា និងមត៌ករបស់ជីតាផ្សេងទៀត សុទិន្នកូន បើលោកបានសឹកចេញជាគ្រហស្ថមក នឹងបានគ្រប់គ្រងសម្បត្តិទាំងឡាយផង ធ្វើបុណ្យឲ្យទានផង ។ សុទិន្នកូន ចូរលោកសឹកចេញជាគ្រហស្ថមក ហើយគ្រប់គ្រងសម្បត្តិទាំងឡាយផង ធ្វើបុណ្យឲ្យទានផង ។ សុទិន្នតបថា គហបតី បើញោមអត់ទោសឲ្យអាត្មាភាព ៗ នឹងសូមជំរាបញោមបន្តិច ។ បិតាទទួលព្រមថា សុទិន្នកូន ចូរលោកនិយាយមកចុះ មិនជាអ្វីទេ ។ សុទិន្នភិក្ខុក៏ប្រាប់ថា គហបតី បើដូច្នោះ ញោមត្រូវបង្គាប់មនុស្សឲ្យធ្វើការុងធ្មៃធំៗ ហើយឲ្យច្រកប្រាក់និងមាសឲ្យពេញ រួចផ្ទុកដោយរទេះ យកទៅចាក់ចោលក្នុងកណ្តាលខ្សែទឹកទន្លេគង្គា ហេតុអ្វីបានជាអាត្មាថាដូច្នោះ គហបតី ព្រោះថាទ្រព្យទាំងពួងតែងមានដល់អ្នកណាហើយ សេចក្តីខ្លាចក្តី សេចក្តីតក់ស្លុតក្តី សេចក្តីព្រឺរោមក្តី ការថែរក្សាក្តី តែងមានដល់អ្នកនោះមិនខាន ព្រោះតែទ្រព្យទាំងនោះជាហេតុ (បើអ្នកយកមាសប្រាក់ទៅចាក់ចោលក្នុងខ្សែទឹកហើយ) សេចក្តីអន្តរាយមានភ័យជាដើមនោះ នឹងមិនមានដល់អ្នកឡើយ ។ កាលសុទិន្នដ៏មានអាយុ ពោលយ៉ាងនេះហើយ បិតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ មានសេចក្តីទោមនស្សតូចចិត្តថា ហេតុដូចម្តេចបានជាលោកសុទិន្នជាកូនពោលយ៉ាងនេះ ។ គ្រានោះឯង បិតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ ទើបហៅស្រីបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុមកប្រាប់ថា នែនាងក្រមុំ បើដូច្នោះ នាងឯងជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តរបស់សុទិន្នកូនអញ នាងធ្វើដូចម្តេចនឹងឲ្យសុទិន្នកូនអញធ្វើតាមពាក្យនាងបាន ។ គ្រានោះឯង ស្រីបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ បានប្រវាឱបជើងទាំងពីរ របស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ ហើយបាននិយាយពាក្យនេះនឹងសុទិន្នភិក្ខុថា បពិត្រអយ្យបុត្រ លោកប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ ព្រោះហេតុនៃស្រីអប្សរទាំងឡាយណា ស្រីអប្សរទាំងឡាយនោះ មានទ្រង់ទ្រាយប្រពៃដូចម្តេចទៅ ។ សុទិន្នភិក្ខុឆ្លើយថា នែប្អូនស្រី អាត្មាមិនបានប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ដើម្បីស្រីអប្សរទាំងនោះទេ ។ វេលានោះ ស្រីបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នភិក្ខុ ក៏នឹកទោមនស្ស តូចចិត្តថា តាំងពីថ្ងៃនេះទៅ លោកសុទិន្នអយ្យបុត្រ គ្រាន់តែហៅអញថាប្អូនស្រីៗប៉ុណ្ណោះទេ ដូច្នេះហើយ ក៏ជ្រប់ដួលដេកក្នុងទីនោះឯង ។ គ្រានោះ សុទិន្នដ៏មានអាយុ ទើបនិយាយពាក្យនេះ នឹងបិតាថា គហបតី បើញោមមានភោជន គួរនឹងឲ្យទាន អាត្មាបានសូមញោមឲ្យទានមកចុះ កុំធ្វើអាត្មាឲ្យលំបាកពេកឡើយ ។ បិតាសុទិន្នឆ្លើយថា សុទិន្នកូន ភោជនាហារនោះមាន សូមលោកនិមន្តឆាន់ចុះ ។ វេលានោះ មាតាបិតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុបានចាត់ចែងចង្ហាន់ដ៏ឆ្ងាញ់ពិសារឲ្យ សុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុឆាន់ដោយដៃខ្លួនឯង ។ សម័យនោះឯង មាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុបាននិយាយនឹងសុទិន្នភិក្ខុនៅវេលាឆាន់រួចហើយ លែងលូកដៃទៅក្នុងបាត្រហើយថា នែសុទិន្នកូន ត្រកូលនេះស្តុកស្តម្ភមានទ្រព្យច្រើន មានភោគៈច្រើន មានមាសប្រាក់បរិបូណ៌ មានគ្រឿងឧបករណ៍បរិបូណ៌ មានស្រូវអង្ករបរិបូណ៌ នែសុទិន្នកូន សូមលោកនិមន្តសឹកចេញជាគ្រហស្ថមក នឹងបានប្រើប្រាស់នូវទ្រព្យសម្បត្តិទាំងឡាយផង ធ្វើបុណ្យឲ្យទានផង សុទិន្នកូន សូមលោកនិមន្តសឹកចេញជាគ្រហស្ថមក ហើយនឹងចាយវាយនូវសម្បត្តិទាំងឡាយ ធ្វើបុណ្យឲ្យទានចុះ ។ សុទិន្នភិក្ខុឆ្លើយថា ញោម អាត្មាមិនអាចហ៊ាន (ធ្វើយ៉ាងនោះទេ) អាត្មាត្រេកអរចំពោះតែត្រង់ប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌តែម្យ៉ាង ។ មាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ បាននិយាយពាក្យនេះនឹងសុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុ ជាគម្រប់ពីរដងផង ។បេ។ ជាគម្រប់បីដងផងថា សុទិន្នកូន ត្រកូលនេះស្តុកស្តម្ភមានទ្រព្យច្រើន មានភោគៈច្រើន មានមាសប្រាក់បរិបូណ៌ មានគ្រឿងឧបករណ៍បរិបូណ៌ មានស្រូវអង្ករបរិបូណ៌ សុទិន្នកូន បើដូច្នេះ សូមលោកអាណិតគ្រាន់តែឲ្យពូជបន្តិចចុះ កុំឲ្យពួកស្តេចលិច្ឆវីមករឹបជាន់ យកទ្រព្យសម្បត្តិជារបស់យើង ដែលជាត្រកូលឥតកូននោះឡើយ ។ សុទិន្នភិក្ខុឆ្លើយថា ញោម បើគ្រាន់តែធ្វើកិច្ចប៉ុណ្ណេះ អាត្មាអាចធ្វើឲ្យបាន ។ មាតាសុទិន្នសួរថា សុទិន្នកូន ឥឡូវនេះលោកគង់នៅឯណា ។ សុទិន្នភិក្ខុតបថា ញោម អាត្មានៅក្នុងព្រៃមហាវន ។ គ្រានោះឯង សុទិន្នដ៏មានអាយុ ក៏ក្រោកចាកអាសនៈហើយចេញដើរទៅ ។

[១៧] គ្រានោះ មាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ ហៅនាងបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុមក ហើយនិយាយថា ម្នាលនាងកូនប្រសា បើកាលណានាងមានរដូវហើយ ផ្កាគឺឈាមរបស់នាងកើតឡើងហើយ នាងត្រូវប្រាប់ដល់ម៉ែក្នុងកាលនោះ ។ នាងបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ បានទទួលពាក្យមាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុថា ចា៎សម៉ែ ។ លំដាប់នោះ នាងបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ មិនយូរប៉ុន្មាន នាងក៏មានរដូវ ផ្កាគឺឈាមនៃនាងនោះក៏កើតឡើង ។ ទើបនាងបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ បានប្រាប់មាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុយ៉ាងនេះថា ម៉ែ ខ្ញុំមានរដូវហើយ ផ្កាគឺឈាមរបស់ខ្ញុំកើតហើយ ។ មាតាតបថា ម្នាលនាងកូនប្រសា បើដូច្នោះ នាងឯងប្រដាប់តាក់តែងដោយគ្រឿងអលង្ការឯណា ដែលជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តរបស់សុទិន្នកូន (យើង) នាងចូរប្រដាប់តាក់តែងដោយគ្រឿងសម្រាប់ស្អិតស្អាងនោះចុះ ។ នាងបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ បានទទួលពាក្យមាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុថា ច៎ាសម៉ែ ។ លំដាប់នោះ មាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ ក៏នាំនាងបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុចូលទៅកាន់ព្រៃមហាវន ដែលសុទិន្នភិក្ខុនៅនោះឯង លុះចូលទៅហើយ ក៏បានពោលនូវពាក្យនេះនឹងសុទិន្នដ៏មានអាយុថា ម្នាលសុទិន្នកូន ត្រកូលនេះស្តុកស្តម្ភ មានទ្រព្យច្រើន មានរបស់សម្រាប់ប្រើប្រាស់ មានមាសប្រាក់ច្រើន មានគ្រឿងឧបករណ៍ជាទីគាប់ចិត្តច្រើន មានធនធានស្រូវអង្ករច្រើន ម្នាលសុទិន្នកូន អ្នកត្រឡប់មកដើម្បីហីនភេទ ក៏គង់នឹងបានបរិភោគនូវភោគសម្បត្តិផង ធ្វើបុណ្យទាំងឡាយផង ម្នាលសុទិន្នកូន អ្នកត្រូវត្រឡប់មកកាន់ហីនភេទជាគ្រហស្ថវិញ ហើយបរិភោគនូវភោគសម្បត្តិផង ធ្វើបុណ្យទាំងឡាយផង ។ សុទិន្នតបថា ញោម អាត្មាសឹកមិនកើតទេ អាត្មាមិនព្រមសឹកទេ អាត្មាត្រេកអរតែប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ ។ មាតារបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ បាននិយាយនឹងសុទិន្នដ៏មានអាយុអស់វារៈ២-៣ដងយ៉ាងនេះថា នែសុទិន្នកូន ត្រកូលនេះស្តុកស្តម្ភ មានទ្រព្យច្រើន មានភោគៈច្រើន មាសប្រាក់ច្រើន មានគ្រឿងឧបករណ៍ជាទីគាប់ចិត្តច្រើន មានធនធានស្រូវអង្ករច្រើន នែសុទិន្នកូន បើដូច្នោះ អ្នកចូរអោយត្រឹមតែពូជចុះ កុំឲ្យពួកស្តេចលិច្ឆវីមករឹបយកសម្បត្តិទ្រព្យយើង ដែលជាត្រកូលឥតកូនទៅបាន ។ សុទិន្នឆ្លើយថា ញោម អាត្មាអាចធ្វើកិច្ចនេះជូនបាន ហើយក៏ចាប់ដៃនាងបុរាណទុតិយិកា កៀកចូលទៅកាន់ព្រៃមហាវន យល់ឃើញថាមិនមានទោស ព្រោះសិក្ខាបទព្រះអង្គមិនទាន់បានបញ្ញត្ត ហើយញុំាងមេថុនធម្មឲ្យសម្រេចដោយនាងបុរាណទុតិយិកាអស់វារៈ៣ដង នាងក៏មានគភ៌ដោយមេថុនសេវនៈនោះ ។

[១៨] ភុម្មទេវតាទាំងឡាយ ក៏ញុំាងសំឡេងឲ្យឮទូទ័រឡើងទៅថា ម្នាលគ្នាយើងទាំងឡាយ ពួកភិក្ខុមិនដែលវឹកវរ មិនដែលមានទោស (ឥឡូវនេះ) សុទិន្នកលន្ទបុត្រធ្វើសេចក្តីវឹកវរ និងទោសឲ្យកើតឡើងហើយ ។ ចាតុម្មហារាជិកាទេវតាទាំងឡាយ ឮសំឡេងភុម្មទេវតាទាំងនោះហើយ ក៏ញុំាងសំឡេងឲ្យឮឡើងទៅ ពួកទេវតាជាន់តាវតឹង្ស យាមា តុសិតា និម្មានរតី បរនិម្មិតវសវត្តី (រហូតដល់) ពួកព្រហ្ម (បានឮសំឡេងតៗគ្នាមកហើយ) ក៏ញុំាងសំឡេងឲ្យឮឡើងៗទៅថា ម្នាលគ្នាយើងទាំងឡាយ ពួកភិក្ខុមិនដែលវឹកវរ មិនដែលមានទោស (ឥឡូវនេះ) សុទិន្នកលន្ទបុត្រ មកធ្វើសេចក្តីវឹកវរ និងទោសឲ្យកើតឡើងហើយ ។ សូរសព្ទ (យ៉ាងនេះ) ក៏ឮកងរំពងឡើងទៅដរាបដល់ព្រហ្មលោកដោយ១ខណៈ ១រំពេចនោះឯង ។ គ្រានោះ នាងបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ អាស្រ័យគភ៌នោះកាន់តែចាស់ឡើងជាលំដាប់ ទើបសំរាលនូវកូនប្រុសមួយ ។ លំដាប់នោះ ពួកសំឡាញ់សុទិន្នដ៏មានអាយុ បានតាំងឈ្មោះទារកនោះថា ពីជក បានតាំងឈ្មោះនាងបុរាណទុតិយិការបស់សុទិន្នដ៏មានអាយុថា ពីជកមាតា បានតាំងឈ្មោះសុទិន្នដ៏មានអាយុថា ពីជកបិតា ។ លុះដល់សម័យខាងក្រោយមក អ្នកទាំងពីរនោះ បានចេញចាកផ្ទះ ហើយបួសក្នុងភេទជាបុគ្គលអ្នកមិនមានប្រយោជន៍ដល់ការងារក្នុងផ្ទះ ហើយបានធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវព្រះអរហត្តផល ។

[១៩] គ្រានោះ សេចក្តីសង្ស័យ និងសេចក្តីក្តៅក្រហាយស្តាយក្រោយ ក៏កើតមានដល់សុទិន្នដ៏មានអាយុថា អាត្មាអញពេញហៅជាឥតលាភ លាភមិនមានដល់អាត្មាអញទេ ភាពជាមនុស្ស ពេញហៅអាត្មាអញបានដោយអាក្រក់ មិនមែនអាត្មាអញបានដោយល្អទេ ដោយហេតុអាត្មាអញបានបួសក្នុងធម្មវិន័យ ដែលព្រះសាស្តាទ្រង់សំដែងដោយប្រពៃយ៉ាងនេះ ហើយមិនអាចដើម្បីប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ឲ្យបរិបូណ៌ បរិសុទ្ធដរាបដល់អស់ជីវិត ។ ព្រោះសេចក្តីសង្ស័យ និងសេចក្តីក្តៅក្រហាយ ស្តាយក្រោយនោះឯង សុទិន្នក៏ទៅជាស្គមប្រដក់ មានសម្បុរអាក្រក់កើតទៅជារោគលឿងស្លេកស្លាំង មានខ្លួនរវាមដោយសរសៃ មានចិត្តក្រៀមក្រំទ្រមឹងទ្រមើយ កើតទុក្ខតូចចិត្តនឹកស្តាយក្រោយ សញ្ជប់សញ្ជឹង ។ លំដាប់នោះ ភិក្ខុទាំងឡាយជាសំឡាញ់របស់សុទិន្នដ៏មានអាយុ បាននិយាយពាក្យនេះនឹងសុទិន្នដ៏មានអាយុថា អាវុសោសុទិន្ន កាលពីដើម លោកមានសម្បុរល្អ មានឥន្ទ្រិយពេញលេញ មានសម្បុរមុខដ៏ថ្លា មានសម្បុរថ្ងៃស្រស់បស់ផូរផង់ល្អ ឥឡូវនេះ លោកទៅជាស្គមសៅហ្មង មានសម្បុរអាក្រក់ កើតរោគលឿងស្លេកស្លាំង មានខ្លួនរវាមដោយសរសៃ មានចិត្តក្រៀមក្រំ ទ្រមឹងទ្រមើយ កើតទុក្ខតូចចិត្ត ក្តៅក្រហាយ សញ្ជប់សញ្ជឹង ម្នាលអាវុសោសុទិន្ន លោកមិនសូវត្រេកអរ ហើយចេះតែខំប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ទៅទេឬអ្វី ។ សុទិន្នឆ្លើយតបថា នែលោកដ៏មានអាយុទាំងឡាយ ខ្ញុំមិនមែនមិនត្រេកអរ ហើយចេះតែខំប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ទេ ខ្ញុំបានធ្វើបាបកម្ម គឺសេពមេថុនធម្ម នឹងស្រ្តីបុរាណទុតិយិកា ម្នាលអាវុសោទាំងឡាយ សេចក្តីសង្ស័យ និងសេចក្តីស្តាយក្រោយ ក៏កើតមានដល់ខ្ញុំនោះឯងថា អាត្មាអញ ពេញហៅជាឥតលាភ លាភមិនមានដល់អាត្មាអញទេ ភាពជាមនុស្សពេញហៅអាត្មាអញបានដោយអាក្រក់ មិនមែនអាត្មាអញបានដោយល្អទេ ដោយហេតុអាត្មាអញបានបួសក្នុងធម្មវិន័យដែលព្រះសាស្តាទ្រង់សំដែង ដោយប្រពៃយ៉ាងនេះ ហើយមិនអាចដើម្បីប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ឲ្យបរិបូណ៌ បរិសុទ្ធដរាបដល់អស់ជីវិត ។ ភិក្ខុទាំងឡាយជាសំឡាញ់ ក៏និយាយថា អាវុសោសុទិន្ន លោកបួសក្នុងធម្មវិន័យ ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់សំដែងល្អហើយ យ៉ាងនេះ មិនអាចដើម្បីប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ឲ្យបរិសុទ្ពេញលេញដរាបដល់អស់ជីវិតបាន ព្រោះមេថុនធម្មសេវនកិច្ចណា ម្នាលអាវុសោ មេថុនធម្មសេវនកិច្ចនោះ ល្មមឲ្យលោកសង្ស័យ ល្មមឲ្យស្តាយក្រោយមែន ម្នាលអាវុសោ ធម៌ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់សំដែងហើយ ដោយអនេកបរិយាយ (សុទ្ធតែ) ដើម្បីឲ្យប្រាសចាករាគៈ មិនមែនសំដែងដើម្បីឲ្យប្រកបដោយរាគៈទេ ធម៌ដែលព្រះអង្គសំដែងហើយ ដើម្បីឲ្យប្រាសចាកកិលេសជាគ្រឿងប្រកប មិនមែនសំដែងដើម្បីតម្រូវទៅរកកិលេសជាគ្រឿងប្រកបទេ ធម៌ដែលព្រះអង្គសំដែងហើយ ដើម្បីមិនឲ្យប្រកាន់មាំ មិនមែនសំដែងដើម្បីឲ្យប្រកាន់មាំទេ (ក្រែងដូច្នេះ) មិនមែនឬ នែអាវុសោ ត្រង់ធម៌ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់សំដែងហើយ ដើម្បីឲ្យប្រាសចាករាគៈ លោកត្រឡប់ជាយល់ក្នុងធម៌នោះថា ប្រកបដោយរាគៈទៅវិញ ត្រង់ធម៌ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់សំដែងហើយ ដើម្បីឲ្យប្រាសចាកកិលេសជាគ្រឿងប្រកប លោកត្រឡប់ជាចូលចិត្តតម្រូវទៅរកកិលេសជាគ្រឿងប្រកបទៅវិញ ត្រង់ធម៌ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់សំដែងហើយ ដើម្បីមិនឲ្យប្រកាន់មាំ លោកទៅជាចូលចិត្តថាឲ្យប្រកាន់មាំវិញ ម្នាលអាវុសោ ធម៌ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់សំដែងហើយ ដោយអនេកបរិយាយ ដើម្បីប្រាសចាករាគៈ ធម៌ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់សំដែងហើយ ដើម្បីញំាញីនូវសេចក្តីស្រវឹង ដើម្បីកំចាត់បង់នូវសេចក្តីស្រេកឃ្លានក្នុងកាម ដើម្បីដកចេញនូវសេចក្តីអាល័យក្នុងកាម ដើម្បីផ្តាច់បង់នូវវដ្តៈ ដើម្បីអស់ទៅនៃតណ្ហា ដើម្បីគ្មានរាគៈ ដើម្បីនិរោធ ដើម្បីព្រះនិព្វាន (ក្រែងដូច្នេះ) មិនមែនឬ ម្នាលអាវុសោ កិរិយាលះបង់នូវកាមទាំងឡាយ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់សំដែងហើយ ការកំណត់ដឹងនូវសេចក្តីសំគាល់ក្នុងកាម ព្រះអង្គក៏បានសំដែងហើយ កិរិយាកំចាត់បង់នូវសេចក្តីស្រេកឃ្លានក្នុងកាម ព្រះអង្គក៏បានសំដែងហើយ កិរិយាដកចេញនូវសេចក្តីត្រិះរិះក្នុងកាមទាំងឡាយ ក៏ព្រះអង្គបានសំដែងហើយ កិរិយាចូលទៅរម្ងាប់នូវសេចក្តីក្តៅក្រហាយ អន្ទះអន្ទែងក្នុងកាមទាំងឡាយ ក៏ព្រះអង្គបានសំដែងហើយដោយអនេកបរិយាយ (យ៉ាងនេះ) មិនមែនឬ ម្នាលអាវុសោ កម្មដ៏លាមករបស់លោកនេះ មិនមែននាំឲ្យកើតសេចក្តីជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លានោះទេ មិនមែនដឹកនាំជនដែលជ្រះថ្លាហើយ ឲ្យរឹងរឹតតែជ្រះថ្លាឡើងទេ ម្នាលអាវុសោ កម្មដ៏លាមករបស់លោកនេះ រមែងដឹកនាំសេចក្តីមិនជ្រះថ្លាឲ្យកើតមានដល់ជនទាំងឡាយដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លានៅឡើយ ដឹកនាំជនទាំងឡាយខ្លះ ដែលជ្រះថ្លាហើយ ឲ្យទាស់ចិត្តគំនិតទៅវិញទេតើ ។ លំដាប់នោះ ភិក្ខុទាំងនោះ ក៏តិះដៀលសុទិន្នដ៏មានអាយុ ដោយអនេកបរិយាយ ហើយនាំគ្នាក្រាបទូលនូវសេចក្តីនុ៎ះ ចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។

[២០] ព្រោះរឿងនេះ ព្រោះដំណើរនេះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគឲ្យប្រជុំភិក្ខុសង្ឃ ហើយត្រាស់សួរសុទិន្នដ៏មានអាយុ ក្នុងកាលនោះថា នែសុទិន្ន ឮថាអ្នកឯងសេពមេថុនធម្មនឹងនាងបុរាណទុតិយិកា ពិតមែនឬ ។ សុទិន្នក្រាបទូលថា សូមទានពិតមែន ។ ព្រះសម្ពុទ្ធដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់តិះដៀលថា នែមោឃបុរស បាបកម្មដែលអ្នកឯងធ្វើនេះមិនសមគួរ មិនត្រូវទំនង មិនត្រូវបែប មិនមែនជារបស់សមណៈ មិនគប្បី មិនគួរធ្វើទេ នែមោឃបុរស គួរបើដែរ អ្នកឯងបួសក្នុងធម្មវិន័យ ដែលតថាគតសំដែងហើយ ដោយប្រពៃយ៉ាងនេះត្រឡំាង ទៅជាប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ ឲ្យបរិសុទ្ធពេញលេញដរាបដល់អស់ជីវិត មិនកើត នែមោឃបុរស ធម៌ដែលតថាគតសំដែងហើយដោយអនេកបរិយាយ (សុទ្ធតែ) ដើម្បីប្រាសចាករាគៈ មិនមែនដើម្បីប្រកបដោយរាគៈទេ ធម៌ដែលតថាគតសំដែងហើយ ដើម្បីឲ្យប្រាសចាកកិលេសជាគ្រឿងប្រកប មិនមែនសំដែងដើម្បីតម្រូវទៅរកកិលេសជាគ្រឿងប្រកបទេ ធម៌ដែលតថាគតសំដែងហើយ ដើម្បីមិនឲ្យប្រកាន់មាំ មិនមែនសំដែងដើម្បីឲ្យប្រកាន់មាំទេ មិនមែនឬ ម្នាលមោឃបុរស ត្រង់ធម៌ដែលតថាគតសំដែងហើយ ដើម្បីឲ្យប្រាសចាករាគៈ អ្នកឯងត្រឡប់ចូលចិត្តក្នុងធម៌នោះថាឲ្យប្រកបដោយរាគៈវិញ ត្រង់ធម៌ដែលតថាគតសំដែងហើយ ដើម្បីឲ្យប្រាសចាកកិលេសជាគ្រឿងប្រកប អ្នកឯងត្រឡប់ជាចូលចិត្តថា ឲ្យប្រកបដោយកិលេសជាគ្រឿងប្រកបវិញ ត្រង់ធម៌ដែលតថាគតសំដែងហើយ ដើម្បីមិនឲ្យប្រកាន់មាំ អ្នកឯងត្រឡប់ទៅជាចូលចិត្តថាឲ្យប្រកាន់មាំវិញ នែមោឃបុរស ធម៌ដែលតថាគតសំដែងហើយដោយអនេកបរិយាយ ដើម្បីឲ្យប្រាសចាករាគៈ ធម៌ដែលតថាគតសំដែងហើយ ដើម្បីញាំញីនូវសេចក្តីស្រវឹង ដើម្បីកំចាត់បង់នូវសេចក្តីស្រេកឃ្លានក្នុងកាម ដើម្បីដកចេញនូវសេចក្តីអាល័យក្នុងកាម ដើម្បីផ្តាច់បង់នូវវដ្តៈ ដើម្បីអស់ទៅនៃតណ្ហា ដើម្បីប្រាសចាកតម្រេក ដើម្បីរំលត់ ដើម្បីព្រះនិព្វាន មិនមែនឬ នែមោឃបុរស កិរិយាលះបង់នូវកាមទាំងឡាយ តថាគតបានសំដែងហើយ ការកំណត់ដឹងនូវសេចក្តីសំគាល់ក្នុងកាមទាំងឡាយ តថាគតបានសំដែងហើយ កិរិយាកំចាត់បង់នូវសេចក្តីស្រេកឃ្លានក្នុងកាមទាំងឡាយ តថាគតបានសំដែងហើយ កិរិយាដកចេញនូវសេចក្តីត្រិះរិះក្នុងកាមទាំងឡាយ តថាគតបានសំដែងហើយ កិរិយាចូលទៅរម្ងាប់នូវសេចក្តីក្តៅក្រហាយក្នុងកាមទាំងឡាយ តថាគតបានសំដែងហើយដោយអនេកបរិយាយ មិនមែនឬ ម្នាលមោឃបុរស អ្នកឯងដាក់អង្គជាតទៅក្នុងមាត់អាសិរពិស ជាសត្វមានពិសក្លៀវក្លា ប្រសើរជាងអ្នកឯងដាក់អង្គជាតទៅក្នុងអង្គជាតរបស់មាតុគ្រាមមិនប្រសើរឡើយ មោឃបុរស អ្នកឯងដាក់អង្គជាតទៅក្នុងមាត់ពស់វែកប្រសើរជាង អង្គជាតដែលអ្នកឯងដាក់ទៅក្នុងអង្គជាតរបស់មាតុគ្រាមមិនប្រសើរឡើយ មោឃបុរស អ្នកឯងដាក់អង្គជាតទៅក្នុងគំនររងើកភ្លើង ដែលឆេះភ្លឺច្រាលរន្ទាលប្រសើរជាង អង្គជាតដែលអ្នកដាក់ទៅក្នុងអង្គជាតរបស់មាតុគ្រាមមិនប្រសើរឡើយ ហេតុអ្វី បានជាតថាគតពោលដូច្នោះ មោឃបុរស ព្រោះថាមនុស្សដែលដាក់អង្គជាតទៅក្នុងគំនររងើកភ្លើង គ្រាន់តែដល់នូវសេចក្តីស្លាប់ ឬដល់នូវសេចក្តីទុក្ខប្រហែលនឹងស្លាប់ប៉ុណ្ណោះ ឯនឹងបានទម្លាយរាងកាយស្លាប់ហើយ ទៅកើតក្នុងតិរច្ឆានកំណើត ប្រេត អសុរកាយ នរក ព្រោះបច្ច័យដែលដាក់អង្គជាតទៅក្នុងគំនររងើកភ្លើងនោះក៏ទេ នែមោឃបុរស ចំណែកខាងភិក្ខុដែលដាក់អង្គជាតទៅក្នុងអង្គជាតរបស់មាតុគ្រាមនោះ តែទម្លាយរាងកាយហើយ ត្រូវទៅកើតក្នុងតិរច្ឆានកំណើត ប្រេត អសុរកាយ នរក ម្នាលមោឃបុរស កាលបើកម្មទាំងនោះ (សុទ្ធតែជាកម្មប្រកបដោយទោសធំយ៉ាងនេះ) អ្នកឯងនៅតែប្រព្រឹត្តធ្វើនូវអសទ្ធម្ម ជាធម៌របស់អ្នកស្រុក ជាធម៌របស់មនុស្សថោកថយ អាក្រក់ មានកិច្ចដោយទឹកជាទីបំផុត ជាធម៌លាក់លៀម ជាធម៌របស់ជនពីរៗអ្នក តែងប្រជុំធ្វើតាមតែប្រទះនោះ មោឃបុរស (ក្នុងសាសនានេះ) មានតែអ្នកឯងហើយ ជាអ្នកធ្វើអកុសលខាងដើមនៃអកុសលធម៌ទាំងឡាយមានប្រមាណច្រើន ហៅថាជាអ្នកផ្តើមធ្វើមុនគេ ម្នាលមោឃបុរស កម្មដ៏លាមករបស់អ្នកឯងនេះ មិនបណ្តាលឲ្យកើតសេចក្តីជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លាឡើយ មិនមែនដឹកនាំជនដែលជ្រះថ្លាហើយ ឲ្យរឹងរឹតតែជ្រះថ្លាថែមឡើងទៀតទេ ម្នាលមោឃបុរស កម្មដ៏លាមករបស់អ្នកឯងនេះ រមែងបណ្តាលឲ្យកើតសេចក្តីមិនជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លា នៅឡើយ ដឹកនាំជនទាំងឡាយខ្លះដែលជ្រះថ្លាហើយ ឲ្យត្រឡប់ទាស់ចិត្តគំនិតទៅវិញ ។ គ្រានោះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់តិះដៀលសុទិន្នភិក្ខុដ៏មានអាយុដោយអនេកបរិយាយ ហើយទ្រង់សំដែងនូវទោសនៃការចិញ្ចឹមក្រ ថែទាំរក្សាក្រ ប្រាថ្នាច្រើន មិនសន្តោស ច្រឡូកច្រឡំដោយពួកគណៈ និងសេចក្តីខ្ជិលច្រអូស ទើបទ្រង់សំដែងដោយអនេកបរិយាយនូវគុណនៃការដែលគេចិញ្ចឹមងាយ ការដែលគេថែទាំរក្សាងាយ ប្រាថ្នាតិច សន្តោស ចិត្តផូរផង់ ការកំចាត់បង់នូវកិលេស ការនាំឲ្យកើតសេចក្តីជ្រះថ្លា ការមិនសន្សំ និងការប្រារព្ធព្យាយាម ហើយទ្រង់សំដែងធម្មីកថាដ៏ល្មម សមគួរដល់សិក្ខាបទនោះ ដល់សំវរៈនោះចំពោះភិក្ខុទាំងឡាយ ហើយហៅភិក្ខុទាំងឡាយមក (មានព្រះពុទ្ធដីកា)ថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ បើដូច្នោះ តថាគតនឹងបញ្ញត្តសិក្ខាបទដល់ភិក្ខុទាំងឡាយ ព្រោះអាស្រ័យអំណាចប្រយោជន៍ ១០យ៉ាង គឺដើម្បីសេចក្តីល្អដល់សង្ឃ ១ ដើម្បីនៅសប្បាយដល់សង្ឃ ១ ដើម្បីសង្កត់សង្កិននូវបុគ្គលទាំងឡាយ ដែលមិនអៀនខ្មាស ១ ដើម្បីនៅជាសុខស្រួល ដល់ភិក្ខុទាំងឡាយ ដែលមានសីលជាទីស្រឡាញ់ ១ ដើម្បីរារាំងអាសវធម៌ទាំងឡាយ ក្នុងបច្ចុប្បន្ន ១ ដើម្បីកំចាត់បង់នូវអាសវធម៌ទាំងឡាយក្នុងបរលោក ១ ដើម្បីញុំាងបុគ្គលទាំងឡាយ ដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លា ឲ្យជ្រះថ្លាឡើង ១ ដើម្បីញុំាងបុគ្គលទាំងឡាយ ដែលជ្រះថ្លាហើយ ឲ្យរឹងរឹតតែជ្រះថ្លាច្រើនឡើង ១ ដើម្បីឲ្យដំកល់នៅមាំនៃព្រះសទ្ធម្ម ១ ដើម្បីអនុគ្រោះដល់វិន័យ ១ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អ្នកទាំងឡាយ ត្រូវសំដែងនូវសិក្ខាបទនេះដូច្នេះថា ភិក្ខុណាមួយសេពមេថុនធម្ម (ភិក្ខុនោះ) ត្រូវអាបត្តិបារាជិក រកសំវាសគ្មាន ។ សិក្ខាបទនេះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់បញ្ញត្តហើយ ចំពោះភិក្ខុទាំងឡាយ ដោយប្រការយ៉ាងនេះ ។

វារៈពោលអំពីរឿងសុទិន្នភិក្ខុ ចប់ ។

រឿងមេស្វាកែប្រែ

[២១] សម័យនោះ មានភិក្ខុ១រូបប្រលោមលួងមេស្វាដោយអាមិសៈ ក្នុងព្រៃមហាវន ទៀបក្រុងវេសាលី ហើយសេពមេថុនធម្មនឹងមេស្វានោះ ។ លំដាប់នោះ ភិក្ខុនោះស្លៀកស្បង់ប្រដាប់ដោយបាត្រ និងចីវរ ហើយចូលទៅកាន់ក្រុងវេសាលីដើម្បីបិណ្ឌបាតក្នុងវេលាព្រឹកព្រហាម ។ ក្នុងសម័យនោះ ភិក្ខុទាំងឡាយច្រើនរូប ដើរទៅកាន់សេនាសនចារិក ក៏នាំគ្នាចូលទៅត្រង់កន្លែងដែលភិក្ខុនោះនៅ ។ មេស្វានោះបានឃើញភិក្ខុអម្បាលនោះមកអំពីចម្ងាយ ក៏ចូលទៅត្រង់កន្លែងដែលភិក្ខុទាំងនោះនៅ លុះចូលទៅដល់ហើយ (ក៏សំដែងអាការ) ធ្វើចង្កេះឲ្យញាក់ញ័រផង ធ្វើកន្ទុយឲ្យកំរើកផង ពើងចង្កេះផង បានធ្វើនូវនិមិត្តផង អំពីខាងមុខភិក្ខុទាំងឡាយនោះ ។ គ្រានោះ ភិក្ខុទាំងនោះមានសេចក្តីត្រិះរិះយល់ឃើញថា ភិក្ខុនោះសេពមេថុនធម្មនឹងមេស្វានេះដោយពិតឥតសង្ស័យ ទើបនាំគ្នាពួនចាំឃ្លាំមើលក្នុងទីកំបាំង១ ។ លំដាប់នោះ ភិក្ខុនោះដើរបិណ្ឌបាតក្នុងក្រុងវេសាលី បានបិណ្ឌបាតហើយត្រឡប់មកវិញ ។ គ្រានោះ មេស្វានោះ ក៏ចូលទៅត្រង់កន្លែងដែលភិក្ខុនោះនៅ ។ លំដាប់នោះ ភិក្ខុនោះឆាន់បិណ្ឌបាតនោះមួយចំណែក បានឲ្យដល់មេស្វាមួយចំណែក ។ គ្រានោះ មេស្វាស៊ីអាហារបិណ្ឌបាតនោះហើយ ក៏ពើងចង្កេះចំពោះទៅភិក្ខុនោះ ។ លំដាប់នោះ ភិក្ខុនោះក៏សេពមេថុនធម្មនឹងមេស្វានោះ ។ ទើបភិក្ខុទាំងឡាយនោះបានពោលពាក្យនេះនឹងភិក្ខុនោះថា អាវុសោ សិក្ខាបទ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់បញ្ញត្តហើយមិនមែនឬ នែអាវុសោ ហេតុអ្វីក៏បានជាអ្នកមកសេពមេថុនធម្មនឹងមេស្វានេះ ។ ភិក្ខុនោះឆ្លើយថា នែអាវុសោទាំងឡាយ សិក្ខាបទ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់បញ្ញត្តពិតមែនហើយ តែសិក្ខាបទនោះ ទ្រង់បញ្ញត្តចំពោះតែស្រីមនុស្ស មិនមែនបញ្ញត្តចំពោះសត្វតិរច្ឆានញីទេ ។ ភិក្ខុទាំងឡាយនោះពោលថា នែអាវុសោ សិក្ខាបទដែលព្រះអង្គបញ្ញត្តចំពោះស្រីមនុស្ស ក៏ដូចសត្វតិរច្ឆានញីដែរ មិនមែនឬ នែអាវុសោ (អំពើអាក្រក់ដែលអ្នកធ្វើនោះ) ជាអំពើមិនសមគួរ មិនត្រូវទំនង មិនត្រូវបែប មិនមែនជារបស់សមណៈ មិនគប្បី មិនគួរធ្វើទេ នែអាវុសោ គួរបើដែរ អ្នកឯងបួសក្នុងធម្មវិន័យដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគ ត្រាស់សំដែងល្អហើយ យ៉ាងនេះត្រឡំាង ទៅជាប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ឲ្យបរិសុទ្ធពេញលេញដរាបអស់ជីវិតមិនកើត នែអាវុសោ ធម៌ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់សំដែងហើយដើម្បីឲ្យប្រាសចាករាគៈ មិនមែនដើម្បីប្រកបដោយរាគៈទេ ។បេ។ កិរិយារម្ងាប់នូវសេចក្តីក្តៅក្រហាយ អន្ទះអន្ទែងក្នុងកាមទាំងឡាយ ព្រះអង្គទ្រង់សំដែងហើយដោយអនេកបរិយាយ មិនមែនឬ ម្នាលអាវុសោ អំពើអាក្រក់ដែលអ្នកធ្វើនេះ មិនមែននាំឲ្យកើតសេចក្តីជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លា ទេ មិនមែនដឹកនាំជនទាំងឡាយដែលជ្រះថ្លាហើយ ឲ្យរឹងរិតតែជ្រះថ្លាថែមទៀតទេ នែអាវុសោ អំពើអាក្រក់ដែលអ្នកធ្វើនេះ រមែងនាំឲ្យកើតសេចក្តីមិនជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លា ដឹកនាំជនទាំងឡាយខ្លះដែលជ្រះថ្លាហើយ ឲ្យបាត់ជ្រះថ្លាទៅវិញ ។ គ្រានោះ ភិក្ខុទាំងឡាយនោះ ក៏តិះដៀលភិក្ខុនោះដោយបរិយាយច្រើន ហើយនាំគ្នាក្រាបទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។

[២២] ព្រោះនិទាននេះ ដំណើរនេះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ឲ្យប្រជុំសង្ឃ ហើយត្រាស់សួរភិក្ខុនោះ ក្នុងវេលានោះថា ម្នាលភិក្ខុ ឮថាអ្នកឯងសេពមេថុនធម្មនឹងមេស្វា ពិតមែនឬ ។ ភិក្ខុនោះក្រាបទូលថា សូមទានពិតមែន ។ ព្រះពុទ្ធដ៏មានព្រះភាគទ្រង់តិះដៀលថា នែមោឃបុរស (អំពើអាក្រក់ដែលអ្នកឯងធ្វើនេះ) ជាអំពើមិនសមគួរ មិនត្រូវទំនង មិនត្រូវបែប មិនមែនជារបស់សមណៈ មិនគប្បី មិនគួរធ្វើទេ នែមោឃបុរស គួរបើដែរ អ្នកឯងបួសក្នុងធម្មវិន័យដែលតថាគត សំដែងហើយដោយល្អយ៉ាងនេះត្រឡំាង ទៅជាប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ឲ្យបរិសុទ្ធពេញលេញដរាបដល់អស់ជីវិតមិន កើត នែមោឃបុរស ធម៌ដែលតថាគតសំដែងហើយ ដើម្បីប្រាសចាករាគៈ មិនមែនដើម្បីប្រកបដោយរាគៈទេ ។បេ។ កិរិយារម្ងាប់នូវសេចក្តីក្តៅក្រហាយ អន្ទះអន្ទែងក្នុងកាមទាំងឡាយ តថាគតសំដែងហើយ ដោយអនេកបរិយាយ នែមោឃបុរស អ្នកឯងដាក់អង្គជាតទៅក្នុងមាត់អាសិរពិស មានពិសដ៏ក្លៀវក្លាប្រសើរជាង អ្នកឯងដាក់អង្គជាតទៅក្នុងអង្គជាតរបស់មេស្វាមិនប្រសើរសោះឡើយ ម្នាលមោឃបុរស អ្នកឯងដាក់អង្គជាតទៅក្នុងមាត់ពស់វែកប្រសើរជាងដែលអ្នកឯងដាក់អង្គជាត ទៅក្នុងអង្គជាតរបស់មេស្វានោះ ពុំប្រសើរសោះឡើយ ម្នាលមោឃបុរស សូវអ្នកឯងដាក់អង្គជាតទៅក្នុងគំនររងើកភ្លើងក្តៅ ដែលកំពុងឆេះសន្ធោរសន្ធៅ មានអណ្តាតភ្លើងដ៏រុងរឿងវិញប្រសើរជាង ឯអង្គជាតដែលអ្នកឯងដាក់ទៅក្នុងអង្គជាតរបស់មេស្វានោះ ពុំប្រសើរឡើយ ពាក្យដែលតថាគតពោលនោះ ព្រោះហេតុអ្វី ម្នាលមោឃបុរស ព្រោះថាទោះបីបុគ្គលដល់នូវសេចក្តីស្លាប់ ឬសេចក្តីទុក្ខស្ទើរនឹងស្លាប់ដោយហេតុដែលដាក់អង្គជាតទៅ ក្នុងមាត់ពស់វែកជាដើមនោះក៏ដោយ បុគ្គលនោះលុះរំលាងខន្ធ នឹងបានចូលទៅកាន់តិរច្ឆានកំណើត ប្រេត អសុរកាយ នរក ព្រោះតែដាក់អង្គជាតទៅក្នុងមាត់ពស់វែកជាដើមនោះក៏ទេ ម្នាលមោឃបុរស (ឯភិក្ខុនោះ) លុះរំលាងខន្ធ ក៏រមែងតែទៅកាន់តិរច្ឆានកំណើត ប្រេត អសុរកាយ នរក ព្រោះហេតុដែលដាក់អង្គជាតទៅក្នុងអង្គជាតមេស្វានេះឯង ម្នាលមោឃបុរស កាលបើកម្មនោះមានទោសធ្ងន់ដល់ម្ល៉ោះហើយ អ្នកឯងមិនគួរបើហ៊ានសេពអសទ្ធម្មជាធម៌របស់អ្នកស្រុក ជាធម៌របស់មនុស្សថោកទាប ក្រាស់ដោយអំពើអាក្រក់ មានកិច្ចដោយទឹកជាទីបំផុតរបស់ជនមានគូស្រករ ជាធម៌លាក់លៀម ដែលគេត្រូវរួបរួមគ្នាតែពីរនាក់នោះសោះ ម្នាលមោឃបុរស អំពើដែលអ្នកឯងធ្វើនោះ មិនប្រព្រឹត្តទៅដើម្បីសេចក្តីជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលមិនទាន់ ជ្រះថ្លាទេ ។បេ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អ្នកទាំងឡាយគប្បីសំដែងសិក្ខាបទនេះយ៉ាងនេះថា ភិក្ខុណាមួយសេពមេថុនធម្ម ដោយហោចទៅ សូម្បីនឹងសត្វតិរច្ឆានញី ភិក្ខុនោះត្រូវអាបត្តិបារាជិករកសំវាសគ្មាន ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់បញ្ញត្តសិក្ខាបទនេះ ចំពោះភិក្ខុទាំងឡាយដោយហេតុយ៉ាងនេះឯង ។

និទានមេស្វា ចប់ ។

រឿងភិក្ខុវជ្ជីបុត្រកែប្រែ

[២៣] ក្នុងសម័យនោះ ពួកភិក្ខុវជ្ជីបុត្រនៅក្នុងក្រុងវេសាលីជាច្រើនរូប នាំគ្នាឆាន់ឆ្អែតហើយសឹង ៗស្កប់ហើយស្រង់ទឹក ៗហើយឆាន់ ៗហើយសឹង ៗស្កប់ស្កល់ហើយស្រង់ទឹក ឥតបានធ្វើទុកក្នុងចិត្តដោយឧបាយប្រាជ្ញាឡើយ មិនពោលលាសិក្ខា មិនធ្វើឲ្យច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ (គឺមិនសឹកសិន) ហើយសេពមេថុនធម្ម ។ លុះសម័យតមកខាងក្រោយ ភិក្ខុទាំងនោះប្រទះសេចក្តីព្រាត់ប្រាសចាកញាតិខ្លះ ប្រទះសេចក្តីវិនាសភោគសម្បត្តិខ្លះ ប្រទះរោគមកបៀតបៀនខ្លះ (ក៏នាំគ្នា) ចូលទៅរកព្រះអានន្ទដ៏មានអាយុ ហើយពោលពាក្យយ៉ាងនេះថា បពិត្រព្រះអានន្ទដ៏ចម្រើន យើងខ្ញុំទាំងឡាយ មិនមែនជាអ្នកតិះដៀលព្រះពុទ្ធ តិះដៀលព្រះធម៌ តិះដៀលព្រះសង្ឃទេ បពិត្រព្រះអានន្ទដ៏ចម្រើន យើងខ្ញុំទាំងឡាយជាអ្នកតិះដៀលតែខ្លួនឯង មិនមែនតិះដៀលអ្នកដទៃទេ យើងខ្ញុំទាំងឡាយ បានមកបួសក្នុងធម្មវិន័យដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់សំដែងហើយដោយ ប្រពៃយ៉ាងនេះ ក៏ទៅជាប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយធម៌ឲ្យបរិសុទ្ធ ឲ្យបរិបូណ៌អស់មួយជីវិតមិនកើត យើងខ្ញុំទាំងឡាយហៅពេញជាមនុស្សឥតសំណាងវាសនា យើងខ្ញុំពេញជាមនុស្សឥតបុណ្យ បពិត្រព្រះអានន្ទដ៏ចម្រើន បើប្រសិនជាយើងខ្ញុំបាននូវបព្វជ្ជា បាននូវឧបសម្បទាក្នុងសំណាក់ព្រះដ៏មានព្រះភាគឥឡូវនេះទៀត នោះយើងខ្ញុំគង់នឹងបានឃើញនូវកុសលធម៌ទាំងឡាយ និងខំប្រឹងប្រកបព្យាយាមជាគ្រឿងញុំាងធម៌ទាំងឡាយដែលជាចំណែកនៃពោធិញាណ ឲ្យចម្រើនអស់រាត្រីមុន និងរាត្រីក្រោយ (គឺបឋមយាមនិងបច្ឆិមយាម) ក្នុងកាលឥឡូវនេះឯង បពិត្រព្រះអានន្ទដ៏ចម្រើន យើងខ្ញុំសូមអង្វរ សូមលោកម្ចាស់នាំសេចក្តីនេះទៅក្រាបទូលព្រះដ៏មានព្រះភាគឲ្យទានផង ។ ព្រះអានន្ទដ៏មានអាយុ ក៏ទទួលពាក្យរបស់ពួកភិក្ខុវជ្ជីបុត្រអ្នកក្រុង វេសាលីថា អើ អាវុសោ ហើយចូលទៅកាន់ទីដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគគង់ លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏បានក្រាបទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលអានន្ទ តថាគតគប្បីដកសិក្ខាបទឈ្មោះបារាជិក ដែលតថាគត បានបញ្ញត្តហើយដល់សាវកទាំងឡាយ ព្រោះហេតុនៃជនអ្នកនៅក្នុងដែនវជ្ជីទាំងឡាយក្តី ព្រោះហេតុនៃវជ្ជីបុត្តកភិក្ខុទាំងឡាយក្តី ដោយអំពើណា អំពើនុ៎ះមិនមែនជាហេតុ មិនមែនជាឱកាសឡើយ ។

[២៤] ព្រោះនិទាននេះ ព្រោះដំណើរនេះ ទើបព្រះដ៏មានព្រះភាគជាម្ចាស់ទ្រង់សំដែងធម្មីកថា ហើយត្រាស់ហៅភិក្ខុទាំងឡាយមក ហើយមានពុទ្ធដីកាថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ភិក្ខុណាមួយមិនពោលលាសិក្ខា មិនប្រកាសខ្លួនថាជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ហើយសេពមេថុនធម្ម បើភិក្ខុនោះមក (សូមឧបសម្បទានឹងសង្ឃទៀត) សង្ឃមិនត្រូវឲ្យឧបសម្បទាឡើយ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ បើភិក្ខុណាមួយពោលលាសិក្ខាហើយ ប្រកាសខ្លួនថាជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ហើយសេពមេថុនធម្ម បើភិក្ខុនោះ(សូមបួសទៀត) សង្ឃគប្បីឲ្យឧបសម្បទាចុះ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អ្នកទាំងឡាយគប្បីសំដែងសិក្ខាបទនេះយ៉ាងនេះថា ភិក្ខុណាមួយដល់ព្រមដោយសិក្ខានិងសាជីវៈ (ដែលតថាគតបញ្ញត្តហើយ) សម្រាប់ភិក្ខុទាំងឡាយ ហើយមិនពោលលាសិក្ខា មិនធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ហើយសេពមេថុនធម្ម ដោយហោចទៅសូម្បីតែនឹងសត្វតិរច្ឆានញី ភិក្ខុនោះត្រូវអាបត្តិបារាជិក រកសំវាសគ្មាន ។

[២៥] ព្រោះនិទាននេះ ព្រោះដំណើរនេះ ទើបព្រះដ៏មានព្រះភាគជាម្ចាស់ទ្រង់សំដែងធម្មីកថា ហើយត្រាស់ហៅភិក្ខុទាំងឡាយមក ហើយមានពុទ្ធដីកាថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ភិក្ខុណាមួយមិនពោលលាសិក្ខា មិនប្រកាសខ្លួនថាជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ហើយសេពមេថុនធម្ម បើភិក្ខុនោះមក (សូមឧបសម្បទានឹងសង្ឃទៀត) សង្ឃមិនត្រូវឲ្យឧបសម្បទាឡើយ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ បើភិក្ខុណាមួយពោលលាសិក្ខាហើយ ប្រកាសខ្លួនថាជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ហើយសេពមេថុនធម្ម បើភិក្ខុនោះ(សូមបួសទៀត) សង្ឃគប្បីឲ្យឧបសម្បទាចុះ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អ្នកទាំងឡាយគប្បីសំដែងសិក្ខាបទនេះយ៉ាងនេះថា ភិក្ខុណាមួយដល់ព្រមដោយសិក្ខានិងសាជីវៈ (ដែលតថាគតបញ្ញត្តហើយ) សម្រាប់ភិក្ខុទាំងឡាយ ហើយមិនពោលលាសិក្ខា មិនធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ហើយសេពមេថុនធម្ម ដោយហោចទៅសូម្បីតែនឹងសត្វតិរច្ឆានញី ភិក្ខុនោះត្រូវអាបត្តិបារាជិក រកសំវាសគ្មាន ។

[២៦] ត្រង់ពាក្យថា ភិក្ខុ មានវិគ្រោះថា សមណៈណាជាអ្នកសូម សមណៈនោះហៅថាភិក្ខុ ។ សមណៈណាចូលទៅអាស្រ័យនូវភិក្ខាចរិយវត្ត សមណៈនោះហៅថាភិក្ខុ ។ ជនណាទ្រទ្រង់សម្ពត់ដែលគេកាត់ហើយ ជននោះហៅថាភិក្ខុ ។ ជនដែលហៅថាភិក្ខុ ព្រោះហេតុវោហារបញ្ញត្តិថា សមណៈ ។ ហៅថាភិក្ខុ ព្រោះបានប្តេជ្ញាខ្លួន ។ ហៅថាភិក្ខុ ព្រោះសម្រេចជាឯហិភិក្ខុ ។ ហៅថាភិក្ខុ ព្រោះបានឧបសម្បទាដោយសរណគមន៍៣ ។ ហៅថាភិក្ខុ ព្រោះហេតុជាអ្នកចម្រើន ។ ហៅថាភិក្ខុ ព្រោះមានសារធម៌ ។ ហៅថាភិក្ខុព្រោះជាអ្នកសិក្សា ។ ហៅថាភិក្ខុ ព្រោះមិនបាច់សិក្សា ។ ហៅថាភិក្ខុ ព្រោះបានឧបសម្បទាដោយញត្តិចតុត្ថកម្មវាចាដ៏សមគួរដល់ហេតុដែលមិនមាន សេចក្តីអន្តរាយ ដោយសង្ឃដែលព្រមព្រៀងហើយ ។ បណ្តាភិក្ខុទាំងនោះ ភិក្ខុណាដែលបានឧបសម្បទាដោយញត្តិចតុត្ថកម្មវាចា ដ៏សមគួរដល់ហេតុដែលមិនមានវិបត្តិកំរើក ដោយសង្ឃដែលព្រមព្រៀងហើយ ភិក្ខុនេះ តថាគតសំដៅយកក្នុងអត្ថនេះ ។

[២៧] ត្រង់ពាក្យថា សិក្ខា សំដៅត្រង់សិក្ខា៣គឺ អធិសីលសិក្ខា១ អធិចិត្តសិក្ខា១ អធិប្បញ្ញសិក្ខា១ បណ្តាសិក្ខាទាំង៣នោះ សិក្ខាណាដែលហៅថា អធិសីលសិក្ខា សិក្ខានេះ តថាគតសំដៅយកក្នុងសេចក្តីនេះ ។

[២៨] ត្រង់ពាក្យថា សាជីវៈ គឺសិក្ខាបទណា ដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់បញ្ញត្តហើយ សិក្ខាបទដែលព្រះដ៏មានព្រះភាគបានបញ្ញត្តហើយនុ៎ះ ហៅថាសាជីវៈ ភិក្ខុដែលសិក្សាក្នុងសិក្ខាបទ ហៅថាសាជីវៈនោះ តថាគតហៅថា អ្នកដល់ព្រមដោយសាជីវៈដោយហេតុនោះឯង ។

[២៩] ត្រង់ពាក្យថា មិនពោលលាសិក្ខា មិនធ្វើឲ្យច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ (មានព្រះពុទ្ធភាសិតថា) ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ កិរិយាដែលភិក្ខុគ្រាន់តែធ្វើឲ្យច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ប៉ុន្តែសិក្ខាហៅថា ភិក្ខុមិនទាន់ពោលលានៅឡើយក៏មាន ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ កិរិយាដែលភិក្ខុបានធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយហើយ សិក្ខាហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាហើយក៏មាន ។

[៣០] ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ កិរិយាដែលភិក្ខុគ្រាន់តែធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ប៉ុន្តែសិក្ខា ហៅថា ភិក្ខុមិនទាន់បានពោលលានៅឡើយ នោះតើដូចម្តេច ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ភិក្ខុក្នុងសាសនានេះ អផ្សុកមិនរីករាយ ចង់ដើម្បីឲ្យឃ្លាតផុតចាកភេទជាសមណៈ នឿយណាយ ធុញទ្រាន់ ខ្ពើមរអើមនឹងភាពខ្លួនជាភិក្ខុ ប្រាថ្នាភាពជាគ្រហស្ថ ប្រាថ្នាភាពជាឧបាសក ប្រាថ្នាភាពជាអ្នករក្សាអារាម ប្រាថ្នាភាពជាសាមណេរ ប្រាថ្នាភាពជាតិរ្ថិយ ប្រាថ្នាភាពជាតិរ្ថិយសាវក ប្រាថ្នាភាពនៃខ្លួនមិនមែនជាសមណៈ ប្រាថ្នាភាពនៃខ្លួនមិនមែនជាសក្យបុត្រ ក៏និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់ព្រះពុទ្ធ ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះឯងហៅថា កិរិយាដែលភិក្ខុគ្រាន់តែធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ប៉ុន្តែសិក្ខា ហៅថា ភិក្ខុមិនទាន់បានពោលលានៅឡើយ ។ ម្យ៉ាងទៀត ភិក្ខុអផ្សុក មិនរីករាយ ចង់ចេញចាកសមណភាព នឿយណាយធុញទ្រាន់ ខ្ពើមរអើមនឹងភាពខ្លួនជាភិក្ខុ ប្រាថ្នាភាពជាគ្រហស្ថ ។បេ។ ប្រាថ្នានូវភាពមិនមែនជាសក្យបុត្រ ក៏និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់ព្រះធម៌ ។បេ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំលះបង់ព្រះសង្ឃ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់សិក្ខា ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់វិន័យ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់បាតិមោក្ខ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់ឧទ្ទេស ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់ឧបជ្ឈាយ៍ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់អាចារ្យ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់សទ្ធិវិហារិក ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់អន្តេវាសិក ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់ភិក្ខុដែលមានឧបជ្ឈាយ៍ស្មើគ្នា ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់ភិក្ខុដែលមានអាចារ្យស្មើគ្នា ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់ភិក្ខុអ្នកប្រព្រឹត្តធម៌ដ៏ប្រសើរស្មើគ្នា ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវទៅជាគ្រហស្ថ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវទៅជាឧបាសក ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវទៅជាអ្នករក្សាវត្ត ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវទៅជាសាមណេរ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវទៅជាតិរ្ថិយ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំត្រូវទៅជាតិរ្ថិយសាវក ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំលែងធ្វើជាសមណៈ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើដូច្នោះ មានតែខ្ញុំលែងធ្វើជាសក្យបុត្រ ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះឯងហៅថា កិរិយាដែលភិក្ខុគ្រាន់តែធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ប៉ុន្តែសិក្ខា មិនទាន់ហៅថាភិក្ខុបានពោលលានៅឡើយ ។ មួយវិញទៀត ភិក្ខុអផ្សុក មិនរីករាយ ចង់ឃ្លាតចាកសមណភាព កាលជាទុក្ខធុញទ្រាន់ ខ្ពើមរអើមភាពជាភិក្ខុ ប្រាថ្នាភាពជាគ្រហស្ថ ។បេ។ ប្រាថ្នាភាពមិនមែនជាសក្យបុត្រ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើមែន មានតែខ្ញុំត្រូវលះបង់ព្រះពុទ្ធ ។បេ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បើមែន មានតែខ្ញុំត្រូវលែងធ្វើជាសក្យបុត្រ ។បេ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា កាលបើហេតុយ៉ាងនេះមានពិតមែន ខ្ញុំត្រូវលះបង់ព្រះពុទ្ធ ។បេ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា កាលបើយ៉ាងនេះ មានតែខ្ញុំត្រូវលែងធ្វើជាសក្យបុត្រ ។បេ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ណ្ហើយចុះ ខ្ញុំត្រូវតែលះបង់ព្រះពុទ្ធ ។បេ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ណ្ហើយចុះ ខ្ញុំត្រូវលែងធ្វើជាសក្យបុត្រ ។បេ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ហេតុរបស់ខ្ញុំលើកទុកសិនចុះ ខ្ញុំត្រូវលះបង់ព្រះពុទ្ធ ។បេ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ហេតុរបស់ខ្ញុំលើកទុកសិនចុះ ត្រូវតែខ្ញុំលែងធ្វើជាសក្យបុត្រ ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះហៅថា កិរិយាគ្រាន់តែធ្វើឲ្យច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ប៉ុន្តែសិក្ខា មិនទាន់ហៅថាភិក្ខុបានពោលលានៅឡើយ ។ មួយវិញទៀត ភិក្ខុអផ្សុក មិនរីករាយ ប្រាថ្នាដើម្បីឲ្យឃ្លាតផុតចាកសមណភាព ជាទុក្ខធុញទ្រាន់ ខ្ពើមរអើមភាពជាភិក្ខុ ប្រាថ្នាភាពជាគ្រហស្ថ ។បេ។ នឹងចង់ឲ្យខ្លួនទៅជាអសក្យបុត្រ ក៏និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកមាតា ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកបិតា ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកបងប្អូនប្រុស ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកបងប្អូនស្រី ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកកូនប្រុស ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកកូនស្រី ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកប្រពន្ធ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកពួកញាតិ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកពួកមិត្ត ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកស្រុក ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកនិគម ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកស្រែ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកចំការ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកប្រាក់ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកមាស ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកសិល្បសាស្ត្រ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរឭកជាញឹកញយនូវការសើច ការស្រដី និងការលេងអំពីមុន ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះហៅថា កិរិយាគ្រាន់តែធ្វើឲ្យច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ប៉ុន្តែសិក្ខា មិនចាត់ថាភិក្ខុបានពោលលាឡើយ ។ មួយវិញទៀត ភិក្ខុអផ្សុក មិនរីករាយ ប្រាថ្នាឲ្យឃ្លាតផុតចាកសមណភាព ជាទុក្ខធុញទ្រាន់ ខ្ពើមរអើមភាពជាភិក្ខុ ពេញចិត្តនឹងភាពគ្រហស្ថ ។បេ។ ពេញចិត្តនឹងភាពមិនមែនជាសក្យបុត្រ ក៏និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំមានមាតា ៗនោះខ្ញុំត្រូវតែចិញ្ចឹម ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បិតារបស់ខ្ញុំមាន បិតានោះខ្ញុំត្រូវតែចិញ្ចឹម ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បងប្អូនប្រុសរបស់ខ្ញុំមាន បងប្អូនប្រុសនោះខ្ញុំត្រូវតែចិញ្ចឹម ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បងប្អូនស្រីរបស់ខ្ញុំមាន បងប្អូនស្រីនោះខ្ញុំត្រូវតែចិញ្ចឹម ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា កូនប្រុសរបស់ខ្ញុំមាន កូនប្រុសនោះខ្ញុំត្រូវតែចិញ្ចឹម ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា កូនស្រីរបស់ខ្ញុំមាន កូនស្រីនោះខ្ញុំត្រូវតែចិញ្ចឹម ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ប្រពន្ធរបស់ខ្ញុំមាន ប្រពន្ធនោះខ្ញុំត្រូវតែចិញ្ចឹម ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ពួកញាតិរបស់ខ្ញុំមាន អ្នកទាំងនោះត្រូវតែខ្ញុំចិញ្ចឹម ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ពួកមិត្តរបស់ខ្ញុំមាន ពួកមិត្តទាំងនោះខ្ញុំត្រូវតែចិញ្ចឹម ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះហៅថា កិរិយាគ្រាន់តែធ្វើឲ្យច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ប៉ុន្តែសិក្ខា មិនទាន់ហៅថាភិក្ខុបានពោលលាឡើយ ។ ន័យមួយទៀត ភិក្ខុអផ្សុក មិនរីករាយ ចង់ឃ្លាតចេញចាកសមណភាព ជាទុក្ខធុញទ្រាន់ ខ្ពើមរអើមភាពជាភិក្ខុ ប្រាថ្នាភាពគ្រហស្ថ ។បេ។ មិនប្រាថ្នាភាពជាសក្យបុត្រ ក៏និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា មាតារបស់ខ្ញុំមាន មាតានោះនឹងចិញ្ចឹមខ្ញុំ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បិតារបស់ខ្ញុំមាន បិតានោះនឹងចិញ្ចឹមខ្ញុំ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បងប្អូនប្រុសរបស់ខ្ញុំមាន បងប្អូនប្រុសនោះនឹងចិញ្ចឹមខ្ញុំ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា បងប្អូនស្រីរបស់ខ្ញុំមាន បងប្អូនស្រីនោះនឹងចិញ្ចឹមខ្ញុំ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា កូនប្រុសរបស់ខ្ញុំមាន កូនប្រុសនោះនឹងចិញ្ចឹមខ្ញុំ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា កូនស្រីរបស់ខ្ញុំមាន កូនស្រីនោះនឹងចិញ្ចឹមខ្ញុំ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ប្រពន្ធរបស់ខ្ញុំមាន ប្រពន្ធនោះនឹងចិញ្ចឹមខ្ញុំ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ពួកញាតិរបស់ខ្ញុំមាន ពួកញាតិទាំងនោះនឹងចិញ្ចឹមខ្ញុំ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ពួកមិត្តរបស់ខ្ញុំមាន មិត្តទាំងនោះនឹងចិញ្ចឹមខ្ញុំ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ស្រុករបស់ខ្ញុំមាន ខ្ញុំនឹងចិញ្ចឹមជីវិតដោយស្រុកនោះក៏បាន ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា និគមរបស់ខ្ញុំមាន ខ្ញុំនឹងចិញ្ចឹមជីវិតដោយនិគមនោះក៏បាន ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ស្រែរបស់ខ្ញុំមាន ខ្ញុំនឹងចិញ្ចឹមជីវិតដោយស្រែនោះក៏បាន ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ចំការរបស់ខ្ញុំមាន ខ្ញុំនឹងចិញ្ចឹមជីវិតដោយចំការនោះក៏បាន ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ប្រាក់របស់ខ្ញុំមាន ខ្ញុំនឹងចិញ្ចឹមជីវិតដោយប្រាក់នោះក៏បាន ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា មាសរបស់ខ្ញុំមាន ខ្ញុំនឹងចិញ្ចឹមជីវិតដោយមាសនោះក៏បាន ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា សិល្បសាស្ត្ររបស់ខ្ញុំមាន ខ្ញុំនឹងចិញ្ចឹមជីវិតដោយសិល្បសាស្ត្រនោះក៏បាន ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះហៅថា កិរិយាគ្រាន់តែធ្វើឲ្យច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ប៉ុន្តែសិក្ខា មិនទាន់ហៅថាភិក្ខុបានពោលលាឡើយ ។ ន័យមួយទៀត ភិក្ខុអផ្សុក មិនរីករាយ ចង់ចេញចាកភាពជាសមណៈ ជាទុក្ខនឹងភាពជាភិក្ខុ ជិនឆ្អន់ ខ្ពើមរអើមភិក្ខុភាព ប្រាថ្នានូវភាពជាគ្រហស្ថ ។បេ។ ប្រាថ្នាភាពមិនមែនជាសក្យបុត្រ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា (អំពើនេះ) កម្របុគ្គលនឹងធ្វើបាន ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា (អំពើនេះ) បុគ្គលមិនមែនងាយនឹងធ្វើបានទេ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា (អំពើនេះ) បុគ្គលប្រព្រឹត្តបានដោយកម្រ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា (អំពើនេះ) បុគ្គលមិនមែនប្រព្រឹត្តបានដោយងាយទេ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំមិនអាច (នៅក្នុងភេទបព្វជិតបាន)ទេ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំមិនហ៊ាន (នៅក្នុងភេទបព្វជិត) ទេ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំមិនត្រេកអរ (នឹងភេទបព្វជិត) ទេ ។ និយាយឲ្យអ្នកដទៃដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំមិនពេញចិត្ត (នឹងភេទបព្វជិត) ទេ ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះហៅថា កិរិយាគ្រាន់តែធ្វើឲ្យច្បាស់នូវភាវៈជាអ្នកមានកំឡាំងថយ ប៉ុន្តែសិក្ខា មិនទាន់ហៅថាភិក្ខុបានពោលលាឡើយ ។

[៣១] ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ កិរិយាដែលភិក្ខុធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈនៃខ្លួនជាបុគ្គលមានកំឡាំងថយ ទាំងសិក្ខាក៏ហៅថាភិក្ខុបានពោលលានោះ តើដូចម្តេច ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ភិក្ខុក្នុងសាសនានេះ អផ្សុកមិនត្រេកអរ ចង់ឃ្លាតចាកភាពជាសមណៈ នឿយណាយ ជិនឆ្អន់ ខ្ពើមរអើមនឹងភាពជាភិក្ខុ ប្រាថ្នានូវភាពជាគ្រហស្ថ ។បេ។ ពេញចិត្តនឹងភាពមិនមែនជាសក្យបុត្រ ក៏និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់ព្រះពុទ្ធ ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះទើបហៅថា កិរិយាធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈនៃខ្លួនជាបុគ្គលមានកំឡាំងថយ ទាំងសិក្ខា ក៏ហៅថាភិក្ខុបានពោលលា ។ ម្យ៉ាងទៀត ភិក្ខុអផ្សុក មិនត្រេកអរ ប្រាថ្នាចង់ឃ្លាតចាកភាពជាសមណៈ នឿយណាយ ជិនឆ្អន់ ខ្ពើមរអើមនឹងភាពជាភិក្ខុ ពេញចិត្តនឹងភាពជាគ្រហស្ថ ។បេ។ ពេញចិត្តនឹងភាពមិនមែនជាសក្យបុត្រ ក៏និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់ព្រះធម៌ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់ព្រះសង្ឃ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់សិក្ខា ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់វិន័យ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់បាតិមោក្ខ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់នូវឧទ្ទេស ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់ឧបជ្ឈាយ៍ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់អាចារ្យ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់សទ្ធិវិហារិក ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់អន្តេវាសិក ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់បព្វជិត ដែលមានឧបជ្ឈាយ៍ស្មើគ្នា ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់បព្វជិតដែលមានអាចារ្យស្មើគ្នា ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំសូមលះបង់ភិក្ខុដែលប្រព្រឹត្តព្រហ្មចរិយៈជាមួយគ្នា ។បេ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា លោកចូរចាំទុកនូវខ្ញុំថាជាគ្រហស្ថចុះ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា លោកចូរចាំទុកនូវខ្ញុំថាជាឧបាសកចុះ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា លោកចូរចាំទុកនូវខ្ញុំថាជាញោមវត្តចុះ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា លោកចូរចាំទុកនូវខ្ញុំថាជាសាមណេរចុះ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា លោកចូរចាំទុកនូវខ្ញុំថាជាតិរ្ថិយចុះ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា លោកចូរចាំទុកនូវខ្ញុំថាជាសាវកនៃតិរ្ថិយចុះ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា លោកចូរចាំទុកនូវខ្ញុំថាមិនមែនជាសមណៈទេចុះ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា លោកចូរចាំទុកនូវខ្ញុំថាមិនមែនជាសក្យបុត្រទេ ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះទើបហៅថា កិរិយាធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈនៃខ្លួនជាបុគ្គលមានកំឡាំងថយ ទាំងសិក្ខា ក៏ហៅថាភិក្ខុបានពោលលាហើយ ។ ម្យ៉ាងទៀត ភិក្ខុអផ្សុក មិនត្រេកអរ ចង់ឃ្លាតចាកភាពជាសមណៈ នឿយណាយ ជិនឆ្អន់ ខ្ពើមរអើមនឹងភាពជាភិក្ខុ ពេញចិត្តនឹងភាពជាគ្រហស្ថ ។បេ។ ពេញចិត្តនឹងភាពមិនមែនជាសក្យបុត្រ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំមិនត្រូវការដោយព្រះពុទ្ធទេ ។បេ។ ពោលឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំមិនត្រូវការដោយបព្វជិតមានព្រហ្មចារ្យស្មើគ្នាទាំងឡាយទេ ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ក៏យ៉ាងនេះ ។បេ។ ម្យ៉ាងទៀត ។បេ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ប្រយោជន៍អ្វីដោយព្រះពុទ្ធដល់ខ្ញុំ ។បេ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ប្រយោជន៍អ្វីដោយសព្រហ្មចារីភិក្ខុទាំងឡាយដល់ខ្ញុំ ។ ក៏យ៉ាងនេះ ។បេ។ ម្យ៉ាងទៀត ។បេ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា សេចក្តីត្រូវការដោយព្រះពុទ្ធនៃខ្ញុំមិនមាន ។បេ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា សេចក្តីត្រូវការដោយសព្រហ្មចារីភិក្ខុទាំងឡាយនៃខ្ញុំមិនមាន ។ ក៏យ៉ាងនេះ ។បេ។ ម្យ៉ាងទៀត ។បេ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរួចស្រឡះចាកព្រះពុទ្ធហើយ ។ បេ ។ និយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ថា ខ្ញុំរួចស្រឡះចាកសព្រហ្មចារីភិក្ខុទាំងឡាយហើយ ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ក៏យ៉ាងនេះ ហៅថា ការបានធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈនៃខ្លួនជាបុគ្គលមានកំឡាំងថយ ទាំងសិក្ខាក៏ហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាហើយ ។ ម្យ៉ាងទៀត ពាក្យទាំងឡាយណា សូម្បីដទៃជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាព្រះពុទ្ធក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាព្រះធម៌ក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាព្រះសង្ឃក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាសិក្ខាក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា វិន័យក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា បាតិមោក្ខក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា ឧទ្ទេសក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា ឧបជ្ឈាយ៍ក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា អាចារ្យក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា សទ្ធិវិហារិកក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាអន្តេវាសិកក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាសមានុបជ្ឈាយកៈក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា សមានាចរិយកៈក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា សព្រហ្មចារីក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា គ្រហស្ថក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាឧបាសកក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា អារាមិកៈក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថា សាមណេរក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាតិត្ថិយក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាតិត្ថិយសាវកក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាមិនមែនជាសមណៈក្តី ជាពាក្យផ្លាស់ប្តូរដោយពាក្យថាមិនមែនជាសក្យបុត្រក្តី ភិក្ខុនិយាយឲ្យគេដឹងច្បាស់ដោយពាក្យអម្បាលនោះ ដែលជាអាការពោលលាសក្ខា) ដែលជាភេទ ដែលជានិមិត្ត ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះហៅថា ការធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់នូវភាវៈនៃខ្លួនជាបុគ្គលមានកំឡាំងថយ ទាំងសិក្ខា ក៏ហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាហើយ ។

[៣២] ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ សិក្ខាដែលភិក្ខុមិនបានពោលលានោះ តើដូចម្តេច ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ សិក្ខាដែលភិក្ខុក្នុងសាសនានេះ បានពោលលាហើយដោយអាការ និងភេទ និងនិមិត្តទាំងឡាយណាៗ ភិក្ខុជាមនុស្សឆ្កួត ក៏បានពោលលាសិក្ខាដោយអាការ និងភេទ និងនិមិត្តទាំងឡាយនោះៗដែរ ។ សិក្ខា មិនហៅថាភិក្ខុឆ្កួតនោះបានពោលលាឡើយ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាក្នុងសំណាក់បុគ្គលឆ្កួត ។ សិក្ខាមិនហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាទេ ។ ភិក្ខុមានចិត្តរវើរវាយ ហើយពោលលាសិក្ខា ។ សិក្ខា មិនហៅថាភិក្ខុបានពោលលាទេ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាក្នុងសំណាក់បុគ្គលមានចិត្តរវើរវាយហើយ ។ សិក្ខា មិនហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាទេ ។ ភិក្ខុដែលវេទនាកំពុងគ្របសង្កត់ ពោលលាសិក្ខា ។ សិក្ខា មិនហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាទេ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាក្នុងសំណាក់បុគ្គលដែលវេទនាកំពុងគ្របសង្កត់ ។ សិក្ខា មិនហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាទេ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាក្នុងសំណាក់ទេវតា ។ សិក្ខា មិនហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាទេ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាក្នុងសំណាក់សត្វតិរច្ឆាន ។ សិក្ខា មិនហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាទេ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាក្នុងសំណាក់ជនជាមិលក្ខកជាតិ ដោយអរិយកភាសា ។ បើជនជាមិលក្ខកជាតិនោះ មិនដឹងសេចក្តីច្បាស់ទេ សិក្ខាក៏មិនហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាទេ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាក្នុងសំណាក់ជនជាអរិយកជាតិដោយមិលក្ខកភាសា ។ បើជនជាអរិយកជាតិនោះ មិនដឹងសេចក្តីច្បាស់ទេ សិក្ខាមិនហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាទេ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាក្នុងសំណាក់ជនជាអរិយកជាតិដោយអរិយកភាសា ។ បើជនជាអរិយកជាតិនោះមិនដឹងសេចក្តីច្បាស់ទេ សិក្ខាមិនហៅថា ភិក្ខុបានពោលលាឡើយ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាក្នុងសំណាក់ជនជាមិលក្ខកជាតិដោយមិលក្ខកភាសា ។ បើជនជាមិលក្ខកជាតិនោះមិនដឹងសេចក្តីច្បាស់ទេ សិក្ខា ហៅថា ភិក្ខុមិនបានពោលលាឡើយ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាជាល្បែងលេង ។ សិក្ខា ហៅថា ភិក្ខុមិនបានពោលលាឡើយ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាដោយភ្លាត់មាត់ ។ សិក្ខា ហៅថា ភិក្ខុមិនបានពោលលាឡើយ ។ ភិក្ខុមិនមានប្រាថ្នាឲ្យអ្នកដទៃឮ តែបែរជាឲ្យឮវិញសិក្ខា ហៅថា ភិក្ខុមិនបានពោលលាឡើយ ។ ភិក្ខុមានប្រាថ្នាឲ្យអ្នកដទៃឮ តែបែរជាមិនឲ្យឮវិញ ។ សិក្ខា ហៅថាភិក្ខុមិនបានពោលលាឡើយ ។ ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាក្នុងសំណាក់មនុស្សដែលមិនដឹងសេចក្តីច្បាស់ ។ សិក្ខាហៅថាភិក្ខុមិនបានពោលលាឡើយ ។ ភិក្ខុមិនពោលលាសិក្ខាឲ្យឮដល់មនុស្សដែលដឹងសេចក្តីច្បាស់ ។ សិក្ខា ហៅថាភិក្ខុមិនបានពោលលាឡើយ ។ ម្យ៉ាងទៀត ភិក្ខុពោលលាសិក្ខាខ្សឹបៗ គ្រប់បទមិនឲ្យអ្នកដទៃឮ ។ សិក្ខា ហៅថាភិក្ខុមិនបានពោលលាឡើយ ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះឯង សិក្ខា ហៅថាភិក្ខុមិនបានពោលលាឡើយ ។

[៣៣] ធម៌ដែលហៅថាមេថុននោះ គឺធម៌ដែលជារបស់អសប្បុរស ធម៌របស់អ្នកស្រុក ធម៌របស់មនុស្សថោកទាប ឬអំពើអាក្រក់ មានកិច្ចដោយទឹកជាទីបំផុត ជាអំពើដែលជនពីរនាក់តែងរួបរួមគ្នាក្នុងទីកំបាំង នេះឯងហៅថា មេថុនធម្ម ។

[៣៤] បុគ្គលណា ឲ្យនិមិត្តខ្លួនចូលទៅដោយនិមិត្ត(គេ) ឲ្យអង្គកំណើត (ខ្លួន) ចូលទៅដោយអង្គកំណើត (គេ) ដោយហោចទៅ សូម្បីអស់ទីត្រឹមតែ ១ គ្រាប់ល្ង បុគ្គលនោះហៅថាសេព ។

[៣៥] ត្រង់ពាក្យថា ដោយហោចទៅសូម្បីដោយសត្វតិរច្ឆានញី អធិប្បាយថា ភិក្ខុសេពចំពោះមេថុនធម្ម សូម្បីដោយសត្វតិរច្ឆានញី ក៏មិនមែនជាសមណៈ មិនមែនជាសក្យបុត្រឡើយ នឹងបាច់និយាយទៅថ្វីដល់ភិក្ខុដែលសេពមេថុនធម្មដោយស្រីមនុស្ស ព្រោះហេតុនោះបានជាហៅថា (ភិក្ខុសេពមេថុនធម្ម) យ៉ាងហោចទៅ សូម្បីដោយសត្វតិរច្ឆានញី (ក៏ត្រូវអាបត្តិបារាជិក) ។

[៣៦] ត្រង់ពាក្យថា ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិបារាជិក អធិប្បាយថា ធម្មតា បុរសដែលមានក្បាលដាច់ មិនអាចនឹងតភ្ជាប់ដោយសរីរៈនោះ ហើយរស់នៅវិញបាន យ៉ាងណាមិញ ភិក្ខុតែសេពមេថុនធម្មហើយ ក៏មិនមែនជាសមណៈ មិនមែនជាសក្យបុត្រ យ៉ាងនោះឯង ព្រោះហេតុនោះ បានជាហៅថា ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។

[៣៧] ត្រង់ពាក្យថា រកសំវាសគ្មាន អធិប្បាយថា សង្ឃកម្មជាមួយគ្នាក្តី ឧទ្ទេសជាមួយគ្នាក្តី ការសិក្សាស្មើគ្នាក្តី នេះឯងហៅថាសំវាស សំវាសនោះមិនមានជាមួយនឹងភិក្ខុដែលត្រូវអាបត្តិបារាជិកនោះទេ ព្រោះហេតុនោះ បានជាហៅថា រកសំវាសគ្មាន ។

[៣៨] ស្រីមាន៣ពួក គឺស្រីមនុស្ស១ ស្រីអមនុស្ស១ សត្វតិរច្ឆានញី១ ។ ឧភតោព្យញ្ជនក គឺជនដែលមានភេទពីរ មាន៣ពួក គឺមនុស្សមានភេទពីរ១ អមនុស្សមានភេទពីរ១ តិរច្ឆានមានភេទពីរ១ ។ បណ្ឌក គឺជនខ្ទើយ មាន៣ពួកគឺ មនុស្សខ្ទើយ១ អមនុស្សខ្ទើយ១ តិរច្ឆានខ្ទើយ១ ។ បុ្រសមាន៣ពួក គឺមនុស្សប្រុស១ អមនុស្សប្រុស១ តិរច្ឆានឈ្មោល១ ។ កាលបើភិក្ខុសេពមេថុនធម្មចំពោះទ្វារមគ្គទាំង៣ គឺវច្ចមគ្គ (ទ្វារធំ)១ បស្សាវមគ្គ (ទ្វារតូច)១ មុខមគ្គ (ទ្វារមាត់)១ (ទ្វារមគ្គណាមួយ) របស់មនុស្សស្រី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ កាលបើភិក្ខុសេពមេថុនធម្មចំពោះទ្វារមគ្គទាំង៣ គឺវច្ចមគ្គ១ បស្សាវមគ្គ១ មុខមគ្គ១ (ទ្វារមគ្គណាមួយ) របស់អមនុស្សស្រី ។បេ។ របស់តិរច្ឆានញី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ កាលបើភិក្ខុសេពមេថុនធម្មចំពោះទ្វារមគ្គទាំង៣ គឺវច្ចមគ្គ១ បស្សាវមគ្គ១ មុខមគ្គ១ (ទ្វារមគ្គណាមួយ) របស់មនុស្សមានភេទពីរ ។បេ។ របស់អមនុស្សមានភេទពីរ ។បេ។ របស់តិរច្ឆានមានភេទពីរ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ កាលបើភិក្ខុសេពមេថុនធម្មចំពោះទ្វារមគ្គទាំងពីរ គឺវច្ចមគ្គ១ មុខមគ្គ១ (ទ្វារមគ្គណាមួយ) របស់មនុស្សខ្ទើយ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ កាលបើភិក្ខុសេពមេថុនធម្មចំពោះទ្វារមគ្គទាំងពីរ គឺវច្ចមគ្គ១ មុខមគ្គ១ (ទ្វារមគ្គណាមួយ) របស់អមនុស្សខ្ទើយ ។បេ។ របស់តិរច្ឆានខ្ទើយ ។បេ។ របស់អមនុស្សប្រុស ។បេ។ របស់តិរច្ឆានឈ្មោល ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។

[៣៩] ភិក្ខុមានចិត្តចង់សេពផ្តួចផ្តើមឡើង ហើយបញ្ចូលអង្គជាតរបស់ខ្លួនទៅកាន់ទ្វារវច្ចមគ្គមនុស្សស្រី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានចិត្តចង់សេពផ្តួចផ្តើមឡើង ហើយបញ្ចូលអង្គជាតរបស់ខ្លួនទៅកាន់ទ្វារបស្សាវមគ្គមនុស្សស្រី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានចិត្តចង់សេពផ្តួចផ្តើមឡើង ហើយបញ្ចូលអង្គជាតរបស់ខ្លួនទៅកាន់ទ្វារមុខមគ្គមនុស្សស្រី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានចិត្តចង់សេពផ្តួចផ្តើមឡើង ហើយបញ្ចូលអង្គជាតរបស់ខ្លួនទៅកាន់ទ្វារវច្ចមគ្គក្តី ទ្វារបស្សាវមគ្គក្តី ទ្វារមុខមគ្គក្តី (ទ្វារមគ្គណាមួយ) របស់អមនុស្សស្រី ។បេ។ របស់តិរច្ឆានញី របស់មនុស្សមានភេទពីរ របស់អមនុស្សមានភេទពីរ របស់តិរច្ឆានមានភេទពីរ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានចិត្តចង់សេពតាំងឡើងប្រាកដ ហើយបញ្ចូលអង្គជាតរបស់ខ្លួនទៅកាន់ទ្វារវច្ចមគ្គក្តី ។បេ។ មុខមគ្គក្តី របស់មនុស្សខ្ទើយ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានចិត្តចង់សេពតាំងឡើងប្រាកដ ហើយបញ្ចូលអង្គជាតរបស់ខ្លួនទៅកាន់ទ្វារវច្ចមគ្គក្តី ទ្វារមុខមគ្គក្តី (ទ្វារមគ្គណាមួយ) របស់អមនុស្សខ្ទើយ ។បេ។ របស់តិរច្ឆានខ្ទើយ របស់មនុស្សប្រុស របស់អមនុស្សប្រុស របស់តិរច្ឆានឈ្មោល ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។

[៤០] ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សស្រី (១នាក់) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ (១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គ (ស្រីនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ) ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សស្រី (១នាក់) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ(១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គ (ស្រីនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះមិនត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅទេ តែថា ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សស្រី (១នាក់) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ (១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គ (ស្រីនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះមិនត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី មិនត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី តែថាត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ) ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សស្រី (១នាក់) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ (១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គ (ស្រីនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះមិនត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី មិនត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី មិនត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ) ក្តី តែថាត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សស្រី (១នាក់) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ (១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គ (ស្រីនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះមិនត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី មិនត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី មិនត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី មិនត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សស្រី (១នាក់) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ (១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារបស្សាវមគ្គក្តី ។បេ។ ទ្វារមុខមគ្គក្តី (របស់ស្រីនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ បើភិក្ខុនោះមិនត្រេកអរ ក៏ពុំត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សស្រី(១នាក់) ដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលខូចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយ មានទ្វារមគ្គសត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយមានទ្វារមគ្គសត្វពុំទាន់ស៊ីដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សស្រីស្លាប់(១នាក់) ដែលមានទ្វារមគ្គ សត្វស៊ីហើយដោយច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ(១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារបស្សាវមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ (របស់មនុស្សស្រីស្លាប់នោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ បើភិក្ខុនោះមិនត្រេកអរទេ ក៏ពុំត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកអមនុស្សស្រី ។បេ។ តិរច្ឆានញី មនុស្សមានភេទពីរ អមនុស្សមានភេទពីរ តិរច្ឆានមានភេទពីរ មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ (១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារបស្សាវមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ (របស់ជនទាំងនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ បើមិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវ នាំយកតិរច្ឆានមានភេទពីរ ដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលខូចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយ មានទ្វារមគ្គ សត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយ មានទ្វារមគ្គសត្វមិនទាន់ស៊ីដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកតិរច្ឆានមានភេទពីរដែលស្លាប់ហើយ មានទ្វារមគ្គសត្វស៊ីហើយដោយច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ(១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារបស្សាវមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ (របស់តិរច្ឆានមានភេទពីរ ដែលស្លាប់ហើយនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ (បើភិក្ខុនោះ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សខ្ទើយ ។បេ។ អមនុស្សខ្ទើយ តិរច្ឆានខ្ទើយ មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ(១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គក្តី ។បេ។ តាមទ្វារមុខមគ្គក្តី (របស់ជនទាំងនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ បើមិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវ នាំយកតិរច្ឆានខ្ទើយដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលខូចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយមានទ្វារមគ្គសត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយមានទ្វារមគ្គសត្វមិនទាន់ស៊ីហើយដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវ នាំយកតិរច្ឆានខ្ទើយដែលស្លាប់ហើយមានទ្វារមគ្គសត្វស៊ីហើយដោយច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ(១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គក្តី ។បេ។ ទ្វារមុខមគ្គក្តី (របស់តិរច្ឆានខ្ទើយដែលស្លាប់ហើយនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ (បើភិក្ខុនោះ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវ នាំយកមនុស្សប្រុស ។បេ។ អមនុស្សប្រុស ។បេ។ តិរច្ឆានឈ្មោល មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ(១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត(ភិក្ខុនោះ) ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គក្តី ។បេ។ មុខមគ្គក្តី (របស់ជនទាំងនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ (បើភិក្ខុនោះ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវ នាំយកតិរច្ឆានឈ្មោល ដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលខូចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយមានទ្វារមគ្គសត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយមានទ្វារមគ្គសត្វមិនទាន់ស៊ីដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកតិរច្ឆានឈ្មោលដែលស្លាប់ហើយ មានទ្វារមគ្គសត្វស៊ីហើយដោយច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ(១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាតភិក្ខុនោះទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គក្តី ។បេ។ ទ្វារមុខមគ្គក្តី (របស់តិរច្ឆាននោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ (បើភិក្ខុនោះ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។

[៤១] ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សស្រី (១នាក់) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ (១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (របស់ភិក្ខុនោះ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់តាមទ្វារវច្ចមគ្គ ឬបស្សាវមគ្គ ឬមុខមគ្គ (របស់ស្រី) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ស្រី) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ស្រី) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ស្រី) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ (បើភិក្ខុនោះ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវ នាំយកមនុស្សស្រី(១នាក់) ដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលខូចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកស្រីដែលស្លាប់ហើយសត្វស៊ីហើយដោយច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ (១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ តាមទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារបស្សាវមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ (របស់ស្រី) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ស្រី) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) មានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ស្រី) មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ស្រី) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ (បើភិក្ខុនោះ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវ នាំយកអមនុស្សស្រី ។បេ។ តិរច្ឆានញី មនុស្សមានភេទពីរ អមនុស្សមានភេទពីរ តិរច្ឆានមានភេទពីរ មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ(១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារបស្សាវមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ (របស់ជនទាំងនោះ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាតភិក្ខុមានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ជនទាំងនោះ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ជនទាំងនោះ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ជនទាំងនោះ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ (បើភិក្ខុនោះ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវ នាំយកតិរច្ឆានមានភេទពីរ ដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលភ្លេចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកតិរច្ឆានមានភេទពីរដែលស្លាប់ហើយសត្វស៊ីហើយដោយ ច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ (១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ តាមទ្វារវច្ចមគ្គក្តី ។បេ។ តាមទ្វារមុខមគ្គក្តី (របស់តិរច្ឆានមានភេទពីរ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ តាមទ្វារមគ្គ (របស់តិរច្ឆានមានភេទពីរ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) មានស្រោមទ្រនាប់តាមទ្វារមគ្គ (របស់តិរច្ឆានមានភេទពីរ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ តាមទ្វារមគ្គ (របស់តិរច្ឆានមានភេទពីរ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ។ បើភិក្ខុនោះ ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គ) ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ (បើភិក្ខុនោះ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកមនុស្សខ្ទើយ អមនុស្សខ្ទើយ តិរច្ឆានខ្ទើយ មនុស្សប្រុស អមនុស្សប្រុស តិរច្ឆានឈ្មោល មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ(១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (របស់ភិក្ខុនោះ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់តាមទ្វារវច្ចមគ្គក្តី ។បេ។ តាមទ្វារមុខមគ្គក្តី (របស់ជនទាំងនោះ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ជនទាំងនោះ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ជនទាំងនោះ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ (តាមទ្វារមគ្គរបស់ជនទាំងនោះ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ។ បើភិក្ខុនោះ ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ (បើភិក្ខុនោះ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកតិរច្ឆានឈ្មោលដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលភ្លេចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយ សត្វមិនទាន់ស៊ីដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកតិរច្ឆានឈ្មោលដែលស្លាប់ហើយសត្វស៊ីហើយ ដោយច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) មកកាន់សំណាក់ភិក្ខុ(១រូប) ហើយបញ្ចូលអង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលឥតស្រោមទ្រនាប់ទៅតាមទ្វារវច្ចមគ្គក្តី ។បេ។ តាមទ្វារមុខមគ្គក្តី (របស់តិរច្ឆានឈ្មោល) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់តាមទ្វារមគ្គតិរច្ឆានឈ្មោលដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ ក្តី អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ)ដែលមានស្រោមទ្រនាប់តាមទ្វារមគ្គ (របស់តិរច្ឆានឈ្មោល)ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់តាមទ្វារមគ្គ (របស់តិរច្ឆានឈ្មោលដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ) ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ (បើភិក្ខុ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។

[៤២] ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ (១រូប) មកកាន់សំណាក់មនុស្សស្រី (ម្នាក់) ហើយបញ្ចូលទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារបស្សាវមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ(របស់ស្រីនោះ) ឲ្យចូលទៅដោយអង្គជាត (របស់ភិក្ខុនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ (បើភិក្ខុ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ(១រូប) មកកាន់សំណាក់មនុស្សស្រី (ម្នាក់) ដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលភ្លេចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ (១រូប) មកកាន់សំណាក់មនុស្សស្រីដែលស្លាប់ហើយសត្វស៊ីហើយដោយច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) ហើយញុំាងទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារបស្សាវមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ (របស់ស្រីនោះ) ឲ្យចូលទៅដោយអង្គជាត (របស់ភិក្ខុនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ (បើភិក្ខុ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ (១រូប) មកកាន់សំណាក់អមនុស្សស្រី ។បេ។ តិរច្ឆានញី មនុស្សមានភេទពីរ អមនុស្សមានភេទពី តិរច្ឆានមានភេទពីរ មនុស្សខ្ទើយ អមនុស្សខ្ទើយ តិរច្ឆានខ្ទើយ មនុស្សប្រុស អមនុស្សប្រុស តិរច្ឆានឈ្មោល ហើយញុំាងទ្វាវច្ចមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ (របស់ជនទាំងនោះ) ឲ្យចូលទៅដោយអង្គជាត (របស់ភិក្ខុនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ (បើភិក្ខុ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ(១រូប) មកកាន់សំណាក់តិរច្ឆានឈ្មោល ដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលភ្លេចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ (១រូប) មកកាន់សំណាក់តិរច្ឆានឈ្មោល ដែលស្លាប់ហើយសត្វស៊ីហើយដោយច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) ហើយញុំាងទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ (របស់តិរច្ឆានឈ្មោលនោះ) ឲ្យចូលទៅដោយអង្គជាត (របស់ភិក្ខុនោះ) ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ (បើភិក្ខុ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។

[៤៣] ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ (១រូប) មកកាន់សំណាក់មនុស្សស្រី (ម្នាក់) ហើយញុំាងទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារបស្សាវមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ(របស់ស្រីនោះ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ ឲ្យចូលទៅដោយអង្គជាត (របស់ភិក្ខុនោះ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គរបស់ស្រីដែលមានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់ស្រី) មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់ស្រី) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ (បើភិក្ខុ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ(១រូប) មកកាន់សំណាក់មនុស្សស្រី (ម្នាក់) ដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលភ្លេចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ (១រូប) មកកាន់សំណាក់មនុស្សស្រីដែលស្លាប់ហើយសត្វស៊ីហើយដោយច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) ហើយញុំាងទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារបស្សាវមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ (របស់ស្រីនោះ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ ឲ្យចូលទៅដោយអង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់ស្រី) មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់ស្រី) មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់ស្រី) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ (បើភិក្ខុ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ (១រូប) មកកាន់សំណាក់អមនុស្សស្រី ។បេ។ តិរច្ឆានញី មនុស្សមានភេទពីរ អមនុស្សមានភេទពីរ តិរច្ឆានមានភេទពីរ មនុស្សខ្ទើយ អមនុស្សខ្ទើយ តិរច្ឆានខ្ទើយ មនុស្សប្រុស អមនុស្សប្រុស តិរច្ឆានឈ្មោល ហើយញុំាងទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ(របស់ជនទាំងនោះ) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ ឲ្យចូលទៅដោយអង្គជាត (របស់ភិក្ខុនោះ) ដែលមានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់ជនទាំងនោះ) មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់ជនទាំងនោះ) មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់ជនទាំងនោះ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ (បើភិក្ខុ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ (១រូប) មកកាន់សំណាក់តិរច្ឆានឈ្មោល ដែលនៅភ្ញាក់ដឹងខ្លួនក្តី ដែលកំពុងដេកលក់ក្តី ដែលស្រវឹងក្តី ដែលឆ្កួតក្តី ដែលភ្លេចស្មារតីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីក្តី ដែលស្លាប់ហើយសត្វមិនទាន់ស៊ីដោយច្រើនក្តី ។បេ។ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ពួកភិក្ខុជាសត្រូវនាំយកភិក្ខុ (១រូប) មកកាន់សំណាក់តិរច្ឆានឈ្មោលដែលស្លាប់ហើយសត្វស៊ីហើយដោយច្រើន (នៅសល់បន្តិចបន្តួច) ហើយញុំាងទ្វារវច្ចមគ្គ ឬទ្វារមុខមគ្គ (របស់តិរច្ឆានឈ្មោល) ដែលគ្មានស្រោមទ្រនាប់ ឲ្យចូលទៅដោយអង្គជាត (របស់ភិក្ខុ) មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់តិរច្ឆានឈ្មោល) មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់តិរច្ឆានឈ្មោល) មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ទ្វារមគ្គ(របស់តិរច្ឆានឈ្មោល) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ អង្គជាត(របស់ភិក្ខុ) គ្មានស្រោមទ្រនាប់ក្តី ។ បើភិក្ខុនោះត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងចូលទៅក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលចូលស៊ប់ទៅហើយក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលកំពុងស្ថិតនៅ (ក្នុងទ្វារមគ្គនោះ)ក្តី ត្រេកអរនឹងអង្គជាតដែលបន្ថយចេញក្តី ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។បេ។ (បើភិក្ខុ) មិនត្រេកអរទេ ក៏មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។

[៤៤] ពួកភិក្ខុជាសត្រូវដែលបានសំដែងហើយដោយពិស្តារយ៉ាងណា ពួកស្តេចជាសត្រូវក្តី ពួកចោរជាសត្រូវក្តី ពួកអ្នកលេងជាសត្រូវក្តី ពួកសត្រូវអ្នកពុះទ្រូង អារយកបេះដូងក្តី បណ្ឌិតគប្បីពោលឲ្យពិស្តារយ៉ាងនោះដែរចុះ ។

[៤៥] ភិក្ខុញុំាងមគ្គឲ្យចូលទៅដោយមគ្គត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុញុំាងអមគ្គឲ្យចូលទៅដោយមគ្គត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុញុំាងមគ្គឲ្យចូលទៅដោយអមគ្គ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុញុំាងអមគ្គឲ្យចូលទៅដោយអមគ្គត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។

[៤៦] ភិក្ខុសេពមេថុនធម្មនឹងភិក្ខុផងគ្នាដែលកំពុងដេកលក់ បើភិក្ខុនោះភ្ញាក់ឡើងហើយត្រេកអរដែរ សង្ឃត្រូវឲ្យវិនាស (គឺត្រូវផ្សឹកចេញ)ទាំងពីររូប ។ បើភិក្ខុនោះភ្ញាក់ឡើង ហើយមិនត្រេកអរទេ សង្ឃត្រូវឲ្យវិនាសតែភិក្ខុដែលប្រទូស្ត (គឺភិក្ខុអ្នកសេពនោះ) ។ ភិក្ខុសេពមេថុនធម្មនឹងសាមណេរដែលកំពុងដេកលក់ បើសាមណេរនោះភ្ញាក់ឡើង ហើយត្រេកអរដែរ សង្ឃត្រូវឲ្យវិនាសទាំងពីររូប ។ បើសាមណេរនោះភ្ញាក់ឡើង ហើយមិនត្រេកអរទេ សង្ឃត្រូវឲ្យវិនាសតែភិក្ខុដែលប្រទូស្ត ។ សាមណេរសេពមេថុនធម្មនឹងភិក្ខុដែលកំពុងដេកលក់ បើភិក្ខុនោះភ្ញាក់ឡើងហើយត្រេកអរដែរ សង្ឃត្រូវឲ្យវិនាសទាំងពីររូប ។ បើភិក្ខុនោះភ្ញាក់ឡើងហើយមិនត្រេកអរទេ សង្ឃត្រូវឲ្យវិនាសតែសាមណេរដែលប្រទូស្ត ។ សាមណេរសេពមេថុនធម្មនឹងសាមណេរផងគ្នាដែលកំពុងដេកលក់ បើសាមណេរនោះភ្ញាក់ឡើងហើយត្រេកអរដែរ សង្ឃត្រូវឲ្យវិនាសទាំងពីររូប ។ បើសាមណេរនោះភ្ញាក់ឡើងហើយមិនត្រេកអរទេ សង្ឃត្រូវឲ្យវិនាសតែសាមណេរដែលប្រទូស្ត ។

[៤៧] អាបត្តិមិនមាន (ដល់ភិក្ខុ៥ពួក) គឺភិក្ខុមិនដឹង១ ភិក្ខុឆ្កួត១ ភិក្ខុមានចិត្តរវើរវាយ១ ភិក្ខុដែលវេទនាគ្របសង្កត់១ អាទិកម្មិកៈ (គឺភិក្ខុដើមបញ្ញត្តិ)១ ។

របៀបសំដែងអំពីអង្គជាត និងទ្វារមគ្គមានស្រោមទ្រនាប់ ចប់ ។

វិនីតវត្ថុកែប្រែ

[៤៨] (មាតិកានុក្រម គឺបញ្ជីររឿងតាមលំដាប់ហូរហែ ដែលនឹងសំដែងតទៅដូចមានខាងក្រោមនេះគឺ) រឿងស្វាញី រឿងពួកវជ្ជីបុត្តកភិក្ខុ រឿងភិក្ខុក្លែងភេទជាគ្រហស្ថ រឿងភិក្ខុអាក្រាត រឿងពួកភិក្ខុប្រព្រឹត្តតាមលទ្ធិតិរ្ថិយ រឿងទារិកា រឿងឧប្បលវណ្ណាភិក្ខុនី រឿងជនផ្សេងគ្នាពីររូប គឺភិក្ខុក្លាយភេទជាស្រី និងភិក្ខុនីក្លាយភេទជាបុរស រឿងមាតា រឿងធីតា រឿងប្អូនស្រី រឿងប្រពន្ធ រឿងភិក្ខុខ្នងទន់ រឿងភិក្ខុមានអង្គជាតយារ រឿងស្នាមដម្បៅពីរយ៉ាង រឿងរូបគំនូរ រឿងឈើចំឡាក់ជារូបធីតា រឿងភិក្ខុ៥រូប ទាំងសុន្ទរភិក្ខុផង រឿងភិក្ខុ៥រូបនៅក្នុងព្រៃខ្មោច រឿងនាគញី រឿងយក្ខិនី រឿងស្រីប្រេត រឿងភិក្ខុខ្ទើយ រឿងភិក្ខុកើតរោគស្ពឹក រឿងភិក្ខុចាប់មាតុគ្រាមប្រុងនឹងសេព រឿងភិក្ខុសឹងលក់ក្នុងទីស្ងាត់ក្បែរក្រុងភទ្ទិយ រឿងភិក្ខុទាំងឡាយ៤រូបឯទៀតក្នុងក្រុងសាវត្ថី រឿងអ្នកចំបាប់៣នាក់ក្នុងក្រុងវេសាលី រឿងភារុកច្ឆកភិក្ខុយល់សុបិននិមិត្ត រឿងនាងសុបព្វា រឿងនាងសទ្ធា រឿងភិក្ខុនី រឿងសិក្ខមានា រឿងសាមណេរី រឿងស្រីផ្កាមាស រឿងមនុស្សខ្ទើយ រឿងគ្រហស្ថ រឿងភិក្ខុសេពគ្នានឹងគ្នា រឿងភិក្ខុបួសឯចាស់ រឿងសត្វម្រឹគ ។

[៤៩] សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបបានសេពមេថុនធម្មនឹងស្វាញី ។ ភិក្ខុនោះក៏មានសេចក្តីសង្ស័យថា សិក្ខាបទ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់បញ្ញត្តហើយ អញប្រហែលជាត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយដឹង ។ ទើបភិក្ខុនោះក្រាបបង្គំទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៥០] សម័យនោះឯង ពួកវជ្ជីបុត្តកភិក្ខុច្រើនរូបនៅក្នុងក្រុងវេសាលី មិនបានលាសិក្ខា មិនបានធ្វើឲ្យជាក់ច្បាស់ថាខ្លួនមានកំឡាំងថយ ហើយសេពមេថុនធម្ម ។ ភិក្ខុទាំងអម្បាលនោះមានសេចក្តីសង្ស័យថា សិក្ខាបទ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់បញ្ញត្តហើយ យើងរាល់គ្នាប្រហែលជាត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយដឹង ។ ភិក្ខុទាំងនោះ ក៏ក្រាបបង្គំទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អ្នកឯងទាំងអស់គ្នាត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៥១] សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបក្លែងខ្លួនជាគ្រហស្ថ ហើយសេពមេថុនធម្មដោយគិតថា កាលបើអញធ្វើយ៉ាងនេះ អញនឹងមិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះក៏មានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៥២] សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបធ្វើជាអ្នកអាក្រាត ហើយសេពមេថុនធម្មដោយគិតថា កាលបើអញធ្វើយ៉ាងនេះ អញនឹងមិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៥៣] សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបស្លៀកស្បូវក្រង ។បេ។ ស្លៀកសម្ពត់សម្បកឈើ ស្លៀកសម្ពត់ដែលត្បាញជារូបផ្លែឈើ ស្លៀកសម្ពត់ដែលត្បាញដោយសក់ ស្លៀកសម្ពត់ដែលត្បាញដោយរោមកន្ទុយសត្វ ស្លៀកសម្ពត់ដែលត្បាញដោយស្លាបមៀម ស្លៀកស្បែកខ្លាដែលនៅមានទាំងរោមទាំងក្រចក ហើយសេពមេថុនធម្ម ដោយគិតថា កាលបើអញធ្វើយ៉ាងនេះ អញនឹងមិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៥៤] សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបជាអ្នកប្រព្រឹត្តបិណ្ឌបាត បានឃើញនាងទារិកាម្នាក់ដេកនៅលើតាំង ក៏មានចិត្តត្រេកអរ ហើយយកមេជើង(ខ្លួន) ទៅរុកបញ្ចូលចំអង្គជាតនាងទារិកានោះ ។ នាងក៏ធ្វើមរណកាលទៅ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះសម្ពុទ្ធជាម្ចាស់ទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិសង្ឃាទិសេស ។

[៥៥] សម័យនោះឯង មាណពម្នាក់មានសេចក្តីប្រតិព័ទ្ធ ចាប់ចិត្តនឹងឧប្បលវណ្ណាភិក្ខុនី ។ កាលដែលឧប្បលវណ្ណាភិក្ខុនីចូលទៅបិណ្ឌបាតក្នុងស្រុក មាណពនោះក៏ចូលទៅពួននៅក្នុងកុដិតូចចាំ ។ លុះដល់ឧប្បលវណ្ណាភិក្ខុនីត្រឡប់មកពីបិណ្ឌបាតវិញ ឆាន់រួចហើយ ក៏លាងជើងហើយចូលទៅក្នុងកុដិ អង្គុយនៅលើគ្រែ ។ ខណៈនោះ មាណពនោះក៏ស្ទុះមកសង្គ្រុបឧប្បលវណ្ណាភិក្ខុនី ហើយប្រទូស្ត ។ ឧប្បលវណ្ណាភិក្ខុនីក៏ប្រាប់សេចក្តីនុ៎ះដល់ភិក្ខុនីផងគ្នា ។ ភិក្ខុនីទាំងឡាយក៏ប្រាប់សេចក្តីនុ៎ះដល់ភិក្ខុទាំងឡាយ ។ ភិក្ខុទាំងឡាយក៏នាំសេចក្តីនុ៎ះទៅក្រាបបង្គំទូលចំពោះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ឧប្បលវណ្ណាមិនត្រូវអាបត្តិទេ ព្រោះមិនមានសេចក្តីត្រេកត្រអាលឡើយ ។

[៥៦] សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបក្លាយភេទខ្លួនប្រែទៅជាស្រី ។ ភិក្ខុទាំងឡាយក្រាបបង្គំទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ តថាគតអនុញ្ញាតនូវឧបជ្ឈាយ៍នោះដដែល និងឧបសម្បទានោះដដែល និងវស្សាទាំងនោះនិងអនុញ្ញាតឲ្យនៅរួមជាមួយនឹងភិក្ខុនីទាំងឡាយ (ម្យ៉ាងទៀត) អាបត្តិណា ជារបស់ភិក្ខុដែលទួទៅដល់ភិក្ខុនីទាំងឡាយ តថាគតអនុញ្ញាតនូវអាបត្តិទាំងនោះ ដើម្បីឲ្យភិក្ខុដែលក្លាយភេទជាស្រីនោះនៅក្នុងសំណាក់ភិក្ខុនីទាំងឡាយ បាន អាបត្តិណាជារបស់ភិក្ខុដែលមិនទួទៅដល់ភិក្ខុនីទាំងឡាយ ភិក្ខុនីនោះមិនត្រូវអាបត្តិព្រោះអាបត្តិនោះឡើយ ។ សម័យនោះឯង ភិក្ខុនី១រូប ក្លាយភេទខ្លួនទៅជាប្រុស ។ ភិក្ខុទាំងឡាយក្រាបបង្គំទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ តថាគតអនុញ្ញាតនូវឧបជ្ឈាយ៍នោះដដែល និងឧបសម្បទានោះដដែល និងវស្សាទាំងនោះ និងអនុញ្ញាតឲ្យនៅរួមជាមួយនឹងភិក្ខុទាំងឡាយ អាបត្តិណាជារបស់ភិក្ខុនីដែលទួទៅដល់ភិក្ខុទាំងឡាយ តថាគតអនុញ្ញាតនូវអាបត្តិទាំងនោះ ដើម្បីឲ្យភិក្ខុនីដែលក្លាយភេទខ្លួនជាប្រុសនោះនៅក្នុងសំណាក់ភិក្ខុ ទាំងឡាយបាន អាបត្តិណាជារបស់ភិក្ខុនីដែលមិនទួទៅដល់ភិក្ខុទាំងឡាយទេ (ភិក្ខុនីនេះ) មិនមានអាបត្តិព្រោះអាបត្តិទាំងនោះឡើយ ។

[៥៧] សម័យនោះឯងភិក្ខុ១រូបសេពមេថុនធម្មនឹងមាតា(របស់ខ្លួន) ដោយយល់ថា កាលបើអញធ្វើយ៉ាងនេះ អញនឹងមិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។បេ។ សេពមេថុនធម្មនឹងធីតា(របស់ខ្លួន) ។បេ។ សេពមេថុនធម្មនឹងប្អូនស្រី(របស់ខ្លួន) ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ទើបក្រាបបង្គំទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។ សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបសេពមេថុនធម្មនឹងស្រីដែលមាតាបិតាផ្សំផ្គុំឲ្យអំពីមុន ។ ភិក្ខុនោះក៏មានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៥៨] សម័យនោះឯងភិក្ខុ១រូបមានខ្នងទន់ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីអផ្សុកបៀតបៀន ហើយបានយកអង្គជាតខ្លួនមកបៀមនឹងមាត់ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។ សម័យនោះឯងភិក្ខុ១រូបមានអង្គជាតយារវែង ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីអផ្សុកបៀតបៀន ក៏ចាប់បំពត់អង្គជាតខ្លួនបញ្ចូលទៅក្នុងវច្ចមគ្គ (គឺទ្វារធំ) របស់ខ្លួន ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៥៩] សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបឃើញសរីរមនុស្សស្លាប់ ។ ឯសរីរនោះ មានដម្បៅជុំវិញអង្គជាត ។ ភិក្ខុនោះបានបញ្ចូលអង្គជាត(ខ្លួន)ទៅក្នុងអង្គជាត(សរីរនោះ) ហើយបន្ថយអង្គជាតចេញមកវិញតាមដម្បៅដោយគិតថា កាលបើអញធ្វើយ៉ាងនេះ អញនឹងមិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះក៏មានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។ សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបឃើញសរីរមនុស្សស្លាប់ ។ ឯសរីរនោះ មានដម្បៅជុំវិញអង្គជាត ។ ភិក្ខុនោះបានបញ្ចូលអង្គជាត(ខ្លួន)ទៅក្នុងដម្បៅ ហើយបន្ថយចេញមកវិញតាមអង្គជាតិ ដោយគិតថា កាលបើអញធ្វើយ៉ាងនេះ អញនឹងមិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៦០] សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបមានតម្រេក ហើយយកអង្គជាត(ខ្លួន)ទៅញល់នឹងនិមិត្តរបស់រូបគំនូរ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិទុក្កដ ។ សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបមានតម្រេក ហើយយកអង្គជាត(ខ្លួន)ទៅញល់នឹងនិមិត្តរបស់រូបតុក្កតាស្រីដែលធ្វើដោយ ឈើ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិទុក្កដ ។

[៦១] សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបឈ្មោះសុន្ទរៈ ចេញពីក្រុងរាជគ្រឹះទៅបួស ហើយដើរទៅតាមថ្នល់ ។ មានស្រីម្នាក់បានឃើញភិក្ខុនោះ ហើយក៏និយាយថា បពិត្រលោកម្ចាស់ សូមលោកម្ចាស់បង្អង់១រំពេចសិន ខ្ញុំព្រះករុណានឹងថ្វាយបង្គំ ។ ស្រីនោះកាលដែលថ្វាយបង្គំ ក៏សើយស្បង់ឡើង ហើយយកមាត់ទៅបៀមអង្គជាត(របស់ភិក្ខុនោះ) ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់សួរថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រេកអរដែរឬទេ? ភិក្ខុនោះក្រាបទូលថា បពិត្រព្រះដ៏មានព្រះភាគ ខ្ញុំព្រះអង្គមិនត្រេកអរទេ ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិទេ ព្រោះមិនត្រេកអរ ។

[៦២] សម័នោះឯង មានស្រីម្នាក់បានឃើញភិក្ខុ១រូប ហើយនិយាយថា បពិត្រលោកម្ចាស់ សូមនិមន្តលោកម្ចាស់មកសេពមេថុនឯនេះ ។ ភិក្ខុនោះនិយាយថា កុំនាង ការសេពមេថុនធម្មនេះមិនគួរទេ ។ ស្រីនោះអង្វរថា បពិត្រលោកម្ចាស់ សូមលោកម្ចាស់និមន្តមក (កុំប្រកែក) ខ្ញុំព្រះករុណានឹងព្យាយាម លោកម្ចាស់មិនបាច់ព្យាយាមទេ (នៅតែស្ងៀមបានហើយ) សេពយ៉ាងនេះ លោកម្ចាស់មិនត្រូវអាបត្តិទេ ។ ភិក្ខុនោះក៏បានធ្វើតាមពាក្យស្រីនោះ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។ សម័យនោះឯង មានស្រីម្នាក់មាននាមមិនប្រាកដ ឃើញភិក្ខុ១រូប ហើយនិយាយថា បពិត្រលោកម្ចាស់ សូមនិមន្តលោក មកសេពមេថុនធម្ម (នឹងខ្ញុំសិន) ។ ភិក្ខុនោះឆ្លើយថា កុំនាង អំពើនេះមិនគួរទេ ។ ស្រីនោះក៏និយាយអង្វរថា បពិត្រលោកម្ចាស់ សូមនិមន្តមក សូមលោកម្ចាស់ព្យាយាមចុះ ខ្ញុំព្រះករុណាមិនព្យាយាមទេ ធ្វើយ៉ាងនេះ លោកម្ចាស់មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះក៏បានធ្វើតាមពាក្យស្រីនោះទៅ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។ សម័យនោះឯង មានស្រីម្នាក់បានឃើញភិក្ខុ១រូប ក៏និយាយបបួលថា បពិត្រលោកម្ចាស់ សូមនិមន្តមកសេពមេថុនធម្ម (នឹងខ្ញុំព្រះករុណាឯនេះ) ។ ភិក្ខុនោះឆ្លើយថា កុំប្អូនស្រី អំពើនេះមិនគួរទេ ។ ស្រីនោះក៏ពន្យល់ថា បពិត្រលោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមក្នុងអង្គជាតខ្ញុំ រួចបញ្ចេញអសុចិទៅខាងក្រៅអង្គជាតិវិញ ។បេ។ ព្យាយាមខាងក្រៅអង្គជាត ហើយបញ្ចេញអសុចិទៅខាងក្នុងអង្គជាតវិញ ធ្វើយ៉ាងនេះ លោកម្ចាស់មិនត្រូវអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះក៏បានធ្វើតាមពាក្យស្រីនោះទៅ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៦៣] សម័យនោះឯង មានភិក្ខុ១រូប ចូលទៅកាន់ព្រៃខ្មោច ឃើញសរីរខ្មោចដែលសត្វមិនទាន់ស៊ី ហើយសេពមេថុនធម្មនឹងសរីរខ្មោចនោះ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។ សម័យនោះឯង មានភិក្ខុ១រូប ចូលទៅកាន់ព្រៃខ្មោច ឃើញសរីរខ្មោចដែលសត្វមិនទាន់ស៊ីច្រើនអន្លើប៉ុន្មាន ហើយសេពមេថុនធម្មនឹងសរីរខ្មោចនោះ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។ សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូបចូលទៅកាន់ព្រៃខ្មោច ឃើញសរីរខ្មោចដែលសត្វស៊ីច្រើនអន្លើ ហើយសេពមេថុនធម្មនឹងសរីរខ្មោចនោះ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ សម័យនោះឯង មានភិក្ខុ១រូប ទៅកាន់ព្រៃខ្មោច ឃើញក្បាលខ្មោចដាច់ ក៏បញ្ច្រកអង្គជាត (ខ្លួន) ឲ្យចូលទៅក្នុងមាត់ដែលបើកហា ឲ្យប៉ះទង្គិច(ក្នុងមាត់នោះ) ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។ សម័យនោះឯង ភិក្ខុ១រូប ចូលទៅកាន់ព្រៃខ្មោច ឃើញក្បាលខ្មោចដាច់ ហើយបញ្ច្រកអង្គជាត (ខ្លួន) ទៅក្នុងមាត់ខ្មោចដែលបើកហា មិនឲ្យប៉ះទង្គិច(ក្នុងមាត់នោះ) ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិទុក្កដ ។ សម័យនោះឯង មានភិក្ខុ១រូប មានចិត្តប្រតិព័ទ្ធស្រឡាញ់ស្រីម្នាក់ ។ ស្រីនោះធ្វើកាលកិរិយាទៅហើយ គេនាំខ្មោចយកទៅចោលក្នុងព្រៃស្មសាន ។ ឆ្អឹងទាំងឡាយ (នៃខ្មោចស្រីនោះ) ក៏ខ្ចាត់ខ្ចាយរាត់រាយ ។ គ្រានោះ ភិក្ខុនោះទៅកាន់ព្រៃខ្មោច ហើយប្រមូលឆ្អឹងទាំងឡាយយកមកដំរៀប ហើយបញ្ចូលអង្គជាត(ខ្លួន)ទៅក្នុងនិមិត្ត(នៃរាងឆ្អឹងនោះ) ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិទុក្កដ ។

[៦៤] សម័យនោះឯង មានភិក្ខុ១រូប ទៅសេពមេថុនធម្មនឹងនាគី (នាគញី) ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។ សម័យនោះ មានភិក្ខុ១រូបសេពមេថុនធម្មនឹងយក្ខិនី ។បេ។ សេពមេថុនធម្មនឹងស្រីប្រេត ។បេ។ សេពមេថុនធម្មនឹងមនុស្សខ្ទើយ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៦៥] សម័យនោះ មានភិក្ខុ១រូប មានឥន្ទ្រិយសាបសូន្យ (គឺមានរោគស្ពឹក) ។ ភិក្ខុនោះក៏សេពមេថុនធម្មដោយគិតថា អញមិនដឹងសេចក្តីសុខទុក្ខ អាបត្តិនឹងមិនមានដល់អញឡើយ ។បេ។ ភិក្ខុទាំងឡាយក្រាបបង្គំទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ បុរសសោះសូន្យនោះ ទោះបីដឹង(សេចក្តីសុខទុក្ខ)ក្តី មិនដឹងក្តី ក៏ត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៦៦] សម័យនោះឯង មានភិក្ខុ១រូប គិតថាអញនឹងសេពមេថុនធម្មនឹងស្រី គ្រាន់តែយកដៃទៅចាប់ពាល់ ក៏មានសេចក្តីក្តៅក្រហាយ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិទុក្កដ ។

[៦៧] សម័យនោះឯង មានភិក្ខុ១រូប ទៅកាន់ទីសម្រាកក្នុងវេលាថ្ងៃ ក្នុងព្រៃជាតិយាវន ជិតនគរភទ្ទិយ ហើយសឹងលក់ទៅ ។ ឯអវយវៈតូចធំរបស់ភិក្ខុនោះ មានខ្យល់បក់មកឧបត្ថម្ភ (នាំឲ្យលោកនោះសឹងលក់ស៊ប់) ។ មានស្រីម្នាក់ឃើញហើយ ក៏អង្គុយសង្កត់ពីលើអង្គជាតធ្វើ (សេវនកិច្ច) ស្រេចហើយក៏ចៀសចេញទៅ ។ ភិក្ខុនោះ(ភ្ញាក់ឡើង) ឃើញសេចក្តីសៅហ្មង ក៏ក្រាបទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អង្គជាតគួរដល់កម្មដោយអាការ៥យ៉ាងគឺ ដោយដម្រេក១ ដោយអាចមន៍១ ដោយទឹកមូត្រ១ ដោយខ្យល់១ ដោយដង្កូវរមាស់រោល១ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អង្គជាតគួរដល់កម្មដោយអាការ៥យ៉ាងនេះឯង ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អង្គជាតគួរដល់កម្ម ព្រោះតម្រេករបស់ភិក្ខុនោះ មិនមែនជាហេតុ មិនមែនជាទីឱកាសឡើយ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ភិក្ខុនោះជាអរហន្ត ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ភិក្ខុនោះឥតមានត្រូវអាបត្តិអ្វីឡើយ ។

[៦៨] សម័យនោះឯង មានភិក្ខុ១រូបទៅកាន់ទីសម្រាកក្នុងវេលាថ្ងៃក្នុងព្រៃអន្ធវន ទៀបនគរសាវត្ថីហើយសឹងលក់ទៅ ។ មានស្រីគង្វាលគោម្នាក់ឃើញហើយ ទៅអង្គុយសង្កត់ពីលើអង្គជាតភិក្ខុនោះ ។ ភិក្ខុនោះ កាលអង្គជាតកំពុងតែចូលទៅ ក៏ត្រេកអរ ចូលស៊ប់ទៅហើយ ក៏ត្រេកអរ ស្ថិតនៅខាងក្នុង ក៏ត្រេកអរ បន្ថយចេញមកវិញ ក៏ត្រេកអរ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។ សម័យនោះឯង មានភិក្ខុ១រូបទៅកាន់ទីសម្រាកក្នុងវេលាថ្ងៃក្នុងព្រៃអន្ធវន ទៀបនគរសាវត្ថីហើយសឹងលក់ទៅ ។ មានស្រីគង្វាលពពែម្នាក់បានឃើញភិក្ខុនោះ ។បេ។ មានស្រីអ្នករកឧសម្នាក់បានឃើញភិក្ខុនោះ ។បេ។ មានស្រីអ្នកនាំអាចមន៍គោម្នាក់បានឃើញភិក្ខុនោះ ក៏ទៅអង្គុយសង្កត់ពីលើអង្គជាត ។ ភិក្ខុនោះ កាលដែលអង្គជាតកំពុងតែចូលទៅ ត្រេកអរ ចូលស៊ប់ទៅហើយ ត្រេកអរ ស្ថិតនៅខាងក្នុង ត្រេកអរ បន្ថយចេញមកវិញ ត្រេកអរ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

[៦៩] សម័យនោះឯង មានភិក្ខុ១រូបទៅកាន់ទីសម្រាកក្នុងវេលាថ្ងៃក្នុងព្រៃមហាវន ទៀបនគរវេសាលី ហើយសឹងលក់ទៅ ។ មានស្រីម្នាក់បានឃើញ ក៏ទៅអង្គុយសង្កត់ពីលើអង្គជាត លុះធ្វើកិច្ចសម្រេចហើយ ក៏មកឈរសើចជិតភិក្ខុនោះ ។ ភិក្ខុនោះភ្ញាក់ឡើង ហើយនិយាយទៅនឹងស្រីនោះថា អំពើនេះជាអំពើរបស់នាងឬ ។ ស្រីនោះឆ្លើយថា ករុណាលោកម្ចាស់ អំពើនេះជាអំពើរបស់ខ្ញុំករុណា ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់សួរថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងដឹងដែរឬ ។ ភិក្ខុនោះក្រាបទូលថា បពិត្រព្រះដ៏មានព្រះភាគ ខ្ញុំព្រះអង្គមិនដឹងទេ ។ ព្រះពុទ្ធជាម្ចាស់ទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងកាលបើមិនដឹង មិនមានអាបត្តិទេ ។ សម័យនោះ មានភិក្ខុ១រូបទៅកាន់ទីសម្រាកក្នុងវេលាថ្ងៃក្នុងព្រៃមហាវន ជិតនគរវេសាលី ហើយសឹងលក់ផ្អែកនឹងដើមឈើមួយ ។ មានស្រីម្នាក់បានឃើញ ក៏ទៅអង្គុយសង្កត់ពីលើអង្គជាត ។ ភិក្ខុនោះ ក៏ក្រោកឡើងដោយរហ័ស ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់សួរថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រេកអរដែរឬ ។ ភិក្ខុនោះក្រាបទូលថា បពិត្រព្រះដ៏មានព្រះភាគ ខ្ញុំព្រះអង្គមិនត្រេកអរទេ ។ ព្រះដ៏មានបុណ្យទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងកាលបើមិនត្រេកអរ មិនត្រូវអាបត្តិទេ ។ សម័យនោះ មានភិក្ខុ១រូបទៅកាន់ទីសម្រាកក្នុងវេលាថ្ងៃក្នុងព្រៃមហាវន ជិតនគរវេសាលី ហើយសឹងលក់ផ្អែកនឹងដើមឈើ១ ។ មានស្រីម្នាក់ឃើញហើយ ក៏ទៅអង្គុយសង្កត់ពីលើអង្គជាត ។ ភិក្ខុនោះ ក៏ធាក់ច្រាន (ឲ្យស្រីនោះ) ខ្ទាតចេញទៅ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់សួរថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកត្រេកអរឬទេ ។ ភិក្ខុនោះក្រាបទូលវិញថា បពិត្រព្រះដ៏មានព្រះភាគ ខ្ញុំព្រះអង្គមិនត្រេកអរទេ ។ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកកាលបើមិនត្រេកអរ មិនមានអាបត្តិទេ ។

[៧០] សម័យនោះ មានភិក្ខុ១រូបទៅកាន់ទីសម្រាកក្នុងវេលាថ្ងៃក្នុងកូដាគារសាលា ព្ធដ៏ព្រៃមហាវន ជិតនគរវេសាលី បើកទ្វារហើយ ចូលទៅសឹង ។ អវយវៈតូចធំរបស់ភិក្ខុនោះ មានខ្យល់បក់មកឧបត្ថម្ភ (នាំឲ្យសឹងលក់ស៊ប់) ។ សម័យនោះ មានស្រីទាំងឡាយច្រើនគ្នា មានប្រាថ្នានឹងទៅវត្ត ទើបកាន់នូវគ្រឿងក្រអូបខ្លះ ផ្កាកម្រងខ្លះ ដើរទៅកាន់អារាម ។ គ្រានោះ ស្រីទាំងអស់នោះ បានឃើញភិក្ខុនោះហើយ ក៏អង្គុយសង្កត់ពីលើអង្គជាតធ្វើ (សេវនកិច្ច) ដរាបដល់ហើយស្រេច ទើបនិយាយថា ឱហ្ន៎ ភិក្ខុនេះ ជាបុរសឧសភៈ ដូច្នេះហើយ លើកឡើងនូវគ្រឿងក្រអូប និងផ្កាកម្រង ហើយក៏ដើរចៀសចេញទៅ ។ ភិក្ខុនោះឃើញសេចក្តីសៅហ្មង ក៏ក្រាបទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះអង្គទ្រង់មានព្រះពុទ្ធដីកាថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អង្គជាតគួរដល់កម្មដោយអាការ៥យ៉ាងគឺ ដោយដម្រេក១ ដោយអាចមន៍១ ដោយទឹកមូត្រ១ ដោយខ្យល់១ ដោយដង្កូវរមាស់រោល១ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អង្គជាតគួរដល់កម្ម ដោយអាការ៥យ៉ាងនេះឯង ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អង្គជាតគួរដល់កម្មព្រោះតម្រេករបស់ភិក្ខុនោះ មិនមែនជាហេតុ ជាទីតាំង មិនមែនជាឱកាសឡើយ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ភិក្ខុនោះជាអរហន្ត ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ភិក្ខុនោះមិនមានអាបត្តិឡើយ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ តថាគតអនុញ្ញាតឲ្យភិក្ខុ កាលដែលសឹងសម្ងំក្នុងវេលាថ្ងៃ ត្រូវបិទទ្វារ ហើយសិមសឹងសម្ងំចុះ ។

[៧១] សម័យនោះ មានភិក្ខុ១រូបជាកូនអ្នកស្រុកភារុកច្ឆកៈ យល់សប្តិឃើញថា សេពមេថុនធម្មនឹងនាងបុរាណទុតិយិកា ហើយគិតថាខ្លួនអញមិនមែនជាសមណទេ អញនឹងសឹកទៅវិញ ដូច្នេះ ហើយដើរទៅកាន់ជនបទឈ្មោះភារុកច្ឆកៈ ក៏បានឃើញព្រះឧបាលិដ៏មានអាយុក្នុងទីពាក់កណ្តាលផ្លូវ ហើយនិយាយប្រាប់រឿងនុ៎ះ ។ ព្រះឧបាលិថេរដ៏មានអាយុបានប្រាប់យ៉ាងនេះថា ម្នាលអាវុសោ ឥតមានអាបត្តិអ្វីដោយចំណែកនៃយល់សប្តិនោះទេ ។

[៧២] សម័យនោះ ក្នុងក្រុងរាជគ្រឹះ មានឧបាសិកាម្នាក់ឈ្មោះសុបព្វា ជាស្រីមានសេចក្តីជ្រះថ្លាខ្យោយ ។ នាងមានសេចក្តីយល់ឃើញយ៉ាងនេះថា ស្រីណាឲ្យនូវមេថុនធម្ម ស្រីនោះឈ្មោះថាឲ្យនូវទានដ៏ប្រសើរ ។ លុះដល់នាងបានឃើញភិក្ខុ១រូប ក៏និយាយនិមន្តថា លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកសេពមេថុនធម្មចុះ ។ ភិក្ខុនោះប្រកែកថា កុំប្អូនស្រី ការសេពមេថុនធម្មនោះមិនគួរទេ ។ នាងសុបព្វាពោលថា លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ចន្លោះភ្លៅចុះ កាលបើលោកព្យាយាមដូច្នេះ លោកនឹងមិនមានអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះក៏បានធ្វើតាមពាក្យនោះ ។ ទើបភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិសង្ឃាទិសេស ។ សម័យនោះ ក្នុងក្រុងរាជគ្រឹះ មានឧបាសិកាម្នាក់ឈ្មោះសុបព្វា ជាស្រីមានសេចក្តីជ្រះថ្លាខ្យោយ ។ នាងមានសេចក្តីយល់ឃើញយ៉ាងនេះថា ស្រីណាឲ្យនូវមេថុនធម្ម ស្រីនោះឈ្មោះថាឲ្យនូវទានដ៏ប្រសើរ ។ លុះដល់នាងបានឃើញភិក្ខុ១រូប ក៏និយាយនិមន្តថា លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកសេពមេថុនធម្មចុះ ។ ភិក្ខុនោះប្រកែកថា កុំប្អូនស្រី ការសេពមេថុនធម្មនោះមិនគួរទេ ។ នាងសុបព្វាពោលថា លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ផ្ចិតចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ផ្នត់ពោះចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ក្លៀកចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់កចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់រន្ធត្រចៀកចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ផ្នួងសក់ចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ចន្លោះម្រាមដៃចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកចុះ ខ្ញុំព្រះករុណានឹងព្យាយាមឲ្យចេញទឹកសុក្កៈដោយដៃខ្ញុំ កាលបើដូច្នេះ លោកនឹងមិនមានអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះក៏បានធ្វើតាមពាក្យនោះ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិសង្ឃាទិសេស ។

[៧៣] សម័យនោះ ក្នុងក្រុងសាវត្ថី មានឧបាសិកាម្នាក់ឈ្មោះសទ្ធា ជាអ្នកមានសេចក្តីជ្រះថ្លាខ្យោយ ។ នាងមានសេចក្តីយល់ឃើញដូច្នេះថា ស្រីណាឲ្យនូវមេថុនធម្ម ស្រីនោះឈ្មោះថាឲ្យនូវទានដ៏ប្រសើរ ។ លុះដល់នាងបានឃើញភិក្ខុ១រូប ក៏និយាយនិមន្តថា លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកសេពមេថុនធម្មចុះ ។ ភិក្ខុនោះប្រកែកថា កុំប្អូនស្រី ការសេពមេថុនធម្មនោះមិនគួរទេ ។ នាងសទ្ធាពោលថា លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ចន្លោះភ្លៅចុះ កាលបើដូច្នេះ លោកនឹងមិនមានអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះក៏បានធ្វើតាមពាក្យនោះទៅ ។ ទើបភិក្ខុនោះកើតមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិសង្ឃាទិសេស ។

[៧៤] សម័យនោះ ក្នុងក្រុងសាវត្ថី មានឧបាសិកាម្នាក់ឈ្មោះសទ្ធា ជាស្រីមានសេចក្តីជ្រះថ្លាខ្យោយ ។ នាងមានសេចក្តីយល់ឃើញដូច្នេះថា ស្រីណាឲ្យនូវមេថុនធម្ម ស្រីនោះឈ្មោះថាឲ្យនូវទានដ៏ប្រសើរ ។ លុះនាងបានឃើញភិក្ខុ១រូប ក៏និយាយនិមន្តថា លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកសេពមេថុនធម្មចុះ ។ ភិក្ខុនោះប្រកែកថា កុំប្អូនស្រី ការសេពមេថុនធម្មនោះមិនគួរទេ ។ នាងសទ្ធាពោលថា លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ផ្ចិតចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ផ្នត់ពោះចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ក្លៀកចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់កចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់រន្ធត្រចៀកចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ផ្នួងសក់ចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកព្យាយាមត្រង់ចន្លោះម្រាមដៃចុះ ។បេ។ លោកម្ចាស់ សូមលោកនិមន្តមកចុះ ខ្ញុំព្រះករុណានឹងព្យាយាមឲ្យចេញទឹកសុក្កៈដោយដៃខ្ញុំ កាលបើដូច្នេះ លោកនឹងមិនមានអាបត្តិឡើយ ។ ភិក្ខុនោះក៏បានធ្វើតាមពាក្យនោះទៅ ។ ទើបភិក្ខុនោះកើតមានសេចក្តីសង្ស័យ ។បេ។ ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងមិនត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹមអាបត្តិសង្ឃាទិសេស ។

[៧៥] សម័យនោះ ពួកលិច្ឆវិកុមារក្នុងក្រុងវេសាលីនាំភិក្ខុ១រូបទៅ ហើយឲ្យធ្វើមោះមិនគាប់ជាមួយនឹងភិក្ខុនី ។ បើអ្នកទាំងពីរមានសេចក្តីត្រេកអរដូចគ្នា សង្ឃគប្បីឲ្យអ្នកទាំងពីរសឹកចេញ ។ បើអ្នកទាំងពីរឥតមានសេចក្តីត្រេកអរទេ អ្នកទាំងពីរមិនមានអាបត្តិឡើយ ។ សម័យនោះ ក្នុងក្រុងវេសាលី ពួកលិច្ឆវិកុមារនាំភិក្ខុ១រូបទៅ ហើយឲ្យធ្វើមោះមិនគាប់ជាមួយនឹងសិក្ខមានា ។បេ។ ឲ្យធ្វើមោះមិនគាប់ជាមួយនឹងសាមណេរី ។ បើអ្នកទាំងពីរត្រេកអរដូចគ្នាហើយ សង្ឃត្រូវឲ្យអ្នកទាំងពីរសឹកចេញ ។ បើអ្នកទាំងពីរឥតមានសេចក្តីត្រេកអរទេ អ្នកទាំងពីរឥតមានអាបត្តិឡើយ ។

[៧៦] សម័យនោះ ក្នុងក្រុងវេសាលី ពួកលិច្ឆវិកុមារនាំភិក្ខុ១រូបទៅ ហើយឲ្យធ្វើមោះមិនគាប់ជាមួយនឹងស្រីវេស្យា ។បេ។ ឲ្យធ្វើមោះមិនគាប់ជាមួយនឹងមនុស្សខ្ទើយ ។បេ។ ឲ្យធ្វើមោះមិនគាប់ជាមួយនឹងស្រីគ្រហស្ថ ។ បើភិក្ខុមានសេចក្តីត្រេកអរ សង្ឃត្រូវឲ្យភិក្ខុ(នោះ)សឹកចេញ ។ បើភិក្ខុឥតមានសេចក្តីត្រេកអរទេ ភិក្ខុនោះ ក៏ឥតមានអាបត្តិអ្វីឡើយ ។ សម័យនោះ ក្នុងក្រុងវេសាលី ពួកលិច្ឆវិកុមារនាំភិក្ខុ១រូបទៅ ហើយឲ្យធ្វើមោះមិនគាប់ចំពោះគ្នានឹងគ្នា ។ បើអ្នកទាំងពីរមានសេចក្តីត្រេកអរដូចគ្នា សង្ឃត្រូវឲ្យអ្នកទាំងពីរសឹកចេញ ។ បើអ្នកទាំងពីរឥតមានសេចក្តីត្រេកអរទេ អ្នកទាំងពីរឥតមានអាបត្តិឡើយ ។

[៧៧] សម័យនោះឯង មានភិក្ខុមួយរូប បួសខាងឯចាស់ និមន្តទៅសួរភរិយាដែលជាគូស្រករ (របស់ខ្លួន) ពីដើម ។ ឯភរិយាក៏និយាយថា បពិត្រលោកដ៏ចម្រើន លោកចូរនិមន្តសឹកចេញទៅ ថាហើយក៏ស្ទុះទៅចាប់ ។ ភិក្ខុនោះថយដោះខ្លួន ក៏ដួលផ្ងារទៅក្រោយ ។ ភរិយាចាស់ក៏ឡើងជិះអង្គុយសង្កត់ពីលើអង្គជាត ។ ទើបភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ហើយបានក្រាបទូលរឿងនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះសាស្តាទ្រង់ត្រាស់សួរថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងបានត្រេកអរដែរឬ ។ ភិក្ខុនោះក្រាបទូលថា បពិត្រព្រះអង្គដ៏ចម្រើន ខ្ញុំព្រះអង្គមិនបានត្រេកអរទេ ។ ព្រះសាស្តាទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកមិនបានត្រេកអរ មិនត្រូវអាបត្តិទេ ។

[៧៨] សម័យនោះឯង មានភិក្ខុមួយរួបនៅក្នុងព្រៃ ។ មានកូនម្រឹគ១ ដើរមកកាន់ទីដែលភិក្ខុនោះកំពុងបន្ទោរបង់បស្សាវៈ ហើយផឹកនូវបស្សាវៈ រួចបៀមនូវអង្គជាតដោយមាត់វា ។ ភិក្ខុនោះក៏មានសេចក្តីត្រេកអរ ។ ភិក្ខុនោះមានសេចក្តីសង្ស័យ ។ ក៏ក្រាបទូលរឿងនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រះសាស្តាទ្រង់ត្រាស់ថា ម្នាលភិក្ខុ អ្នកឯងត្រូវអាបត្តិបារាជិកហើយ ។

បារាជិក ទី១ ចប់ ។

សិក្ខាបទ ទី២កែប្រែ

អទិន្នាទាន បឋមភាណវារៈកែប្រែ

[៧៩] សម័យនោះ ព្រះសព្វញ្ញុពុទ្ធដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់គង់នៅលើភ្នំគិជ្ឈកូដ ទៀបក្រុងរាជគ្រឹះ ។ ក៏ក្នុងសម័យនោះ មានភិក្ខុច្រើនរូបជាមិត្តសម្លាញ់ គ្រាន់តែជួបឃើញគ្នាខ្លះ ជាមិត្តសម្លាញ់នៅរួបរួមជាមួយគ្នាខ្លះ ធ្វើកុដិប្រក់ដោយស្មៅក្បែរជើងភ្នំឥសិគិលិ ហើយចាំវស្សា (នៅនោះ) ។ មានភិក្ខុ១រូប ឈ្មោះធនិយដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ធ្វើកុដិតូចប្រក់ដោយស្មៅ ហើយចាំវស្សានៅនោះដែរ ។ គ្រានោះ ភិក្ខុទាំងនោះ លុះចាំវស្សាគ្រប់៣ខែហើយ ក៏រុះរើកុដិស្មៅនោះ ហើយរៀបចំទុកដាក់ស្មៅ និងឈើ (តាមដោយឡែកស្រួលបួល) ហើយចេញទៅកាន់ជនបទចារិក ។ ចំណែកខាងឯធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ក៏នៅតែក្នុងទីនោះអស់វស្សានរដូវ ហើយនៅអស់ហេមន្តរដូវ និងគិម្ហរដូវក្នុងទីនោះ (តទៅទៀត) ។ គ្រានោះ កាលដែលធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ចូលទៅបិណ្ឌបាតក្នុងស្រុក មានពួកអ្នករកស្មៅ និងពួកអ្នករកឧស នាំគ្នារុះកុដិប្រក់ដោយស្មៅ(របស់ធនិយភិក្ខុ) ហើយប្រមូលយកស្មៅ និងឈើទៅអស់ ។ ធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ក៏រកស្មៅ និងឈើមក ហើយសង់កុដិប្រក់ដោយស្មៅជាគម្រប់ពីរដង ។ កាលធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ចូលទៅបិណ្ឌបាតក្នុងស្រុក ពួកអ្នករកស្មៅ និងពួកអ្នករកឧស ក៏រុះកុដិស្មៅហើយជញ្ជូនយកស្មៅ និងឈើទៅទៀតជាគម្រប់ពីរដង ។ ធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ក៏រកស្មៅ និងឈើមក ហើយសង់កុដិស្មៅជាគម្រប់បីដង ។ កាលធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ចូលទៅបិណ្ឌបាតក្នុងស្រុក ពួកអ្នករកស្មៅ និងពួកអ្នករកឧស ក៏រុះកុដិស្មៅហើយជញ្ជូនយកស្មៅ និងឈើទៅទៀត ជាគម្រប់បីដង ។ គ្រានោះ ធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំងត្រិះរិះថា កាលអញចូលទៅបិណ្ឌបាតក្នុងស្រុក មានពួកអ្នករកស្មៅ និងពួកអ្នករកឧសមករុះរើកុដិ ហើយយកស្មៅ និងឈើទៅអស់ ដរាបអស់វារៈបីដងហើយ ឯខ្លួនអញជាអ្នកសិក្សារៀនសូត្រដោយពេញលេញ ឥតមានខ្វះខាតដោយសិល្បសាស្ត្រណាមួយឡើយ បានចេះប្រាកដក្នុងសិល្បសាស្ត្រខាងការងារស្មូនឆ្នាំងក្នុងសំណាក់ គ្រូអាចារ្យរបស់ខ្លួនមកហើយដែរ បើដូច្នោះ មានតែអញត្រូវជាន់ដីដោយខ្លួនឯង ហើយធ្វើកុដិតូច១ ឲ្យសុទ្ធដោយដីទាំងអស់ ។ លំដាប់នោះ ធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ក៏ជាន់ដីដោយខ្លួនឯង ហើយធ្វើកុដិតូចដោយដីសុទ្ធទាំងអស់ រួចហើយយកស្មៅ ឧស និងអាចមន៍គោមកដុតកុដិនោះ (ដើម្បីឲ្យឆ្អិន) ។ កុដិនោះមានទ្រង់ទ្រាយល្អ គួរចង់មើល គួរឲ្យកើតសេចក្តីជ្រះថ្លា មានពណ៌ក្រហម ដូចជាពណ៌នៃសត្វមេភ្លៀង ។ កុដិនោះ (កាលបើមានខ្យល់បក់មកត្រូវ ក៏មានសម្លេងលាន់ឮ) បីដូចជាសម្លេងកណ្តឹង ។ គ្រានោះឯង ព្រះដ៏មានព្រះភាគជាម្ចាស់ កាលយាងចុះពីភ្នំគិជ្ឈកូដជាមួយនឹងភិក្ខុច្រើនរូប ទ្រង់ទតទៅឃើញកុដិនោះ មានទ្រង់ទ្រាយល្អគួរចង់មើល គួរឲ្យកើតសេចក្តីជ្រះថ្លា មានពណ៌ក្រហម លុះទតហើយ ទើបត្រាស់ហៅភិក្ខុទាំងឡាយមក ហើយមានព្រះបន្ទូលថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ កុដិនោះមានទ្រង់ទ្រាយល្អ គួរចង់មើល គួរឲ្យកើតសេចក្តីជ្រះថ្លា មានពណ៌ក្រហម ដូចជាពណ៌នៃសត្វមេភ្លៀងឬអ្វី ។ ភិក្ខុទាំងឡាយក៏ក្រាបទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគក្នុងគ្រា នោះ ។ ព្រះសព្វញ្ញុពុទ្ធដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់តិះដៀលថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ (ការងារ) របស់មោឃបុរសនោះជាការងារមិនសមគួរ មិនមានទំនង មិនមានបែបផែន មិនមែនជារបស់សមណៈ មិនគប្បី មិនគួរធ្វើឡើយ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ចុះហេតុដូចម្តេចក៏បានជាមោឃបុរសនោះជាន់ដីដោយខ្លួនឯង ហើយធ្វើកុដិសុទ្ធដោយដីទាំងអស់ (ដូច្នោះ) ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ សេចក្តីករុណា សេចក្តីអនុគ្រោះ និងសេចក្តីមិនបៀតបៀនដល់ពួកសត្វមានជីវិត ទំនងជាមិនមានដល់មោឃបុរសនោះទេដឹង ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ចូរអ្នកទាំងឡាយទៅទម្លាយកុដិនោះចេញ កុំឲ្យបណ្តាជនជាខាងក្រោយបៀតបៀនបំផ្លាញដល់បាណជាតិទៀតឡើយ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ភិក្ខុមិនត្រូវធ្វើកុដិឲ្យសុទ្ធដោយដីទាំងអស់ទេ បើភិក្ខុណាធ្វើ ភិក្ខុនោះត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ភិក្ខុទាំងនោះទទួលពុទ្ធដីកាថា បពិត្រព្រះអង្គដ៏ចម្រើន យ៉ាងនេះ រួចហើយ កុដិនោះនៅក្នុងទីណា នាំគ្នាចូលទៅក្នុងទីនោះ លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏វាយបំបាក់កុដិនោះទៅ ។ គ្រានោះ ធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង សួរភិក្ខុទាំងនោះថា នែលោកទាំងឡាយ ចុះហេតុអ្វីបានជាលោកនាំគ្នាមកវាយបំបាក់កុដិខ្ញុំដូច្នេះ ។ ភិក្ខុទាំងនោះឆ្លើយថា ម្នាលអាវុសោ ព្រះដ៏មានព្រះភាគជាម្ចាស់ទ្រង់ត្រាស់ឲ្យវាយបំបាក់ ។ ធនិយភិក្ខុឆ្លើយតបថា អើ លោកដ៏មានអាយុទាំងឡាយ បើព្រះដ៏មានព្រះភាគជាធម្មសាមី ទ្រង់ត្រាស់ឲ្យវាយបំបាក់ និមន្តវាយបំបាក់ចុះ ។

[៨០] លំដាប់នោះ ធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកុម្ភការបុត្រមានសេចក្តីត្រិះរិះថា កាលដែលអញចូលទៅបិណ្ឌបាតក្នុងស្រុក មានពួកអ្នករកស្មៅ និងពួកអ្នករកឧសមករុះកុដិដែលប្រក់ដោយស្មៅ ហើយជញ្ជូនយកស្មៅ និងឈើអស់ទៅ ដរាបអស់វារៈបីដង កុដិដែលអញធ្វើហើយឲ្យសុទ្ធដោយដីទាំងអស់នោះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគជាម្ចាស់ ត្រាស់ប្រើឲ្យភិក្ខុវាយបំបាក់ចេញអស់ មានបុរសអ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើក្នុងឃ្លាំង ហ្លួង (១នាក់) អញធ្លាប់ស្គាល់ដែរ បើដូច្នោះមានតែអញត្រូវសុំឈើនឹងអ្នកដែលកាន់កាប់ថែរក្សាឈើក្នុង ឃ្លាំងរបស់ស្តេច ហើយធ្វើកុដិដោយឈើវិញ ។ លំដាប់នោះ ធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ក៏ចូលទៅរកអ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើក្នុងឃ្លាំងរបស់ស្តេច លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏និយាយនឹងអ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើក្នុងឃ្លាំងរបស់ស្តេចនោះថា ម្នាលអ្នកដ៏មានអាយុ កាលអាត្មាចូលទៅបិណ្ឌបាតក្នុងស្រុក មានពួកអ្នករកស្មៅ និងពួកអ្នករកឧសមករុះកុដិដែលប្រក់ដោយស្មៅ ហើយជញ្ជូនយកស្មៅ និងឈើទៅអស់ (តែដូច្នេះឯង) អស់វារៈបីដងហើយ កុដិដែលអាត្មាធ្វើហើយឲ្យសុទ្ធដោយដីទាំងអស់នោះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់ត្រាស់ប្រើឲ្យភិក្ខុវាយបំបាក់បំបែកចេញអស់ នែអ្នកដ៏មានអាយុ ចូរអ្នកប្រគេនឈើមកអាត្មា ៗចង់ធ្វើកុដិឈើ ។ អ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើក្នុងឃ្លាំងរបស់ស្តេចឆ្លើយថា បពិត្រលោកដ៏ចម្រើន ឈើដែលខ្ញុំករុណាល្មមគួរសមនឹងប្រគេនលោកម្ចាស់នោះ គ្មានទេ មានតែឈើព្រះរាជទ្រព្យសម្រាប់ជួសជុលព្រះនគរដែលទុកប្រយោជន៍ ការពារអន្តរាយ លោកម្ចាស់ បើព្រះរាជាទ្រង់ត្រាស់ឲ្យប្រគេន (មានអ្វី) លោកម្ចាស់ឲ្យគេមកនាំយកទៅចុះ ។ ធនិយភិក្ខុឆ្លើយថា ម្នាលអាវុសោ សេ្តចប្រគេនហើយតើ ។ លំដាប់នោះ អ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើក្នុងឃ្លាំងរបស់ស្តេចគិតថា សមណៈទាំងនេះជាសក្យបុត្ត ជាអ្នកប្រព្រឹត្តនូវធម៌ មានសេចក្តីប្រព្រឹត្តស្មើជាប្រក្រតី មានកិរិយាប្រព្រឹត្តនូវធម៌ដ៏ប្រសើរ លោកនិយាយតែពាក្យពិត លោកជាអ្នកមានសីល និងមានធម៌ដ៏ល្អ សូម្បីស្តេចក៏ជ្រះថ្លានឹងសមណៈទាំងនេះពេញទី (បើដូច្នេះ) របស់ដែលគេមិនទាន់ឲ្យ លោកមិនគួរនឹងនិយាយថាគេឲ្យទេ (លុះគិតដូច្នេះហើយ) ក៏និយាយនឹងធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំងថា បពិត្រលោកដ៏ចម្រើន លោកម្ចាស់ឲ្យគេមកនាំយកឈើនោះទៅចុះ ។ គ្រានោះ ធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំងឲ្យមនុស្សកាត់ឈើនោះជាកំណាត់ តូចកំណាត់ធំ ហើយឲ្យដឹកនាំយកទៅដោយរទេះទាំងឡាយ ហើយបានចាត់ចែងធ្វើកុដិឈើ ។

[៨១] គ្រានោះ វស្សការព្រាហ្មណ៍ជាមហាមាត្យក្នុងដែនមគធៈ កាលដើរពិនិត្យត្រួតត្រាមើលការងារក្នុងក្រុងរាជគ្រឹះ ក៏ចូលទៅរកអ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើក្នុងឃ្លាំងរបស់សេ្តច លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏និយាយនឹងអ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើក្នុងឃ្លាំងរបស់ស្តេចនោះថា នែនាយឈើ ព្រះរាជទ្រព្យឯណាសម្រាប់ជួសជុលព្រះនគរ ដែលទុកប្រយោជន៍ការពារអន្តរាយ ឈើនោះនៅឯណា ។ អ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើក្នុងឃ្លាំងរបស់ស្តេចឆ្លើយថា បពិត្រលោកជាម្ចាស់ ឈើនោះស្តេចបានប្រគេនទៅធនិយភិក្ខុជាម្ចាស់ជាកូនស្មូនឆ្នាំងហើយ ។ លំដាប់នោះ វស្សការព្រាហ្មណ៍ជាមហាមាត្យក្នុងដែនមគធៈមានសេចក្តីតូចចិត្ត (ដោយគិត) ថា ចុះហេតុអ្វីក៏បានជាស្តេចប្រគេនឈើព្រះរាជទ្រព្យសម្រាប់ជួសជុលព្រះនគរ ដែលទុកប្រយោជន៍ការពារអន្តរាយទៅធនិយភិក្ខុជាកូនស្មូនឆ្នាំងវិញ ។ គ្រានោះ វស្សការព្រាហ្មណ៍ជាមហាមាត្យ ក្នុងដែនមគធៈ ចូលទៅក្នុងទីដែលព្រះបាទពិម្ពិសារមាគធសេនិយរាជគង់នៅ លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏ក្រាបទូលថា បានឮថា ឈើព្រះរាជទ្រព្យសម្រាប់ជួសជុលព្រះនគរ ដែលទុកប្រយោជន៍ការពារអន្តរាយ ព្រះអង្គទ្រង់ប្រគេនទៅធនិយភិក្ខុមែនឬ ។ ព្រះបាទពិម្ពិសារសួរថា អ្នកណានិយាយយ៉ាងនេះ ។ មហាមាត្យឆ្លើយថា បពិត្រព្រះសម្មតិទេព អ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើ ។ ព្រះបាទពិម្ពិសារទ្រង់មានព្រះបន្ទូលថា ម្នាលព្រាហ្មណ៍ បើដូច្នោះ អ្នកឯងឲ្យមនុស្សទៅនាំអ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើមកមើល ។ លំដាប់នោះ វស្សការព្រាហ្មណ៍ជាមហាមាត្យក្នុងដែនមគធៈ ក៏ឲ្យមនុស្សទៅចាប់ចងអ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើហើយនាំមក ។

[៨២] ធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង បានឃើញអ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើ ដែលជាប់ក្តី ហើយគេកំពុងបណ្តើរទៅ លុះឃើញហើយ ក៏សួរអ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើនោះថា ចុះហេតុអ្វីអាវុសោ បានជាអ្នកត្រូវគេចងបណ្តើរទៅដូច្នេះ ។ អ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើឆ្លើយថា បពិត្រលោកដ៏ចម្រើន ព្រោះរឿងឈើនោះ ។ ធនិយភិក្ខុឆ្លើយថា អាវុសោ អ្នកទៅចុះ អាត្មានឹងទៅដែរ ។ អ្នកកាន់កាប់ថែរក្សាឈើឆ្លើយថា លោកម្ចាស់គួរមក ខ្ញុំព្រះករុណាលំបាកមុនហើយ ។ លំដាប់នោះ ធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកុម្ភការបុត្រ ក៏ចូលទៅកាន់ព្រះរាជដំណាក់នៃព្រះបាទពិម្ពិសារមាគធសេនិយរាជ លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏គង់លើអាសនៈដែលគេបានក្រាលប្រគេន ។ វេលានោះ ព្រះបាទពិម្ពិសារមាគធសេនិយរាជ ក៏ចូលទៅត្រង់កន្លែងដែលធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកុម្ភការបុត្រគង់នៅ លុះចូលទៅដល់ហើយ ក៏ថ្វាយបង្គំចំពោះធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកុម្ភការបុត្រ ហើយគង់នៅក្នុងទីដ៏សមគួរ ។ លុះព្រះបាទពិម្ពិសារមាគធសេនិយរាជ គង់ក្នុងទីដ៏សមគួរហើយ ទើបទ្រង់មានព្រះបន្ទូលសួរធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំងថា បពិត្រលោកដ៏ចម្រើន បានឮថា ឈើព្រះរាជទ្រព្យសម្រាប់ជួសជុលព្រះនគរ ដែលទុកបម្រុងការពារអន្តរាយ ខ្ញុំបានប្រគេនលោកពិតមែនឬ ។ ធនិយភិក្ខុឆ្លើយថា ថ្វាយព្រះពរមហារាជ ពិតមែន ។ ព្រះបាទពិម្ពិសារទ្រង់មានព្រះបន្ទូលថា បពិត្រលោកដ៏ចម្រើន ធម្មតាយើងជាស្តេចមានកិច្ចច្រើន ការងារដែលត្រូវធ្វើក៏មានច្រើន បើទុកជាយើងឲ្យមែន ក៏នឹកមិនឃើញដែរ ហេតុនេះសូមលោករំលឹកខ្ញុំផង ។ ធនិយភិក្ខុឆ្លើយថា ថ្វាយព្រះពរមហារាជ សូមព្រះអង្គទ្រង់រំពឹងទៅមើល កាលដែលទ្រង់ទើបបានរាជាភិសេកនោះ ទ្រង់មានព្រះបន្ទូល មានសភាពយ៉ាងនេះថា ស្មៅ ឈើ និងទឹក ខ្ញុំបានឲ្យហើយ ដល់សមណៈ និងព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ ៗចូរប្រើប្រាស់ (នូវស្មៅឈើ និងទឹកនោះចុះ) ។ ព្រះបាទពិម្ពិសារមានព្រះបន្ទូលថា បពិត្រលោកដ៏ចម្រើន ខ្ញុំនឹកឃើញហើយ (ប៉ុន្តែថា) សមណៈ និងព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយដែលមានសេចក្តីអៀនខ្មាស សេចក្តីសង្ស័យ និងមានសេចក្តីប្រាថ្នាក្នុងសិក្ខា សមណៈ និងព្រាហ្មណ៍ទាំងនោះ រមែងកើតមានសេចក្តីសង្ស័យក្នុងហេតុនីមួយសូម្បីតែបន្តិចបន្តួច ស្មៅ ឈើ និងទឹក ដែលខ្ញុំនិយាយថាឲ្យនោះ គឺឲ្យចំពោះសមណៈ និងព្រាហ្មណ៍ទាំងនោះ ព្រោះថា ស្មៅ ឈើ និងទឹកនោះឯង ដែលមានក្នុងព្រៃឥតមានអ្នកណាហួងហែងឡើយ បពិត្រលោកដ៏ចម្រើន លោកសំគាល់អាងដោយហេតុបន្តិចបន្តួចនោះ ដើម្បីនាំយកឈើដែលគេមិនបានឲ្យយ៉ាងនេះ មនុស្សទាំងឡាយប្រហែលដូចខ្ញុំនឹងសម្លាប់ ឬចង ឬបំបរបង់ នូវសមណៈ ឬព្រាហ្មណ៍ ដូចម្តេចកើត បពិត្រលោកដ៏ចម្រើន សូមលោកនិមន្តទៅចុះ លោករួច (ទោស) ហើយដោយសាររោម (គឺភេទនៃបព្វជិត) លោកកុំធ្វើយ៉ាងនេះទៀតឡើយ ។

[៨៣] មនុស្សទាំងឡាយពោលទោស តិះដៀល បន្តុះបង្អាប់ថា សមណៈជាសក្យបុត្តទាំងនេះគ្មានសេចក្តីអៀនខ្មាស ជាអ្នកទ្រូស្តសីល និយាយកុហក គួរណាស់តែសមណៈទាំងនេះប្រព្រឹត្តនូវធម៌ មានសេចក្តីប្រព្រឹត្តស្មើជាប្រក្រតី និងប្រព្រឹត្តនូវធម៌ដ៏ប្រសើរ និយាយទៀងត្រង់ មានសីល និងមានធម៌ល្អ ទើបនឹងប្តេជ្ញា (ខ្លួនជាសមណៈបាន) ភាវៈនៃសមណៈរបស់លោកទាំងនេះគ្មានទេ ភាវៈនៃធម៌ដ៏ប្រសើររបស់លោកទាំងនេះគ្មានទេ សាមញ្ញគុណរបស់លោកទាំងនេះវិនាសអស់ហើយ ព្រហ្មញ្ញគុណរបស់លោកទាំងនេះវិនាសអស់ហើយ សាមញ្ញគុណរបស់លោកទាំងនេះនឹងមានមកអំពីឯណា ព្រហ្មញ្ញគុណរបស់លោកទាំងនេះនឹងមានមកអំពីឯណា លោកទាំងនេះប្រាសហើយចាកសាមញ្ញគុណ លោកទាំងនេះប្រាសហើយចាកព្រហ្មញ្ញគុណ សមណៈទាំងនេះហ៊ានបញ្ឆោតដល់ស្តេចផែនដី ចំណង់បើមនុស្សឯទៀតយ៉ាងណាទៅអេះ ។ ភិក្ខុទាំងឡាយបានឮមនុស្សទាំងនោះពោលទោស តិះដៀល បន្តុះបង្អាប់ដូច្នេះហើយ ។ ពួកភិក្ខុឯណាមានសេចក្តីប្រាថ្នាតិច ជាអ្នកសន្តោស អ្នកអៀនខ្មាស មានសេចក្តីរង្កៀស មានប្រាថ្នាក្នុងសិក្ខា ភិក្ខុទាំងនោះក៏ពោលទោស តិះដៀល បន្តុះបង្អាប់ថា ចុះហេតុអ្វីបានជាធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ទៅយករបស់ដែលគេមិនបានឲ្យ គឺឈើរបស់ស្តេច (ដូច្នោះ) ។ គ្រានោះ ភិក្ខុទាំងនោះក្រាបបង្គំទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រោះនិទាននេះ ដំណើរនេះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់ឲ្យប្រជុំភិក្ខុសង្ឃ ហើយសួរចំពោះធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំងក្នុងវេលានោះថា ធនិយភិក្ខុ ឮថា អ្នកឯងបានយករបស់ដែលគេមិនបានឲ្យ គឺឈើរបស់ព្រះរាជា មែនឬ ។ ធនិយភិក្ខុឆ្លើយថា បពិត្រព្រះដ៏មានព្រះភាគ ការនោះពិតមែន ។ ព្រះសព្វញ្ញុពុទ្ធដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់តិះដៀលធនិយភិក្ខុថា នែមោឃបុរស កម្មនេះជាកម្មមិនសមគួរ មិនត្រូវទំនង មិនត្រូវបែបផែន មិនមែនជារបស់សមណៈ មិនគប្បី មិនគួរធ្វើឡើយ នែមោឃបុរស ហេតុអ្វីក៏បានជាអ្នកឯងទៅយករបស់ដែលគេមិនបានឲ្យ គឺឈើរបស់ព្រះរាជា (ដូច្នោះ) នែមោឃបុរស អំពើនេះមិនមែននាំឲ្យកើតសេចក្តីជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលមិនទាន់ ជ្រះថ្លា និងមិនមែននាំឲ្យរឹងរិតតែជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលជ្រះថ្លាស្រាប់ នោះទេ នែមោឃបុរស អំពើនេះប្រាកដជានាំបណ្តាលមនុស្សពួកខ្លះ ដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លាឲ្យខាត ខានមានសេចក្តីជ្រះថ្លា និងនាំបណ្តាលមនុស្សពួកខ្លះដែលជ្រះថ្លាហើយ ឲ្យបាត់ជ្រះថ្លាទៅវិញ ។ សម័យនោះ មានមហាមាត្យម្នាក់ ពីដើមធ្លាប់ធ្វើជាចៅក្រមចាស់ បានបួសក្នុងសំណាក់ពួកភិក្ខុ (ភិក្ខុនោះឯង) បានទៅអង្គុយជិតព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ វេលានោះ ព្រះអង្គទ្រង់មានព្រះបន្ទូលសួរភិក្ខុនោះថា ម្នាលភិក្ខុ ព្រះបាទពិម្ពិសារមាគធសេនិយរាជចាប់ចោរបានហើយ សម្លាប់ក្តី ឃុំខាំងក្តី និរទេសក្តី ដោយរបស់មានដម្លៃចំនួនប៉ុន្មាន ។ ភិក្ខុនោះក្រាបទូលថា បពិត្រព្រះដ៏មានព្រះភាគ ដោយរបស់មានដម្លៃចំនួន១បាទ ឬគួរដល់១បាទ ឬច្រើនជាង១បាទ ។ សម័យនោះឯង ក្នុងក្រុងរាជគ្រឹះ គេចាយប្រាក់៥មាសកជា១បាទ ។ គ្រានោះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់តិះដៀលធនិយភិក្ខុដ៏មានអាយុជាកូនស្មូនឆ្នាំង ដោយអនេកបរិយាយ ហើយទ្រង់សំដែងនូវទោសនៃការដែលគេពិបាកចិញ្ចឹម ។បេ។ ហើយទ្រង់ត្រាស់សរសើរគុណនៃការប្រារព្ធព្យាយាម រួចទ្រង់សំដែងនូវធម្មីកថា ដ៏សមគួរដល់សិក្ខាបទនោះ ឲ្យមានទំនងតាមសិក្ខាបទនោះចំពោះភិក្ខុទាំងឡាយ ទើបទ្រង់ត្រាស់ហៅភិក្ខុទាំងឡាយមកជួបជុំ ។បេ។ ហើយទ្រង់បញ្ញត្តសិក្ខាបទថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អ្នកទាំងឡាយគប្បីសំដែងឡើងនូវសិក្ខាបទនេះដូច្នេះថា ភិក្ខុណាមួយកាន់យកទ្រព្យដែលគេមិនបានឲ្យ ដោយចំណែកនៃចិត្តលួច ស្តេចទាំងឡាយចាប់បានចោរហើយ ត្រូវសម្លាប់ក្តី ឃុំខាំងក្តី និរទេសក្តី ដោយពាក្យថា អាឯងជាចោរ ជាមនុស្សពាលវង្វេង ជាមនុស្សល្មួចព្រោះអទិន្នាទាន មានសភាពយ៉ាងណា ភិក្ខុកាលដែលកាន់យកទ្រព្យដែលគេមិនបានឲ្យមានសភាពដូច្នោះ ភិក្ខុនេះក្តី ក៏ត្រូវអាបត្តិបារាជិក រកសំវាសគ្មាន (គឺឥតមានកិរិយានៅរួបរួមគ្នាបាន) ។ សិក្ខាបទនេះព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់បានបញ្ញត្តហើយដល់ភិក្ខុទាំងឡាយ យ៉ាងនេះ ។

[៨៤] សម័យនោះ ឆព្វគ្គិយភិក្ខុទាំងឡាយ នាំគ្នាទៅកាន់កំពង់របស់ជាងជ្រលក់ ហើយលួចយកបង្វិចសំពត់របស់ជាងជ្រលក់ មកកាន់អារាមហើយចែកគ្នា ។ ភិក្ខុទាំងឡាយនិយាយយ៉ាងនេះថា ម្នាលអាវុសោ លោកទាំងឡាយជាអ្នកមានបុណ្យច្រើន ចីវរកើតឡើងដល់លោកច្រើន ។ ឆព្វគ្គិយភិក្ខុឆ្លើយថា ម្នាលអាវុសោ បុណ្យរបស់យើងមានមកពីណា អម្បាញ់មិញយើងទៅឯកំពង់របស់ជាងជ្រលក់ ហើយយើងបានលួចយកបង្វិចសំពត់របស់ជាងជ្រលក់មកទេតើ ។ ភិក្ខុទាំងឡាយនិយាយថា អាវុសោ សិក្ខាបទ ព្រះបរមគ្រូទ្រង់បញ្ញត្តរួចហើយតើ ចុះហេតុអ្វីបានជាលោកនាំគ្នាទៅលួចបង្វិចសំពត់របស់ជាងជ្រលក់មក ។ ឆព្វគ្គិយភិក្ខុឆ្លើយតបថា ម្នាលអាវុសោ សិក្ខាបទ ព្រះបរមគ្រូជាម្ចាស់ទ្រង់បញ្ញត្តរួចហើយក៏ពិតមែន តែថាសិក្ខាបទនោះ ទ្រង់បញ្ញត្តចំពោះតែក្នុងស្រុក ត្រង់ក្នុងព្រៃទ្រង់មិនបញ្ញត្តទេ ។ ភិក្ខុទាំងនោះនិយាយថា អាវុសោ សិក្ខាបទដែលព្រះអង្គទ្រង់បញ្ញត្តហើយក្នុងស្រុកនោះក៏ប្រាកដ ដូចជាក្នុងព្រៃដូច្នោះដែរ មិនមែនឬអ្វី នែអាវុសោ អំពើដែលលោកធ្វើនេះ មិនសមគួរ មិនត្រូវទំនង មិនត្រូវបែបផែន មិនមែនជារបស់សមណៈ មិនគប្បី មិនគួរធ្វើឡើយ នែអាវុសោទាំងឡាយ ចុះហេតុដូចម្តេច ក៏បានជាលោកនាំគ្នាទៅលួចបង្វិចសំពត់របស់ជាងជ្រលក់មក ម្នាលអាវុសោ កម្មនេះមិនមែននាំឲ្យកើតសេចក្តីជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលមិនទាន់ ជ្រះថ្លា និងមិនមែននាំឲ្យរឹងរិតតែកើតសេចក្តីជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលមាន សេចក្តីជ្រះថ្លាហើយនោះទេ ម្នាលអាវុសោ កម្មនេះប្រាកដជានាំបណ្តាលឲ្យមនុស្សពួកខ្លះដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លា ឲ្យខានបានកើតសេចក្តីជ្រះថ្លា និងនាំបណ្តាលមនុស្សពួកខ្លះដែលជ្រះថ្លាហើយ ឲ្យត្រឡប់ជារាយមាយរសាយបាត់សេចក្តីជ្រះថ្លាទៅវិញ ។ គ្រានោះ ភិក្ខុទាំងឡាយនោះក៏តិះដៀលឆព្វគ្គិយភិក្ខុ ដោយអនេកបរិយាយ ហើយក្រាបទូលសេចក្តីនុ៎ះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ ព្រោះនិទាននេះ ដំណើរនេះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់ត្រាស់ឲ្យប្រជុំភិក្ខុសង្ឃ ហើយសួរចំពោះឆព្វគ្គិយភិក្ខុក្នុងពេលនោះថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ បានឮថា ពួកអ្នកឯងនាំគ្នាទៅកាន់កន្លែងដែលជាងជ្រលក់គេលាត្រដាងសំពត់ ហើយបានលួចបង្វិចសំពត់របស់ជាងជ្រលក់មែនឬ ។ ឆព្វគ្គិយភិក្ខុឆ្លើយថា បពិត្រព្រះដ៏មានព្រះភាគ ពិតមែន ។ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់តិះដៀលឆព្វគ្គិយភិក្ខុថា នែមោឃបុរសទាំងឡាយ អំពើដែលពួកអ្នកឯងធ្វើនេះ ជាអំពើមិនសមគួរ មិនត្រូវទំនង មិនត្រូវបែបផែន មិនមែនជារបស់សមណៈ មិនគប្បី មិនគួរធ្វើឡើយ នែមោឃបុរសទាំងឡាយ ចុះហេតុអ្វីបានជាអ្នកនាំគ្នាទៅលួចបង្វិចសំពត់របស់ជាងជ្រលក់ នែមោឃបុរស អំពើនេះមិនមែននាំឲ្យកើតជ្រះថ្លាដល់ជនទាំងឡាយដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លានោះ ទេ ។បេ។ នឹងនាំបណ្តាលឲ្យជនពួកខ្លះដែលជ្រះថ្លាហើយ ត្រឡប់ជារាយមាយរសាយបាត់សេចក្តីជ្រះថ្លាទៅវិញ ។ គ្រានោះ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់តិះដៀលឆព្វគ្គិយភិក្ខុដោយព្រះពុទ្ធដីកាជាអនេក បរិយាយ ហើយទ្រង់សំដែងទោសនៃការដែលគេពិបាកចិញ្ចឹម ។បេ។ ទើបទ្រង់ត្រាស់សរសើរគុណនៃការប្រារព្ធនូវព្យាយាម រួចហើយទ្រង់សំដែងនូវធម្មីកថាដ៏សមគួរដល់សិក្ខាបទនោះៗ ឲ្យមានទំនងតាមសិក្ខាបទនោះៗ ចំពោះភិក្ខុទាំងឡាយ ទើបទ្រង់ត្រាស់ហៅភិក្ខុទាំងឡាយមកជួបជុំ ។បេ។ ហើយទ្រង់បញ្ញត្តសិក្ខាបទថា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អ្នកទាំងឡាយគប្បីសំដែងឡើងនូវសិក្ខាបទនេះថា ភិក្ខុណាមួយកាន់យកទ្រព្យដែលគេមិនបានឲ្យដោយចំណែកនៃចិត្តលួច អំពីស្រុកក្តី ព្រៃក្តី ស្តេចទាំងឡាយចាប់បានចោរហើយត្រូវសម្លាប់ក្តី ឃុំខាំងក្តី និរទេសក្តី ដោយពាក្យថា ឯងជាចោរ ជាមនុស្សពាលវង្វេង ជាមនុស្សល្មួច ព្រោះអទិន្នាទានមានសភាពយ៉ាងណា ភិក្ខុកាលដែលកាន់យកទ្រព្យដែលគេមិនបានឲ្យ មានសភាពយ៉ាងនោះ ភិក្ខុនេះក្តី ក៏ត្រូវអាបត្តិបារាជិករកសំវាសគ្មាន (គឺឥតមានកិរិយានៅរួបរួមគ្នាបាន) ។

[៨៥] ត្រង់ពាក្យថា ណាមួយ សេចក្តីថា ឯណា ប្រាកដដូចជាឯណា ។បេ។ ភិក្ខុនេះ តថាគតហៅថា ណាមួយ ។ ត្រង់ពាក្យថា ភិក្ខុ ។បេ។ សេចក្តីថា ភិក្ខុនេះតថាគតអធិប្បាយក្នុងសេចក្តីនេះ ។ ដែលឈ្មោះថា ស្រុក(នោះ) គឺស្រុកដែលមានខ្ទមមួយក្តី ស្រុកដែលមានខ្ទមពីរក្តី ស្រុកដែលមានខ្ទមបីក្តី ស្រុកដែលមានខ្ទមបួនក្តី ស្រុកដែលមានមនុស្សក្តី ស្រុកដែលឥតមនុស្សក្តី ស្រុកដែលមានរបងឬកំផែងក្តី ស្រុកដែលឥតរបងឬកំផែងក្តី ស្រុកដែលគេទើបតាំងនៅថ្មី (មានផ្ទះពីរបី) ដូចជាគោឈរក្តី ពុំនោះសោត ប្រទេសណាដែលមានពួកឈ្មួញបានអាស្រ័យនៅលើសជាង៤ខែឡើងទៅ ប្រទេសនោះក៏លោកហៅថាស្រុក ។ ដែលឈ្មោះថាឧបចារនៃស្រុក (នោះ) គឺទីដែលធ្លាក់ចុះដុំដីរបស់មជ្ឈិមបុរសឈរប្របធរណីទ្វារស្រុកដែល មានរបង ឬកំផែង ចោលទៅ (ឬ) ទីដែលធ្លាក់ចុះដុំដីរបស់មជ្ឈិមបុរសឈរប្របឧបចារផ្ទះនៃស្រុកដែលឥតរបង ឬកំផែង ចោលទៅ ។ ដែលឈ្មោះថាព្រៃ (នោះ) គឺទីដ៏សេស លើកលែងតែស្រុក និងឧបចារនៃស្រុកចេញ ឈ្មោះថាព្រៃ ។ ដែលឈ្មោះថាទ្រព្យដែលគេមិនបានឲ្យ (នោះ) គឺរបស់ណាដែលគេមិនទាន់ឲ្យ មិនទាន់លះបង់ឲ្យ មិនទាន់ដាច់ចិត្តឲ្យ គេរក្សាទុក គេគ្រប់គ្រងទុក គេនៅប្រកាន់ គេនៅហួងហែង ទ្រព្យនោះឈ្មោះថា ទ្រព្យដែលគេមិនបានឲ្យ ។ ត្រង់បទថា ដោយចំណែកនៃចិត្តលួច សេចក្តីថា ភិក្ខុមានចិត្តជាអ្នកល្មួច គឺថា ភិក្ខុមានចិត្តបម្រុងនឹងលួច ។

[៨៦] ត្រង់បទថា គប្បីកាន់យក សេចក្តីថា ភិក្ខុគប្បីចាប់យក គប្បីនាំទៅ គប្បីលួចយក គប្បីឲ្យកំរើកឥរិយាបថ គប្បីឲ្យឃ្លាតចាកទី គប្បីឈានកន្លងនូវទីដែលកំណត់ ។

[៨៧] ដែលឈ្មោះថា មានសភាពយ៉ាងណា (នោះ) គឺទ្រព្យចំនួនមួយបាទ ឬទ្រព្យគួរដល់ថ្លៃមួយបាទ ឬថា ក្រៃលែងជាងមួយបាទឡើងទៅ ។ ដែលឈ្មោះថា ស្តេចទាំងឡាយ (នោះ) គឺស្តេចជាធំលើប្រថពីទាំងអស់ ស្តេចជាធំក្នុងប្រទេស ពួកអ្នកត្រួតមណ្ឌល (ចៅហ្វាយខេត្ត) ពួកអ្នកបរិភោគស្រុកជាលំដាប់ (ចៅហ្វាយស្រុក) ពួកអ្នកកាត់ក្តី ពួកមហាមាត្យ ពុំនោះសោត ពួកឥស្សរជនណាជាអ្នកត្រួតត្រាក្នុងការកាប់សម្លាប់ ពួកឥស្សរជនទាំងនោះ ឈ្មោះថាស្តេច ។ ដែលឈ្មោះថា ចោរ(នោះ) គឺអ្នកណាដែលកាន់យកទ្រព្យដែលម្ចាស់គេមិនបានឲ្យ មានដម្លៃប្រមាណ៥មាសក ឬច្រើនជាង៥មាសកឡើងទៅ ដោយចំណែកនៃចិត្តលួច អ្នកនោះឈ្មោះថា ចោរ ។ ត្រង់ពាក្យថា គប្បីសម្លាប់ក្តី សេចក្តីថា គប្បីសម្លាប់ដោយដៃក្តី ដោយជើងក្តី ដោយរំពាត់ខ្សែតីក្តី ដោយផ្តៅក្តី ដោយដម្បងវែងក្តី ដោយកាប់កាត់ក្តី ។ ត្រង់ពាក្យថា គប្បីចងក្តី សេចក្តីថា គប្បីចងដោយចំណងគឺខ្សែក្តី ដោយចំណងគឺខ្នោះក្តី ដោយចំណងគឺច្រវាក់ក្តី ដោយបង្ខាំទុកក្នុងផ្ទះក្តី ដោយបង្ខាំទុកក្នុងក្រុងក្តី ដោយបង្ខាំទុកក្នុងស្រុកក្តី ដោយបង្ខាំទុកក្នុងនិគមក្តី ឬគប្បីធ្វើនូវការឃុំខាំងដោយបុរស ។ ត្រង់ពាក្យថា គប្បីបំបរបង់ក្តី ឬថាគប្បីនិរទេសក្តី សេចក្តីថា គប្បីបំបរបង់ចាកស្រុកក្តី ចាកនិគមក្តី ចាកក្រុងក្តី ចាកជនបទក្តី ចាកប្រទេសក្នុងជនបទក្តី ។ ត្រង់ពាក្យ៤ម៉ាត់ថា អ្នកឯងជាចោរ អ្នកឯងជាពាល អ្នកឯងជាបុគ្គលវង្វេង អ្នកឯងជាអ្នកល្មួចនេះ ជាពាក្យជេរប្រទេច ។

[៨៨] ដែលឈ្មោះថា មានសភាពដូច្នោះ (នោះ) គឺទ្រព្យចំនួនមួយបាទ ឬទ្រព្យគួរដល់ដម្លៃមួយបាទ ឬថា ក្រៃលែងជាងមួយបាទឡើងទៅ ។ ត្រង់ពាក្យថា កាលកាន់យក សេចក្តីថា កាលចាប់យក កាលនាំទៅ កាលលួច កាលឲ្យកំរើកឥរិយាបថ កាលឲ្យឃ្លាតចាកទី កាលឲ្យកន្លងហួសទីដែលកំណត់ ។

[៨៩] ត្រង់បទថា ភិក្ខុនេះដែរ គឺពោលប្រៀបធៀបនឹងភិក្ខុដែលមានក្នុងសិក្ខាបទមុន ។ ត្រង់ពាក្យថា ជាបារាជិក អធិប្បាយជាសេចក្តីឧបមាថា ធម្មតាស្លឹកឈើទុំដែលជ្រុះចាកទងហើយ មិនអាចត្រឡប់ទៅជាមានពណ៌ខៀវវិញបាន ដូចម្តេចមិញ ភិក្ខុកាន់យកទ្រព្យដែលគេមិនបានឲ្យចំនួន១បាទ ឬគួរដល់ដម្លៃ១បាទ ឬថាក្រៃលែងជាង១បាទឡើងទៅ ដោយចំណែកនៃចិត្តលួច ក៏មិនមែនជាសមណៈ មិនមែនជាពូជពង្សរបស់ព្រះពុទ្ធជាសក្យបុត្រ ដូច្នោះដែរ ព្រោះហេតុនោះ បានជាតថាគតហៅភិក្ខុនោះជាបារាជិក ។ ត្រង់បទថា រកសំវាសគ្មាន (នោះ) សេចក្តីថា សង្ឃកម្មជាមួយគ្នា ឧទ្ទេសជាមួយគ្នា ការសិក្សាស្មើគ្នា នេះឈ្មោះថា សំវាស សំវាសនោះមិនមានជាមួយនឹងភិក្ខុដែលត្រូវបារាជិកនោះឡើយ ព្រោះហេតុនោះ បានជាតថាគតហៅថា រកសំវាសគ្មាន ។

[៩០] (មាតិការាយឈ្មោះទ្រព្យ) ទ្រព្យដែលស្ថិតនៅក្នុងដី ស្ថិតនៅលើគោក ស្ថិតនៅព្ធដ៏អាកាស ស្ថិតនៅលើធ្នើរ ស្ថិតនៅក្នុងទឹក ស្ថិតនៅក្នុងទូក ស្ថិតនៅលើយាន ស្ថិតនៅលើភារៈ ស្ថិតនៅក្នុងច្បារ ស្ថិតនៅក្នុងវត្ត ស្ថិតនៅក្នុងស្រែ ស្ថិតនៅក្នុងទីដី ស្ថិតនៅក្នុងស្រុក ស្ថិតនៅក្នុងព្រៃ ទឹក ឈើស្ទន់ ដើមឈើ របស់ដែលគេកំពុងនាំទៅ របស់ដែលគេផ្ញើ ទីដែលហូតពន្ធ (គយ) សត្វមានជីវិត គឺមនុស្ស សត្វគ្មានជើង សត្វជើងពីរ សត្វជើងបួន សត្វជើងច្រើន អ្នកកំណត់របស់ដើម្បីឲ្យគេលួច អ្នករក្សារបស់ផ្ញើរទុកមួយរំពេច កិរិយាលួចយកដោយបបួលគ្នា សង្កេតកម្ម និមិត្តកម្ម ។

[៩១] ដែលឈ្មោះថា ទ្រព្យស្ថិតនៅក្នុងដី (នោះ) គឺទ្រព្យដែលគេកប់លាក់ទុកក្នុងដី ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តថា អញនឹងលួចនូវទ្រព្យដែលស្ថិតនៅក្នុងដី ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានពីរនាក់ក្តី ស្វែងរកចបក្តី កញ្ជើក្តី ដើរទៅតែឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ភិក្ខុកាត់នូវឈើ ឬវល្លិដែលកើតក្នុងទីនោះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ភិក្ខុជីក ឬកកាយ ឬគាស់នូវអាចមន៍ដី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ភិក្ខុចាប់ពាល់នូវឆ្នាំង ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ឲ្យកំរើកត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្ត បញ្ចូលនូវភាជនៈរបស់ខ្លួនទៅ ហើយចាប់ពាល់នូវវត្ថុមានដំឡៃប្រមាណ៥មាសកៈ ឬក្រៃលែងជាង៥មាសកៈឡើងទៅ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើទ្រព្យឲ្យចូលទៅក្នុងភាជនរបស់ខ្លួនក្តី កាត់ដាច់នូវក្តាប់ដៃក្តី ត្រូវអាបត្តបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្ត ចាប់ពាល់នូវភណ្ឌដែលគេដោតក្រងដោយខ្សែ គឺសង្វារក្តី ខ្សែកក្តី ខ្សែចង្កេះក្តី សម្ពត់សាដកក្តី ឈ្នួតក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ចាប់ត្រង់ទីបំផុត ហើយលើកឡើង ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ កាលបើប៉ះទង្គុក រួចនាំយកចេញ ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ដោយហោចទៅសូម្បីតែឲ្យផុតអំពីមាត់ឆ្នាំង ប្រមាណប៉ុនចុងសក់ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្ត ផឹកនូវសប្បិក្តី ប្រេងក្តី ទឹកឃ្មុំក្តី ទឹកអំពៅក្តី ជារបស់មានដំឡៃប្រមាណ៥មាសកៈ ឬក្រៃលែងជាង៥មាសកៈឡើងទៅ ដោយប្រយោគតែមួយ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុទម្លាយក្តី ចាក់ចោលក្តី ដុតចោលក្តី ធ្វើ (នូវវត្ថុមានសប្បិជាដើមនោះ) ឲ្យជារបស់ប្រើប្រាស់មិនកើតក្តី ក្នុងទីនោះឯង ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។

[៩២] ដែលឈ្មោះថា ទ្រព្យស្ថិតនៅលើគោក (នោះ) គឺទ្រព្យដែលគេដម្កល់ទុកលើទីគោក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តថា អញនឹងលួចទ្រព្យដែលស្ថិតនៅលើទីគោក ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានពីរនាក់ក្តី ដើរទៅតែឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ចាប់ពាល់ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។

[៩៣] ដែលឈ្មោះថា ទ្រព្យស្ថិតនៅព្ធដ៏អាកាស (នោះ) គឺភណ្ឌដែលទៅព្ធដ៏អាកាស ទោះសត្វក្ងោកក្តី ចចាតក្តី ទទាក្តី ចាបក្តី ឬជាសម្ពត់សាដកក្តី ឈ្នួតក្តី ប្រាក់ក្តី មាសក្តី ដែលដាច់ធ្លាក់ចុះ ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តថា អញនឹងលួចនូវភណ្ឌ ដែលស្ថិតនៅព្ធដ៏អាកាស ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានជាពីរនាក់ក្តី ដើរទៅតែឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ផ្តាច់បង់នូវដំណើរ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។

[៩៤] ដែលឈ្មោះថា ទ្រព្យស្ថិតនៅលើធ្នើរ (នោះ) គឺភណ្ឌដែលដម្កល់នៅលើធ្នើរ (អធិប្បាយថា) ទ្រព្យដែលគេដម្កល់ទុកលើគ្រែក្តី លើតាំងក្តី ឬទ្រព្យដែលគេពាក់លើឈើស្បៀងសម្រាប់ពាក់ចីវរក្តី លើខ្សែសម្រាប់ពាក់ចីវរក្តី លើចម្រឹងជញ្ជាំងក្តី លើដៃកែវក្តី ដែលគេព្យួរទុកលើដើមឈើក្តី ដោយហោចទៅ ទ្រព្យដែលគេដម្កល់ទុកលើជើងបាត្រក៏ដោយ ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តថា អញនឹងលួចយកភណ្ឌដែលស្ថិតនៅលើធ្មើរ ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានជាពីរនាក់ក្តី ដើរទៅតែឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។

[៩៥] ដែលឈ្មោះថា ទ្រព្យស្ថិតនៅក្នុងទឹក (នោះ) គឺភណ្ឌដែលគេដម្កល់ទុកក្នុងទឹក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តថា អញនឹងលួចយកភណ្ឌដែលស្ថិតនៅក្នុងទឹក ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានជាពីរនាក់ក្តី ដើរទៅតែឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ មុជចុះក្តី ងើបឡើងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្ត ចាប់ពាល់ផ្កាឧប្បលក្តី ផ្កាឈូកក្រហមក្តី ផ្កាឈូកសក្តី ក្រអៅឈូកក្តី ត្រីក្តី អណ្តើកក្តី ដែលកើតក្នុងទឹកនោះ មានដំឡៃ៥មាសកក្តី លើសពី៥មាសកក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើរបស់នោះឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើរបស់នោះឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។

[៩៦] គេឆ្លង (នូវទីមានទឹក មានស្ទឹងនិងទន្លេជាដើម) ដោយរបស់អ្វី របស់នោះឈ្មោះថាទូក [ក្នុងអដ្ឋកថាថា ស្នូកសម្រាប់ជ្រលក់ក្តី បាច់ឫស្សីក្តី ក្បូនក្តី ឲ្យឈ្មោះថា នាវា ដែលប្រែជា ទូកក្នុងទីនេះ] ។ ទ្រព្យដែលគេដាក់ទុកនៅក្នុងទូក ឬលើទូក ឈ្មោះថាទ្រព្យស្ថិតនៅក្នុងទូក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តគិតថា អញនឹងលួចយកទ្រព្យដែលស្ថិតនៅក្នុងទូក ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានជាគម្រប់ពីរនាក់ក្តី ដើរទៅម្នាក់ឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់(ទ្រព្យនោះ) ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ (ធ្វើទ្រព្យនោះ)ឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ (ធ្វើទ្រព្យនោះ) ឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តគិតថា អញនឹងលួចយកទូក ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានជាគម្រប់ពីរនាក់ក្តី ដើរទៅម្នាក់ឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់ (ទូកនោះ) ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើទូកនោះឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ស្រាយចំណង ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ស្រាយចំណងរួចហើយ ចាប់ត្រូវ(ទូក) ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ (ធ្វើទូក)ឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ (ធ្វើទូក) ឲ្យអណ្តែតច្រាសទឹកក្តី បណ្តោយទឹកក្តី ទទឹងទឹកក្តី ដោយហោចទៅ សូម្បីធ្វើឲ្យឃ្លាតចាកទីប៉ុនចម្រៀកសក់ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។

[៩៧] អង្រឹងស្នែង រថ រទេះ រថទ្រង់គ្រឿង ឈ្មោះថាយាន ។ ទ្រព្យដែលដាក់ក្នុងយាន ឬលើយាន ឈ្មោះថា ទ្រព្យស្ថិតនៅលើយាន ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តគិតថា អញនឹងលួចទ្រព្យដែលស្ថិតនៅលើយាន ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានជាគម្រប់ពីរនាក់ក្តី ដើរទៅម្នាក់ឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់ទ្រព្យនោះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើទ្រព្យនោះឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើទ្រព្យនោះឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តគិតថា អញនឹងលួចយកយាន ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានជាគម្រប់ពីរនាក់ក្តី ដើរទៅម្នាក់ឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់យាននោះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើយាននោះឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើយាននោះឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។

[៩៨] ទ្រព្យដែលនៅលើក្បាល (ទ្រនូល) នៅលើ-ក (ទ្រព្យដែលរែក ឬលី) នៅលើចង្កេះ (កណ្តៀត) និងទ្រព្យដែលយួរនឹងដៃ ឈ្មោះថាភារៈ ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តចាប់ពាល់ភារៈដែលនៅលើក្បាល ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើភារៈនោះឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ដាក់ភារៈនោះចុះមកដល់ត្រឹម-ក ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្ត ចាប់ពាល់ភារៈដែលនៅលើ-ក ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើភារៈនោះឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ដាក់ចុះមកដល់ត្រឹមចង្កេះ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តចាប់ពាល់ភារៈដែលនៅលើចង្កេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើភារៈនោះឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ដាក់ចុះមកកាន់ជាប់នឹងដៃ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្ត ដាក់ចុះនូវភារៈដែលនៅក្នុងដៃមកលើផែនដី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តកាន់យកទ្រព្យអំពីផែនដីទៅ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។

[៩៩] សួនផ្កាឈើ សួនផ្លែឈើ ឈ្មោះថាអារាម (សួនច្បារ) ទ្រព្យដែលបុគ្គលដំកល់ទុកក្នុងសួនច្បារមាន៤កន្លែង គឺក្នុងដី១ លើគោក១ ឯអាកាស១ លើធ្នើរ១ ឈ្មោះថា ទ្រព្យស្ថិតនៅក្នុងសួនច្បារ ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តគិតថា អញនឹងលួចទ្រព្យនៅក្នុងសួនច្បារ ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានជាគម្រប់ពីរនាក់ក្តី ទៅម្នាក់ឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់ទ្រព្យនោះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើទ្រព្យនោះឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើទ្រព្យនោះឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្ត ចាប់ពាល់ឫសឈើក្តី សម្បកឈើក្តី ស្លឹកឈើក្តី ផ្កាឈើក្តី ផ្លែឈើក្តី ដែលដុះក្នុងសួនច្បារនោះ ទោះមានដម្លៃប្រមាណ៥មាសកក្តី លើពី៥មាសកទៅក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើរបស់នោះឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើរបស់នោះឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុចោទប្រកាន់យកសួនច្បារ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើឲ្យម្ចាស់សួនច្បារសង្ស័យ ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ បើម្ចាស់សួនច្បារដាក់ធុរៈថា សួនច្បារមុខជានឹងមិនបានមកអញវិញទេ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុធ្វើការវិនិច្ឆ័យឲ្យម្ចាស់របស់ចាញ់ (គឺកាលដែលជំនុំជំរះក្នុងជំនុំសង្ឃ ឬក្នុងរាជត្រកូល ហើយសូកពួកអ្នកវិនិច្ឆ័យឲ្យយកសាក្សីកោង ធ្វើម្ចាស់សួនច្បារឲ្យចាញ់) ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុធ្វើការវិនិច្ឆ័យចាញ់ម្ចាស់របស់ (គឺ បើពួកអ្នកវិនិច្ឆ័យកាត់សេចក្តីនោះតាមធម៌វិន័យជាសត្ថុសាសនា ហើយត្រឡប់ចាញ់លើខ្លួនឯងវិញ) ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។

[១០០] ទ្រព្យដែលបុគ្គលដំកល់ទុកក្នុងវិហារ (វត្ត) មាន៤កន្លែង គឺ ក្នុងដី១ លើគោក១ ឯអាកាស១ លើធ្នើរ១ ឈ្មោះថា ទ្រព្យនៅក្នុងវត្ត ។ ភិក្ខុមានថេយ្យចិត្តគិតថា អញនឹងលួចទ្រព្យដែលឋិតនៅក្នុងវត្ត ហើយស្វែងរកគ្នាឲ្យបានជាគម្រប់ពីរនាក់ក្តី ដើរទៅម្នាក់ឯងក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់ទ្រព្យនោះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើទ្រព្យនោះឲ្យកំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើទ្រព្យនោះឲ្យឃ្លាតចាកទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុចោទប្រកាន់យកវត្ត ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើម្ចាស់វត្តឲ្យកើតសង្ស័យ ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ បើម្ចាស់វត្តដាក់ធុរៈថា វត្តមុខជាមិនបានមកអញវិញទេ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុធ្វើការវិនិច្ឆ័យឲ្យម្ចាស់របស់ចាញ់ (គឺកាលដែលជំនុំជំរះក្នុងជំនុំសង្ឃ ឬរាជត្រកូល ភិក្ខុបានសូកដល់ពួកអ្នកវិនិច្ឆ័យឲ្យកាត់សេចក្តីដោយមិនយុត្តិធម៌) ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុធ្វើការវិនិច្ឆ័យចាញ់ម្ចាស់របស់វិញ (គឺពួកអ្នកវិនិច្ឆ័យកាត់ក្តីដោយយុត្តិធម៌ថា ឲ្យភិក្ខុចាញ់វិញ) ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។

[១០១] ស្រូវ​ទាំងឡាយ​៧​យ៉ាង មាន​ស្រូវសាលី​ជា​ដើមក្តី ផ្លែឈើ​ទាំងឡាយ មាន​សណ្តែក​រាជមាស​ជា​ដើមក្តី ដុះ​ក្នុង​ទី​ណា ទី​នោះ​ឈ្មោះ​ថា ខេត្ត (ស្រែ) ។ ទ្រព្យ​ដែល​បុគ្គល​ដំកល់ទុក​ក្នុង​ស្រែ មាន​៤​កន្លែង ​គឺ​ក្នុង​ដី១ លើគោក១ ឯ​អាកាស១ លើធ្នើរ១ ឈ្មោះ​ថា ទ្រព្យ​នៅ​ក្នុង​ស្រែ ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា អញ​នឹង​លួច​ទ្រព្យ​នៅ​ក្នុង​ស្រែ​ដូច្នេះ ហើយ​ស្វែងរក​គ្នា​ឲ្យ​បាន​ជា​គម្រប់​ពីរ​នាក់ក្តី ដើរ​ទៅ​ម្នាក់​ឯង​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ ចាប់​ពាល់ទ្រព្យ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់​ពាល់ស្រូវ​ទាំងឡាយ មាន​ស្រូវ​សាលី​ជា​ដើមក្តី ផ្លែឈើ​ទាំងឡាយ មាន​សណ្តែក​រាជមាស​ជា​ដើម​ក្តី ដែល​ដុះ​ក្នុង​ស្រែ​នោះ មាន​ដម្លៃប្រមាណ​៥មាសក​ក្តី លើសពី​៥មាសក​ទៅ​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើ​របស់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​របស់​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​ចោទ​ប្រកាន់​យកស្រែ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ឲ្យ​ម្ចាស់​ស្រែ​កើត​សង្ស័យ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ បើ​ម្ចាស់ស្រែ​ដាក់ធុរៈ​ថា ស្រែមុខ​ជា​នឹង​មិន​បាន​មកអញ​វិញ​ទេ ដូច្នេះ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​ធ្វើ​ការ​វិនិច្ឆ័យ​ឲ្យ​ម្ចាស់​របស់​ចាញ់ (​គឺ​កាល​ដែល​ជំនុំ​ជំរះ​ក្នុង​ជំនុំ​សង្ឃ ឬ​ក្នុង​រាជត្រកូល ហើយ​សូក​ពួក​អ្នក​វិនិច្ឆ័យ​ឲ្យ​យក​សាក្សីកោង ធ្វើ​ម្ចាស់​ស្រែ​ឲ្យ​ចាញ់) ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​ធ្វើ​ការ​វិនិច្ឆ័យ​ចាញ់ម្ចាស់​របស់ (​គឺ​បើ​ពួក​អ្នក​វិនិច្ឆ័យ​កាត់ក្តី​នោះ​តាម​ធម៌​ជា​សត្ថុសាសនា ហើយ​ត្រឡប់​ជា​ចាញ់​លើខ្លួន​ឯង​វិញ​) ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ភិក្ខុ​បង្ខិត​គោលក្តី ខ្សែក្តី របងក្តី ទំនប់​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ នៅ​តែ​ប្រយោគ​មួយ​មិន​ទាន់មក​ដល់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ លុះ​ប្រយោគ​មួយ​នោះ​មក​ដល់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១០២] ទី​សួនច្បារ និង​ទី​វត្ត ឈ្មោះ​ថា​វត្ថុ (​ទី​ដី) ។ ទ្រព្យ​ដែល​គេដម្កល់ទុក​ក្នុង​ទី​ដី មាន​៤កន្លែង ​គឺ​ក្នុង​ដី១ លើគោក១ ឯ​អាកាស១ លើធ្នើរ១ ឈ្មោះ​ថា ទ្រព្យ​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ទី​ដី ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា អញ​នឹង​លួចទ្រព្យ​ដែល​គេ​ដម្កល់​ទុក​ក្នុង​ទី​ដី ស្វែង​រកគ្នា​ឲ្យ​បាន​ជា​គម្រប់​ពីរនាក់ក្តី ដើរ​ទៅ​ម្នាក់​ឯង​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់​ទ្រព្យ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​ចោទ​ប្រកាន់​យក​ទី​ដី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ឲ្យ​ម្ចាស់ដី​កើត​សង្ស័យ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ បើ​ម្ចាស់ដី​ដាក់ធុរៈ​ថា ដីមុខ​ជា​មិន​បាន​មក​អញ​វិញ​ទេ ដូច្នេះ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​ធ្វើ​ការវិនិច្ឆ័យ​ឲ្យ​ម្ចាស់​របស់​ចាញ់ (​គឺ​កាល​ដែល​ជំនុំ​ជំរះ​ក្នុង​ជំនុំសង្ឃ ឬ​ក្នុង​រាជត្រកូល ហើយ​សូកពួក​អ្នក​វិនិច្ឆ័យ​ឲ្យ​យក​សាក្សីកោង ធ្វើ​ម្ចាស់ដី​ឲ្យ​ចាញ់) ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​ធ្វើ​ការ​វិនិច្ឆ័យ​ចាញ់ម្ចាស់​របស់ (​គឺ​បើពួក​អ្នក​វិនិច្ឆ័យ​នោះ​កាត់​តាមធម៌​វិន័យ​ជា​សត្ថុសាសនា ហើយ​ត្រឡប់​ជា​ចាញ់​ខ្លួន​ឯង​វិញ​) ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ភិក្ខុ​បង្ខិត​គោលក្តី ខ្សែក្តី របងក្តី កំផែងក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ នៅ​តែ​ប្រយោគ​មួយ​មិន​ទាន់​មក​ដល់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ លុះ​ប្រយោគ​មួយ​នោះ​មក​ដល់​ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។​

[១០៣] ទ្រព្យ​ដែល​គេដម្កល់ទុក​ក្នុង​ស្រុក មាន​៤កន្លែង ​គឺ​ក្នុង​ដី១ លើគោក១ ឯ​អាកាស១ លើធ្នើរ១ ឈ្មោះ​ថា ទ្រព្យ​ឋិត​នៅ​ក្នុង​ស្រុក ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា អញ​នឹង​លួច​ទ្រព្យ​ដែល​ឋិត​នៅ​ក្នុង​ស្រុក ដូច្នេះ ហើយ​ស្វែងរក​គ្នា​ឲ្យ​បាន​ជា​គម្រប់​ពីរ​នាក់ក្តី ដើរ​ទៅ​ម្នាក់​ឯង​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ចាប់​ពាល់​ទ្រព្យ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាតផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។​

[១០៤] ដែល​ហៅ​ថា​ព្រៃ ​គឺ​ទី​ណា​ដែល​ពួក​មនុស្ស​ហួងហែង​រក្សា ទី​នោះ​ឈ្មោះ​ថា​ព្រៃ ។ ទ្រព្យ​ដែល​បុគ្គល​ដម្កល់​ទុក​ក្នុង​ព្រៃ មាន​៤កន្លែង ​គឺ​ក្នុង​ដី១ លើគោក១ ឯ​អាកាស១ លើធ្នើរ១ ឈ្មោះ​ថា ទ្រព្យ​ឋិត​នៅ​ក្នុង​ព្រៃ ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា អញ​នឹង​លួច​ទ្រព្យ​ដែល​ឋិត​នៅ​ក្នុង​ព្រៃ ដូច្នេះ ហើយ​ស្វែងរក​គ្នា​ឲ្យ​បាន​គម្រប់​ពីរនាក់​ក្តី ដើរ​ទៅ​ម្នាក់​ឯង​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ចាប់ពាល់​ទ្រព្យ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាតផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​ចាប់ពាល់​ឈើក្តី វល្លិ៍ក្តី ស្មៅក្តី កើត​ក្នុង​ព្រៃ​នោះ មាន​ដំឡៃ​ប្រមាណ​៥មាសក​ក្តី ដែល​លើស​ពី៥មាសក​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​របស់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​របស់​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១០៥] ទឹក​ដែល​មាន​នៅ​ក្នុង​ភាជនៈក្តី ក្នុង​ស្រះក្តី ក្នុង​បឹងក្តី ឈ្មោះ​ថា​ទឹក ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់​ពាល់​ទឹក​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ទឹក​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​ទឹក​នោះ​ឲ្យ​ហូរ​ឃ្លាតផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់​ពាល់​ទឹក​ដែល​មាន​ដម្លៃ​ប្រមាណ​៥មាសក​ក្តី ដែល​លើសពី​៥មាសក​ក្តី ឲ្យ​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ភាជនៈ​របស់ខ្លួន ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើ​ទឹក​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​ទឹក​នោះ​ឲ្យ​បាន​ដម្កល់​ក្នុង​ភាជនៈ​របស់ខ្លួន ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​ទំលុះ​ភ្លឺស្រែគេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ទំលុះ​ភ្លឺស្រែ​ហើយ​បង្ហូរ​យកទឹក​មាន​ដម្លៃ​ប្រមាណ​៥មាសក​ក្តី លើសពី​៥មាសក​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​បង្ហូរយក​ទឹក​មាន​ដម្លៃលើស​ពី១មាសកក្តី ថយ​ពី៥មាសក​ចុះមក​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ភិក្ខុ​បង្ហូរយក​ទឹក​មាន​ដម្លៃ​១មាសក​ក្តី ថយចុះ​ពី១មាសក​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[១០៦] (ឈើសម្រាប់​ជំរះធ្មេញ) ទោះគេកាត់​ហើយ​ក្តី គេ​មិន​បាន​កាត់ក្តី ហៅ​ថា​ឈើស្ទន់ ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់ពាល់​ឈើស្ទន់​ដែល​មាន​ដម្លៃ​៥មាសក​ក្តី លើសពី៥មាសក​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​ឲ្យ​ឃ្លាតផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១០៧] ឈើណា​ជា​គ្រឿង​ប្រើប្រាស់ ដែល​មាន​ពួក​មនុស្ស​ថែរក្សាទុក ឈើ​នោះ​ឈ្មោះ​ថា​ដើមឈើ ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត កាត់​ឈើ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ​គ្រប់ៗប្រហារ ។ នៅ​ប្រហារម្តង​ទៀត​មិន​ទាន់មក​ដល់ (​គឺ​ថា​នៅ​តែប្រហារ​ម្តងទៀត​នឹង​ដាច់) ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ លុះ​ប្រហារ​ម្តងទៀត​មក​ដល់ (​គឺ​ថា​បាន​កាត់​ដាច់​ហើយ​) ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១០៨] ទ្រព្យ​ដែល​បុគ្គល​ដទៃ​កំពុងនាំ​ទៅ ឈ្មោះ​ថា ទ្រព្យ​ដែល​គេកំពុងនាំ​ទៅ ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់ពាល់​ទ្រព្យ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុ​គិត​ថា អញ​នឹង​លួច​យកទ្រព្យ​ព្រមទាំង​អ្នក​នាំទ្រព្យ ហើយ​ឲ្យ​មនុស្ស​នោះ​ដើរ​ទៅ ១ជំហាន​ដំបូង ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​មនុស្ស​នោះ​ដើរ​ទៅ​បាន​២ជំហាន ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត គិត​ថា អញ​នឹង​យករបស់​ដែល​ជ្រុះ​ចុះ ហើយ​ធ្វើ​របស់​គេ​ឲ្យ​ជ្រុះ ឬ​ឲ្យ​ធ្លាក់ចុះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់​ពាល់​របស់​ដែល​ជ្រុះ​នោះ មាន​ដម្លៃ​៥មាសក​ក្តី លើសពី​៥មាសក​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ធ្វើ​ឲ្យ​ឃ្លាតផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១០៩] ទ្រព្យ​ដែល​គេផ្ញើទុក ឈ្មោះ​ថា​បញ្ញើ ។ ម្ចាស់បញ្ញើនិយាយ​ថា លោក​ចូរ​ឲ្យ​ទ្រព្យ​មកខ្ញុំ ភិក្ខុពោល​ថា អាត្មា​មិន​បាន​ទទួល​ទុកទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ឲ្យ​ម្ចាស់របស់​គេ​កើត​សេចក្តី​សង្ស័យ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ម្ចាស់​របស់ដាក់​ធុរៈ​ថា (ភិក្ខុ​នេះ​) នឹង​មិន​ឲ្យ​អញ​វិញ​ទេ (ភិក្ខុ​នោះ​) ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុ​ពឹងក្រម​វិនិច្ឆ័យ​ឲ្យ​សម្រេច​សេចក្តី ឲ្យ​ម្ចាស់​បញ្ញើចាញ់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ កាល​ក្រមវិនិច្ឆ័យ​សម្រេច​សេចក្តី​ដោយ​ធម៌ ភិក្ខុ​ត្រឡប់​ចាញ់​វិញ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[១១០] ទី​សម្រាប់ហូតពន្ធ ដែល​ព្រះ​បរមក្សត្រ​ទ្រង់​បញ្ញត្ត​ថា ជនណានាំ​របស់ចូល​ទៅ​ក្នុង​ទី​នោះ​ៗ ​គឺ​ក្នុង​ទី​ភ្នំខណ្ឌ​ក្តី ក្នុង​ទី​កំពង់ទឹកក្តី ក្នុង​ទី​ទៀប​ទ្វារ​ស្រុក​ក្តី ពួក​រាជ​បុរស​ត្រូវយក​ពន្ធពី​ជន​នោះ ឈ្មោះ​ថា​គយ ។ ភិក្ខុ​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ខេត្ត​គយ​នោះ​ហើយ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់​ពាល់​នូវ​ទ្រព្យ​ដ៏​គួរ​ដល់​ព្រះ​រា​ជា​នឹង​យក​ពន្ធ មាន​ដំឡៃ៥មាសក​ក្តី លើស​ពី៥មាសក​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​ញុំាងរបស់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ភិក្ខុ​ឈានជំហាន​ទី​១ ឲ្យ​កន្លង​ខេត្តគយ​ទៅ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ភិក្ខុ​ឈានជំហាន​ទី​២ ឲ្យ​កន្លង​ខេត្តគយ​ទៅ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​ឋិត​នៅ​ខាង​ក្នុង​ខេត្ត​របស់​គយ ហើយ​បោះផ្លោង​របស់​ឲ្យ​ធ្លាក់ចុះ​ទៅ​ខាង​ក្រៅខេត្ត​របស់គយ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​នាំទ្រព្យ​រត់ពន្ធ (​ដោយ​វាង​ខេត្តគយ) ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[១១១] សត្វ ​គឺ​មនុស្ស ហៅ​ថា​សត្វ​មាន​ជីវិត​។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់​ពាល់​មនុស្ស​នោះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ផុត​ចាក​ទី​ទៅ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុគិត​ថា អញ​នឹង​នាំ​មនុស្ស​ដើរ​ទៅ​ដោយ​ជើង ហើយ​ឲ្យ​ឈានជំហាន​ទី​១​ទៅ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ឈាន​ជំហាន​ទី​២​ទៅ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១១២] ពស់ ត្រី ហៅ​ថា សត្វ​គ្មាន​ជើង ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់ពាល់​នូវ​សត្វ​គ្មាន​ជើង មាន​ដំឡៃ​៥មាសក​ក្តី លើសពី​៥មាសក​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១១៣] មនុស្ស សត្វ​ស្លាប ហៅ​ថា សត្វ​មាន​ជើងពីរ ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់ពាល់​នូវ​សត្វ​ជើង​ពីរ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​គិត​ថា អញ​នឹង​នាំ​បណ្តើរ​សត្វ​ជើង​ពីរ​ទៅ​ដោយ​ជើង ហើយ​ឲ្យ​ឈាន​ជំហាន​ទី​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ឈាន​ជំហាន​ទី​២ ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។​

[១១៤] ដំរី សេះ ឩដ្ឋ គោ លា ជា​ពួក​សត្វ​ចិញ្ចឹម​ហៅ​ថា សត្វ​មាន​ជើង៤ ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់ពាល់​សត្វ​ជើង៤​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​គិត​ថា អញ​នឹង​នាំបណ្តើរ​នូវ​សត្វ​ជើង​៤​ទៅ​ដោយ​ជើង ហើយ​ឲ្យ​ឈាន​ជំហាន​ទី​១​ទៅ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ឈានជំហាន​ទី​២​ទៅ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ឈាន​ជំហាន​ទី​៣​ទៅ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ឈាន​ជំហាន​ទី​៤​ទៅ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១១៥] ខ្ទួយ ក្អែប ដង្កូវរមាស់ ហៅ​ថា ពួក​សត្វ​មាន​ជើង​ច្រើន ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់ពាល់​សត្វ​មាន​ជើង​ច្រើន​នោះ មាន​ដំឡៃ​៥មាសក​ក្តី ហួសពី​៥មាសកក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ឲ្យ​កំរើក ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ផុត​ចាក​ទី ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុគិត​ថា អញ​នឹង​នាំបណ្តើរ​សត្វ​មាន​ជើង​ច្រើន​ទៅ​ដោយ​ជើង ហើយ​ញុំាង​សត្វ​មាន​ជើង​ច្រើន​ឲ្យ​ឈាន​ទៅ ត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ គ្រប់ជំហាន ។ ញុំាងជើង​ទី​បំផុតរបស់​សត្វ​នោះ​ឲ្យ​ឈាន​ទៅ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។​

[១១៦] ភិក្ខុគយគន់ទ្រព្យ​ដែល​គេទុកដាក់ធ្វេសប្រហែស ហើយ​ប្រាប់ (ភិក្ខុ​ដទៃ​) ថា លោក​ចូរលួចទ្រព្យឈ្មោះ​នេះ​មក (ភិក្ខុ​នោះ​) ហៅ​ថា អ្នក​កំណត់​របស់​ឲ្យ​គេលួច ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ បើភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ​លួចយកទ្រព្យ​នោះ​បាន​មក ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទាំងពីររូប ។​

[១១៧] ភិក្ខុ​អ្នក​ថែរក្សាទ្រព្យ​ដែល​គេនាំមកផ្ញើទុក​មួយ​សំណើរ ហៅ​ថា អ្នក​រក្សា​បញ្ញើ ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ចាប់ពាល់​នូវ​ទ្រព្យ​មាន​ដំឡៃ​៥មាសកក្តី លើសពី​៥មាសក​ក្តី ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ឲ្យ​ផុត​ចាក​ទី ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១១៨] ដែល​ហៅ​ថា​កិរិយាលួចយក​ដោយ​បបួលគ្នា (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុ​ដែល​រួមគំនិត​ចូលគ្នា​ច្រើន​រូប ភិក្ខុ១រូប​ទៅ​លួចយក​ទ្រព្យ​បាន​មក ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងអស់គ្នា ។​

[១១៩] ភិក្ខុ​ធ្វើ​សញ្ញាកំណត់ពេល​ឲ្យ​លួច ហៅ​ថា សង្កេតកម្ម ភិក្ខុប្រើភិក្ខុ​ឲ្យ​ទៅ​លួច​ថា អ្នក​ចូល​លួចយកទ្រព្យ​នោះ ដោយ​សង្កេត​នោះ ក្នុង​ពេល​ព្រឹកក្តី ល្ងាចក្តី យប់ក្តី ថ្ងៃក្តី ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុលួច​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​មកតាម​សង្កេត​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទាំងពីររូប ។ ភិក្ខុ​ទៅ​លួច​ទ្រព្យ​នោះ​មុនសង្កេត​នោះ​ក្តី ក្រោយក្តី ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើដើម​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​តែភិក្ខុ​អ្នក​លួច ។​

[១២០] ភិក្ខុ​ធ្វើ​និមិត្ត​គ្រឿង​សំគាល់​ឲ្យ​លួច ហៅ​ថា និមិត្តកម្ម ​គឺ​ភិក្ខុបង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា ខ្ញុំ​នឹង​ប៉ប្រិចភ្នែកក្តី ញាក់​ចិញ្ចើមក្តី ងក់ក្បាល​ក្តី អ្នក​ចូរលួច​យកទ្រព្យ​នោះ​មកតាម​និមិត្ត​នោះ ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួលបង្គាប់ លួច​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​មក​តាមនិមិត្ត​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងពីរនាក់ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួលបង្គាប់​ទៅ​លួចទ្រព្យ​នោះ​បាន​មកមុន​និមិត្ត​នោះ​ក្តី ក្រោយក្តី ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​ដើម មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​តែភិក្ខុ​អ្នក​លួច ។​

[១២១] ភិក្ខុបង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា អ្នក​ចូរលួចទ្រព្យឈ្មោះ​នេះ​មក ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ​សំគាល់​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​ហើយ ទៅ​លួច​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​មក ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងពីរ​នាក់ ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់​ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា អ្នក​ចូរ​លួចទ្រព្យ​ឈ្មោះ​នេះ​មក ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ សំគាល់​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​ហើយ ទៅ​លួចទ្រព្យ​ដទៃ​បាន​មក​វិញ​ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​ដើម មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​តែភិក្ខុ​អ្នក​លួច ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់​ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា អ្នក​ចូរលួច​ទ្រព្យឈ្មោះ​នេះ​មក ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ ត្រឡប់​សំគាល់​ទ្រព្យ​ដទៃ​វិញ​តែ​ទៅ​លួចទ្រព្យ​បាន​មក ត្រូវ​ពានលើ​ទ្រព្យ​ដែល​ភិក្ខុប្រើ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងពីរនាក់ ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់​ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា អ្នក​ចូរ​លួចទ្រព្យ​ឈ្មោះ​នេះ​មក ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ សំគាល់​នូវ​ទ្រព្យ​ដទៃ​ទៅ​លួច​បាន​ទ្រព្យ​ដទៃ​មក​វិញ​ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់ដើម មិន​ត្រូវអាបត្តិ​ឡើយ ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិកតែ​ភិក្ខុ​អ្នក​លួច ។ ភិក្ខុបង្គាប់​ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ទៅ​ប្រាប់ត​ដល់​ភិក្ខុ​ឈ្មោះ​នេះ ឲ្យ​ភិក្ខុឈ្មោះ​នេះ​ឯង​ទៅ​ប្រាប់ត​ដល់​ភិក្ខុឈ្មោះ​នេះ​ថា ភិក្ខុឈ្មោះ​នេះ​ចូរ​ទៅ​លួចទ្រព្យ​ឈ្មោះ​នេះ​មក ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើដើម ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​១​នោះ​ទៅ​ប្រាប់ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​២ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​១​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ​ក្នុង​ខណៈ​ប្រាប់ ។ (ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​២ ទៅ​ប្រាប់​ដល់​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​៣) ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​៣ ព្រមទទួល​នឹង​ទៅ​លួច ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​ដំបូង ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​៣​នោះ​ទៅ​លួច​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​មក ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងអស់គ្នា ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់​ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ទៅ​ប្រាប់​ត​ដល់​ភិក្ខុ​ឈ្មោះ​នេះ ឲ្យ​ភិក្ខុ​ឈ្មោះ​នេះ​ឯង ទៅ​ប្រាប់​ត​ដល់​ភិក្ខុ​ឈ្មោះ​នេះ​ថា ភិក្ខុឈ្មោះ​នេះ​ចូរ​ទៅ​លួច​ទ្រព្យឈ្មោះ​នេះ​មក ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើ​ដើម ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​១​នោះ ទៅ​ប្រើភិក្ខុ​ដទៃ​(​គឺ​អ្នក​ទទួលបង្គាប់​ទី​៣​វិញ​) ខ្លួន​អ្នក​ទទួល​បម្រើ​ទី​១​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ​ក្នុង​ខណៈ​ប្រើត ។ អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​៣ ទទួល​នឹង​ទៅ​លួច អ្នក​ទទួលបង្គាប់​ទី​៣​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ​ក្នុង​ខណៈ​ទទួល ។ អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​៣​នោះ​ទៅ​លួច​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​មក អ្នក​ប្រើដើម​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​តែភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ទី​១ និង​ភិក្ខុ​អ្នក​លួច​ទី​៣ ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ទៅ​លួចយក​ទ្រព្យឈ្មោះ​នេះ​មក ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើ​នោះ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ​ក្នុង​ខណៈ​ប្រើ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ ទៅ​ហើយ​ត្រឡប់មក​វិញ​ប្រាប់​ថា ខ្ញុំ​មិន​អាច​នឹង​ទៅ​លួច​យកទ្រព្យ​នោះ​មក​ទេ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់ ប្រើម្តង​ទៀត​ថា លោក​អាច​លួចយក​បាន​ក្នុង​ពេល​ណា ចូរលួច​ទ្រព្យ​នោះ​ក្នុង​ពេល​នោះ​ចុះ ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួលបង្គាប់​លួចយកទ្រព្យ​នោះ​បាន​មក ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងពីរនាក់ ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់​ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរលួច​យកទ្រព្យ​ឈ្មោះ​នេះ​មក ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ លុះ​ដល់​បង្គាប់ភិក្ខុ​នោះ​ហើយ មាន​សេចក្តី​ក្តៅក្រហាយ​ស្តាយក្រោយ​វិញ​តែ​មិន​ទាន់​បាន​ប្រាប់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា អ្នក​កុំលួច​ឡើយ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួលបង្គាប់​នោះ ទៅ​លួច​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​មក ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងពីរនាក់ ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់​ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ទៅ​លួចយក​ទ្រព្យឈ្មោះ​នេះ​មក ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ​ក្នុង​ខណៈ​បង្គាប់ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ លុះ​ដល់​បង្គាប់ភិក្ខុ​នោះ​ហើយ មាន​សេចក្តី​ក្តៅក្រហាយ​ស្តាយក្រោយ​វិញ​ត្រឡប់​ហាមឃាត់​ថា លោក​កុំលួច​ឡើយ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ មិន​ព្រម​ត្រឡប់​ខានលួច​តាម ពោល​តប​ថា លោក​បង្គាប់​ខ្ញុំ​ហើយ រួច​ទៅ​លួចយក​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​មក ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​មិន​ត្រូវអាបត្តិ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​តែភិក្ខុ​អ្នក​លួច ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​លួចយកទ្រព្យ​ឈ្មោះ​នេះ​មក ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ លុះ​ដល់​បង្គាប់​ភិក្ខុ​នោះ​ហើយ មាន​សេចក្តី​ក្តៅក្រហាយ​ស្តាយក្រោយ​វិញ​ត្រឡប់​ឃាត់​ថា លោក​កុំ​ទៅ​លួចឡើយ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់ ទទួល​ពាក្យ​ថា ប្រពៃ​ហើយ ក៏​លែង​លួច​ទៅ ភិក្ខុ​ទាំងពីររូប​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ។​

[១២២] ភិក្ខុកាន់យកទ្រព្យ​ដែល​ម្ចាស់គេ​មិន​បាន​ឲ្យ​ដោយ​អាការ៥​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ​គឺ​ទ្រព្យ​ដែល​អ្នក​ដទៃ​ហួងហែង​រក្សា១ សំគាល់​ថា​ទ្រព្យ​មាន​អ្នក​ដទៃ​ហួងហែង​រក្សា១ បរិក្ខារ​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន ចំនួន​៥មាសក ឬ​លើស​ពី៥​មាសក១ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​តាំងឡើង​ប្រាកដ១ ញុំាង​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ (បើ​មិន​ទាន់​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​ទេ) ភិក្ខុចាប់​ពាល់ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ញុំាង​របស់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ភិក្ខុ​កាន់យក​ទ្រព្យ​ដែល​ម្ចាស់គេ​មិន​បាន​ឲ្យ​ដោយ​អាការ៥​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ​គឺ​ទ្រព្យ​ដែល​អ្នក​ដទៃ​ហួង​ហែងរក្សា១ សំគាល់​ថា ទ្រព្យ​មាន​អ្នក​ដទៃ​ហួងហែង​រក្សា១ បរិក្ខារ​មាន​ដំឡៃ​តិច ប្រមាណ​លើសពី​១មាសក ឬ​ថយ​ពី៥មាសក​ចុះមក១ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​កើត​ឡើង​ប្រាកដ១ ញុំាង​របស់​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ​មិន​ទាន់​ញុំាងរបស់​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ចាក​ទី​ទេ) ភិក្ខុ​ចាប់ពាល់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ញុំាង​របស់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុកាន់​យកទ្រព្យ​ដែល​ម្ចាស់​គេ​មិន​បាន​ឲ្យ​ដោយ​អាការ៥​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ​គឺ​ទ្រព្យ​ដែល​អ្នក​ដទៃ​ហួង​ហែង​រក្សា១ សំគាល់​ថា ទ្រព្យ​មាន​អ្នក​ដទៃ​ហួងហែង​រក្សា១ បរិក្ខារ​មាន​ដំឡៃ​តិច ប្រមាណ​១មាសក ឬ​ថយពី​១មាសក១ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​តាំងឡើង​ប្រាកដ១ ញុំាង​របស់​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (សូម្បី​មិន​ទាន់​ឲ្យ​ឃ្លាត​ចាក​ទី​) ភិក្ខុចាប់​ពាល់ ក៏ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ឲ្យ​កំរើក ក៏ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[១២៣] ភិក្ខុកាន់យកទ្រព្យ​ដែល​ម្ចាស់គេ​មិន​បាន​ឲ្យ​ដោយ​អាការ៦​យ៉ាង ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ​គឺ​មិន​បាន​សំគាល់​ថា​ជា​របស់ខ្លួន១ មិន​បាន​កាន់​យក​ដោយ​វិស្សាសៈ១ មិន​បាន​កាន់​យក​ជា​របស់ខ្ចី១ បរិក្ខារ​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន ប្រមាណ​៥មាសក ឬ​លើស​ពី៥មាសក១ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​តាំងឡើង​ប្រាកដ១ ញុំាង​របស់​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ (បើ​មិន​ទាន់ញុំាង​របស់​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​ទេ) ភិក្ខុ​ចាប់ពាល់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ញុំាង​របស់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ ភិក្ខុ​កាន់យក​ទ្រព្យ​ដែល​ម្ចាស់គេ​មិន​បាន​ឲ្យ​ដោយ​អាការ៦​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ​គឺ​មិន​បាន​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​ខ្លួន១ មិន​បាន​កាន់យក​ដោយ​ស្និទ្ធ​ស្នាល១ មិន​បាន​កាន់​យក​ជា​របស់ខ្ចី១ បរិក្ខារ​មាន​ដំឡៃ​តិច ប្រមាណ​លើសពី​១មាសក ឬ​ថយ​ពី៥មាសក​មក១ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​តាំងឡើង​ប្រាកដ១ ញុំាង​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ​មិន​ទាន់​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​ទេ) ភិក្ខុ​ចាប់ពាល់ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​របស់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុកាន់​យកទ្រព្យ​ដែល​ម្ចាស់​របស់​មិន​បាន​ឲ្យ​ដោយ​អាការ៦​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ​គឺ​មិន​បាន​សំគាល់​ថា​ជា​របស់ខ្លួន១ មិន​បាន​កាន់​យក​ដោយ​ស្និទ្ធស្នាល១ មិន​បាន​កាន់យក​ជា​របស់​ខ្ចី១ បរិក្ខារ​មាន​ដំឡៃ​តិច ប្រមាណ​១មាសក ឬ​ថយពី​១មាសក​មក១ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​តាំងឡើង​ប្រាកដ១ ញុំាង​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ​មិន​ទាន់​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​ទេ) ភិក្ខុ​ចាប់ពាល់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​របស់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[១២៤] ភិក្ខុកាន់យកទ្រព្យ​ដែល​ម្ចាស់របស់​មិន​បាន​ឲ្យ​ដោយ​អាការ៥​យ៉ាង ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ​គឺ​ទ្រព្យ​ដែល​អ្នក​ដទៃ​មិន​បាន​ហួងហែង​រក្សា១ សំគាល់​ថា​ជា​ទ្រព្យ​មាន​អ្នក​ដទៃ​ហួង​ហែង​រក្សា១ បរិក្ខារ​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន ប្រមាណ​៥មាសក ឬ​លើស​ពី៥មាសក១ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​តាំងឡើង​ប្រាកដ១ ញុំាង​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ​មិន​ទាន់​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​ទេ) ភិក្ខុ​ចាប់ពាល់ ក៏​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ញុំាង​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ក៏​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​កាន់យក​ទ្រព្យ​ដែល​ម្ចាស់របស់​មិន​បាន​ឲ្យ​ដោយ​អាការ៥​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ​គឺ​ទ្រព្យ​ដែល​អ្នក​ដទៃ​មិន​បាន​ហួង​ហែង​រក្សា១ សំគាល់​ថា​ទ្រព្យ​មាន​អ្នក​ដទៃ​ហួងហែង​រក្សា១ បរិក្ខារ​មាន​ដំឡៃតិច ប្រមាណ​លើសពី​១មាសក ឬ​ថយ​ពី៥មាសក​ចុះមក១ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​តាំងឡើង​ប្រាកដ១ ញុំាង​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ​មិន​ទាន់​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​ទេ) ភិក្ខុ​ចាប់ពាល់ ក៏​ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ញុំាង​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ក៏​ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុកាន់​យកទ្រព្យ​ដែល​ម្ចាស់​របស់​មិន​បាន​ឲ្យ​ដោយ​អាការ៥​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ​គឺ​ទ្រព្យ​ដែល​អ្នក​ដទៃ​មិន​បាន​ហួងហែង​រក្សា១ សំគាល់​ថា​ទ្រព្យ​មាន​អ្នក​ដទៃ​ហួងហែង​រក្សា១ បរិក្ខារ​មាន​ដំឡៃ​តិច ប្រមាណ​១មាសក ឬ​ថយ​ពី១មាសក​ចុះមក១ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​តាំងឡើង​ប្រាកដ១ ញុំាង​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ​មិន​ទាន់​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី​ទេ) ភិក្ខុ​ចាប់ពាល់ ក៏​ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ធ្វើ​ទ្រព្យ​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ក៏​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[១២៥] ភិក្ខុកាន់យក​ដោយ​សំគាល់​ថា​ជា​របស់ខ្លួន កាន់យក​ដោយ​ស្និទ្ធស្នាល​នឹង​គ្នា កាន់យក​ជា​របស់ខ្ចីគ្នា កាន់​យករបស់​ដែល​ពួក​ប្រេត​ហួងហែង​រក្សា កាន់យក​របស់​ដែល​សត្វ​តិរច្ឆាន​ហួងហែង​រក្សា កាន់យក​ដោយ​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ភិក្ខុឆ្កួត ភិក្ខុ​អ្នក​ដើមបញ្ញត្តិ (អម្បាល​នេះ​) មិន​ត្រូវ​អាបត្តិឡើយ ។​

អទិន្នាទាន បឋមភាណវារៈ ចប់ ។​

(មាតិកានុក្រម បញ្ជីរឿងតាមរបៀប​ដែល​នឹង​សំដែងត​ទៅ ដូច​មាន​ខាង​ក្រោម​នេះ​)

[១២៦] រឿងភិក្ខុ៥រូបលួចភណ្ឌៈរបស់​ជាង​ជ្រលក់ រឿងភិក្ខុ៤រូបលួច​គ្រឿង​កម្រាល រឿងភិក្ខុ៥រូបលួច​ទ្រព្យ​ក្នុង​វេលាយប់ (​ដោយ​ចំណាំទុក​ពីថ្ងៃ) រឿងភិក្ខុ៥រូប​លួចទ្រព្យ​គេ​ដែល​ខ្លួន​កំពុងជួយ​នាំ​ទៅ រឿងភិក្ខ៥រូប​ពោលតែពាក្យ​ថា​លួច (តែ​គ្មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​) រឿងភិក្ខុ២រូប​ទៀត រើស​សម្ពត់​សាដក និង​ឈ្នួត​ដែល​ប៉ើង​ទៅ​ដោយ​ខ្យល់ រឿងភិក្ខុ១រូប​ទស់យក​សម្ពត់បំសុកូល​អំពី​សាក​អសុភ​ដែល​មិន​ទាន់​បែកធ្លាយ រឿងភិក្ខុ១រូប​លួចប្តូរស្លាក​ចីវរ រឿង​ព្រះ​អានន្ទត្ថេរ​ច្រឡំស្លៀក​ស្បង់របស់​ភិក្ខុ​ដទៃ​ក្នុង​រោង​ភ្លើង រួមទាំង​រឿងភិក្ខុ៥ពួក​ដែល​ឆាន់​រំពាសត្វ​ផង​ត្រូវ​ជា​១០ រឿង​ភិក្ខុ៥រូប​មិន​មាន​ហេតុ កុហក​យកខាទនីយ​ភោជនីយាហារ ដែល​គេចែក​ដល់​សង្ឃ រឿងភិក្ខុ​៥រូបលួច​បាយ សាច់ នំ ស្ករក្រាម នំអន្សម ក្នុង​វេលា​ស្រុក​អត់​បាយ រឿងពួក​ភិក្ខុលួច​បរិក្ខារ​ព្រមទាំង​ថង់យាម រឿងពួក​ភិក្ខុលួចពូក​របស់សង្ឃ និង​ចីវរលើ​ខ្សែស្បៀង រឿងភិក្ខុ​លួចចីវរ​ក្នុង​វិហារ ហើយ​មិន​ហ៊ាន​ចេញ​ទៅ​ក្រៅ រឿងភិក្ខុ​ឆាន់ខាទនីយ​របស់ភិក្ខុ​ជា​សំឡាញ់ ព្រោះ​សេចក្តី​ស្និទ្ធស្នាល រឿងភិក្ខុ២រូប​ទៀតយក​ខាទនីយរបស់​ភិក្ខុ​ដទៃ​ឆាន់ ដោយ​សំគាល់​ថា ជា​របស់ខ្លួន រឿងភិក្ខុ​៧ពួកប្រកែក​មិន​ទទួល​ខ្លួន​ថា​លួចយក រឿង​ភិក្ខុ៧ពួក​តាំង​ចិត្ត​លួចយក​ពិត រឿង​ភិក្ខុ៧រូប​លួចយក​ខាទនីយ​របស់សង្ឃ រឿង​ភិក្ខុ២រូប​ទៀតលួច​ផ្កា រឿងភិក្ខុ​៣រូប​ទៅ​និយាយ​យករបស់​អំពី​ត្រកូល​ឧបដ្ឋាក​នៃ​ភិក្ខុ​ដទៃ​តាមពាក្យ​ដែល​លោក​ម្ចាស់ត្រកូល​ផ្តាំ រឿងភិក្ខុ​៣រូបយក​កែវមណី​រំលងគយ រឿង​ពួកភិក្ខុ​ដោះជ្រូក​ជា​ប់អន្ទាក់​លែង រឿងពួក​ភិក្ខុដោះម្រឹគ​ជា​ប់អន្ទាក់​លែង រឿង​ពួកភិក្ខុ​ដោះត្រី​ជា​ប់លប​លែង រឿង​ភិក្ខុ១រូប លួច​ប្រមៀល​ភណ្ឌ​នៅ​ក្នុង​យាន រឿងភិក្ខុ២រូប​លួចយក​ដុំសាច់ រឿងភិក្ខុ២ពួក លួច​យកឈើ​ក្បូនរបស់​គេ រឿងភិក្ខុ១រូប​បំសុកូល​យកសម្ពត់​សាដក​របស់គេ រឿងភិក្ខុ២រូប រើស​យកសម្ពត់​សាដក​អណ្តែតទឹក រឿងភិក្ខុ១រូប​លួចផឹក​សប្បិរឿង​ពួក​ភិក្ខុ​ចូលដៃគ្នាលួចទ្រព្យគេ ហើយ​ចែកគ្នា​មិន​ពេញ៥មាសក​ម្នាក់ រឿងភិក្ខុ៤រូបលួចធញ្ញ​ជាតិ​ម្នាក់​១ក្តាប់ វេលាក្រុងសាវត្ថី​អត់​បាយ រឿងភិក្ខុ ២ពួក បំសុកូល​យក​សាច់​ដែល​សល់​អំពី​ចោរបរិភោគ រឿងភិក្ខុ២រូបលួចស្មៅគេ រឿងភិក្ខុ៧ពួកយកខាទនីយរបស់សង្ឃចែកគ្នាឆាន់ រឿងភិក្ខុ ៧ពួក មិន​ហ៊ាន​ទទួល​ខាទនីយ​ដែល​មនុស្ស​មិន​មែន​ម្ចាស់ប្រគេន រឿងភិក្ខុយកឈើរបស់សង្ឃ​ធ្វើ​ជញ្ជាំងកុដិ​ដោយ​គិត​ថា​ខ្ចី រឿងភិក្ខុលួចទឹកសង្ឃ រឿងភិក្ខុលួចដីស្អិតសង្ឃ រឿងភិក្ខុ ២រូប លួចស្មៅ​យាប្លង​របស់សង្ឃ រឿងភិក្ខុ៧រូបលួច​គ្រឿង​សេនាសនៈរបស់សង្ឃ រឿងភិក្ខុយកសេនាសនៈសម្រាប់វិហារ មាន​ម្ចាស់​ទៅ​ប្រើប្រាស់ ហើយ​ចោល រឿងភិក្ខុ១ពួក ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ខ្ចី​គ្រឿង​សេនាសនៈរបស់គេប្រើប្រាស់​បាន រឿងពួកភិក្ខុនី​ជា​សិស្សរបស់ថុល្លនន្ទាភិក្ខុនី​ក្នុង​ក្រុងចម្បា និង​ក្រុងរាជគ្រឹះ ទៅ​និយាយ​យកបបរលាយល្ងច្រឡំ​ដោយ​សណ្តែកបាយ និង​ក្បាលទឹកឃ្មុំ​ក្នុង​ត្រកូលឧបដ្ឋាករបស់ថុល្លនន្ទាភិក្ខុនី រឿងអជ្ជុកត្ថេរ​ក្នុង​ក្រុងវេសាលី ចែក​មត៌ក​ដល់​ក្មួយ​គហបតី រឿងបិលិន្ទវច្ឆត្ថេរ​ក្នុង​ក្រុងពារាណសីនាំយកក្មេងពីរនាក់របស់ឧបដ្ឋាក អំពី​ដៃចោរ​បាន​មក​ដោយ​ឫទ្ធិ រឿងភិក្ខុ​ជា​សំឡាញ់​នឹង​គ្នា២នាក់ ក្នុង​ក្រុង​កោសម្ពី​រើសរំងកជ្រូក គិត​ថា​នឹង​ឲ្យ​ដល់​ម្ចាស់ រឿងភិក្ខុ​ជា​សទ្ធិវិហារិករបស់ទឡ្ហិកត្ថេរ​ក្នុង​ក្រុងសាគល លួចយកឈ្នួតរបស់គេ ។​

[១២៧] សម័យ​នោះ​ឯង ឆព្វគ្គិយភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ទៅ​កាន់​ទី​កន្លែងហាលភណ្ឌៈ​នៃ​ជាង​ជ្រលក់ ហើយ​លួចយក​ទ្រព្យរបស់​ជាង​ជ្រលក់ ។ ភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​ថា សិក្ខាបទ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​បញ្ញត្ត​ហើយ យើង​ទាំងឡាយ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ​ឬ​ហ្ន៎ ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១២៨] សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ១រូប ទៅ​កាន់កន្លែងហាលភណ្ឌៈ​នៃ​ជាង​ជ្រលក់ បាន​ឃើញ​សម្ពត់​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន ហើយ​ញុំាង​ថេយ្យ​ចិត្ត​ឲ្យ​កើត​ឡើង ។ ភិក្ខុ​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​ថា អញ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ​ឬ​ហ្ន៎ ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ បើ​ថេយ្យ​ចិត្ត​កើត​ឡើង​ប៉ុណ្ណោះ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​អ្វីឡើយ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ១រូប ទៅ​កាន់​កន្លែង​ហាលភណ្ឌៈ​នៃ​ជាង​ជ្រលក់ ឃើញ​សម្ពត់​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​ចាប់ពាល់​សម្ពត់​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​១រូប ទៅ​កាន់​កន្លែង​ហាល​ភណ្ឌៈ​នៃ​ជាង​ជ្រលក់ បាន​ឃើញ​សម្ពត់​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​ធ្វើ​សម្ពត់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ។ ភិក្ខុ​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ទៅ​កាន់​កន្លែងហាល​ភណ្ឌៈ​នៃ​ជាង​ជ្រលក់ បាន​ឃើញ​សម្ពត់​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​ញុំាងសម្ពត់​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី ។ ភិក្ខុ​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១២៩] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប អ្នក​ត្រាច់​ទៅ​បិណ្ឌបាត បាន​ឃើញ​កំរាល​ដ៏​ប្រសើរ​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន ហើយ​ញុំាងថេយ្យ​ចិត្ត​ឲ្យ​កើត​ឡើង ។ ភិក្ខុ​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ បើ​ថេយ្យ​ចិត្ត​កើត​ឡើង​ប៉ុណ្ណោះ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប អ្នក​ត្រាច់​ទៅ​បិណ្ឌ​បាត បាន​ឃើញ​កំរាល​ដ៏​ប្រសើរ​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​ចាប់ពាល់ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ធ្វើ​របស់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ញុំាង​របស់​នោះ​ឲ្យ​ឃ្លាត​ផុត​ចាក​ទី ។ ភិក្ខុ​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៣០] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ឃើញ​ទ្រព្យ​ក្នុង​វេលាថ្ងៃ ហើយ​បាន​ធ្វើ​និមិត្ត​សំគាល់​ថា អញ​នឹង​លួច​យកទ្រព្យ​នោះ​ក្នុង​វេលា​យប់ ។ ភិក្ខុ​នោះ កាល​បើសំគាល់​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​ហើយ ក៏​លួច​យកទ្រព្យ​នោះ​មក ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។បេ។ ភិក្ខុ​សំគាល់​ទ្រព្យ​នោះ​បាន (​ក្នុង​វេលា​ថ្ងៃ​ហើយ ដល់​វេលា​យប់) លួច​យកទ្រព្យ​ដទៃ​បាន​មក​វិញ​។បេ។ (វេលាថ្ងៃ) សំគាល់​ទ្រព្យ​ដទៃ​ទេ (តែ​ដល់​វេលាយប់) ត្រឡប់​លួច​បាន​ទ្រព្យ​នោះ​មក ។បេ។ សំគាល់​ទ្រព្យ​ដទៃ​បាន​ហើយ ទៅ​លួច​យកទ្រព្យ​ដទៃ​បាន​មក ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ឃើញ​ទ្រព្យ​ក្នុង​វេលាថ្ងៃ ហើយ​បាន​ធ្វើ​និមិត្ត​សំគាល់​ថា អញ​នឹង​លួចយក​ទ្រព្យ​នោះ​ក្នុង​វេលា​យប់ ។ ភិក្ខុ​នោះ សំគាល់​ទ្រព្យ​នោះ​បាន​ហើយ (វេលា​យប់) ត្រឡប់​លួច​បាន​ទ្រព្យរបស់​ខ្លួនមក​វិញ​។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវ​តែអាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[១៣១] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ទូលនាំយកទ្រព្យរបស់​អ្នក​ដទៃ​ទៅ​ឲ្យ​គេ (វេលា​កំពុងដើរ) កើត​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​ចាប់ពាល់​របស់តាំង​នៅ​លើ​ក្បាល ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​ធ្វើ​របស់​នោះ​ឲ្យ​កំរើក ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​ដាក់របស់​ចុះមក​ត្រង់-ក ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​ចាប់ពាល់​ភារៈ​ដែល​តាំង​នៅ​លើ-ក ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​ធ្វើ​ភារៈ [​បាន​ដល់​របស់​ដែល​គេនាំ​ទៅ ដោយ​អវយវ​មាន​ក្បាល​ជា​ដើម ​គឺ​ទ្រនូល ឬ​អម្រែក ។​] នោះ​ឲ្យ​កំរើក ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​ដាក់ភារៈ​ចុះមក​ត្រង់ចង្កេះ ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​ចាប់​ពាល់​ភារៈ​ដែល​តាំង​នៅ​លើ​ចង្កេះ ។ បេ ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​លួច ហើយ​ធ្វើ​ភារៈ​ឲ្យ​កំរើក ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​លួច ហើយ​បាន​កាន់​យក​ដោយ​ដៃ ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​ដាក់ភារៈ​ដែល​តាំង​នៅ​នឹង​ដៃ​មកលើ​ផ្ទៃផែន​ដី ។បេ។ ភិក្ខុ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​បាន​ចាប់​យក​របស់​អំពី​ផែនដី ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៣២] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូបហាលចីវរ​ក្នុង​ទី​វាល ហើយ​ចូល​ទៅ​កាន់​វិហារ ។ មាន​ភិក្ខុ​ឯ​ទៀត​ទុកដាក់​ចីវរ​នោះ​ដោយ​គិត​ថា កុំ​ឲ្យ​ចីវរ​នេះ​បាត់​ទៅ​ឡើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ ចេញ​ពីវិហារ​ទៅ​ហើយ សួរភិក្ខុ​នោះ​ថា អាវុសោ ចីវរ​របស់​ខ្ញុំ លោក​ណា​លួចយក​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ពោល​តប​យ៉ាង​នេះ​ថា (ចីវរ​លោក​) យើង​លួចយក​ហើយ ។ ភិក្ខុ​ម្ចាស់ចីវរ​នោះ ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មាន​ចិត្ត​គិត​ដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​គ្រាន់​តែ​ថា​ដោយ​ពាក្យ (តែ​គ្មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​ទេ) ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ បើត្រឹម​តែ​ថា​ដោយ​ពាក្យ អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​អ្វីឡើយ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ១រូប ទុក​ដាក់ចីវរ​លើតាំង ។បេ។ ទុក​ដាក់​សម្ពត់​និសីទន​លើតាំង ។បេ។ ទុកដាក់​បាត្រ​ក្រោម​តាំង ហើយ​ចូល​ទៅ​កាន់​វិហារ ។ មាន​ភិក្ខុ​ឯ​ទៀត​ទុកដាក់​បាត្រ​នោះ​ដោយ​គិត​ថា កុំ​ឲ្យ​បាត្រ​នេះ​បាត់​ទៅ​ឡើយ ។ ភិក្ខុម្ចាស់​បាត្រ​នោះ ចេញ​ពីវិហារ ហើយ​ទៅ​សួរ​ភិក្ខុ​នោះ​ថា អាវុសោ បាត្រ​របស់ខ្ញុំ លោក​ណាលួច​យក​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ពោល​តប​យ៉ាង​នេះ​ថា (​បាត្រ​របស់​លោក​) យើង​លួចយក​ហើយ ។ ភិក្ខុ​ម្ចាស់​បាត្រ ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ បើត្រឹម​តែពោល​ពាក្យទេ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​អ្វីឡើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុនី១រូប ហាល​ចីវរ​នឹង​របង ហើយ​ចូល​ទៅ​កាន់វិហារ ។ មាន​ភិក្ខុនី​ឯ​ទៀត​ទុកដាក់​ចីវរ​នោះ​ដោយ​គិត​ថា កុំ​ឲ្យ​ចីវរ​នេះ​បាត់​ទៅ​ឡើយ ។ ភិក្ខុនី​ជា​ម្ចាស់​ចីវរ​នោះ​ចេញ​ពីវិហារ​ទៅ ហើយ​សួរភិក្ខុនី​នោះ​ថា នាង ចីវរ​របស់​ខ្ញុំ អ្នក​ណា​លួចយក​បាត់​ទៅ ។ ភិក្ខុនី​នោះ​ពោល​តប​យ៉ាង​នេះ​ថា (ចីវរ​នាង) យើង​លួច​យក​ហើយ ។ ភិក្ខុនី​ម្ចាស់ចីវរ​នោះ ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុនី​នោះ​ថា នាង​មិន​មែន​ជា​សមណី​ទេ ។ ភិក្ខុនី​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ភិក្ខុនី​នោះ​ប្រាប់​សេចក្តី​នុ៎ះ​ដល់​ភិក្ខុនី​ទាំងឡាយ ។ ភិក្ខុនី​ទាំងឡាយ​បាន​ប្រាប់​សេចក្តី​នុ៎ះ​ដល់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​បាន​ក្រាប​ទូលសចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ បើត្រឹម​តែពោល​ពាក្យទេ (ភិក្ខុនី​នេះ​) មិន​ត្រូវអាបត្តិ​អ្វីឡើយ ។​

[១៣៣] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ឃើញ​សម្ពត់សាដក​ប៉ើង​ទៅ​ដោយ​ខ្យល់កំបុត​ត្បូង ក៏​បាន​រើសយក ដោយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ឲ្យ​ដល់​ជន​ទាំងឡាយ​ជា​ម្ចាស់​សម្ពត់ ។ ពួកម្ចាស់​សម្ពត់ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មាន​ចិត្ត​គិត​ដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​គ្មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច​ទេ ។ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ឥត​មាន​អាបត្តិ​អ្វីឡើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​បាន​រើស​យកឈ្នួត​ក្បាលរបស់​គេ​ដែល​ប៉ើង​ទៅ​ដោយ​ខ្យល់​កំបុតត្បូង ដោយ​គិត​ថា ក្រែង​ម្ចាស់របស់​ទាំងឡាយ​ឃើញ​មុន (​ហើយ​យក​ទៅ​) ។ ពួកម្ចាស់​របស់ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មាន​ចិត្ត​គិត​ដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​បង្គំ​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​មែន ។ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៣៤] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប​ទៅ​កាន់​ទី​ស្មសាន ហើយ​បាន​កាន់​យកសម្ពត់​បំសុកូល​អំពី​សរីរៈខ្មោច​ដែល​មិន​ទាន់បែក​ធ្លាយ ។ ក៏​ក្នុង​សរីរៈខ្មោច​នោះ មាន​ប្រេត​មកអាស្រ័យ​នៅ ។ គ្រា​នោះ ប្រេត​នោះ​បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​នោះ​យ៉ាង​នេះ​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន លោក​កុំយក​សាដក​របស់ខ្ញុំ​ឡើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​អើពើ​នឹង​ពាក្យ​ប្រេត​នោះ ក៏ចេះ​តែកាន់​យក​ទៅ ។ ខណៈ​នោះ សរីរៈ​នោះ​ក្រោកឡើង ហើយ​ដេញ​ជា​ប់​តាមក្រោយ​ខ្នងភិក្ខុ​នោះ ។ លំដាប់​នោះ​ឯង ភិក្ខុ​នោះ​រត់ចូល​ទៅ​ក្នុង​វិហារ​ហើយ​បិទទ្វារ ។ សរីរៈ​នោះ ក៏ដួល​ខ្ពោក​ក្នុង​ទី​នោះ​ឯង ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ តែ​ត​ទៅ ពួកភិក្ខុ​កុំ​គប្បី​កាន់យក​សម្ពត់​បំសុកូល​អំពី​សរីរៈ​ខ្មោច​ដែល​មិន​ទាន់ បែកធ្លាយ ភិក្ខុ​ណាកាន់​យក ភិក្ខុ​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។​

[១៣៥] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប កាល​គេកំពុងចែក​ចីវរដើម្បី​សង្ឃ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិតលួច ហើយ​បាន​ផ្លាស់ស្លាក​ខ្លួន លួចយក​ចីវរភិក្ខុ​ដទៃ​។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៣៦] សម័យ​នោះ​ឯង ព្រះ​អានន្ទ​ដ៏​មាន​អាយុ សំគាល់ស្បង់​របស់ភិក្ខុ​ដទៃ​ថា ជា​របស់​ខ្លួន ហើយ​ស្លៀក​ក្នុង​រោងភ្លើង ។ គ្រា​នោះ​ឯង ភិក្ខុម្ចាស់​ស្បង់​នោះ បាន​សួរ​ព្រះ​អានន្ទ​ដ៏​មាន​អាយុ​យ៉ាង​នេះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ​អានន្ទ ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​លោក​ស្លៀកស្បង់​របស់ខ្ញុំ ។ ព្រះ​អានន្ទ​និយាយ​តប​ថា អាវុសោ ខ្ញុំ​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​ខ្ញុំ ។ ពួកភិក្ខុ​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​អ្នក​កាន់​យក​ដោយ​សំគាល់​ថា ជា​របស់ខ្លួន​ទេ ។​

[១៣៧] សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ច្រើន​រូប ចុះ​ចាក​ភ្នំគិជ្ឈកូដ បាន​ឃើញ​រំពា​សត្វ​សីហ ហើយ​យកមក​ចំអិនចែក​គ្នាឆាន់ ។ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ទើបនាំ​គ្នា​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ ការ​ឆាន់​រំពា​សត្វ​សីហ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ច្រើន​រូប ចុះ​អំពី​ភ្នំគិជ្ឈកូដ ហើយ​បាន​ឃើញ​រំពា​សត្វ​ខ្លាធំ ។បេ។ ឃើញ​រំពា​សត្វ​ខ្លាដំបង ។បេ។ ឃើញ​រំពា​សត្វ​ខ្លារខិន [ប្រែ​ថា ឆ្កែព្រៃ​ក៏​បាន​] ។បេ។ ឃើញ​រំពា​សត្វ​ឆ្កែព្រៃ ហើយ​នាំគ្នាយក​មកចំអិន​បរិភោគ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ វត្ថុ​ជា​របស់​សត្វ​តិរច្ឆាន មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ។​

[១៣៨] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប កាលគេកំពុងចែក​បាយ​ដល់​សង្ឃ ខ្លួន​និយាយ​ថា លោក​ចូរ​ឲ្យ​១ចំណែក​ទៀតដើម្បី​ភិក្ខុ​ដទៃ​ថា​ដូច្នោះ​ហើយ ក៏កាន់​យកបាយ​ដោយ​ឥត​មាន​មូល ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវ​តែអាបត្តិ​បាចិត្តិយ ព្រោះ​ដឹង​ខ្លួន​ហើយ​ពោលពាក្យ​កុហក​ប៉ុណ្ណោះ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប កាលគេ​កំពុងចែក​ខាទនីយាហារ​ដល់​សង្ឃ ។បេ។ កាល​គេកំពុងចែក​នំ​ដល់​សង្ឃ ។បេ។ កាល​គេកំពុង​ចែកអំ​ពៅ​ដល់​សង្ឃ ។បេ។ កាល​គេកំពុង​ចែកផ្លែទន្លាប់​ដល់​សង្ឃ បាន​ពោល​ថា លោក​ចូរ​ឲ្យ​១ចំណែក​ដើម្បីភិក្ខុ​ឯ​ទៀត​ផង​ថា​ដូច្នោះ​ហើយ​ក៏​កាន់យក​ចំណែក​នោះ​ដោយ​ឥត​មាន​មូល ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​អាបត្តិ​បាចិត្តិយ ព្រោះ​ដឹងខ្លួន​ហើយ​ពោល​ពាក្យកុហក​ប៉ុណ្ណោះ ។​

[១៣៩] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូបចូល​ទៅ​កាន់ផ្ទះ​ដែល​គេដាំបាយ ក្នុង​វេលា​ស្រុក​អត់​បាយ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​ហើយ​បាន​លួចយក​បាយពេញ​១​បាត្រ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ចូល​ទៅ​កាន់ផ្ទះ​សម្រាប់​ចំអិនសាច់​លក់​ក្នុង​វេលា​ស្រុក​អត់​បាយ ហើយ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​លួច​យកសាច់​ដាក់ពេញ​១​បាត្រ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ចូល​ទៅ​កាន់​ផ្ទះ​ធ្វើ​នំ​ក្នុង​វេលា​ស្រុក​អត់​បាយ ហើយ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​បាន​លួច​យកនំដាក់​ពេញ​១​បាត្រ ។បេ។ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​ហើយ​លួច​យកនំក្រៀប​ដាក់ពេញ​១​បាត្រ ។បេ។ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​ហើយ​បាន​លួចយក​នំអន្សម​ដាក់ពេញ​១​បាត្រ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៤០] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប​ឃើញ​បរិក្ខារ​ក្នុង​វេលាថ្ងៃ ហើយ​ធ្វើ​និមិត្ត​ទុក​ថា អញ​នឹង​លួចយក​ក្នុង​វេលា​យប់ ។ ភិក្ខុ​នោះ​សំគាល់​របស់​នោះ​បាន​ហើយ លួច​យករបស់​នោះ​បាន​មក ។បេ។ សំគាល់​របស់​នោះ​បាន​ហើយ លួច​បាន​របស់​ដទៃ​មក​វិញ​។បេ។ សំគាល់​របស់​ដទៃ​ទេ ត្រឡប់​លួច​បាន​របស់​នោះ​មក​វិញ​។បេ។ សំគាល់​របស់​ដទៃ​លួច​បាន​របស់​ដទៃ​មក ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ឃើញ​បរិក្ខារ​ក្នុង​វេលាថ្ងៃ ហើយ​បាន​ធ្វើ​និមិត្តទុក​ថា អញ​នឹង​លួចយក​ក្នុង​វេលា​យប់ ។ ភិក្ខុ​នោះ​សំគាល់​របស់​នោះ​បាន​ហើយ ត្រឡប់​លួច​បាន​បរិក្ខារ​របស់ខ្លួន​ឯង​មក​វិញ​។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​អាបត្តិទុក្កដ ។​

[១៤១] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប​ឃើញ​ថង់យាម​នៅ​លើតាំង ហើយ​គិត​ថា កាល​អញយក​ថង់យាម​អំពី​ទី​នេះ មុខ​ជា​នឹង​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ហើយ​រំកិលយក​ថង់យាម​នោះ ព្រមទាំង​តាំង​ទៅ​ផង​។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៤២] សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ១រូប​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​ហើយ​លួចយកពូក​របស់សង្ឃ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក​ហើយ ។​

[១៤៣] សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ១រូប មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​ហើយ​លួចយកចីវរ​ដែល​ពាក់លើ​ខ្សែស្បៀង ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៤៤] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប លួចយកចីវរ​ក្នុង​វិហារ ហើយ​គិត​ថា កាលអញ​ចេញ​អំពី​វិហារ​នេះ​ទៅ អញ​នឹង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​មិន​ខាន ហើយ​ពុំ​បាន​ចេញ​អំពី​វិហារ​ឡើយ ។ ភិក្ខុទាំង​ឡាយ​ក្រាប​បង្គំ​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ មោឃ​បុរស​នោះ​គប្បី​ចេញ​ទៅ​ក្តី មិន​គប្បី​ចេញ​ទៅ​ក្តី ​គង់​តែ​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ដែរ ។​

[១៤៥] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ២រូប ជា​សំឡាញ់​នឹង​គ្នា ភិក្ខុ១រូបចូល​ទៅ​កាន់​ស្រុក​ដើម្បី​បិណ្ឌបាត ឯ​ភិក្ខុ​ទី​២ កាល​គេចែកខាទនីយាហារ​ដល់​សង្ឃ ក៏​បាន​កាន់យក​ចំណែករបស់​ភិក្ខុ​ជា​សំឡាញ់ ហើយ​បរិភោគ​ដោយ​សេចក្តី​ស្និទ្ធស្នាល​នឹង​គ្នា ។ ភិក្ខុ​សំឡាញ់​នោះ​ដឹង​ហើយ ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មាន​ចិត្ត​គិតដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​កាន់យក​ដោយ​ស្និទ្ធស្នាល​នឹង​គ្នា ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ បើកាន់​យក​ដោយ​សេចក្តី​ស្និទ្ធស្នាល​ដូច្នោះ​អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​ឡើយ ។​

[១៤៦] សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ​ច្រើន​រូប​ធ្វើ​នូវ​ចីវរកម្ម ។ កាលគេចែក​ខាទនីយាហារ​ដល់​សង្ឃ ខាទនីយាហារ​ជា​ចំណែក​របស់ភិក្ខុ​ទាំងអស់​នោះ គេក៏​បាន​នាំយក​ទៅ​ទុកដាក់​១កន្លែង​ហើយ ។ មាន​ភិក្ខុ១រូប សំគាល់​ចំណែក​របស់ភិក្ខុ​ឯ​ទៀត ថា​ជា​របស់​ខ្លួន ហើយ​ឆាន់អស់​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ម្ចាស់​របស់​ដឹង​ហើយ ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​សំគាល់​ថា​ជា​របស់ខ្លួន ។ សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ​ច្រើន​រូប​ធ្វើ​នូវ​ចីវរកម្ម ។ កាល​គេចែក​ខាទនីយាហារ​ដល់​សង្ឃ ភិក្ខុ​យក​បាត្រ​ភិក្ខុ​ឯ​ទៀត​មកទទួល​យកចំណែក​របស់ភិក្ខុ​ឯ​ទៀត ហើយ​យក​ទៅ​ទុក ។ ភិក្ខុ​ម្ចាស់​បាត្រ​សំគាល់​ថា​ជា​របស់ខ្លួន ហើយ​ឆាន់​អស់​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ដឹង​ហើយ ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុម្ចាស់​បាត្រ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​សំគាល់​ថា​ជា​របស់ខ្លួន ។​

[១៤៧] សម័យ​នោះ​ឯង ពួកចោរលួចស្វាយ បេះ​ផ្លែស្វាយ​បាន ហើយ​វេច​ជា​សំពាយ ស្ពាយ​ដើរ​ទៅ ។ ពួក​មនុស្ស​ជា​ម្ចាស់ស្វាយ​នាំគ្នាដេញ​តាមចោរ​អម្បាល​នោះ ។ ពួកចោរ​ឃើញ​ម្ចាស់​ស្វាយទាំង​ឡាយដេញ​តាម ក៏ទំលាក់​សំពាយស្វាយ​រត់ចោល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​សំគាល់​សំពាយ​ស្វាយ​នោះ ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ហើយ​ទស់ឆាន់​ទៅ ។ ពួកម្ចាស់​ស្វាយចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ​ថា លោក​ទាំងឡាយ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទើប​នាំគ្នា​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​មាន​ចិត្ត​គិតដូច​ម្តេច ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​ទាំងឡាយ​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល​ឡើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួក​ចោរលួច​ព្រីង ។បេ។ ពួក​ចោរលួច​ខ្នុរសំឡ ។បេ។ ពួកចោរ​លួចខ្នុរ​ណាំង ។បេ។ ពួកចោរ​លួចត្នោត​ទុំ ។បេ។ ពួកចោរ​លួចអំ​ពៅ ។បេ។ ពួកចោរ​លួច​ផ្លែទន្លាប់ នាំគ្នា​លួចបេះ​ផ្លែទន្លាប់​ទាំងឡាយ បាន​ហើយ​វេច​ជា​សំពាយ ស្ពាយ​ដើរ​ទៅ ។ ពួកម្ចាស់​ទន្លាប់ដេញ​តាមពួកចោរ​អម្បាល​នោះ ។ ចោរ​ទាំងឡាយ​ឃើញ​ពួកម្ចាស់​ទន្លាប់​ហើយ ទំលាក់​សំពាយ​ចោល រត់​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ឃើញ សំគាល់​នូវ​សំពាយ​នោះ ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ហើយ​នាំគ្នា​ទស់ឆាន់​ទៅ ។ ពួកជន​ជា​ម្ចាស់​នាំគ្នាចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុអម្បាល​នោះ​ថា លោក​ទាំងឡាយ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុអម្បាល​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល​ឡើយ ។​

[១៤៨] សម័យ​នោះ​ឯង ពួកចោរលួចស្វាយ បេះផ្លែស្វាយ​បាន ហើយ​វេច​ជា​សំពាយ ស្ពាយ​ដើរ​ទៅ ។ ពួកម្ចាស់​ស្វាយដេញ​តាមចោរ​ទាំងអម្បាល​នោះ ។ ចោរទាំង​ឡាយ​ឃើញ​ពួកម្ចាស់​ស្វាយ​ហើយ ទំលាក់​សំពាយ​ចោល រត់​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា ក្រែង​ម្ចាស់​ស្វាយ​គេ​ឃើញ​មុន ទើបនាំ​គ្នាឆាន់​អស់​ទៅ ។ ពួកម្ចាស់​ស្វាយនាំគ្នា​ចោទ​ប្រកាន់​ពួកភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ​ថា លោក​ទាំងឡាយ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួក​ចោរលួច​ព្រីង ។បេ។ ពួកចោរ​លួចខ្នុរសំឡ ។បេ។ ពួកចោរ​លួចផ្លែ​ខ្នុរណាំង ។បេ។ ពួកចោរ​លួចផ្លែ​ត្នោតទុំ ។បេ។ ពួកចោរ​លួចអំ​ពៅ ។បេ។ ពួកចោរ​លួចផ្លែ​ទន្លាប់ លួចបេះ​ផ្លែទន្លាប់​ទាំងឡាយ​បាន ហើយ​វេច​ជា​សំពាយ ស្ពាយ​ដើរ​ទៅ ។ ម្ចាស់​ទន្លាប់​ទាំងឡាយ​ដេញតាម​ពួកចោរ​អម្បាល​នោះ ។ ចោរ​ទាំងឡាយ​ឃើញ​ម្ចាស់ទន្លាប់​ហើយ ទំលាក់​សំពាយចោល ហើយ​រត់​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា ក្រែងម្ចាស់​ទន្លាប់ទាំង​ឡាយគេ​មក​ឃើញ​មុន ទើបនាំ​គ្នាឆាន់​អស់​ទៅ ។ ម្ចាស់​ទន្លាប់​ទាំងឡាយ​នាំគ្នាចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ​ថា លោក​ទាំងឡាយ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៤៩] សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ១រូប មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​លួចយកស្វាយ​របស់សង្ឃ ។បេ។ លួច​យកព្រីងរបស់​សង្ឃ ។បេ។ លួចយក​ផ្លែខ្នុរសំឡ​របស់សង្ឃ ។បេ។ លួច​យក​ផ្លែខ្នុរណាំង​របស់សង្ឃ ។បេ។ លួច​យកផ្លែត្នោត​ទុំរបស់​សង្ឃ ។បេ។ លួច​យកអំ​ពៅ​របស់​សង្ឃ ។បេ។ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​លួចយក​ផ្លែទន្លាប់​របស់សង្ឃ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៥០] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប​ទៅ​កាន់សួនផ្កា ហើយ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​លួចយក​ផ្កា​មាន​ដំឡៃ៥មាសក ដែល​ម្ចាស់គេ​បាន​បេះទុក ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប​ទៅ​កាន់​សួនផ្កា ហើយ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​លួច​បេះផ្កា​មាន​ដំឡៃ​៥មាសក ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៥១] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប​ទៅ​កាន់​ស្រុក​តូច​មួយ ហើយ​បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​១រូប​ថា អាវុសោ លោក​ផ្តាំខ្ញុំ​ហើយ ខ្ញុំ​នឹង​ទៅ​ប្រាប់​ត្រកូល​ជា​ឧបដ្ឋាក​របស់​លោក ។ ភិក្ខុ​នោះ​ទៅ​ហើយ បាន​ឲ្យ​ត្រកូល​នោះ​យកសម្ពត់​សាដក១​មក ហើយ​ប្រើប្រាស់​ដោយ​ខ្លួន​ឯង ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ជិតដិត​នឹង​ត្រកូល​ដឹង​ហើយ ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ តែភិក្ខុ​កុំ​គប្បី​ពោល​ថា អ្នក​ផ្តាំខ្ញុំ​ហើយ ខ្ញុំ​នឹង​ប្រាប់​ដូច្នេះ តែ​ភិក្ខុណា​ពោល ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប​ទៅ​កាន់​ស្រុក​តូច​មួយ ។ ភិក្ខុ​ឯ​ទៀត​បាន​និយាយ​ពាក្យ​នេះ​នឹង​ភិក្ខុ​នោះ​ថា អាវុសោ ខ្ញុំ​ផ្តាំ​ហើយ លោក​ប្រាប់ត្រកូល​ឧបដ្ឋាក​របស់ខ្ញុំ​ចុះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ទៅ​ហើយ ឲ្យ​ត្រកូល​ឧបដ្ឋាក​នោះ​យក​សម្ពត់សាដក​១គូមក ហើយ​ប្រើប្រាស់​សម្ពត់​សាដក១​ដោយ​ខ្លួន​ឯង រួច​ឲ្យ​សម្ពត់​សាដក១​ដល់​ភិក្ខុ​អ្នក​ជិត​ដិត​នឹង​ត្រកូល​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ដឹង​ហើយ ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិកទេ តែ​ភិក្ខុ​កុំ​គប្បី​ពោល​ថា លោក​ខ្ញុំផ្តាំ​ហើយ ប្រាប់​ចុះដូច្នេះ តែភិក្ខុ​ណា​ពោល ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប​ទៅ​កាន់​ស្រុក​តូច​មួយ ហើយ​បាន​និយាយ​ពាក្យ​នេះ​នឹង​ភិក្ខុ​ឯ​ទៀត​ថា អាវុសោ លោក​ផ្តាំ​នឹង​ខ្ញុំ​ហើយ ខ្ញុំ​នឹង​ប្រាប់​ត្រកូល​ឧបដ្ឋាក​របស់​លោក ។ ឯ​ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​បាន​និយាយ​យ៉ាង​នេះ​ថា ខ្ញុំ​បាន​ផ្តាំ​នឹង​លោក​ហើយ លោក​ប្រាប់ចុះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ទៅ​ហើយ ឲ្យ​ត្រកូល​ឧបដ្ឋាក​នោះ​យក​សប្បិ១អាឡ្ហកៈស្ករ អំ​ពៅ​១គុលៈ អង្ករ១ទោណៈ មក​ហើយ បរិភោគ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ជិតដិត​នឹង​ត្រកូល​នោះ​ដឹង​ហើយ ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ តែភិក្ខុកុំ​គប្បី​ពោល​ថា លោក​ផ្តាំ​នឹង​ខ្ញុំ​ហើយ ខ្ញុំ​នឹង​ប្រាប់ដូច្នេះ ម្យ៉ាងទៀត កុំ​គប្បី​ពោល​ថា ខ្ញុំផ្តាំ​នឹង​លោក​ហើយ លោក​ប្រាប់ចុះ តែភិក្ខុណាពោល ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។​

[១៥២] សម័យ​នោះ​ឯង បុរស​ម្នាក់​នាំយក​កែវមណី​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន ហើយ​ដើរ​ទៅ​កាន់​ផ្លូវ​ឆ្ងាយ​ជា​មួយ​នឹង​ភិក្ខុ​ឯ​ទៀត ។ លំដាប់​នោះ បុរស​នោះ​ឃើញ​ទី​គយ​ហើយ ដាក់កែវ​មណី​ក្នុង​ថង់​យាម​របស់​ភិក្ខុ​នោះ ៗ​ឥត​ដឹងឡើយ លុះ​កន្លង​ផុត​ទី​គយ​ហើយ ក៏យក​កែវមណី​ពីថង់​យាមមក​វិញ​។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​គិតដូច​ម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មិន​បាន​ដឹងសោះ​ឡើយ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​អ្នក​មិន​ដឹង ។ សម័យ​នោះ​ឯង បុរស​ម្នាក់​នាំ​យក​កែវមណី​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន ដើរ​ទៅ​កាន់​ផ្លូវ​ឆ្ងាយ​ជា​មួយ​នឹង​ភិក្ខុ​ឯ​ទៀត ។ លំដាប់​នោះ បុរស​នោះ​ឃើញ​ទី​គយ​ហើយ ក៏​ធ្វើ​អាការ​ហាក់ដូច​ជា​ឈឺ ហើយ​បាន​ប្រគល់​បង្វិចកែវ​មណីរបស់​ខ្លួន​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។ គ្រា​នោះ​ឯង បុរស​នោះ​ដើរ​រំលង​ហួស​ទី​គយ​ទៅ​ហើយ បាន​និយាយពាក្យ​នេះ​នឹង​ភិក្ខុ​នោះ​ថា បពិត្រ​លោក​ម្ចាស់ ចូរ​លោក​យក​បង្វិចរបស់​ខ្ញុំមក ខ្ញុំ​មិន​ឈឺ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​សួរ​ថា អាវុសោ ចុះ​ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​អ្នក​ធ្វើ​អាការ​យ៉ាង​នេះ ។ ទើប​បុរស​នោះ​ប្រាប់​សេចក្តី​នុ៎ះ​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​គិតដូច​ម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មិន​ដឹង​សោះឡើយ ។ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​អ្នក​មិន​ដឹង ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ដើរ​ទៅ​កាន់ផ្លូវ​ឆ្ងាយ​ជា​មួយ​នឹង​ឈ្មួញរទេះ ។ បុរស​ម្នាក់​ក៏​លួង​លោម​ភិក្ខុ​នោះ​ដោយ​អាមិស លុះ​ឃើញ​ទី​គយ​ហើយ បាន​ឲ្យ​កែវមណី​មាន​ដំឡៃ​ច្រើន ដល់​ភិក្ខុ​នោះ​ដោយ​ពាក្យ​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន សូម​លោក​ម្ចាស់​យក​កែវមណី​នេះ ឲ្យ​រំលង​ទី​គយ​ទៅ​ផង​។ ភិក្ខុ​នោះ​យក​កែវមណី​នោះ រំលង​ទី​គយ​ទៅ​ក្នុង​កាល​នោះ​ឯង ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៥៣] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ដោះ​លែង​ជ្រូក​ជា​ប់​អន្ទាក់ ដោយ​សេចក្តី​ករុណា ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​គិតដូច​ម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មាន​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​ដោយ​សេចក្តី​ករុណា (​ហើយ​ដោះ​លែង​ទៅ​) ។ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​អ្នក​មាន​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​ដោយ​សេចក្តី​ករុណា​ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ឃើញ​ជ្រូក​ជា​ប់​អន្ទាក់ ក៏​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា ក្រែង​ពួកម្ចាស់​គេ​ឃើញ​មុន ហើយ​ដោះ​លែង​ជ្រូក​នោះ​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​១រូប ដោះ​លែង​សត្វ​ម្រឹគ​ជា​ប់អន្ទាក់ ដោយ​សេចក្តី​ករុណា ។បេ។ ភិក្ខុ​ឃើញ​ម្រឹគ​ជា​ប់​អន្ទាក់ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា ក្រែង​ពួកម្ចាស់​គេ​ឃើញ​មុន ហើយ​ដោះ​លែង​ម្រឹគ​នោះ​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​ដោះ​លែង​ត្រី​ទាំងឡាយ​ដែល​ជា​ប់​លប​ដោយ​សេចក្តី​ករុណា ។បេ។ ភិក្ខុ​ឃើញ​ត្រី​ទាំងឡាយ​ជា​ប់លប មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​ថា ក្រែងពួក​ម្ចាស់គេ​ឃើញ​មុន ហើយ​ដោះ​លែង​ត្រី​នោះ​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៥៤] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប ឃើញ​ទ្រព្យ​នៅ​ក្នុង​យាន ហើយ​គិត​ថា បើអញ​យក​ចាក​ទី​នេះ មុខ​ជា​នឹង​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ទើប​ឈូស​ប្រមៀល​ឲ្យ​ធ្លាក់ចុះ ហើយ​ក៏កាន់យក​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៥៥] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប បាន​រើសយកដុំសាច់​ដែល​សត្វ​រអាតពាំ​យក​ទៅ ដោយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ប្រគល់​ឲ្យ​ពួក​ម្ចាស់សាច់ ។ ពួក​ម្ចាស់សាច់​នាំគ្នា​ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ១រូប​ឃើញ​ដុំ​សាច់​ដែល​សត្វ​រអាត​ពាំយក​ទៅ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា ក្រែង​ពួកម្ចាស់គេ​ឃើញ​មុន ហើយ​ក៏កាន់យក​ដុំសាច់​នោះ​ទៅ ។ ពួកម្ចាស់​សាច់នាំគ្នា​ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៥៦] សម័យ​នោះ​ឯង មនុស្ស​ទាំងឡាយ​ចងក្បូន ហើយ​បណ្តែត​តាមស្ទឹងអចិរវតី ។ កាល​ចំណង​ក្បូនដាច់ ឈើ​ទាំងឡាយ​ក៏អណ្តែត​ខ្ចាត់ខ្ចាយ​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​សំគាល់​ថា ជា​របស់​បំសុកូល ហើយ​នាំគ្នាស្រង់​យកឡើង ។ ពួកម្ចាស់​ក្បូននាំ​គ្នាចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុអម្បាល​នោះ​ថា លោក​ទាំងឡាយ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ។ សម័យ​នោះ​ឯង មនុស្ស​ទាំងឡាយ​ចងក្បូន ហើយ​បណ្តែតតាម​ស្ទឹងអចិរវតី ។ កាល​ចំណង​ក្បូនដាច់ ឈើ​ទាំងឡាយ​ក៏​អណ្តែត​ខ្ចាត់ខ្ចាយ​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា ក្រែងម្ចាស់​ឈើគេ​ឃើញ​មុន ហើយ​ស្រង់​យកឡើង ពួកម្ចាស់​ឈើនាំគ្នា​ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុអម្បាល​នោះ​ថា លោក​ទាំងឡាយ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​ទាំងអម្បាល​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៥៧] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​បុរស​គង្វាលគោ​ម្នាក់ ពាក់​សម្ពត់សាដក​នឹង​ដើមឈើ ហើយ​ក៏​ដើរ​ទៅ​បន្ទោឧច្ចារៈ ។ ភិក្ខុ១រូប​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ហើយ​ក៏​កាន់យក​ទៅ ។ គ្រា​នោះ បុរស​គង្វាលគោ​នោះ​ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ។​

[១៥៨] សម័យ​នោះ​ឯង កាលភិក្ខុ១រូបកំពុងឆ្លងស្ទឹង សម្ពត់សាដកក៏របូត​អំពី​ដៃ​ជាង​ជ្រលក់​ទាំងឡាយ ហើយ​ទៅ​ជា​ប់​នឹង​ជើង​ភិក្ខុ ។ ភិក្ខុ​នោះ​បាន​កាន់​យកសម្ពត់​សាដក​នោះ​ដោយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ឲ្យ​ដល់​ម្ចាស់​ទាំងឡាយ ។ ពួកម្ចាស់​សម្ពត់សាដក​ក៏នាំគ្នា​ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ។ សម័យ​នោះ​ឯង កាលភិក្ខុ​១រូបកំពុង​ឆ្លងស្ទឹង សម្ពត់​សាដករបូត​អំពី​ដៃ​នៃ​ជាង​ជ្រលក់​ទាំងឡាយ ហើយ​រសាត់​ទៅ​ជា​ប់​នឹង​ជើងភិក្ខុ ។ ភិក្ខុ​នោះ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត​គិត​ថា ក្រែង​ពួកម្ចាស់​សម្ពត់សាដក​ឃើញ​មុន ហើយ​ក៏កាន់យក​ទៅ ។ ម្ចាស់​សម្ពត់​សាដក​ទាំងឡាយ​នាំគ្នាចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៥៩] សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ១រូប​បាន​ឃើញ​ឆ្នាំងដាក់សប្បិ ហើយ​បាន​ឆាន់​បន្តិចៗម្តង ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវ​តែ​អាបត្តិទុក្កដ ។​

[១៦០] កាលណោះ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ច្រើន​រូប​បាន​និយាយបបួលគ្នា​ថា យើង​ទាំងឡាយ​នឹង​ទៅ​លួចទ្រព្យ ហើយ​នាំគ្នា​ទៅ ។ ភិក្ខុ១រូបលួចទ្រព្យ​បាន​មក ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​នោះ បាន​និយាយគ្នា​យ៉ាង​នេះ​ថា ពួក​យើង​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ លោក​ណា​លួច​បាន​មក លោក​នោះ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​នាំគ្នា​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ កាលណោះ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ច្រើន​រូប បបួល​គ្នាលួចទ្រព្យ​បាន​មក​ហើយ ក៏ចែក​គ្នា ។ កាល​ដែល​ភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ​កំពុង​ចែកគ្នា ភិក្ខុ​១រូប​ៗ បាន​ចំណែក​មិន​ពេញ​៥មាសក ។ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​បាន​និយាយ​យ៉ាង​នេះ​ថា យើង​ទាំងឡាយ​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ។ ទើបនាំ​គ្នា​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៦១] សម័យ​នោះ ភិក្ខុ១រូប កាលក្រុងសាវត្ថី​កើត​ទូរភិក្ស ​អត់​បាយ (ភិក្ខុ​នោះ​) មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​លួចយក​អង្ករ​របស់​អ្នក​ផ្សារ​ប្រមាណ​១ក្តាប់ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ ភិក្ខុ១រូប កាល​ក្រុងសាវត្ថី​កើត​ទូរភិក្ស​អត់​បាយ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​លួចយក​សណ្តែកបាយ​របស់​អ្នក​ផ្សារ​១ក្តាប់ ។បេ។ សណ្តែក​រាជមាស​១ក្តាប់ ។បេ។ ល្ងរ១ក្តាប់ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៦២] សម័យ​នោះ ពួកចោរសម្លាប់មេគោ ស៊ីសាច់​ហើយ ក៏​ទុកដាក់សាច់​ដ៏​សេសសល់​ក្នុង​ព្រៃ​អន្ធវន ទៀប​ក្រុងសាវត្ថី ហើយ​នាំគ្នា​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ហើយ​នាំ​គ្នាកាន់​យកសាច់​នោះ​បរិភោគ​ទៅ ។ ពួកចោរ​នាំគ្នាចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុអម្បាល​នោះ​ថា លោក​ទាំងឡាយ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ។ សម័យ​នោះ ពួកចោរ​សម្លាប់ជ្រូក ស៊ីសាច់ ហើយ​ទុកដាក់​សាច់​ដ៏​សេស​សល់​ក្នុង​ព្រៃ​អន្ធវន ទៀប​ក្រុងសាវត្ថី ហើយ​នាំគ្នា​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ហើយ​នាំ​គ្នា​កាន់​យក​សាច់​នោះ​មក​ឆាន់​ទៅ ។ ពួកចោរ​នាំគ្នាចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុអម្បាល​នោះ​ថា លោក​ទាំងឡាយ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​សំគាល់​ថា​ជា​របស់​បំសុកូល ។​

[១៦៣] កាលណោះ ភិក្ខុ១រូប​ទៅ​កាន់​ស្រែស្មៅ (ចម្ការ​ស្មៅ) មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​បាន​លួច​យកស្មៅ​ដែល​គេច្រូត​ទុក មាន​ដំឡៃ​៥មាសក ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៦៤] សម័យ​នោះ ភិក្ខុ១រូប​ទៅ​កាន់ស្រែស្មៅ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​លួច​ច្រូតយក​ស្មៅ​គេ​មាន​ដំឡៃ​៥មាសក ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៦៥] សម័យ​នោះ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ជា​អាគន្តុក (ភិក្ខុ​អ្នក​មកថ្មី) ញុំាងគ្នា​នឹង​គ្នា​ឲ្យ​ចែកផ្លែ​ស្វាយ​របស់សង្ឃ ហើយ​បរិភោគ​ទៅ ។ ភិក្ខុម្ចាស់​អាវាស​ទាំងឡាយ នាំគ្នាចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​ជា​អាគន្តុក​អម្បាល​នោះ​ថា លោក​ទាំងឡាយ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​អាគន្តុក​អម្បាល​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើបនាំ​គ្នា​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អ្នក​គិតដូច​ម្តេច ។ ភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​ទាំងឡាយ មាន​ចិត្ត​ប្រាថ្នា​ដើម្បី​នឹង​បរិភោគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​ប្រាថ្នាដើម្បី​នឹង​បរិភោគ​ទេ ។ សម័យ​នោះ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ជា​អាគន្តុក ញុំាងគ្នា​នឹង​គ្នា​ឲ្យ​ចែកផ្លែ​ព្រីងរបស់​សង្ឃ ។បេ។ ផ្លែខ្នុរសំឡ​របស់​សង្ឃ ។បេ។ ផ្លែខ្នុរណាំង​របស់​សង្ឃ ។បេ។ ផ្លែត្នោតទុំ​របស់​សង្ឃ ។បេ។ អំ​ពៅ​របស់​សង្ឃ ។បេ។ ផ្លែទន្លាប់​របស់សង្ឃ ហើយ​នាំគ្នា​បរិភោគ​ទៅ ។ ពួកភិក្ខុ​ដែល​ជា​ម្ចាស់​អាវាស នាំគ្នា​ចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​អាគន្តុក​អម្បាល​នោះ​ថា លោក​ទាំងឡាយ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​អាគន្តុក​អម្បាល​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​ប្រាថ្នា​ដើម្បី​នឹង​បរិភោគ​ទេ ។​

[១៦៦] សម័យ​នោះ ពួក​មនុស្ស​អ្នក​រក្សាស្វាយ នាំគ្នាប្រគេនផ្លែស្វាយ​ដល់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​សង្ស័យ​មិន​មាន​ទទួល ដោយ​គិត​ថា មនុស្ស​អម្បាល​នេះ ជា​ឥស្សរៈ​ត្រឹមតែរក្សា​ថែ​ទាំ​ប៉ុណ្ណោះ មនុស្ស​អម្បាល​នេះ មិន​ជា​ឥស្សរៈ​ដើម្បី​នឹង​ឲ្យ​បាន​ទេ ។ ទើប​នាំគ្នា​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ បើទាន​ដែល​បុគ្គល​អ្នក​រក្សា​គេ​ឲ្យ​ហើយ (ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល) មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មនុស្ស​អ្នក​រក្សា​ព្រីងទាំង​ឡាយ ។បេ។ អ្នក​រក្សា​ខ្នុរសំឡ​ទាំងឡាយ ។បេ។ អ្នក​រក្សា​ខ្នុរណាំង​ទាំងឡាយ ។បេ។ អ្នក​រក្សាផ្លែ​ត្នោតទុំ​ទាំងឡាយ ។បេ។ អ្នក​រក្សា​អំ​ពៅ​ទាំង​ឡាយ ។បេ។ អ្នក​រក្សា​ផ្លែទន្លាប់​ទាំងឡាយ បាន​ប្រគេន​ផ្លែ​ទន្លាប់​ទាំងឡាយ​ដល់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​សង្ស័យ​មិន​ហ៊ាន​ទទួល ដោយ​គិត​ថា មនុស្ស​អម្បាល​នេះ ជា​ឥស្សរៈ​ត្រឹមតែ​រក្សា​ប៉ុណ្ណោះ មនុស្ស​អម្បាល​នេះ មិន​ជា​ឥស្សរៈ​ដើម្បី​នឹង​ឲ្យ​ទេ ។ ទើប​នាំគ្នា​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ ព្រោះ​ទាន​ដែល​អ្នក​ថែ​រក្សា​ឲ្យ​នោះ​ទេ ។​

[១៦៧] សម័យ​នោះ ភិក្ខុ១រូបខ្ចីឈើរបស់សង្ឃយក​ទៅ​ឧបត្ថម្ភ (ជួសជុល) ជញ្ជាំង​វិហារ​របស់ខ្លួន ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​នាំគ្នាចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​គិតដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​តាំង​ចិត្ត​ថា​ជា​របស់​ខ្ចី ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ បើកាន់​យក​ជា​របស់ខ្ចី​ដូច្នោះ​អ្នក​មិន​មាន​អាបត្តិ​ឡើយ ។​

[១៦៨] សម័យ​នោះ ភិក្ខុ១រូប មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​បាន​លួចយកទឹក​របស់​សង្ឃ ។បេ។ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​បាន​លួច​យកដី​របស់​សង្ឃ ។បេ។ មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​បាន​លួច​យកស្មៅ​យាប្លង​របស់​សង្ឃ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ១រូប មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​លួច​ដុត​ស្មៅ​យាប្លង​របស់​សង្ឃ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវ​តែ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[១៦៩] សម័យ​នោះ ភិក្ខុ១រូប មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​លួចយក​គ្រែរបស់​សង្ឃ ។ សេចក្តី​សង្ស័យ​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ១រូប មាន​ថេយ្យ​ចិត្ត ហើយ​លួចយក​តាំងរបស់​សង្ឃ ។បេ។ ពូក​របស់​សង្ឃ ។បេ។ ខ្នើយ​របស់​សង្ឃ ។បេ។ សន្ទះទ្វារ​របស់​សង្ឃ ។បេ។ សន្ទះ​បង្អួច​របស់​សង្ឃ ។បេ។ ឈើ​បង្កង់​របស់​សង្ឃ ។ សេចក្តី​សង្ស័យ​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[១៧០] សម័យ​នោះ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​យកសេនាសនៈរបស់ឧបាសក​ម្នាក់ ដែល​គេទុក​ជា​របស់​សម្រាប់​ប្រើប្រាស់​ក្នុង​វត្ត ទៅ​ប្រើប្រាស់​ក្នុង​ទី​ដទៃ​។ គ្រា​នោះ ឧបាសក​នោះ​ពោល​ទោស តិះដៀល បន្តុះបង្អាប់​ថា លោក​ដ៏​ចម្រើន​ទាំងឡាយ​មិន​សម​នឹង​មកយក​របស់គេ​សំរាប់ទុក​ប្រើប្រាស់​ក្នុង ទី​ដទៃ​ទៅ​ប្រើប្រាស់​ក្នុង​ទី​ដទៃ​វិញ​។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ គ្រឿង​ប្រើប្រាស់​របស់គេ​ក្នុង​ទី​ដទៃ​ភិក្ខុ​មិន​គប្បី​យក​ទៅ​ប្រើប្រាស់​ក្នុង​ទី​ដទៃ​ទេ តែភិក្ខុ​ណាយក​ទៅ​ប្រើ​ប្រាស់ ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ សម័យ​នោះ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ប្រុង​នឹង​នាំយក​អាសនៈ​សំរាប់អង្គុយ​ក្នុង​រោង​ឧបោសថ តែ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ មិន​ហ៊ាន​នាំយក​ទៅ ហើយ​ក៏អង្គុយ​ផ្ទាល់លើ​ផែនដី ។ ខ្លួនក្តី ចីវរក្តី ក៏ប្រឡាក់​ទៅ​ដោយ​ធូលី ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​យក​សេចក្តី​នុ៎ះ​ក្រាប​បង្គំ​ទូល​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ តថាគត​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​អ្នក​ទាំងឡាយ​ខ្ចីរបស់​ទាំ​នោះ​ទៅ​ប្រើ​ប្រាស់​បាន ។​

[១៧១] សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុនី១រូប ជា​សិស្សរបស់ថុល្លនន្ទាភិក្ខុនី​នៅ​ក្នុង​ក្រុងចម្បា ទៅ​កាន់​ត្រកូល​ជា​ឧបដ្ឋាករបស់​ថុល្លនន្ទាភិក្ខុនី ហើយ​បង្គាប់ត្រកូល​នោះ​ថា ថុល្លនន្ទាភិក្ខុនី​ជា​ម្ចាស់ ចង់ឆាន់​បបរ​ដែល​លាយ​សណ្តែក​និង​ល្ង ហើយ​ក៏យក​ទៅ​បរិភោគ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង ។ ថុល្លនន្ទា​ភិក្ខុនី​នោះ​ដឹង​ហើយ ចោទ​ប្រកាន់​សិស្ស​នោះ​ថា នាង​ឯង​មិន​មែន​ជា​សមណី​ទេ ។ ភិក្ខុនី​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើបភិក្ខុ​នី​នោះ​នាំយក​រឿងនុ៎ះ​ទៅ​ដំណាល​ប្រាប់ភិក្ខុនី​ទាំងឡាយ ។ ពួកភិក្ខុនី​នាំយក​រឿង​នុ៎ះ​ទៅ​ប្រាប់​ដល់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ។ ពួកភិក្ខុ​នាំយករឿង​នុ៎ះ​ទៅ​ក្រាប​ទូល​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុនី​នោះ​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវ​តែអាបត្តិ​បាចិត្តិយ ព្រោះ​ដឹងខ្លួន​ហើយ​ពោល​ពាក្យកុហក ។ សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុនី១រូប​ជា​សិស្ស​ថុល្លនន្ទា​ភិក្ខុនី​នៅ​ក្នុង​ក្រុង​រាជគ្រឹះ ទៅ​កាន់​ត្រកូល​ជា​ឧបដ្ឋាក​របស់​ថុល្លនន្ទា​ភិក្ខុនី ហើយ​បង្គាប់​ត្រកូល​នោះ​ថា ថុល្លនន្ទាភិក្ខុនី​ជា​ម្ចាស់ ចង់ឆាន់​នំ​មាន​រស​ឆ្ងាញ់ក្រៃ​ពេក ហើយ​ក៏​យក​ទៅ​បរិភោគ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង ។ ថុល្លនន្ទា​ភិក្ខុនី​នោះ​ដឹង​ហើយ ចោទ​ប្រកាន់​សិស្ស​នោះ​ថា នាង​ឯង​មិន​មែន​ជា​សមណី​ទេ ។ ភិក្ខុនី​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុនី​នោះ​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​អាបត្តិ​បាចិត្តិយ ព្រោះ​ដឹង​ខ្លួន​ហើយ​ពោលពាក្យ​កុហក ។​

[១៧២] សម័យ​នោះ​ឯង ក្មេងពីរនាក់ ​គឺ​កូនប្រុស១ ក្មួយប្រុស១​របស់គហបតី​ជា​ឧបដ្ឋាក​របស់​ព្រះ​អជ្ជុកត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ ក្នុង​ក្រុង​វេសាលី ។ គ្រា​នោះ គហបតី​នោះ​បាន​និយាយ​ពាក្យ​នេះ​នឹង​ព្រះ​អជ្ជុកត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន ជំនុំ​ក្មេង​ទាំងពីរ​នាក់​នេះ ក្មេងណា​មាន​សទ្ធា​ជ្រះថ្លា ព្រះ​ករុណា​គប្បី​ប្រាប់​ឱកាស​នេះ​ដល់​ក្មេង​នោះ ។ គហបតី​នោះ​ធ្វើ​កាល​កិរិយា​ទៅ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ក្មួយ​របស់​គហបតី​នោះ​មាន​សទ្ធា​ជ្រះថ្លា ។ លំដាប់​នោះ ព្រះ​អជ្ជុកត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ បាន​ប្រាប់​ឱកាស​នោះ​ដល់​ទារក​ដែល​ជា​ក្មួយ​នោះ ។ ទារក​ដែល​ជា​ក្មួយ​នោះ ក៏​បាន​បីបាច់​រក្សា​នូវ​ទ្រព្យ និង​ចាត់ចែង​នូវ​ទាន​ដោយ​សម្បត្តិ​នោះ ។ លំដាប់​នោះ កូនរបស់​គហបតី​នោះ​បាន​និយាយ​ពាក្យ​នេះ​នឹង​ព្រះ​អានន្ទ​ដ៏​មាន​អាយុ​ថា បពិត្រ​ព្រះ​អានន្ទ​ដ៏​ចម្រើន អ្នក​ណា​ជា​អ្នក​ទទួល​មត៌ករបស់​បិតា កូន ឬ​ក្មួយ ។ ព្រះ​អានន្ទ​និយាយ​តប​ថា ម្នាល​អ្នក​ដ៏​មាន​អាយុ កូន​ទើបត្រូវ​ទទួល​ទ្រព្យមត៌ក​របស់​បិតា​បាន ។ កូនរបស់​គហបតី​នោះ បាន​និយាយត​ទៅ​ទៀត​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន លោក​ម្ចាស់​អជ្ជុកត្ថេរ​នេះ​ប្រាប់សម្បត្តិ​របស់ខ្ញុំ​ដល់​បងប្អូន​ជីដូន​មួយ របស់ខ្ញុំ​ហើយ ។ ព្រះ​អានន្ទ​ពោល​ថា ម្នាល​អ្នក​ដ៏​មាន​អាយុ អជ្ជុកត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ​នេះ មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ គ្រា​នោះ ព្រះ​អជ្ជុកត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ បាន​និយាយ​ពាក្យ​នេះ​នឹង​ព្រះ​អានន្ទ​ដ៏​មាន​អាយុ​ថា ម្នាល​អាវុសោ​អានន្ទ លោក​ចូរ​ឲ្យ​សេចក្តី​វិនិច្ឆ័យ​ដល់​ខ្ញុំចុះ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ព្រះ​ឧបាលី​ដ៏​មាន​អាយុ ជា​បក្ខ​ពួករបស់​ព្រះ​អជ្ជុកត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ ។ លំដាប់​នោះ ព្រះ​ឧបាលី​ដ៏​មាន​អាយុ បាន​និយាយ​ពាក្យ​នេះ​នឹង​ព្រះ​អានន្ទ​ដ៏​មាន​អាយុ​ថា ម្នាល​អាវុសោ​អានន្ទ ភិក្ខុណា​ដែល​ម្ចាស់​ទ្រព្យផ្តាំទុក​ថា លោក​ចូរ​ប្រាប់ឱកាស​នេះ​ដល់​អ្នក​នេះ ហើយ​ភិក្ខុ​នោះ​ទៅ​ប្រាប់​ដល់​អ្នក​នោះ ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវ​អាបត្តិអ្វី ។ ព្រះ​អានន្ទ​ឆ្លើយតប​ទៅ​វិញ​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន ភិក្ខុ​នោះ​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិអ្វី​បន្តិចទេ ដោយ​ហោច​ទៅ តែ​អាបត្តិទុក្កដ​ក៏​មិន​ត្រូវ​ដែរ ។ ព្រះ​ឧបាលី​ឆ្លើយ​ថា ម្នាល​អាវុសោ ព្រះ​អជ្ជុកត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ​នេះ ម្ចាស់ទ្រព្យ​បាន​ផ្តាំទុក​ថា លោក​ចូរ​ប្រាប់ឱកាស​នេះ​ដល់​ជន​ឈ្មោះ​នេះ ក៏​បាន​ប្រាប់​ដល់​អ្នក​នោះ​មែន ម្នាល​អាវុសោ អជ្ជុកត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។​

[១៧៣] សម័យ​នោះ​ឯង ក្នុង​ក្រុងពារាណសី ពួកចោរ​នាំគ្នា​ប្លន់ត្រកូល​ឧបដ្ឋាក​របស់​ព្រះ​បិលិន្ទវច្ឆត្ថេរ​ដ៏​មាន អាយុ ហើយ​ក៏នាំយក​កូនក្មេងពីរ​នាក់​ទៅ ។ លំដាប់​នោះ ព្រះ​បិលិន្ទវច្ឆត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ សំដែង​ឫទ្ធិ​ទៅ​នាំយក​ក្មេងទាំង​ពីរនាក់​នោះ​បាន​មក ហើយ​ទុក​ក្នុង​ប្រាសាទ ។ មនុស្ស​ទាំងឡាយ​បាន​ឃើញ​ក្មេងទាំង​ពីរនាក់​នោះ​ហើយ និយាយ​ថា នេះ​ជា​ឫទ្ធានុភាព​របស់​លោក​ម្ចាស់​បិលិន្ទវច្ឆត្ថេរ ហើយ​ក៏នាំគ្នា​ជ្រះថ្លា​នឹង​ព្រះ​បិលិន្ទវច្ឆត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ​ពេក​ណាស់​។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ នាំគ្នា​ពោល​ទោស តិះដៀល បន្តុះបង្អាប់​ថា បិលិន្ទវច្ឆត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ មិន​សមគួរ​នឹង​ទៅ​នាំយក​ក្មេង​ពីរនាក់ ដែល​ពួក​ចោរវា​នាំយក​ទៅ​ហើយ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​នាំគ្នា​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​អ្នក​មាន​ឫទ្ធិ​ទេ ព្រោះ​វិស័យ​នៃ​ឫទ្ធិ ។​

[១៧៤] សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុពីររូប​ជា​សំឡាញ់គ្នា ឈ្មោះ​បណ្ឌកៈ១ កបិលៈ១ ។ ភិក្ខុ១រូប​នៅ​ស្រុក​ក្រៅ ១រូប​នៅ​ក្នុង​ក្រុង​កោសម្ពី ។ គ្រា​ដែល​ភិក្ខុ​នោះ​ចេញ​ពី​ស្រុក​ក្រៅ ទៅ​កាន់​ក្រុងកោសម្ពី កាល​កំពុងឆ្លង​ទឹកស្ទឹង​ក្នុង​រវាង​ពាក់កណ្តាល​ផ្លូវ កន្សោម​ខ្លាញ់របូត​អំពី​ដៃ​នៃ​មនុស្ស​អ្នក​សម្លាប់​ជ្រូក​ទាំងឡាយ ទៅ​ជា​ប់​នូវ​ជើង​របស់ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​បាន​កាន់យក​ដោយ​គិត​ថា នឹង​ឲ្យ​ដល់​ជន​ទាំង​ឡាយ​ជា​ម្ចាស់​វិញ​។ ពួក​ម្ចាស់នាំ​គ្នាចោទ​ប្រកាន់​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ។ ស្រី​គង្វាល​គោ​ម្នាក់​ឃើញ​ភិក្ខុ​នោះ​ឆ្លងទឹកស្ទឹង​រួច​ហើយ បាន​និយាយ​ពាក្យ​នេះ​ថា បពិត្រ​លោក​ម្ចាស់ លោក​ចូរមក​សេពមេថុនធម្ម​នឹង​ខ្ញុំ ។ ភិក្ខុ​នោះ​គិត​ថា អញ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​តាមប្រក្រតី​ទេ ទើប​ព្រម​សេព​មេថុនធម្ម​នឹង​ស្រី​នោះ ហើយ​ទៅ​កាន់ក្រុង​កោសម្ពី ប្រាប់​សេចក្តី​នុ៎ះ​ដល់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា នែ​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ព្រោះ​អទិន្នាទាន​ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ព្រោះ​សេព​មេថុនធម្ម ។​

[១៧៥] សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ​ជា​សទ្ធិវិហារិករបស់​ព្រះ​ទឡ្ហិកត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ ក្នុង​សាគលនគរ មាន​សេចក្តី​មិន​សប្បាយ​មកបៀតបៀន ក៏​ទៅ​លួចយកឈ្នួត​របស់​អ្នក​ផ្សារ ហើយ​បាន​និយាយ​ពាក្យ​នេះ​នឹង​ព្រះ​ទឡ្ហិកត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ​យ៉ាង​នេះ​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន ខ្ញុំ​មិន​មែន​ជា​សមណៈ​ទេ ខ្ញុំ​នឹង​សឹក (ឥឡូវ​នេះ​) ។ ព្រះ​ទឡ្ហិកត្ថេរ បាន​សួរ​ថា ម្នាល​អាវុសោ អំពើដូច​ម្តេច​ដែល​អ្នក​ធ្វើ​ហើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ប្រាប់​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន ខ្ញុំលួច​យកឈ្នួត​របស់​អ្នក​ផ្សារ ។ ព្រះ​ទឡ្ហិកត្ថេរ ក៏​ឲ្យ​យក​ឈ្នួត​នោះ​មក ហើយ​កាត់ថ្លៃ ។ ឈ្នួត​នោះ​កាត់​ថ្លៃ​ទៅ ដំឡៃ​មិន​ដល់​៥មាសក ។ ព្រះ​ទឡ្ហិកត្ថេរ​ប្រាប់​ថា ម្នាល​អាវុសោ អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ដូច្នេះ​ហើយ ក៏​បាន​សំដែង​ធម្មីក​ថា ។ ឯ​ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​ត្រេកអរ​ក្រៃពេក ។​

បារាជិក ទី​២ ចប់ ។​

សិក្ខាបទ ទី​៣កែប្រែ

[១៧៦] សម័យ​នោះ ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ដ៏​មាន​ជោគ ទ្រង់​គង់​នៅ​ក្នុង​កូដាគារសាលា​ក្បែរ​ព្រៃមហាវន ទៀបក្រុងវេសាលី។ កាល​នោះ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​សំដែងអសុភក​ថា ទ្រង់​សំដែងរៀបរាប់​អំពី​អសុភ ទ្រង់​សំដែងគុណ​នៃ​ការ​ចម្រើន​អសុភកម្មដ្ឋាន ទ្រង់​សំដែង​គុណ​នៃ​អសុភសមាបត្តិ​ក្នុង​អសុភកម្មដ្ឋាន​ជា​ញឹក​ញយ ដោយ​បរិយាយ​ដ៏​ច្រើន ។ លំដាប់​នោះ​ឯង ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​ត្រាស់​នឹង​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ដោយ​ព្រះ​ពុទ្ធដីកា​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ តថាគត​ចង់​គេច​ចាក​អារម្មណ៍ សម្ងំ​នៅ​អស់កាលកន្លះខែ (​ក្នុង​កម្មដ្ឋាន) កុំ​ឲ្យ​អ្នក​ណា​មួយ​ចូល​ទៅ​រក​តថាគត​ឡើយ វៀរ​លែង​តែភិក្ខុ​មួយ​រូប​ជា​អ្នក​នាំ​បិណ្ឌបាត​ទៅ​ឲ្យ​តថាគត ។ ទើបពួកភិក្ខុទាំង​នោះ ទទួល​ព្រះ​ពុទ្ធដីការបស់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ថា ឯ​វំភន្តេ (​យ៉ាង​ហ្នឹង​ព្រះ​អង្គ​) តាំងពីកាល​នោះ​មក មិន​មាន​អ្នក​ណា​មួយ​ចូល​ទៅ​គាល់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគឡើយ វៀរ​លែង​តែភិក្ខុ​មួយ​រូប​ជា​អ្នក​នាំបិណ្ឌបាត​ទៅ​ថ្វាយ​ព្រះ​អង្គ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​គិតគ្នា​ថា ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​សំដែងអសុភក​ថា ទ្រង់​សំដែងរៀបរាប់​អំពី​អសុភ ទ្រង់​សំដែងគុណ​នៃ​ការ​ចម្រើន​អសុភកម្មដ្ឋាន ទ្រង់​សំដែងគុណ​នៃ​អសុភសមាបត្តិ ក្នុង​អសុភកម្មដ្ឋាន​ជា​ញឹកញយ ។ ដោយ​បរិយា​មិន​តែ​មួយ លុះគិតដូច្នេះ​ហើយ ក៏នាំគ្នាប្រកប​សេចក្តី​ព្យាយាម​ក្នុង​ការ​ចម្រើន​អសុភកម្មដ្ឋាន​ជា ច្រើន​បែប​ច្រើន​វិធី ។ ពួកភិក្ខុទាំង​នោះ​កើត​សេចក្តី​ទុក្ខ នឿយ​ណាយ ខ្ពើមឆ្អើម​នឹង​រាងកាយរបស់ខ្លួន​ឯង មាន​គួរនា​ដូច​ជា​ស្រីក្រមុំ ឬ​ប្រុសកំឡោះ ជា​អ្នក​មាន​កិរិយាស្អិតស្អាង​ជា​ប្រក្រតី លុះ​បាន​ងូតទឹក កក់ក្បាល​ហើយ រមែង​ជា​ទុក្ខនឿយណាយ ខ្ពើមឆ្អើមសាកអសុភពស់ សាកអសុភឆ្កែ ឬ​សាកអសុភ​មនុស្ស​ដែល​គេព្យួរ​នឹង​ក យ៉ាង​ណាមិញ ពួកភិក្ខុទាំង​នោះ ក៏​ជា​ទុក្ខ​នឿយ​ណាយ ខ្ពើមឆ្អើម​នឹង​កាយរបស់ខ្លួន យ៉ាង​នោះ​ឯង ទើប​ផ្តាច់​ជីវិត​ខ្លួន​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​ខ្លះ ផ្តាច់​ជីវិត​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មកខ្លះ ភិក្ខុខ្លះចូល​ទៅ​រកសមណកុត្តក ឈ្មោះ​មិគលណ្ឌិក ហើយ​ពោល​យ៉ាង​នេះ​ថា នែ​អ្នក​ដ៏​មាន​អាយុ យើង​សូមអង្វរ​អ្នក ៗចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ពួក​យើង​ចុះ បាត្រ​និង​ចីវរទាំង​នេះ នឹង​បាន​ជា​របស់​អ្នក ។ គ្រា​នោះ​ឯង សមណកុត្តកឈ្មោះមិគលណ្ឌិកទទួលស៊ីឈ្នួលយក​បាត្រ និង​ចីវរ​ហើយ ទើប​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ជា​ច្រើន​រូប ហើយ​កាន់​ដាវ​ប្រឡាក់​ឈាម​ដើរ​ទៅ​កាន់​ស្ទឹងឈ្មោះវគ្គុមុទា កាល​ដែល​សមណកុត្តកឈ្មោះមិគលណ្ឌិកកំពុងលាងដាវប្រឡាក់ឈាម​នោះ (គាត់) ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ក្តៅក្រហាយ​ស្តាយ​ក្រោយ​ក្នុង​កាល​នោះ ដោយ​គិត​ឃើញ​ថា ការ​នេះ​មិន​មែន​ជា​លាភរបស់អញទេ​តើ នឹង​ចាត់​ថា​ជា​លាភរបស់អញ​មិន​បាន​ឡើយ ជាតិ​ជា​មនុស្ស​អញ​បាន​ដោយ​ក្រ​ណាស់​ជាតិ​ជា​មនុស្ស​ឈ្មោះ​ថា អញ​បាន​ដោយ​ងាយ​មិន​មែន​ឡើយ អញ​បាន​បាប​ច្រើន​ណាស់​ព្រោះ​អញ​បាន​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ពួកភិក្ខុ​អ្នក​មាន​សីល មាន​ធម៌​ល្អ ។ លំដាប់​នោះ ទេវតា ជា​ពួករបស់មារ ដើរមកលើទឹក​មិន​មាន​បែកធ្លាយ បាន​និយាយពាក្យ​នេះ​នឹង​សមណកុត្តកឈ្មោះមិគលណ្ឌិក​ថា ល្អ​ហើយ​ៗ​អ្នក​សប្បុរស ការ​នេះ​ជា​លាភ​របស់​អ្នក​ហើយ អ្នក​សប្បុរស ជាតិ​ជា​មនុស្ស​អ្នក​ក៏​បាន​ដោយ​ប្រពៃ​ហើយ អ្នក​សប្បុរស អ្នក​បាន​ប្រទះបុណ្យ​ច្រើន​ហើយ អ្នក​សប្បុរស ព្រោះ​អ្នក​បាន​ញុំាង​ជន​ទាំងឡាយ​ដែល​មិន​ទាន់ឆ្លងសង្សារវដ្ត​ឲ្យ​ឆ្លងផុត ទៅ​បាន ។ គ្រា​នោះ​ឯង សមណកុត្តកឈ្មោះមិគលណ្ឌិក ក៏នឹកអរ​ថា ឮ​ថា (ការ​នេះ​) ជា​លាភរបស់អញ ឮ​គេ​ថា ជាតិ​មនុស្ស អញ​បាន​ដោយ​ល្អ​ហើយ ឮ​គេ​ថា អញ​បាន​ប្រទះបុណ្យ​ជា​ច្រើន ឮ​គេ​ថា អញ​បាន​ញុំាងជន​ទាំងឡាយ​ដែល​មិន​ទាន់ឆ្លង (សង្សារវដ្ត) ឲ្យ​ឆ្លង​ផុត​ទៅ​បាន លុះគិតដូច្នេះ​ហើយ ក៏កាន់ដាវមុតដើរ​ចេញ​ពីវិហារចូល​ទៅ​កាន់វិហារ ចេញ​ពីបរិវេណចូល​ទៅ​កាន់បរិវេណ ហើយ​ពោល​យ៉ាង​នេះ​ថា លោក​ណា​មិន​ទាន់​ឆ្លង (សង្សារវដ្ត) ខ្ញុំ​នឹង​ឲ្យ​លោក​ណាឆ្លងសង្សារវដ្ត​បាន ។ បណ្តាភិក្ខុទាំង​នោះ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ណា​ដែល​មិន​ទាន់ប្រាស​ចាក​រាគៈ សេចក្តី​ខ្លាច សេចក្តី​ញាប់ញ័រ និង​សេចក្តី​ព្រឺរោម ក៏​មាន​ដល់​ភិក្ខុទាំង​នោះ​ជា​ប្រាកដ​ក្នុង​សម័យ​នោះ ។ ចំណែកភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ណា ដែល​ប្រាស​ចាក​រាគៈ​ហើយ សេចក្តី​ខ្លាច សេចក្តី​ញាប់ញ័រ និង​សេចក្តី​ព្រឺរោម ក៏​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុទាំង​នោះ​ក្នុង​សម័យ​នោះ​ឡើយ ។ គ្រា​នោះ សមណកុត្តកឈ្មោះមិគលណ្ឌិក ក៏​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃ១រូបក៏​មាន ក្នុង​១ថ្ងៃ ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុពីររូបក៏​មាន ១ថ្ងៃ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុបីរូបក៏​មាន ១ថ្ងៃ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុបួនរូបក៏​មាន ១ថ្ងៃ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុប្រាំរូបក៏​មាន ។បេ។ ១ថ្ងៃ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​ដប់រូបក៏​មាន ១ថ្ងៃ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុម្ភៃរូបក៏​មាន ១ថ្ងៃ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុសាម​សិបរូបក៏​មាន ១ថ្ងៃ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុសែសិបរូបក៏​មាន ១ថ្ងៃ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​ហាសិបរូប​ក៏​មាន ១ថ្ងៃ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុហុកសិបរូបក៏​មាន ។​

[១៧៧] គ្រា​នោះ​ឯង ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​ចេញ​ចាក​ទី​សម្ងំ​ក្នុង​ព្រះ​កម្មដ្ឋាន​ដោយ​កន្លង​កន្លះខែ​នោះ​ទៅ ទើប​ទ្រង់​ត្រាស់​នឹង​ព្រះ​អានន្ទ​ដ៏​មាន​អាយុ ដោយ​ព្រះ​ពុទ្ធដីកា​ថា ដូចម្តេច​ហ្ន៎ អានន្ទ បាន​ជា​ភិក្ខុសង្ឃហាក់​ដូច​ជា​ស្តួច​ស្តើង​ទៅ ។ ទើប​ព្រះ​អានន្ទត្ថេរ ក្រាប​បង្គំទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​អង្គ​ដ៏​ចម្រើន ពិត​ដូច​ព្រះ​ពុទ្ធដីកា​ណាស់​ព្រោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​សំដែង​អសុភក​ថា ដោយ​បរិយាយ​ជា​ច្រើន ទ្រង់​សរសើររៀប​រាប់​អំពី​អសុភ ទ្រង់​សរសើរ​គុណ​អសុភភាវនា ទ្រង់​សរសើរគុណ​នៃ​អសុភ​សមាបត្តិ ក្នុង​អសុភកម្មដ្ឋាន​ជា​ញឹកញយ បពិត្រ​ព្រះ​អង្គ​ដ៏​ចម្រើន ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ ក៏គិត​គ្នា​ថា ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​សំដែង​អសុភក​ថា ដោយ​បរិយាយ​ដ៏​ច្រើន ទ្រង់​សរសើរ​រៀប​រាប់​អំពី​អសុភ​ក​ថា ទ្រង់​សរសើរគុណ​អសុភភាវនា ទ្រង់​សរសើរគុណ​នៃ​ការ​ប្រកប​ដោយ​អសុភកម្មដ្ឋាន​ជា​ញឹក​ញយ ហើយ (នាំគ្នា) ប្រកប​សេចក្តី​ព្យាយាម​ក្នុង​អសុភភាវនា ជា​ច្រើន​វិធី​ណាស់​។ ទើប​ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ ជា​ទុក្ខនឿយ​ណាយ ខ្ពើមឆ្អើម​នឹង​កាយ​របស់ខ្លួន ប្រៀបដូច​ជា​ស្រីក្រមុំ ឬ​បុរស​ក្មេង​កំឡោះ មាន​ជាតិ​ជា​អ្នក​ស្អិតស្អាង លុះងូតទឹក កក់ក្បាល​ហើយ រមែង​ជា​ទុក្ខនឿយ​ណាយ ខ្ពើម​ឆ្អើម​សាកអសុភពស់​ក្តី សាកអសុភឆ្កែ​ក្តី សាកអសុភ​មនុស្ស​ក្តី ដែល​ចង​ភ្ជាប់​នឹង​ក មាន​ឧបមា​យ៉ាង​ណា​មិញ ភិក្ខុ​ទាំងអម្បាល​នោះ កាល​ជា​ទុក្ខនឿយ​ណាយ ខ្ពើមឆ្អើម​នឹង​កាយ​របស់ខ្លួន ក៏​មាន​ឧបមេយ្យ​យ៉ាង​នោះ ទើប​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ខ្លួន​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​ក៏​មាន ខ្លះផ្លាស់​គ្នា​ឲ្យ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​ក៏​មាន រូបខ្លះ​បាន​ចូល​ទៅ​រកសមណកុត្តក​ឈ្មោះ​មិគលណ្ឌិក ហើយ​ពោល​យ៉ាង​នេះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ ពួក​យើង​សូមអង្វរ​អ្នក អ្នក​ចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ពួក​យើង​ចុះ បាត្រ និង​ចីវរ​នេះ​នឹង​បាន​ជា​របស់​អ្នក បពិត្រ​ព្រះ​អង្គ​ដ៏​ចម្រើន គ្រា​នោះ​ឯង សមណកុត្តក​ឈ្មោះមិគលណ្ឌិក លុះ​បាន​ទទួលស៊ីឈ្នួល​យក​បាត្រ និង​ចីវរ​ហើយ ទើប​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មួយ​ថ្ងៃ​ក៏​មាន ។បេ។ មួយ​ថ្ងៃ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​ហុកសិប​រូប​ក៏​មាន បពិត្រ​ព្រះ​អង្គ​ដ៏​ចម្រើន ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​សូមអង្វរ ភិក្ខុសង្ឃ​នេះ​គប្បី​ស្ថិត​ស្ថេរ​នៅ​បាន​ដោយ​ហេតុ​ណា សូម​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​សំដែង​ហេតុ​នោះ​ដទៃ​ទៀត ។ ទើប​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​អានន្ទ បើ​ដូច្នោះ​ភិក្ខុ​ទាំង​អម្បាល​មាណ​ដែល​អាស្រ័យ​នៅ​ក្នុង​ក្រុងវេសាលី អ្នក​ចូរ​ឲ្យ​ភិក្ខុ​អម្បាល​នោះ​ទាំងអស់ប្រជុំ​គ្នា​ក្នុង​ឧបដ្ឋាន​សាលាចុះ ។ ព្រះ​អានន្ទ​ដ៏​មាន​អាយុ ទទួល​ព្រះ​ពុទ្ធដីកា​របស់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ថា ព្រះ​ករុណា​ព្រះ​អង្គ ដូច្នេះ​ហើយ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​ប្រមាណ​ប៉ុន្មាន​ដែល​អាស្រ័យ​នៅ​ក្នុង​ក្រុងវេសាលី ព្រះ​អានន្ទ​ក៏បង្គាប់​ភិក្ខុអម្បាល​នោះ​ទាំង​អស់​ឲ្យ​ប្រជុំគ្នា​ក្នុង ឧបដ្ឋានសាលា ទើប​ចូល​ទៅ​គាល់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ហើយ​បាន​ក្រាប​បង្គំទូល​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ដូច្នេះ​ថា បពិត្រ​ព្រះ​អង្គ​ដ៏​ចម្រើន ភិក្ខុ​សង្ឃប្រជុំគ្នា​ព្រម​ហើយ ព្រះ​ករុណា​ម្ចាស់ សូម​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​សំគាល់​កាល​ដ៏​សម​គួរ​ក្នុង​កាល​ឥឡូវ​នេះ ។​

[១៧៨] គ្រា​នោះ​ឯង ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​យាងចូល​ទៅ​កាន់​ឧបដ្ឋានសាលា លុះចូល​ទៅ​ដល់​ហើយ ទ្រង់​ប្រ​ថា​ប់លើ​អាសនៈ​ដែល​គេ​តាក់តែង​ថ្វាយ ។ លុះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​គង់​ប្រ​ថា​ប់​ស្រេច​ហើយ ទើបត្រាស់​នឹង​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ដោយ​ព្រះ​ពុទ្ធដីកា​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អានា​បាន​ស្សតិ​សមាធិ​នេះ​ឯង ដែល​បុគ្គល​ចម្រើន​ហើយ ធ្វើ​ឲ្យ​ច្រើន​ជា​ប្រក្រតី​ហើយ ជា​ធម៌​ល្អិត​ផង​ជា​ធម៌​ឧត្តម​ផង​ជា​ធម៌​មិន​ច្រឡូក​ច្រឡំ ​គឺ​ជា​ធម៌​ដោយ​ឡែក​ផង​ជា​គ្រឿង​នៅ នាំមក​នូវ​សេចក្តី​សុខ​ផង​តែងញុំាង​អកុសល​ធម៌​ទាំងឡាយ​ដ៏​លាមក ដែល​កើត​ឡើង​ៗ​ឲ្យ​សាប​សូន្យ​ទៅ​ផង​ឲ្យ​ស្ងប់​រម្ងាប់​ទៅ​ផង​ដោយ​ទំនង​ដ៏​សមគួរ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ប្រៀប​ដូចកំទេច​ធូលី​ដែល​ខ្យល់បក់​កួចឡើង​ក្នុង​ខែ​ដែល​ជា​ចុងគិម្ហន្ត​រដូវ ​គឺ​ខែ​អាសាឡ្ហ មហា​អកាលមេឃ (ភ្លៀង​ធំបង្អុរចុះ​ខុស​កាល​វេលា) តែងញុំាង​កំទេចធូលី​នោះ​ឲ្យ​អន្តរធាន ឲ្យ​ស្ងប់​ទៅ​បាន ដោយ​ទំនង​ដ៏​សមគួរ មាន​ឧបមា​យ៉ាង​ណាមិញ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អានា​បាន​ស្សតិ​សមាធិ ដែល​បុគ្គល​បាន​អប់រំ ធ្វើ​ឲ្យ​ច្រើន​ជា​ប្រក្រតី​ហើយ ជា​ធម៌ល្អិត​ផង​ជា​ធម៌​ឧត្តម​ផង​ជា​ធម៌​មិន​ច្រឡូកច្រឡំ ​គឺ​ជា​ធម៌​ដោយ​ឡែក​ផង​ជា​គ្រឿង​នៅ នាំមក​នូវ​សេចក្តី​សុខ​ផង​តែង​ញុំាង​អកុសល​ធម៌​ទាំងឡាយ​ដ៏​លាមក ដែល​កើត​ឡើងៗ ឲ្យ​សាបសូន្យ​ទៅ ឲ្យ​ស្ងប់​រំងាប់​ទៅ​ដោយ​ទំនង​ដ៏​សមគួរ ក៏​មាន​ឧបមេយ្យ​ដូច្នោះ​ឯង ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ អានា​បាន​ស្សតិ​សមាធិ​ដែល​បុគ្គល​ចម្រើន​ហើយ តើ​ដូចម្តេច ដែល​បុគ្គល​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្រើន​ជា​ប្រក្រតី​ហើយ ជា​ធម៌​ល្អិត​ផង​ជា​ធម៌ឧត្តម​ផង​ជា​ធម៌​មិន​ច្រឡូក​ច្រឡំ ​គឺ​ជា​ធម៌​ដោយ​ឡែក​ផង​ជា​គ្រឿង​នៅ នាំមក​នូវ​សេចក្តី​សុខ​ផង​តែងញុំាង​អកុសល​ធម៌​ទាំងឡាយ​ដ៏​លាមក ដែល​កើត​ឡើងៗ ឲ្យ​សាប​សូន្យ​ទៅ ឲ្យ​ស្ងប់​រំងាប់​ទៅ​ដោយ​ទំនង​ដ៏​សម​គួរ តើ​ដូចម្តេច ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុ​ក្នុង​សាសនា​នេះ ទៅ​កាន់​ព្រៃក្តី ទៅ​កាន់​ទី​ជិត​នៃ​ដើមឈើក្តី ទៅ​កាន់​ផ្ទះ​ដ៏​ស្ងាត់​ក្តី អង្គុយ​ពែនភ្នែន តាំង​កាយ​ឲ្យ​ត្រង់ ដំកល់​សតិ​ឲ្យ​មាន​មុខ​ឆ្ពោះ​ទៅ​រកកម្មដ្ឋាន ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សតិ ដក​ដង្ហើម​ចេញ មាន​សតិ​ដកដង្ហើម​ចូល កាលដក​ដង្ហើម​ចេញ​វែង ក៏ដឹង​ច្បាស់​ថា អញដក​ដង្ហើម​ចេញ​វែង ឬ​កាល​ដកដង្ហើម​ចូលវែង ក៏ដឹង​ច្បាស់​ថា អញដក​ដង្ហើមចូល​វែង កាលដក​ដង្ហើម​ចេញ​ខ្លី ក៏ដឹង​ច្បាស់​ថា អញដក​ដង្ហើម​ចេញ​ខ្លី ឬ​កាល​ដកដង្ហើម​ចូលខ្លី ក៏ដឹង​ច្បាស់​ថា អញ​ដកដង្ហើម​ចូលខ្លី (ភិក្ខុ) សិក្សា​ថា អញ​នឹង​កំណត់ដឹង​ច្បាស់​នូវ​កងខ្យល់​ទាំងពួង សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​កំណត់​ដឹង​ច្បាស់​នូវ​កង​ខ្យល់​ទាំងពួង សឹម​ដកដង្ហើម​ចូល សិក្សា​ថា អញ​រម្ងាប់កាយ​សង្ខារ (​គឺ​ខ្យល់​អស្សាស​បស្សាស) សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​រម្ងាប់​កាយសង្ខារ សឹម​ដកដង្ហើម​ចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​កំណត់​ដឹងច្បាស់​នូវ​បីតិ (​គឺ​សេចក្តី​ឆ្អែតកាយ​ឆ្អែត​ចិត្ត​) សឹម​ដក​ដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​កំណត់​ដឹងច្បាស់​នូវ​បីតិ សឹមដក​ដង្ហើមចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​កំណត់ដឹង​ច្បាស់​នូវ​សុខ (​គឺ​សុខកាយ សុខ​ចិត្ត​) សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​កំណត់​ដឹងច្បាស់​នូវ​សុខ សឹម​ដកដង្ហើម​ចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​កំណត់​ដឹងច្បាស់​នូវ​ចិត្ត​សង្ខារ (​គឺ​វេទនា និង​សញ្ញា) សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​កំណត់​ដឹងច្បាស់​នូវ​ចិត្ត​សង្ខារ សឹម​ដកដង្ហើម​ចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​រម្ងាប់​ចិត្ត​សង្ខារ សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​រំងាប់​ចិត្ត​សង្ខារ សឹម​ដកដង្ហើម​ចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​កំណត់​ដឹងច្បាស់​នូវ​ចិត្ត សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​កំណត់​ដឹង​ច្បាស់​នូវ​ចិត្ត សឹម​ដកដង្ហើម​ចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ធ្វើ​ចិត្ត​ឲ្យ​រីករាយ សឹម​ដក​ដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ធ្វើ​ចិត្ត​ឲ្យ​រីករាយ សឹម​ដកដង្ហើម​ចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​តាំង​ចិត្ត​ខ្ជាប់ សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​តាំង​ចិត្ត​ខ្ជាប់ សឹម​ដកដង្ហើម​ចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ដោះ​ចិត្ត​ឲ្យ​ផុត​ស្រឡះ សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ដោះ​ចិត្ត​ឲ្យ​ផុត​ស្រឡះ សឹម​ដកដង្ហើម​ចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ពិចារណា​ដោយ​សភាព​ជា​របស់​មិន​ទៀង សឹម​ដក​ដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ពិចារណា​ដោយ​សភាព​ជា​របស់​មិន​ទៀង សឹមដកដង្ហើម​ចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ពិចារណា​ដោយ​សភាព​ឥត​រាគៈ សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ពិចារណា​ដោយ​សភាព​ឥត​រាគៈ សឹមដកដង្ហើមចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ពិចារណា​ដោយ​សភាពរលត់​ទៅ សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ពិចារណា​ដោយ​សភាពរលត់​ទៅ សឹមដកដង្ហើមចូល សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ពិចារណា​រឿយៗ ដោយ​កិរិយាលះបង់​នូវ​សេចក្តី​ប្រកាន់ សឹម​ដកដង្ហើម​ចេញ សិក្សា​ថា អញ​នឹង​ពិចារណារឿយៗ ដោយ​កិរិយាលះបង់​នូវ​សេចក្តី​ប្រកាន់ សឹមដកដង្ហើមចូល ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អានា​បាន​ស្សតិសមាធិ ដែល​បុគ្គល​បាន​ចម្រើន​ហើយ​យ៉ាង​នេះ ដែល​បុគ្គល​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្រើន​ហើយ​យ៉ាង​នេះ ជា​ធម៌​ល្អិត​ផង​ជា​ធម៌​ឧត្តម​ផង​ជា​ធម៌​មិន​ច្រឡូកច្រឡំ ​គឺ​ជា​ធម៌​ដោយ​ឡែក​ផង​ជា​គ្រឿង​នៅ នាំមក​នូវ​សេចក្តី​សុខ​ផង​តែង​ញុំាង​អកុសល​ធម៌​ទាំងឡាយ​ដ៏​លាមក​ដែល​កើត​ឡើងៗ ឲ្យ​សាបសូន្យ​ទៅ ឲ្យ​ស្ងប់​ទៅ ដោយ​ទំនង​ដ៏​សមគួរ ។​

[១៧៩] ព្រោះ​និទាន​នេះ ដំណើរ​នេះ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​ឲ្យ​ប្រជុំភិក្ខុសង្ឃ ហើយ​ទ្រង់​សាកសួរ​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ក្នុង​គ្រា​នោះ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ បាន​ឮ​ថា ពួកភិក្ខុ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ខ្លួន​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​ខ្លះ ផ្លាស់គ្នា​ឲ្យ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ទៅ​វិញ​ទៅ​មកខ្លះ ភិក្ខុ​ខ្លះ​ចូល​ទៅ​រក​សមណកុត្តក ឈ្មោះ​មិគលណ្ឌិក ហើយ​និយាយ​យ៉ាង​នេះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ ពួក​យើង​សូមអង្វរ​អ្នក ៗចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ពួក​យើង​ចុះ បាត្រ និង​ចីវរ​ទាំង​នេះ​នឹង​បាន​ជា​របស់​អ្នក (​យ៉ាង​នេះ​) ពិត​មែន​ឬ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ក្រាប​ទូល​ថា សូម​ទ្រង់​ព្រះ​មេត្តា​ប្រោស ពិត​មែន ។ ព្រះ​ពុទ្ធ​ដ៏​ទ្រង់​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​តិះដៀល​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អំពើ​ដែល​អ្នក​ទាំងឡាយ​បាន​ធ្វើ​ហើយ​នេះ មិន​សម មិន​ទំនង មិន​គួរ មិន​មែន​ជា​កិច្ច​របស់​សមណៈ មិន​គប្បី​សោះ មិន​គួរ​ធ្វើ​សោះ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ហេតុ​ដូចម្តេច បាន​ជា​ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ខ្លួន​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​ខ្លះ ផ្លាស់​គ្នា​ឲ្យ​ផ្តាច់​ជីវិត​ទៅ​វិញ​ទៅ​មកខ្លះ ភិក្ខុខ្លះ​ចូល​ទៅ​រកសមណកុត្តក ឈ្មោះ​មិគលណ្ឌិក ហើយ​ពោល​យ៉ាង​នេះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ ពួក​យើង​សូម​អង្វរ​អ្នក ៗចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ពួក​យើង​ចុះ បាត្រ និង​ចីវរ​នេះ​នឹង​បាន​ជា​របស់​អ្នក ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អំពើ​នេះ​មិន​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​ដើម្បី​សេចក្តី​ជ្រះថ្លា​ដល់​ជន​ទាំងឡាយ ដែល​មិន​ទាន់​ជ្រះថ្លា ។បេ។ ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​គប្បី​សំដែង​សិក្ខាបទ​នេះ​យ៉ាង​នេះ​ថា ភិក្ខុ​ណា​មួយ​ក្លែង​ផ្តាច់​បង់​រាង​កាយ​របស់​មនុស្ស​ឲ្យ​ឃ្លាត​ចាក​ជីវិត​ក្តី ទោះបី​ស្វែងរក​គ្រឿង​សស្ត្រាវុធ (​ឲ្យ​គេ​សម្លាប់) រាងកាយ​មនុស្ស​នោះ​ក្តី ភិក្ខុ​នេះ​ឯង​ហៅ​ថា ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក រកសំវាស​គ្មាន ។ សិក្ខាបទ​នេះ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​បញ្ញត្ត​ហើយ ដល់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​យ៉ាង​នេះ ។​

[១៨០] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ឧបាសក​ម្នាក់​មាន​ជម្ងឺ ។ ប្រពន្ធរបស់​ឧបាសក​នោះ មាន​រូប​ល្អ​ស្រស់បស់​មុខគួរ​ឲ្យ​គយ​គន់​ជា​ទី​នាំ​មក​នូវ​សេចក្តី​ជ្រះថ្លា ។ ពួក​ឆព្វគ្គិយភិក្ខុ​មាន​ចិត្ត​ប្រតិព័ទ្ធ​ចំពោះ​ស្រី​នោះ ។ គ្រា​នោះ​សេចក្តី​បរិវិតក្ក​នេះ​បាន​មាន​ដល់​ពួកឆព្វគ្គិយភិក្ខុ​ដូច្នេះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំង​ឡាយ បើ​ឧបាសក​នោះ​នឹង​រស់​នៅ ពួក​យើង​មុខ​ជា​នឹង​មិន​បាន​ស្រី​នោះ​ទេ ម្នាល​អាវុសោ​ទាំង​ឡាយ បើ​ដូច្នោះ​យើង (នាំគ្នា) ពណ៌នា​គុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់​ដល់​ឧបាសក​នោះ ។ គ្រា​នោះ​ឯង ពួក​ឆព្វគ្គិយភិក្ខុ​នាំគ្នាចូល​ទៅ​កាន់​ទី​ដែល​ឧបាសក​នោះ​នៅ លុះចូល​ទៅ​ដល់​ហើយ ក៏និយាយ​ពាក្យ​នេះ​នឹង​ឧបាសក​នោះ​ថា ម្នាល​ឧបាសក អ្នក​ឯង​បាន​ធ្វើ​អំពើ​ល្អ​មក​ហើយ បាន​ធ្វើ​កុសលមក​ហើយ បាន​ធ្វើ​កម្ម​ជា​គ្រឿង​ការពារភ័យ​រួចអស់​ហើយ អ្នក​ឯង​មិន​ដែល​ធ្វើ​បាប មិន​ដែល​ធ្វើ​អំពើ​លាមក មិន​ដែល​ធ្វើ​អំពើអាក្រក់ អំពើ​ល្អ​អ្នក​បាន​ធ្វើ​ហើយ បាប​អ្នក​មិន​ធ្លាប់​ធ្វើ​ឡើយ អ្នក​ឯង​មាន​ប្រយោជន៍​អ្វី​ដោយ​ជីវិត​អាក្រក់​លាមក​នេះ អ្នក​ស្លាប់​ទៅ​ប្រសើរ​ជាង​រស់​នៅ អ្នក​ធ្វើ​កាលកិរិយា រំលាង​ខន្ធ​ស្លាប់​ចាក​មនុស្ស​លោក​នេះ ទៅ​កាន់​បរ​លោក នឹង​កើត​ក្នុង​មនុស្ស​សុគតិ ឬ​ស្ថាន​សួគ៌ អ្នក​នឹង​បាន​ឆ្អែត​ស្កប់​ស្កល់ (​នឹង​បាន​ឲ្យ​ស្រីអប្សរ​ទាំងឡាយ​) បម្រើ​ដោយ​កាមគុណ​ទាំង៥ ​ដ៏​ជា​ទិព្វ​ក្នុង​ស្ថាន​សួគ៌​នោះ ។ គ្រា​នោះ​ឯង ឧបាសក​នោះ​គិត​ថា លោក​ម្ចាស់​ទាំងឡាយ​និយាយ (​នេះ​) ពិត​ណាស់​ដ្បិត​ខ្លួន​អញ​ជា​មនុស្ស​បាន​ធ្វើ​អំពើ​ល្អ​មក​ហើយ បាន​ធ្វើ​កុសល​មក​ហើយ បាន​ធ្វើ​វិធីការពារ​ភ័យ (​ក្នុង​អបាយភូមិ) ហើយ បាប អញ​មិន​ដែល​ធ្វើ​ឡើយ អំពើ​អាក្រក់ ក៏អញ​មិន​ដែល​ធ្វើ មិន​ធ្លាប់​ធ្វើ​អំពើ​អាក្រក់​សោះ អំពើ​ប្រពៃ អញ​បាន​ធ្វើ​ហើយ បាប អញ​មិន​ធ្លាប់​ធ្វើ​ឡើយ អញ​មាន​ប្រយោជន៍​អ្វី​ដោយ​ជីវិត​អាក្រក់​លាមក​នេះ អញ​ស្លាប់​ទៅ​ប្រសើរ​ជាង​រស់​នៅ អញ​ធ្វើ​កាលកិរិយា រំលាង​ខន្ធស្លាប់​ចាក​មនុស្ស​លោក​នេះ ទៅ​កាន់​បរ​លោក នឹង​កើត​ក្នុង​មនុស្ស​សុគតិ ឬ​ស្ថាន​សួគ៌ អញ​មុខ​ជា​នឹង​បាន​ឆ្អែតស្កប់​ស្កល់ (​ឲ្យ​ស្រី​ទេពអប្សរ​ទាំងឡាយ​) បម្រើ​ដោយ​កាមគុណ​ទាំង៥ ដែល​ជា​ទិព្វ​ក្នុង​ស្ថាន​សួគ៌​នោះ ។ ឧបាសក​នោះ​បរិភោគ​ភោជន​ទាំងឡាយ​ដែល​មិន​សប្បាយ (​គឺ​អាហារ​ដែល​ស្លែង​នាំ​ឲ្យ​កើត​រោគ) ទំពាស៊ី​តែខាទនីយ (​គ្រឿង​ទំពា) ដែល​មិន​សប្បាយ​ផង​ជញ្ជាប់​ជញ្ជក់​តែវត្ថុ​សម្រាប់​ជញ្ជាប់ជញ្ជក់​ដែល​មិន​សប្បាយ​ផង​ផឹកទឹក​ដែល​មិន​សប្បាយ​ផង​។ កាលឧបាសក​នោះ​បរិភោគ​ភោជន​ដែល​មិន​សប្បាយ​តែម្យ៉ាង​ផង​កាលទំពា​ស៊ីខាទនីយ​វត្ថុ​ដែល​មិន​សប្បាយ​ផង​កាល​ជញ្ជាប់ជញ្ជក់​វត្ថុសម្រាប់​ជញ្ជាប់ជញ្ជក់​មិន​សប្បាយ​ផង​ផឹកទឹក​ដែល​មិន​សប្បាយ​ផង​អាពាធ​ដ៏​ក្លៀវក្លា​ក៏​កើត​ឡើង ។ ឧបាសក​នោះ​ក៏​ធ្វើ​កាល​កិរិយាស្លាប់​ទៅ​ដោយ​អាពាធ​នោះ​ឯង ។ ទើប​ប្រពន្ធ​របស់​ឧបាសក​នោះ​ពោល​ទោស តិះដៀល បន្តុះបង្អាប់​ថា ពួក​សមណៈ​ទាំង​នេះ ជា​សក្យបុត្រ ជា​បុគ្គល​ឥត​ខ្មាស ជា​មនុស្ស​ទ្រុស្តសីល មាន​ប្រក្រតី​ពោលពាក្យ​មុសា ពួកសមណៈ​ទាំង​នេះ​នឹង​ប្តេជ្ញាខ្លួន​ថា​ជា​អ្នក​ប្រព្រឹត្តធម៌ ជា​អ្នក​ប្រព្រឹត្ត​រៀបរយ ជា​អ្នក​ប្រព្រឹត្ត​ព្រហ្មចរិយធម៌ ជា​អ្នក​ពោល​ពាក្យ​សត្យ ជា​អ្នក​មាន​សីល ជា​អ្នក​មាន​កល្យាណធម៌ ដូច​ម្តេច​បាន ភាព​សមណៈរ​បស់ភិក្ខុ​ទាំង​នេះ​គ្មាន​ទេ ព្រហ្មចរិយធម៌​របស់ភិក្ខុ​ទាំង​នេះ​ក៏​គ្មាន​ទេ សាមញ្ញ​គុណរបស់​សមណៈទាំង​នេះ​វិនាស​អស់​ហើយ ព្រហ្មញ្ញគុណ​របស់សមណៈ​ទាំង​នេះ​វិនាសអស់​ហើយ សាមញ្ញគុណ​របស់សមណៈ​ទាំង​នេះ​នឹង​មាន​មក​ពីណា ព្រហ្មញ្ញគុណ​របស់សមណៈ​ទាំង​នេះ​នឹង​មាន​មកពីណា សមណៈ​ទាំង​នេះ​បា្រស​ចាក​សាមញ្ញគុណ​ហើយ សមណៈ​ទាំង​នេះ​ប្រាស​ចាក​ព្រហ្មញ្ញ​គុណ​ហើយ (​ព្រោះ​) សមណៈ​ទាំង​នេះ​បាន​ពណ៌នា​គុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់​ដល់​ស្វាមីរបស់​អញ ស្វាមីរបស់​អញ ​គឺ​សមណៈ​ទាំង​នេះ​សម្លាប់​ហើយ ។ ទាំងពួក​មនុស្ស​ឯ​ទៀតក៏​ពោលទោស តិះដៀល បន្តុះបង្អាប់​ថា សមណៈ​ពួក​នេះ ជា​សក្យបុត្រ ជា​មនុស្ស​ឥត​ខ្មាស ជា​មនុស្ស​ទ្រុស្តសីល ពោល​តែពាក្យ​មុសា ពួក​សមណៈ​ទាំង​នេះ​ប្តេជ្ញាខ្លួន​ថា​ជា​អ្នក​ប្រព្រឹត្តធម៌ ប្រព្រឹត្ត​រៀបសា ប្រព្រឹត្ត​ព្រហ្មចរិយធម៌ ពោល​ពាក្យសច្ច មាន​សីល មាន​កល្យាណធម៌ ដូចម្តេច​បាន (​ព្រោះ​) សាមញ្ញគុណ​របស់សមណៈ​ទាំង​នេះ​គ្មាន​ទេ ព្រហ្មញ្ញគុណ​របស់សមណៈ​ទាំង​នេះ​ក៏​គ្មាន​ទេ សាមញ្ញគុណ​របស់សមណៈ​ទាំង​នេះ​វិនាស​អស់​ហើយ ព្រហ្មញ្ញគុណ​របស់សមណៈ​ទាំង​នេះ​វិនាសអស់​ហើយ សាមញ្ញគុណ​របស់សមណៈ​ទាំង​នេះ​នឹង​មាន​មក​ពីណា ព្រហ្មញ្ញគុណ​របស់សមណៈ​ទាំង​នេះ​នឹង​មាន​មក​ពីណា ពួកសមណៈ​ទាំង​នេះ​បា្រស​ចាក​សាមញ្ញគុណ​ហើយ ពួក​សមណៈ​ទាំង​នេះ​ប្រាស​ចាក​ព្រហ្មញ្ញ​គុណ​ហើយ (​ព្រោះ​) សមណៈ​ទាំង​នេះ​បាន​ពណ៌នា​គុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់​ដល់​ឧបាសក ឧបាសក​ដែល​ស្លាប់ ពី​ព្រោះ​តែសមណៈ​ទាំង​នេះ ។ ភិក្ខុទាំង​ឡាយ​បាន​ឮ​មនុស្ស​ពួក​នោះ​កំពុង​ពោល​ទោស តិះដៀល បន្តុះបង្អាប់ ។ ពួកភិក្ខុ​ណា​ជា​អ្នក​មាន​សេចក្តី​ប្រាថ្នាតិច ។បេ។ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ ក៏ពោល​ទោស តិះដៀល បន្តុះ​បង្អាប់​ថា ហេតុ​ម្តេច​បាន​ជា​ពួក​ឆព្វគ្គិយភិក្ខុ​ទៅ​ពណ៌នា​គុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់​ដល់ ឧបាសក (​ដូច្នោះ​) ។ គ្រា​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ បាន​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។បេ។ ព្រះ​បរម​សាស្តា​ត្រាស់​សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ឮ​ថា អ្នក​ទាំង​ឡាយ​ពណ៌នា​គុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់​ដល់​ឧបាសក មែន​ឬ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ពិត​មែន ។ ព្រះ​ពុទ្ធ​ដ៏​មាន​ជោគ ទ្រង់​តិះដៀល​ថា ម្នាល​មោឃ​បុរស​ទាំងឡាយ (អំពើ​ដែល​អ្នក​ទាំងអស់គ្នា​ធ្វើ​ហើយ​នុ៎ះ) មិន​សមគួរ មិន​ត្រូវ​ទំនង មិន​ត្រូវបែប មិន​មែន​ជា​របស់​សមណៈ មិន​គប្បី មិន​គួរ​ធ្វើ​សោះ ម្នាល​មោឃ​បុរស​ទាំងឡាយ ហេតុ​ម្តេច បាន​ជា​អ្នក​ទាំងឡាយ ទៅ​ពណ៌នា​គុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់​ដល់​ឧបាសក (​ដូច្នោះ​) ម្នាល​មោឃ​បុរស​ទាំងឡាយ អំពើ​នេះ​មិន​នាំ​ឲ្យ​ជ្រះថ្លា​ដល់​ជន​ទាំងឡាយ​ដែល​មិន​ទាន់​ជ្រះថ្លាទេ ។បេ។ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អ្នក​ទាំង​ឡាយ​គប្បី​សំដែង​សិក្ខាបទ​នេះ យ៉ាង​នេះ​ថា ភិក្ខុណា​មួយ​ក្លែង​ផ្តាច់​បង់​រាងកាយ​របស់​មនុស្ស ឲ្យ​ឃ្លាត​ចាក​ជីវិត​ក្តី ទោះបី​ស្វែងរក​គ្រឿង​សស្ត្រាវុធ (​ឲ្យ​គេ​សម្លាប់) រាងកាយ​មនុស្ស​នោះ​ក្តី ពណ៌នា​គុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់ក្តី ឬ​និយាយ​ណែនាំដើម្បី​សេចក្តី​ស្លាប់​ថា នែ​បុរស​ដ៏​ចម្រើន អ្នក​មាន​ប្រយោជន៍អ្វី​ដោយ​ជីវិត​អាក្រក់លាមក​នេះ អ្នក​ស្លាប់​ទៅ​ប្រសើរ​ជាង​រស់​នៅ (ភិក្ខុ) មាន​ចិត្ត​គិត​ដូច្នេះ មាន​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ចិត្ត​ដូច្នេះ គប្បី​ពណ៌នា​គុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់ ឬ​គប្បី​ណែនាំដើម្បី​សេចក្តី​ស្លាប់​ដោយ​អនេក​បរិយាយ ភិក្ខុ​នេះ​ក្តី ហៅ​ថា​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក មិន​មាន​សំវាសឡើយ ។​

[១៨១] ត្រង់ពាក្យ​ថា ភិក្ខុណា​មួយ (​ក្នុង​បេយ្យាលទាំងពីរ មាន​សេចក្តី​អធិប្បាយ​ដូច​ក្នុង​បារាជិកកណ្ឌ​ទី​១) ។ ត្រង់បទ​ថា ក្លែង (​នោះ​) ​គឺ​ដឹង​ជា​ក់​ច្បាស់​ហើយ ក្លែង​សម្លាប់ ។ ដែល​ហៅ​ថា រាងកាយ​នៃ​មនុស្ស (​នោះ​) ​គឺ​បឋម​ចិត្ត​ណា​ដែល​កើត​ឡើង​ហើយ បឋមវិញ្ញាណ​ណា​ដែល​កើត​ឡើង​ប្រាកដ​ហើយ ក្នុង​ផ្ទៃ​នៃ​មាតា ដរាប​ដល់​ពេលស្លាប់ ក្នុង​រវាង​កាលប៉ុណ្ណេះ នេះ​ឯង​ហៅ​ថា រាងកាយ​របស់​មនុស្ស ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា ផ្តាច់​បង់​ចាក​ជីវិត​​គឺ​ចូល​ទៅ​ផ្តាច់​បង់ ញុំាង​ឥន្ទ្រិយ ​គឺ​ជីវិត​ឲ្យ​រលត់​ទៅ ​គឺ​ថា​ញុំាង​សន្តតិ (ខ្សែត​នៃ​ចិត្ត​) ឲ្យ​កំរើក ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា ទោះបី​ស្វែងរក​គ្រឿង​សាស្ត្រាវុធ (​ឲ្យ​គេសម្លាប់) រាង​កាយ​មនុស្ស​នោះ​ក្តី សេចក្តី​ថា ​គឺ​គប្បី​ស្វែងរក​ដាវក្តី លំពែង​ក្តី ច្បូកក្តី ឈើស្រួចក្តី អន្លូងក្តី ថ្មក្តី កាំបិតក្តី ថ្នាំពិសក្តី ខ្សែក្តី ។​

[១៨២] ត្រង់ពាក្យ​ថា ពណ៌នាគុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់ក្តី សេចក្តី​ថា សំដែង​ទោស​ក្នុង​កិរិយា​រស់​នៅ ពោល​សរសើរគុណ​ក្នុង​ការស្លាប់ ។​

[១៨៣] ត្រង់ពាក្យ​ថា និយាយណែនាំដើម្បី​សេចក្តី​ស្លាប់ក្តី សេចក្តី​ថា និយាយ​ណែនាំ​ថា អ្នក​ចូរ​នាំ​គ្រឿង​សស្ត្រាមកក្តី ថា​អ្នក​ចូរ​ស៊ីថ្នាំពិសក្តី ថា​អ្នក​ចូរ​ចងរិត​ដោយ​ខ្សែ ហើយ​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ​ក្តី (​យ៉ាង​នេះ​ហៅ​ថា និយាយ​ណែនាំដើម្បី​សេចក្តី​ស្លាប់) ។​

[១៨៤] ត្រង់ពាក្យ​ថា នែ​បុរស​ដ៏​ចម្រើន (​នេះ​) ជា​ឈ្មោះ​នៃ​ពាក្យអាលបន (ពាក្យ​សម្រាប់​ហៅ​រក) ថា ម្នាល​បុរស​ដ៏​ចម្រើន ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា អ្នក​មាន​ប្រយោជន៍​អ្វី​ដោយ​ជីវិត​អាក្រក់លាមក​នេះ អ្នក​ស្លាប់​ទៅ​ប្រសើរ​ជាង​កិរិយា​រស់​នៅ មាន​អធិប្បាយ​ថា ​ជីវិត​របស់ពួក​មនុស្ស​កំសត់ បើ​ធៀប​ផ្ទឹម​នឹង​ជីវិត​របស់​ពួក​មនុស្ស​ស្តុកស្តម្ភ (ក៏​ឃើញ​ថា​) ជា​ជីវិត​លាមក ​ជីវិត​របស់ពួក​មនុស្ស​ឥត​ទ្រព្យ បើ​ធៀប​ផ្ទឹម​នឹង​ជីវិត​របស់​ពួក​មនុស្ស​មាន​ទ្រព្យ (ក៏​ឃើញ​ថា​) ជា​ជីវិត​លាមក ​ជីវិត​របស់​មនុស្ស​ទាំងឡាយ បើ​ធៀបផ្ទឹម​គ្នា​នឹង​ជីវិត​របស់​ទេវតា​ទាំងឡាយ (ក៏​ឃើញ​ថា​) ជា​ជីវិត​លាមក (​យ៉ាង​នេះ​) ហៅ​ថា ​ជីវិត​លាមក ។ ​ជីវិត​របស់​មនុស្ស​ដាច់ដៃ ដាច់ជើង ដាច់ទាំង​ដៃទាំង​ជើង មនុស្ស​ដាច់ត្រចៀក មនុស្ស​ដាច់​ច្រមុះ មនុស្ស​ដាច់​ទាំងត្រចៀក ទាំង​ច្រមុះ (ទាំង​នេះ​) ហៅ​ថា ​ជីវិត​អាក្រក់ ។ អ្នក​មាន​ប្រយោជន៍​អ្វី​នឹង​ជីវិត​ដ៏​លាមក​នេះ នឹង​ជីវិត​ដ៏​អាក្រក់​នេះ អ្នក​ស្លាប់​ទៅ​ប្រសើរ​ជាង​រស់​នៅ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា មាន​ចិត្ត​គិត​ដូច្នេះ សេចក្តី​ថា ធម្ម​ជា​ត​ណា​ជា​ចិត្ត ធម្ម​ជា​ត​នោះ​ជា​មនោ ធម្ម​ជា​ត​ណា​ជា​មនោ ធម្ម​ជា​ត​នោះ​គឺ​ចិត្ត ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា មាន​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ចិត្ត​ដូច្នេះ សេចក្តី​ថា មាន​សេចក្តី​សំគាល់​ក្នុង​សេចក្តី​ស្លាប់ មាន​ចេតនាចង់​ឲ្យ​ស្លាប់ មាន​សេចក្តី​ប៉ុនប៉ង​ចង់​ឲ្យ​ស្លាប់ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា ដោយ​អនេក​បរិយាយ ​គឺ​ដោយ​អាការ​ទាំងឡាយ​ខ្ពស់​និង​ទាប (​ដោយ​ឧបាយ​ច្រើន​យ៉ាង​) ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា ពណ៌នា​គុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់ក្តី អធិប្បាយ​ថា ភិក្ខុ​សំដែង​ទោស​ក្នុង​ការ​រស់​នៅ ពោល​សរសើរគុណ​ក្នុង​ការ​ស្លាប់​ទៅ​ដូច្នេះ​ថា អ្នក​ស្លាប់​អំពី​លោក​នេះ ​គឺ​អ្នក​រំលាង​ខន្ធស្លាប់​ទៅ​កាន់​បរ​លោក នឹង​កើត​ក្នុង​មនុស្ស​សុគតិ ឬ​ស្ថានសួគ៌ អ្នក​នឹង​បាន​ឆ្អែតស្កប់​ស្កល់ (​ឲ្យ​ស្រី​ទេពអប្សរ​ទាំង​ឡាយ) បម្រើ​ដោយ​កាមគុណ​ទាំង៥​ដ៏​ជា​ទិព្វ​ក្នុង​ស្ថានសួគ៌​នោះ ។​

[១៨៥] ត្រង់ពាក្យ​ថា ឬ​និយាយណែនាំដើម្បី​សេចក្តី​ស្លាប់ សេចក្តី​ថា (និយាយ​ដឹកនាំ) ថា អ្នក​ចូរនាំ​គ្រឿង​សស្ត្រាមក​ក្តី អ្នក​ចូរស៊ីថ្នាំពិសក្តី អ្នក​ចូរចងរឹត​ដោយ​ខ្សែ ហើយ​ធ្វើ​កាលកិរិយា​ទៅ​ក្តី អ្នក​ចូរលោតទម្លាក់​ទៅ​ក្នុង​បឹងក្តី អណ្តូងក្តី ជ្រោះក្តី ។​

[១៨៦] ត្រង់ពាក្យ​ថា ភិក្ខុ​នេះ​ក្តី មាន​សេចក្តី​អធិប្បាយដូចខាងដើម (ត្រង់​បារាជិក​កណ្ឌ​ទី​១) ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក អធិប្បាយ​ថា ថ្មក្រាស់​បែក​ជា​ពីរចំណែក ជា​វត្ថុ​ភ្ជាប់គ្នា​មិន​បាន​ទៀត​យ៉ាង​ណាមិញ ភិក្ខុក្លែង​ផ្តាច់​បង់រាងកាយ​របស់​មនុស្ស​ឲ្យ​ចាក​ជីវិត​មិន​មែន​ជា​សមណៈ មិន​មែន​ជា​សក្យបុត្រ មាន​ឧបមេយ្យ​ដូច្នោះ​ឯង ព្រោះ​ហេតុ​នោះ ទើប​ហៅ​ថា ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា រកសំវាស​គ្មាន សេចក្តី​ថា កម្ម​ជា​មួយ​គ្នា ឧទ្ទេស​ជា​មួយ​គ្នា សិក្ខា​ស្មើគ្នា នេះ​ហៅ​ថា មាន​សំវាស ភិក្ខុ​នោះ​គ្មាន​សំវាស​ដូច្នោះ​ទេ ព្រោះ​ហេតុ​នោះ ទើប​ហៅ​ថា រកសំវាស​គ្មាន ។​

[១៨៧] ភិក្ខុស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ទី​ជិត (តាំង​ចិត្ត​នឹង​សម្លាប់​មនុស្ស​) ដោយ​ខ្លួន​ឯង ដោយ​ប្រើបម្រើ ដោយ​ប្រើបម្រើ តៗគ្នា ដោយ​បម្រើ​ទៅ​ធ្វើ​ការ​ខុសសង្កេត ដោយ​បម្រើ​ទៅ​ហើយ ត្រឡប់​មក​វិញ​ភិក្ខុ​នៅ​ក្នុង​ទី​មិន​កំបាំង សំគាល់​ថា​កំបាំង នៅ​ក្នុង​ទី​កំបាំង សំគាល់​ថា​មិន​កំបាំង នៅ​ក្នុង​ទី​មិន​កំបាំង សំគាល់​ថា​មិន​កំបាំង នៅ​ក្នុង​ទី​កំបាំង សំគាល់​ថា​កំបាំង ភិក្ខុ​ពណ៌នា (​សេចក្តី​ស្លាប់) ដោយ​កាយ ពណ៌នា​ដោយ​វាចា ពណ៌នា​ដោយ​កាយ និង​វាចា ពណ៌នា​ដោយ​ប្រើ​បម្រើ ពណ៌នា​ដោយ​ចារិក​អក្សរ ជីក​រណ្តៅ ធ្វើ​បង្អែក បង្កប់​ចម្រូង ឲ្យ​ភេសជ្ជៈ សម្លាប់​ដោយ​រូប សម្លាប់​ដោយ​សម្លេង សម្លាប់​ដោយ​ក្លិន សម្លាប់​ដោយ​រស សម្លាប់​ដោយ​សម្ផស្ស សម្លាប់​ដោយ​ធម៌ បង្គាប់​ឲ្យ​ស្លាប់ ប្រៀន​ប្រដៅ​ដើម្បី​ឲ្យ​ស្លាប់ ធ្វើ​សង្កេត​កម្ម ធ្វើ​និមិត្តកម្ម ។​

[១៨៨] ត្រង់ពាក្យ​ថា ដោយ​ខ្លួន​ឯង ​គឺ​ភិក្ខុសម្លាប់ (គេ) ខ្លួន​ឯង ដោយ​កាយក្តី ដោយ​អាវុធ​ដែល​ជា​ប់​នឹង​កាយក្តី ដោយ​គ្រឿង​ប្រយោល​ក្តី ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា ឋិត​នៅ​ក្នុង​ទី​ជិត សេចក្តី​ថា ឋិត​នៅ (​ក្នុង​ទី​ជិត) ក៏បង្គាប់​ថា អ្នក​ចូរ​ចាក់​យ៉ាង​នេះ អ្នក​ចូរ​ប្រហារ​យ៉ាង​នេះ អ្នក​ចូរសម្លាប់​យ៉ាង​នេះ ។​

[១៨៩] ភិក្ខុបង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​មនុស្ស​ឈ្មោះ​នេះ ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ​ចំណាំ​មនុស្ស​នោះ​បាន ហើយ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​មនុស្ស​នោះ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងពីររូប ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​មនុស្ស​ឈ្មោះ​នេះ​ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួលបង្គាប់​ចំណាំ​មនុស្ស​បាន (ប៉ុន្តែ) ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​មនុស្ស​ដទៃ​វិញ​ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​ឡើយ ភិក្ខុ​អ្នក​សម្លាប់ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​មនុស្ស​ឈ្មោះ​នេះ​ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​ចំណាំ​មនុស្ស​ដទៃ​វិញ​(ប៉ុន្តែ) ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​មនុស្ស​នោះ (​គឺ​មនុស្ស​ដែល​អ្នក​ប្រើ ប្រាប់​ឲ្យ​សម្លាប់​នោះ​) ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងពីររូប ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​មនុស្ស​ឈ្មោះ​នេះ ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួលបង្គាប់​ចំណាំ​មនុស្ស​ដទៃ​វិញ​(លុះ​វេលា) ទៅ​ផ្តាច់​បង់ ៗ​ជីវិត​មនុស្ស​ដទៃ​នោះ (បើ​ធ្វើ​ខុសបង្គាប់​ដូច្នេះ) ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​ឡើយ ភិក្ខុ​អ្នក​សម្លាប់​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១៩០] ភិក្ខុបង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ប្រាប់​ភិក្ខុឈ្មោះ​នេះ ឲ្យ​ភិក្ខុ​ឈ្មោះ​នេះ​ប្រាប់​ដល់​ភិក្ខុឈ្មោះ​នេះ​ថា ភិក្ខុឈ្មោះ​នេះ​ចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​ឈ្មោះ​នេះ​ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួលបង្គាប់​នោះ​ទៅ​ប្រាប់​អ្នក​ឯ​ទៀត​វិញ​(ដូច្នេះ) ក៏ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដដែរ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​សម្លាប់ទទួល​បង្គាប់ ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើដើម​ត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ លុះ​ភិក្ខុ​អ្នក​សម្លាប់​បាន​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ​សម្រេច ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​គ្រប់ទាំង​បួនរូប ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់​ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ទៅ​ប្រាប់​ភិក្ខុឈ្មោះ​នេះ ឲ្យ​ភិក្ខុ​ឈ្មោះ​នេះ​ទៅ​ប្រាប់ភិក្ខុឈ្មោះ​នេះ​ថា ភិក្ខុ​ឈ្មោះ​នេះ ចូរ​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​ឈ្មោះ​នេះ ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ ទៅ​បង្គាប់​ភិក្ខុ​ឯ​ទៀត​វិញ​(​ធ្វើ​ខុស​បង្គាប់​ដូច្នេះ) ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​សម្លាប់​ទទួល​បង្គាប់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​សម្លាប់​នោះ បាន​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ​សម្រេច ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​ដើម​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​តែភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់ និង​ភិក្ខុ​អ្នក​សម្លាប់ ។​

[១៩១] ភិក្ខុបង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គលឈ្មោះ​នេះ ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ ទៅ​ហើយ ត្រឡប់​មកប្រាប់​វិញ​ថា ខ្ញុំ​មិន​អាច​នឹង​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​បង្គាប់​ទៀត​ថា លោក​អាច​វេលាណា លោក​ចូរ​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​គេ​វេលា​នោះ​ចុះ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ លុះភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់​នោះ បាន​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ​សម្រេច ក៏ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងពីររូប ។​

[១៩២] ភិក្ខុបង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គលឈ្មោះ​នេះ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​នោះ លុះបង្គាប់​ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​នោះ​ហើយ ក៏ស្រាប់​តែ​កើត​សេចក្តី​ក្តៅក្រហាយ (ស្តាយ​ក្រោយ) តែ​នឹង​បាន​ប្រាប់​ឲ្យ​ដឹង​ថា លោក​កុំ​ទៅ​សម្លាប់​ដូច្នេះ​ក៏ទេ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​បង្គាប់ លុះ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ​ស្រេច ក៏ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទាំង​ពីររូប ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់​ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​ឈ្មោះ​នេះ ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (តែ) ភិក្ខុ​នោះ លុះ​បង្គាប់​រួច​ហើយ ក៏ស្រាប់​តែ​កើត​សេចក្តី​ក្តៅក្រហាយ (ស្តាយ​ក្រោយ) ទើប​ប្រាប់​វិញ​ថា លោក​កុំ​ទៅ​សម្លាប់​ឡើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​អាង​ថា លោក​បង្គាប់​ខ្ញុំ​ហើយ ក៏​ទៅ​ផ្តាច់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ​ទៅ (​យ៉ាង​នេះ​) ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើ​ដើម​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​តែ​អ្នក​សម្លាប់ ។ ភិក្ខុ​បង្គាប់ភិក្ខុ​ផង​គ្នា​ថា លោក​ចូរ​ទៅ​ផ្តាច់​ជីវិត​បុគ្គល​ឈ្មោះ​នេះ ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ លុះ​ភិក្ខុ​នោះ បង្គាប់​ហើយ ក៏​កើត​សេចក្តី​ក្តៅក្រហាយ (ស្តាយ​ក្រោយ) ទើប​ប្រាប់​វិញ​ថា លោក​កុំ​ទៅ​សម្លាប់​ឡើយ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​សម្លាប់​នោះ​ទទួល​ថា សាធុ ហើយ​ឈប់​វិញ​(ដូច្នេះ) មិន​ត្រូវអាបត្តិ​ទាំងពីររូប ។​

[១៩៣] ភិក្ខុសំគាល់​ទី​ដែល​មិន​ស្ងាត់​ថា​ទី​ស្ងាត់ ទើបពោល​ថា ឱ បុគ្គល​ឈ្មោះ​នេះ អញ​ត្រូវតែ​សម្លាប់ ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុសំគាល់​ទី​ដែល​ស្ងាត់​ថា​ទី​មិន​ស្ងាត់ ទើប​ពោល​ថា ឱ បុគ្គល​ឈ្មោះ​នេះ សូម​ឲ្យ​វិនាស​ទៅ​ចុះ ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុសំគាល់​ទី​ដែល​មិន​ស្ងាត់​ថា​ទី​មិន​ស្ងាត់ ទើប​ពោល​ថា ឱ បុគ្គល​ឈ្មោះ​នេះ សូម​វិនាស​ទៅ​ចុះ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​សំគាល់​ទី​ដែល​ស្ងាត់​ថា​ស្ងាត់ ទើប​ពោល​ថា ឱ បុគ្គល​ឈ្មោះ​នេះ សូម​ឲ្យ​វិនាស​ទៅ​ចុះ ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[១៩៤] ដែល​ហៅ​ថា ពណ៌នា​ដោយ​កាយ (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុ​ធ្វើ​វិការ​ដោយ​កាយ​ដូច្នេះ បុគ្គល​ណា ស្លាប់​ទៅ​យ៉ាង​នេះ បុគ្គល​នោះ​នឹង​បាន​ទ្រព្យ ឬ​នឹង​បាន​យសស័ក្តិ ឬ​នឹង​ទៅ​កាន់​ស្ថានសួគ៌ (ភិក្ខុ​ធ្វើ​យ៉ាង​នេះ​) ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ​មនុស្ស​ស្តាប់​សេចក្តី​ពណ៌នា​នោះ​ហើយ​) ញុំាង​ទុក្ខវេទនា​ឲ្យ​កើត​ឡើង​ដោយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ស្លាប់​ដោយ​កិរិយា​ពោល​ពណ៌នា​នោះ ដូច្នេះ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) មនុស្ស​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ដែល​ហៅ​ថា ពោល​ពណ៌នា​ដោយ​វាចា (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុ​ពោល​ដោយ​វាចា​ថា បុគ្គល​ណាស្លាប់​យ៉ាង​នេះ បុគ្គល​នោះ​នឹង​បាន​ទ្រព្យ ឬ​បាន​យសស័ក្តិ ឬ​ទៅ​កាន់ស្ថាន​សួគ៌ ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ​មនុស្ស​ស្តាប់​សេចក្តី​ពណ៌នា​នោះ​ហើយ​) ញុំាង​ទុក្ខវេទនា​ឲ្យ​កើត​ឡើង​ដោយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ស្លាប់​ដោយ​កិរិយា​ពោល​ពណ៌នា​នោះ ដូច្នេះ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ​បុគ្គល​នោះ​) ស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ដែល​ហៅ​ថា ពោល​ពណ៌នា​ដោយ​កាយ និង​វាចា (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុ​ធ្វើ​វិការ​ដោយ​កាយ​ផង​ពោល​ដោយ​វាចា​ផង​ដូច្នេះ​ថា បុគ្គល​ណាស្លាប់​ទៅ​យ៉ាង​នេះ បុគ្គល​នោះ​នឹង​បាន​ទ្រព្យ ឬ​បាន​យសស័ក្តិ ឬ​ទៅ​កាន់ស្ថាន​សួគ៌ ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ​មនុស្ស​ស្តាប់​សេចក្តី​ពណ៌នា​នោះ​ហើយ​) ញុំាង​ទុក្ខវេទនា​ឲ្យ​កើត​ឡើង​ដោយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ស្លាប់​ដោយ​កិរិយា​ពោល​ពណ៌នា​នោះ ដូច្នេះ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ បើ​បុគ្គល​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១៩៥] ដែល​ហៅ​ថា ពោលពណ៌នា​ដោយ​ប្រើបម្រើ (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុប្រាប់ដំណឹង​ដល់​បម្រើ​ថា បុគ្គលណា​ស្លាប់​យ៉ាង​នេះ បុគ្គល​នោះ​នឹង​បាន​ទ្រព្យ ឬ​បាន​យសស័ក្តិ ឬ​ពុំ​នោះ​ទៅ​កាន់​ស្ថានសួគ៌ ដូច្នេះ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ) បុគ្គល​នោះ​បាន​ស្តាប់ដំណឹង​របស់បម្រើ ហើយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ស្លាប់ ហើយ​ក៏ញុំាង​ទុក្ខវេទនា​ឲ្យ​កើត​ឡើងភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) បុគ្គល​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ដែល​ហៅ​ថា ពណ៌នា​ដោយ​វិធី​សរសេរ​អក្សរ (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុ​ឆ្លាក់អក្សរ (​ជា​សេចក្តី​) ថា បុគ្គល​ណាស្លាប់​ទៅ​យ៉ាង​នេះ បុគ្គល​នោះ​នឹង​បាន​ទ្រព្យ ឬ​បាន​យសស័ក្តិ ឬ​ទៅ​កាន់ស្ថាន​សួគ៌ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ​គ្រប់ៗ​អក្ខរ ។ (បុគ្គល​នោះ​) ឃើញ​អក្សរចារិក​ហើយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ស្លាប់​ទៅ ហើយ​ញុំាង​ទុក្ខវេទនា​ឲ្យ​កើត​ឡើង ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) បុគ្គល​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១៩៦] ដែល​ហៅ​ថា រណ្តៅ (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុជីករណ្តៅចំពោះ​មនុស្ស​ដោយ​តាំង​ចិត្ត​ថា អ្នក​ណា​មួយ​ធ្លាក់​ទៅ ​គង់​ស្លាប់ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ កាលបើ​អ្នក​ណា​មួយ​ធ្លាក់​ទៅ​ហើយ កើត​ទុក្ខ​វេទនាឡើង (​ដល់​អ្នក​នោះ​) ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ បើ​អ្នក​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​ជីក​រណ្តៅ​មិន​ចំពោះ (​មនុស្ស ឬ​អ​មនុស្ស​) ដោយ​គិត​ថា ជន​ណា​មួយ​ធ្លាក់​ទៅ ​គង់​ស្លាប់ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ) មនុស្ស​ធ្លាក់​ទៅ​ក្នុង​រណ្តៅ​នោះ ភិក្ខុត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ កាល​មនុស្ស​នោះ​ធ្លាក់​ទៅ កើត​ទុក្ខ​វេទនា​ឡើង ភិក្ខុត្រូវ​អាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ (បើ​មនុស្ស​នោះ​) ស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ (បើ) យក្សក្តី ប្រេតក្តី សត្វ​តិរច្ឆាន​ដែល​មាន​រាងកាយ​ដូច​មនុស្ស​ក្តី ធ្លាក់​ទៅ​ក្នុង​រណ្តៅ​នោះ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ កាល​បើជន មាន​យក្ស​ជា​ដើម​នោះ​ធ្លាក់​ទៅ​ហើយ កើត​ទុក្ខ​វេទនា ភិក្ខុ​ក៏ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដដែរ ។ (បើ) ជន​មាន​យក្ស​ជា​ដើម​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) សត្វ​តិរច្ឆាន​ធ្លាក់​ទៅ​ក្នុង​រណ្តៅ​នោះ ភិក្ខុត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។ កាលបើ​ធ្លាក់​ទៅ​ហើយ កើត​ទុក្ខ​វេទនា ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ) វាស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បាចិត្តិយ ។​

[១៩៧] ដែល​ហៅ​ថា បង្អែក (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុបង្កប់សស្ត្រា​ក្នុង​ទី​សម្រាប់ផ្អែកក្តី លាប​ដោយ​ថ្នាំ​ពិស​ក្តី ធ្វើ​ឲ្យ​ទ្រុឌទ្រោមក្តី បង្កប់សស្ត្រា​ក្នុង​ត្រពាំងក្តី ក្នុង​អណ្តូងក្តី ក្នុង​ជ្រោះក្តី ដោយ​គិត​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​នឹង​ធ្លាក់​ទៅ​ស្លាប់​ដោយ​គ្រឿង​ប្រហារ​នេះ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ បើ​មនុស្ស​នោះ​មាន​ទុក្ខ​វេទនា​កើត​ឡើង​ដោយ​សស្ត្រាក្តី ដោយ​ថ្នាំ​ពិសក្តី ដោយ​ដំណើរ​ដែល​ធ្លាក់ចុះ​ទៅ (តាមធម្មតា) ក្តី ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ បើ​មនុស្ស​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១៩៨] ដែល​ហៅ​ថា បង្កប់ចម្រូង (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុបង្កប់ដាវក្តី លំពែងក្តី ច្បូកក្តី ឈើស្រួចក្តី អន្លូងក្តី ថ្មក្តី កាំបិតក្តី ថ្នាំ​ពិស​ក្តី ខ្សែក្តី ដោយ​គិត​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​នឹង​ស្លាប់​ដោយ​វត្ថុ​មាន​ដាវ​ជា​ដើម​នេះ (​យ៉ាង​នេះ​) ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ (បើ) មនុស្ស​នោះ​ញុំាង​ទុក្ខ​វេទនា​ឲ្យ​កើត​ឡើង​ដោយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ស្លាប់​ដោយ​វត្ថុ​មាន​ដាវ​ជា​ដើម​នោះ ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) មនុស្ស​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។​

[១៩៩] ដែល​ហៅ​ថា ភេសជ្ជៈ (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុ​ឲ្យ​សប្បិក្តី នវនីតក្តី ប្រេងក្តី ទឹកឃ្មុំក្តី ស្ករអំ​ពៅ​ក្តី [អដ្ឋក​ថា ពន្យល់​ថា ភិក្ខុ​ឲ្យ​ភេសជ្ជៈ មាន​សប្បិ​ជា​ដើម ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​មាន​ជម្ងឺ ដោយ​មាន​បំណង​ថា តែឆាន់​ទៅ​នឹង​លាប់ស្លាប់ ។​) ដោយ​តាំង​ចិត្ត​ថា មនុស្ស​ដែល​ជញ្ជក់​ជញ្ជាប់ (ស៊ី) ភេសជ្ជៈ មាន​សប្បិ​ជា​ដើម​នេះ​ហើយ ​គង់​នឹង​ស្លាប់ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ កាលបើ​មនុស្ស​ស៊ីភេសជ្ជៈ មាន​សប្បិ​ជា​ដើម​នោះ​ហើយ កើត​ទុក្ខ​វេទនា ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) មនុស្ស​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។​

[២០០] ដែល​ហៅ​ថា សម្លាប់​ដោយ​រូប (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុនាំយករូប​ដែល​មិន​គាប់​ចិត្ត មុខគួរ​ឲ្យ​ខ្លាច ភិតភ័យ ស្ញប់ស្ញែង ដោយ​តាំង​ចិត្ត​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​មក​ឃើញ​រូប​នេះ​ហើយ នឹង​តក់ស្លុត​ស្លាប់ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ (បើ) មនុស្ស​ឃើញ​រូប​នោះ​ហើយ​តក់ស្លុត ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) មនុស្ស​ស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុនាំយករូប​ដែល​ជា​ទី​គាប់​ចិត្ត គួរ​ឲ្យ​ស្រឡាញ់ ពេញ​ចិត្ត ដោយ​បំណង​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​មក​ឃើញ​រូប​នេះ​ហើយ តែ​មិន​បាន (រូប​នេះ​) មុខ​ជា​នឹង​សង្រេង​សង្រៃ រីងរៃស្លាប់ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ (បើ) មនុស្ស​ឃើញ​រូប​នោះ​ហើយ​ក្រៀមក្រំ ព្រោះ​មិន​បាន (តាមប្រាថ្នា) ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) មនុស្ស​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ដែល​ហៅ​ថា សម្លាប់​ដោយ​សម្លេង (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុនាំយកសម្លេង​មិន​ជា​ទី​គាប់​ចិត្ត មុខគួរ​ឲ្យ​ខ្លាច ភិតភ័យ ស្ញប់ស្ញែង ដោយ​បំណង​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​បាន​ឮ​សម្លេង​នេះ​ហើយ នឹង​តក់ស្លុត​ស្លាប់ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ លុះ​មនុស្ស​ឮ​សម្លេង​នោះ​ហើយ​តក់ស្លុត ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) គេស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុនាំយកសម្លេង​ជា​ទី​គាប់​ចិត្ត មុខគួរស្រឡាញ់ ចូលចាប់ដួង​ចិត្ត ដោយ​បំណង​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​បាន​ឮ​សម្លេង​នេះ​ហើយ នឹង​ក្រៀមក្រំស្លាប់ ព្រោះ​ចង់​បាន​មិន​បាន ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ លុះ​មនុស្ស​ឮ​សម្លេង​នោះ​ហើយ ក្រៀមក្រំ​ចិត្ត ព្រោះ​ចង់​បាន​មិន​បាន ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) មនុស្ស​នោះ​ស្លាប់ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ដែល​ហៅ​ថា សម្លាប់​ដោយ​ក្លិន (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុនាំយក​ក្លិន​មិន​គាប់​ចិត្ត មុខគួរខ្ពើមឆ្អើម ដោយ​បំណង​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​ហិត​ក្លិន​ហើយ ​គង់​នឹង​ស្លាប់ ព្រោះ​ជា​របស់គួរខ្ពើម គួរឆ្អើម ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ កាលបើគេហិត​ក្លិន​នោះ​ហើយ មាន​ទុក្ខវេទនា​កើត​ឡើង ព្រោះ​ខ្ពើម ព្រោះ​ឆ្អើម ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ គេស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុនាំយក​ក្លិន​ជា​ទី​គាប់​ចិត្ត​ចូល​ទៅ ដោយ​បំណង​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​បាន​ហិត​ក្លិន​នេះ​ហើយ នឹង​ក្រៀមក្រំស្លាប់ ព្រោះ​ចង់​បាន​មិន​បាន ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ លុះគេហិត​ក្លិន​នោះ​ហើយ ក្រៀមក្រំ​ព្រោះ​មិន​បាន ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) គេស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ដែល​ហៅ​ថា សម្លាប់​ដោយ​រស (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុនាំយក​រស​ដែល​មិន​ជា​ទី​គាប់​ចិត្ត មុខគួរខ្ពើមឆ្អើម ដោយ​តាំង​ចិត្ត​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​បាន​ជញ្ជក់ជញ្ជាប់រស​នេះ​ហើយ នឹង​ស្លាប់ ព្រោះ​ជា​រសគួរខ្ពើមឆ្អើម ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ កាលបើគេជញ្ជក់ជញ្ជាប់រស​នោះ​ហើយ មាន​ទុក្ខ​វេទនា​កើត​ឡើង ព្រោះ​ជា​របស់គួរខ្ពើមឆ្អើម ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ លុះគេស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុនាំយករស​ជា​ទី​គាប់​ចិត្ត ដោយ​បំណង​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​បាន​ជញ្ជក់​ជញ្ជាប់​រស​នេះ​ហើយ នឹង​ក្រៀមក្រំស្លាប់ ព្រោះ​មិន​បាន (ដូចបំណង) ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ លុះ​គេ​ជញ្ជក់​ជញ្ជាប់​រស​នោះ​ហើយ កើត​ក្រៀមក្រំ ព្រោះ​មិន​បាន (តាមបំណង) ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) គេស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ដែល​ហៅ​ថា សម្លាប់​ដោយ​សម្ផស្ស (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុនាំយក​ផោដ្ឋព្វ​មិន​ជា​ទី​គាប់​ចិត្ត ដែល​មាន​សម្ផស្សនាំមក​នូវ​សេចក្តី​ទុក្ខ ដែល​មាន​សម្ផស្សរឹង ដោយ​បំណង​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​បាន​ពាល់ត្រូវសម្ផស្ស​នេះ មុខ​ជា​នឹង​ស្លាប់ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ (បើ) ទុក្ខវេទនា​កើត​ឡើង​ដល់​បុគ្គល​ដែល​បាន​ពាល់​ត្រូវសម្ផស្ស​នោះ ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ លុះគេស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុនាំយកផោដ្ឋព្វ​ជា​ទី​គាប់​ចិត្ត ដែល​មាន​សម្ផស្ស​ជា​សុខ ដែល​មាន​សម្ផស្ស​ទន់ ដោយ​បំណង​ថា បុគ្គលណា​មួយ​មកពាល់ត្រូវសម្ផស្ស​នេះ​ហើយ នឹង​ក្រៀមក្រំស្លាប់ ព្រោះ​មិន​បាន (តាមប្រាថ្នា) ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ លុះគេ​ពាល់​ត្រូវសម្ផស្ស​នោះ​ហើយ កើត​ក្រៀម​ក្រំ ព្រោះ​មិន​បាន (តាមប្រាថ្នា) ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) គេស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ដែល​ហៅ​ថា សម្លាប់​ដោយ​ធម៌ (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុពោល​អំពី​រឿងនរក ​នៃ​សត្វ​ដែល​ទៅ​កើត​ក្នុង​នរក ដោយ​បំណង​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​បាន​ស្តាប់រឿងនរក​នេះ​ហើយ នឹង​តក់ស្លុត ហើយ​ស្លាប់ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ លុះគេ​បាន​ស្តាប់រឿងនរក​នោះ​ហើយ កើត​តក់ស្លុត ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) គេស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុពោល​អំពី​រឿង​ស្ថានសួគ៌​នៃ​បុគ្គល​ដែល​បាន​ធ្វើ​កម្ម​ដ៏​ល្អ ដោយ​បំណង​ថា មនុស្ស​ណា​មួយ​បាន​ស្តាប់និទាន​អំពី​ស្ថានសួគ៌​នេះ​ហើយ នឹង​អត់​ដង្ហើមស្លាប់ ដូច្នេះ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ លុះគេ​បាន​ស្តាប់និទាន​អំពី​ស្ថានសួគ៌​នោះ​ហើយ ញុំាងទុក្ខវេទនា​ឲ្យ​កើត​ឡើង ដោយ​គិត​ថា អញ​នឹង​អត់​ដង្ហើម​ស្លាប់ ដូច្នេះ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ (បើ) គេស្លាប់ ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[២០១] ដែល​ហៅ​ថា បង្គាប់​ឲ្យ​ស្លាប់ (​នោះ​) ​គឺ​មាន​មនុស្ស​សួរភិក្ខុ ៗឆ្លើយ​ថា អ្នក​ឯង​ចូរ​ស្លាប់​ទៅ​យ៉ាង​នេះ​ចុះ ព្រោះ​បុគ្គលណា​មួយ​ស្លាប់​ទៅ​យ៉ាង​នេះ បុគ្គល​នោះ​នឹង​បាន​ទ្រព្យ ឬ​បាន​យស​ស័ក្តិ ឬ​ទៅ​កាន់ស្ថានសួគ៌ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ បុគ្គល​នោះ​ញុំាងទុក្ខវេទនា​ឲ្យ​កើត​ឡើង ដោយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ស្លាប់ តាមបង្គាប់​នោះ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។ លុះគេស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។ ដែល​ហៅ​ថា ប្រៀនប្រដៅដើម្បី​ឲ្យ​ស្លាប់ (​នោះ​) ​គឺ​គេ​មិន​បាន​សួរភិក្ខុទេ តែភិក្ខុនិយាយ​ថា អ្នក​ចូរ​ស្លាប់​យ៉ាង​នេះ​ចុះ (​ព្រោះ​) បុគ្គលណាស្លាប់​ទៅ​យ៉ាង​នេះ បុគ្គល​នោះ​នឹង​បាន​ទ្រព្យ ឬ​បាន​យស​ស័ក្តិ ឬ​ទៅ​កាន់ស្ថានសួគ៌ ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ព្រោះ​ពាក្យប្រៀនប្រដៅប៉ុណ្ណោះ ទើប​បុគ្គល​នោះ​ញុំាងទុក្ខវេទនា​ឲ្យ​កើត​ឡើង ដោយ​គិត​ថា អញ​នឹង​ស្លាប់ ដូច្នេះ ភិក្ខុ​ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ លុះបុគ្គល​នោះ​ស្លាប់ ភិក្ខុត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។​

[២០២] ដែល​ហៅ​ថា ធ្វើ​សង្កេតកម្ម (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុកំណត់វេលា​ថា លោក​ចូរ​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ តាម​សេចក្តី​កំណត់​នោះ ទោះ​នៅ​វេលាមុនបាយក្តី ក្រោយបាយក្តី យប់ក្តី ថ្ងៃក្តី ដូច្នេះ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ បើភិក្ខុទទួលបង្គាប់​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ​តាម​សេចក្តី​កំណត់​នោះ ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិកទាំងពីររូប ។ (បើ) ភិក្ខុទទួលបង្គាប់​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ មុនក្តី ក្រោយ​ក្តី អំពី​កំណត់​នោះ ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើដើម មិន​ត្រូវអាបត្តិទេ ឯ​អ្នក​សម្លាប់ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។ ដែល​ហៅ​ថា ធ្វើ​និមិត្ត​កម្ម (​នោះ​) ​គឺ​ភិក្ខុ​ធ្វើ​និមិត្តសញ្ញាដូច្នេះ​ថា បើ់ខ្ញុំប៉ប្រិចភ្នែកក្តី ញាក់ចិញ្ចើមក្តី ងក់ក្បាលក្តី លោក​ចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ តាមនិមិត្តសញ្ញា​នោះ​ចុះ (​ធ្វើ​និមិត្តសញ្ញាប៉ុណ្ណេះ) ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ (បើ) ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួលបង្គាប់​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ​តាមនិមិត្តសញ្ញា​នោះ ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ទាំងពីររូប ។ (បើ) ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួលបង្គាប់​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុគ្គល​នោះ មុន ឬ​ក្រោយនិមិត្តសញ្ញា​នោះ ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រើខាងដើម មិន​ត្រូវអាបត្តិឡើយ ឯ​អ្នក​សម្លាប់ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។​

[២០៣] ភិក្ខុ​មិន​ក្លែង១ ភិក្ខុ​មិន​ដឹង១ ភិក្ខុ​មិន​ប្រាថ្នា​ឲ្យ​ស្លាប់១ ភិក្ខុឆ្កួត១ ភិក្ខុ​មាន​ចិត្ត​រវើ​រវាយ​១ ភិក្ខុ​មាន​វេទនាគ្របសង្កត់១ ភិក្ខុដើមបញ្ញត្តិ១ (ភិក្ខុទាំង​នេះ​) មិន​ត្រូវអាបត្តិទេ ។​

ចប់ បឋមភាណវារ​ក្នុង​មនុស្ស​វិគ្គហបារាជិក ។​

(មាតិកានុក្រម ​គឺ​បញ្ជីរឿងតាមលំដាប់ហូរហែ​ដែល​នឹង​សំដែងត​ទៅ ដូច​មាន​ខាង​ក្រោម​នេះ​)

[២០៤] រឿងភិក្ខុពណ៌នា​សេចក្តី​ស្លាប់ រឿងភិក្ខុអង្គុយសង្កត់ក្មេង រឿងអង្រែ​និង​ត្បាល់ រឿងបិតា និង​បុត្រ​បួស​ឯ​ចាស់ រឿងសាច់​ជា​ប់បំពង់ក រឿងភិក្ខុ​បិណ្ឌបាត​បាន​ចង្ហាន់លាយ​ថ្នាំពិស រឿងភិក្ខុ​៣ពួក​ធ្វើ​ការ​កសាង​ទី​លំ​នៅ រឿងភិក្ខុ៣ពួក​ទៀត​ធ្វើ​ការ​កសាង​ដោយ​ឥដ្ឋ រឿង​កាំបិតព្រា រឿង​បង្កង់ រឿងរន្ទា រឿងឡើងភ្នំ រឿងនត្ថុថ្នាំ​ឲ្យ​ចេញ​ញើស រឿងច្របាច់ រឿងផ្ងូតទឹក រឿងលាបប្រេង រឿងភិក្ខុ​ធ្វើ​ភិក្ខុ​មាន​ជម្ងឺ​ឲ្យ​ក្រោក រឿងភិក្ខុ​ផ្តួលភិក្ខុ​មាន​ជម្ងឺ រឿងភិក្ខុ​សម្លាប់ភិក្ខុ​ដោយ​បាយ​និង​ទឹក រឿងស្រី​មាន​ផ្ទៃពោះ​ព្រោះ​សហាយ រឿងស្រីរួមប្តី រឿងភិក្ខុ​សម្លាប់ម្តាយ​និង​កូន​ទាំងពីរនាក់ រឿងស្រី​ពីរនាក់​រំលូតកូន តែ​មិន​ស្លាប់ រឿងកំដៅ​ផ្ទៃពោះ រឿងស្រីអារ រឿងស្រី​មាន​កូន រឿងភិក្ខុ​ចាក់ក្រឡេក រឿងខ្មោច​ចូលភិក្ខុ រឿងភិក្ខុ​បញ្ជូនភិក្ខុ​ទៅ​កាន់​ទី​មាន​ខ្មោចលង រឿងភិក្ខុចំណាំ​ភិក្ខុ​ជា​សត្រូវ​ហើយ​ប្រហារ រឿងភិក្ខុ​ពោលពីស្ថានសួគ៌ និង​នរក រឿងភិក្ខុ​ស្រុក​អាឡវី​បីរូបនាំ​គ្នាកាប់​ដើមឈើ រឿងភិក្ខុ​បីរូបទៀត​ដុតភ្លើងព្រៃ រឿងភិក្ខុ​និយាយ​នឹង​មនុស្ស​សម្លាប់​ចោរ រឿងប្រេង​ខ្លាញ់គោ និង​ថ្នាំ​ត្រាំទុក​យូរ ។​

[២០៥] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ទើបភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ពណ៌នា​គុណ​នៃ​សេចក្តី​ស្លាប់​ដល់​ភិក្ខុ​មាន​ជម្ងឺ​នោះ ដោយ​ចិត្ត​អាណិត​អាសូរ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ទើបភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​ថា យើង​ទាំងឡាយ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ទេដឹង ។ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ក្នុង​កាល នោះ​ឯង ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[២០៦] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបកាន់បិណ្ឌបាតចារិកវត្ត អង្គុយ​សង្កត់ក្មេង​ដែល​គេដណ្តប់​ដោយ​កំណាត់​សម្ពត់​នៅ​លើតាំង​ស្លាប់​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​ថា អាត្មា​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ទេ​ដឹង ។ ទើបភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ បើភិក្ខុ​មិន​ទាន់​បាន​ពិនិត្យទេ កុំអាល​អង្គុយលើ​អាសនៈ ភិក្ខុណា​អង្គុយ (ភិក្ខុ​នោះ​) ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។​

[២០៧] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ឲ្យ​គេក្រាលអាសនៈ​ក្នុង​រោងភត្ត​ត្រង់ចន្លោះ​ផ្ទះ ហើយ​បាន​ឈោង​ទៅ​ចាប់​អង្រែ​មួយ​ត្រង់កន្លែង​ដែល​គេ​បញ្ឈរ​អង្រែ ។ អង្រែ​ជា​គម្រប់​ពីរ រលំ​ទៅ​សង្កត់​លើក្បាល​ទារក​ម្នាក់ ។ ទារក​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មាន​ចិត្ត​គិត​ដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មិន​បាន​ក្លែងទេ ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ (បើ) មិន​ក្លែង មិន​ត្រូវអាបត្តិ​ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ឲ្យ​គេក្រាល​អាសនៈ​ក្នុង​រោង​ភត្តត្រង់​ចន្លោះផ្ទះ បាន​ទៅ​ជា​ន់ឈើ ដែល​គេសម្រាប់​ដម្កល់ត្បាល់ ឲ្យ​វិល​ទៅ​សង្កត់​ទារក​ម្នាក់​ស្លាប់ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ (បើ) មិន​ក្លែង មិន​ត្រូវអាបត្តិទេ ។​

[២០៨] សម័យ​នោះ​ឯង បិតា​និង​បុត្រ​បាន​ចេញ​បួស​ក្នុង​សំណាក់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ។ កាល​ដល់​ពេលចង្ហាន់​គេ​បាន​ប្រាប់​ហើយ ភិក្ខុ​ជា​បុត្រ​បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​ជា​បិតា​ថា បពិត្រ​លោក​ឪពុក​ដ៏​ចម្រើន លោក​ឪពុក​និមន្ត​ទៅ​ចុះ ព្រះ​សង្ឃ​នឹង​អង្គាស​លោក​ឪពុក (​ថា​ហើយ​ក៏) ចាប់ខ្នង​ច្រាន​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ជា​បិតា​នោះ​ក៏ដួលស្លាប់ ។ ភិក្ខុ​ជា​កូន​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​ដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​ឥត​មាន​បំណង​ឲ្យ​ស្លាប់ទេ ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ (បើ) មិន​មាន​បំណង​ឲ្យ​ស្លាប់ទេ មិន​ត្រូវអាបត្តិ​ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង បិតា​និង​បុត្រ​បាន​មកបួស​ក្នុង​សំណាក់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ។ កាល​ដល់​ពេល​ឆាន់គេប្រាប់​ហើយ ភិក្ខុ​ជា​បុត្រ​បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​ជា​បិតា​ថា បពិត្រ​លោក​ឪពុក​ដ៏​ចម្រើន លោក​ឪពុក​និមន្ត​ទៅ​ចុះ សង្ឃ​នឹង​អង្គាស​លោក​ឪពុក (​ថា​ហើយ​) មាន​បំណងចង់​ឲ្យ​ស្លាប់ ក៏ចាប់ខ្នង​ច្រាន​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ជា​បិតា​នោះ​ក៏ដួលចុះ​ហើយ​ស្លាប់​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ជា​បុត្រ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង បិតា​និង​បុត្រ​បាន​ចេញ​បួស​ក្នុង​សំណាក់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ។ កាល​ដល់​ពេល​ចង្ហាន់គេ​បាន​ប្រាប់​ហើយ ភិក្ខុ​ជា​បុត្រ​បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​ជា​បិតា​ថា បពិត្រ​លោក​ឪពុក​ដ៏​ចម្រើន លោក​ឪពុក​និមន្ត​ទៅ​ចុះ សង្ឃ​នឹង​អង្គាស​លោក​ឪពុក (​ថា​ហើយ​) មាន​បំណងចង់​ឲ្យ​ស្លាប់ ទើបចាប់​ខ្នងច្រាន​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ជា​បិតា​នោះ​ក៏​ដួល​ទៅ តែ​មិន​ស្លាប់ ។ ភិក្ខុ​ជា​បុត្រ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២០៩] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​កំពុងឆាន់​ចង្ហាន់ សាច់ក៏ស្លាក់​ជា​ប់​ក្នុង​បំពង់ក ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបទៀត បាន​វាយ​ចំបំពង់ក​នៃ​ភិក្ខុ​នោះ ។ ក៏ធ្លាក់​សាច់​ដោយ​ទាំង​ឈាមមក​ផង​។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​វាយ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ (បើ) មិន​មាន​បំណងចង់​ឲ្យ​ស្លាប់ទេ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​កំពុងឆាន់ សាច់ក៏​ស្លាក់​ជា​ប់​ក្នុង​បំពង់​ក ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបទៀត​ចង់សម្លាប់ ទើបវាយ​ចំបំពង់ក​នៃ​ភិក្ខុ​នោះ ។ ក៏ធ្លាក់សាច់​ដោយ​ទាំង​ឈាមមក​ផង​។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​វាយ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបកំពុង​ឆាន់ សាច់ក៏ស្លាក់​ជា​ប់​ក្នុង​បំពង់​ក ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបទៀត​មាន​ប្រាថ្នាចង់​ឲ្យ​ស្លាប់ ទើបវាយ​បំពង់ក​នៃ​ភិក្ខុ​នោះ ។ ក៏ធ្លាក់​សាច់​ដោយ​ទាំងឈាម​មក​ផង​តែភិក្ខុ​នោះ​មិន​ស្លាប់ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​វាយ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២១០] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​បិណ្ឌចារិកភិក្ខុ​មួយ​រូប បាន​ចង្ហាន់​លាយ​ដោយ​ថ្នាំពិស ហើយ​នាំ​ចេញ​ទៅ បាន​ប្រគេនភោជន​ដ៏​ឧត្តម​ដល់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏ (នាំគ្នា​ឆាន់) ពុលស្លាប់​អស់​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ប្រគេន​បិណ្ឌបាត​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា នែភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិត​ដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មិន​ដឹង​សោះ ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ (បើ) មិន​ដឹង មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។​សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប មាន​ប្រាថ្នា​ចង់ល្បង​លេង បាន​ឲ្យ​ថ្នាំពិស​ដល់​ភិក្ខុ​មួយ​រូប ។ ភិក្ខុ​នោះ​ស្លាប់ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ឲ្យ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិតដូច​ម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មាន​បំណង​នឹង​ល្បង​លេងទេ ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២១១] សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ស្រុក​អាឡវីនាំគ្នារៀបចំ​ទី​វត្ត ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​នៅ​ខាង​ក្រោម​ហុច​ថ្ម​ទៅ ភិក្ខុ​នៅ​ខាងលើ​ទទួលថ្ម​មិន​មាំ ក៏របូត​ធ្លាក់មក​ចំក្បាលភិក្ខុ​អ្នក​នៅ​ខាង​ក្រោម ។ ភិក្ខុត្រូវ​ថ្មធ្លាក់លើ​នោះ​ក៏ស្លាប់​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួលថ្ម​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ព្រោះ​មិន​បាន​ក្លែង ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​ស្រុក​អាឡវី (នាំគ្នា) រៀប​ចំ​ទី​វត្ត ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​នៅ​ខាង​ក្រោម​ហុចថ្ម​ទៅ​លើ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​នៅ​ខាង​លើ មាន​បំណង​ចង់សម្លាប់ ក៏ទម្លាក់​ថ្មមកចំ​ក្បាលភិក្ខុ​អ្នក​នៅ​ខាង​ក្រោម ។ ភិក្ខុ​នោះ​ស្លាប់ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទម្លាក់​ថ្ម​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ស្រុក​អាឡវី (នាំគ្នា) រៀបចំ​ទី​វត្ត ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប (​ធ្វើ​ការ) នៅ​ខាង​ក្រោម បាន​ហុច​ថ្ម​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នៅ​ខាងលើ​មាន​បំណង​ចង់សម្លាប់ (ភិក្ខុ​នៅ​ខាង​ក្រោម​) ទើប​ទម្លាក់ថ្ម​មកចំក្បាល​ភិក្ខុ​នៅ​ខាង​ក្រោម​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​ស្លាប់ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទម្លាក់ថ្ម​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ស្រុក​អាឡវី (នាំគ្នា) លើក​ជញ្ជាំង​វិហារ ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​នៅ​ខាង​ក្រោម​ហុចឥដ្ឋ​ទៅ​ខាង​លើ ។ ឥដ្ឋ​ដែល​ភិក្ខុ​នៅ​ខាង​លើចាប់​មិន​មាំ ក៏ធ្លាក់​មកចំក្បាល​ភិក្ខុ​អ្នក​នៅ​ខាង​ក្រោម ។ ភិក្ខុ​នោះ​ស្លាប់ ។ ភិក្ខុទទួល​ឥដ្ឋ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវអាបត្តិ​ទេ ព្រោះ​មិន​បាន​ក្លែង ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ក្នុង​ដែន​អាឡវី (នាំគ្នា) ក​ជញ្ជាំង​វិហារ ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​នៅ​ខាង​ក្រោម​ហុចឥដ្ឋ​ទៅ ។ ភិក្ខុ (​អ្នក​ទទួលឥដ្ឋ) នៅ​ខាង​លើ មាន​បំណង​ចង់សម្លាប់ ក៏ទម្លាក់​ឥដ្ឋមកចំ​ក្បាលភិក្ខុ​អ្នក​នៅ​ខាង​ក្រោម ។ ភិក្ខុ​នោះ​ស្លាប់ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​ស្លាប់ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទម្លាក់ឥដ្ឋ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ប្រទេស​អាឡវី (នាំគ្នា) ធ្វើ​នវកម្ម (ការកសាង) ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៀត​នៅ​ខាង​ក្រោម​ហុច​កាំបិតព្រា​ទៅ​ខាងលើ ។ កាំបិតព្រា​ដែល​ភិក្ខុ​នៅ​ខាងលើចាប់​មិន​ជា​ប់ ក៏របូត​មកចំក្បាល​ភិក្ខុ​នៅ​ខាង​ក្រោម ។ ភិក្ខុ​នោះ​ធ្វើ​កាលកិរិយា​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទទួល​កាំបិត​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ព្រោះ​មិន​បាន​ក្លែង ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ស្រុក​អាឡវី (នាំគ្នា) ធ្វើ​នវកម្ម ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​នៅ​ខាង​ក្រោម​ហុចកាំបិតព្រា​ទៅ​ខាង​លើ ។ ភិក្ខុ​នៅ​ខាងលើ មាន​បំណងចង់​សម្លាប់ (ភិក្ខុ​នៅ​ខាង​ក្រោម​) ទើប​ទម្លាក់​កាំបិតព្រា​ចំក្បាល​ភិក្ខុ​នៅ​ខាង​ក្រោម ។ ភិក្ខុ​នោះ​ធ្វើ​កាលកិរិយា​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​កាលកិរិយា ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទម្លាក់កាំបិត​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ដែនអាឡវី (នាំគ្នា) ធ្វើ​នវកម្ម ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​នៅ​ខាង​ក្រោម ហុចបង្កង់​វិហារ​ទៅ​ខាងលើ ។ បង្កង់​ដែល​ភិក្ខុ​នៅ​ខាង​លើចាប់​មិន​មាំ ក៏ធ្លាក់​មកចំក្បាល​ភិក្ខុ​អ្នក​នៅ​ខាង​ក្រោម ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​កាល​កិរិយា​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទម្លាក់​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ព្រោះ​មិន​បាន​ក្លែង ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ប្រទេស​អាឡវី (នាំគ្នា) ធ្វើ​នវកម្ម ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​នៅ​ខាង​ក្រោម​ហុចបង្កង់​ទៅ​ខាងលើ ។ ភិក្ខុ​នៅ​ខាងលើ មាន​បំណងចង់​សម្លាប់ (ភិក្ខុ​នៅ​ខាង​ក្រោម​) ទើបទម្លាក់​បង្កង់មក​ចំក្បាលភិក្ខុ​នៅ​ខាង​ក្រោម ។ ភិក្ខុ​នោះ​ធ្វើ​កាល​កិរិយា​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​កាលកិរិយា ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ទម្លាក់​បង្កង់​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ស្រុក​អាឡវី (នាំគ្នា) ធ្វើ​នវកម្ម​ចងរន្ទា ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៀត​ថា ម្នាល​អាវុសោ លោក​ចូរ​ឈរ​ក្នុង​ទី​នោះ ហើយ​ចងរន្ទា​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ឈរ​នៅ​ក្នុង​ទី​នោះ ចងរន្ទា ក៏ភ្លាត់​ធ្លាក់មក ហើយ​ធ្វើ​កាល​កិរិយា​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិតដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ទេ ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ (បើ) មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ដែនអាឡវី កាល​នឹង​ធ្វើ​នវកម្ម (​បាន​នាំគ្នា) ចងរន្ទា ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើបនិយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ថា ម្នាល​អាវុសោ លោក​ចូរ​ឈរ​នៅ​ទី​នោះ​ចង​រន្ទា​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ឈរ​នៅ​ទី​នោះ កំពុង​តែចងរន្ទា ក៏ភ្លាត់​ធ្លាក់ចុះ​មក ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ (​មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបទៀត) ភ្លាត់​ធ្លាក់ដែរ តែ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល​ទេ ។ លោក​ដែល​បង្គាប់​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២១២] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបប្រក់វិហារ ហើយ​ចុះ​មក ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបទៀត បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​នោះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ លោក​ចូរ​ចុះខាង​នេះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​កាលចុះ​មកតាម​ផ្លូវ​នោះ ក៏ធ្លាក់​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​អ្នក​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់​ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ប្រក់វិហារ ហើយ​ចុះមក ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៀត មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើប​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​នោះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ លោក​ចូរចុះ​ខាង​នេះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​កាលចុះតាម​ផ្លូវ​នោះ​មក ក៏ធ្លាក់ចុះ ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ (​មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៀត) ធ្លាក់​ចុះ​ហើយ តែ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២១៣] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​សេចក្តី​អផ្សុក​មកបៀតបៀន ឡើង​ទៅ​កាន់ភ្នំ​គិជ្ឈកូដ ក៏ទម្លាក់​ខ្លួនចុះមក​ក្នុង​ជ្រោះ​សង្កត់លើ​ជាង​ត្បាញ​ផែង​ម្នាក់​ស្លាប់​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ប៉ុន្តែ​ភិក្ខុកុំ​គប្បី​ទម្លាក់​សម្លាប់ខ្លួន​ឯង ភិក្ខុណា​ទម្លាក់​សម្លាប់ខ្លួន​ឯង (ភិក្ខុ​នោះ​) ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកឆព្វគ្គិយភិក្ខុ (នាំគ្នា) ឡើង​ទៅ​កាន់ភ្នំ​គិជ្ឈកូដ ហើយ​ប្រមៀល​ថ្មលេង ។ ថ្ម​នោះ​ធ្លាក់មក​សង្កត់​អ្នក​គង្វាលគោ​ម្នាក់​ស្លាប់​ទៅ ។ ពួក​ភិក្ខុទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ ប៉ុន្តែភិក្ខុ​មិន​ត្រូវ​ប្រមៀលថ្ម​ដើម្បី​ជា​ល្បែងលេង​ទេ ភិក្ខុណា​ប្រមៀល (ភិក្ខុ​នោះ​) ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។​

[២១៤] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ទើបភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​នាំគ្នា​ឲ្យ​ភិក្ខុ​នោះ​ឆ្ពុង ។ ភិក្ខុ​នោះ​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់​ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើប​ឲ្យ​ភិក្ខុ​នោះ​ឆ្ពុង ។ ភិក្ខុ​នោះ​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​កើត​រោគក្តៅ​ក្បាល ។ ទើបភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ឲ្យ​ភិក្ខុ​នោះ​នត្ថុថ្នាំ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ (បើ) មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​រោគ​ក្តៅក្បាល ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើប​ឲ្យ​ភិក្ខុ​នោះ​នត្ថុថ្នាំ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុទាំង​ឡាយនាំគ្នា​ច្របាច់​ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ (បើ) មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើបនាំ​គ្នាច្របាច់​ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ទើប​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ឲ្យ​ភិក្ខុ​នោះ​ងូតទឹក ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ (បើ) មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ទេ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើប​ឲ្យ​ភិក្ខុ​នោះ​ស្រង់ទឹក ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ទើប​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ យកប្រេង​មកលាបភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើប (នាំគ្នា) យកប្រេង​មកលាប​ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ទើបភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ឲ្យ​ភិក្ខុ​នោះ​ក្រោក​ឡើង ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ (បើ) មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ឥត​មាន​អាបត្តិ​ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើប​ញុំាងភិក្ខុ​នោះ​ឲ្យ​ស្ទុះ​ក្រោកឡើង ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ចាប់ភិក្ខុ​នោះ​ផ្តួល ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ (បើ) មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ឥត​មាន​អាបត្តិ​ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើប (នាំគ្នា) ផ្តួល​ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​បាន​ឲ្យ​បាយ​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ (បើ) មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ បាន​ឲ្យ​បាយ​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​បាន​ឲ្យ​ទឹកសម្រាប់​ផឹក​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ អាបត្តិ​មិន​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើប​ឲ្យ​ទឹក​សម្រាប់​ផឹក​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២១៥] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ស្រី​ម្នាក់​ព្រាត់ប្រាស​ចាក​ប្តីមក​យូរ​ហើយ ទើប​មាន​គភ៌​នឹង​សហាយ ។ ស្រី​នោះ​បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​ជា​ជីតុន​ថា​សូមទាន​មេត្តាចុះ លោក​ម្ចាស់ សូមទាន​ប្រាប់ថ្នាំ​រំលូតគភ៌ (​ឲ្យ​ទាន​ខ្ញុំករុណា) ។ ភិក្ខុ​នោះ​ទទួល​ថា ស្រួល​ហើយ​ប្អូនស្រី ហើយ​ក៏​បាន​ឲ្យ​ថ្នាំរំលូត​គភ៌​ដល់​ស្រី​នោះ ។ ទារក (​ដែល​នៅ​ក្នុង​គភ៌) ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​បុរស​ម្នាក់​មាន​ប្រពន្ធពីរ (តែ) ប្រពន្ធ​ម្នាក់​នោះ​ជា​ស្រីអារ ម្នាក់​ទៀត​ជា​ស្រី​មាន​កូន ។ ស្រីអារ​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​ជា​ជីតុន​ថា បពិត្រ​លោក​ម្ចាស់ បើស្រី​នោះ​សម្រាលកូន មុខតែ​នឹង​បាន​ជា​ធំលើទ្រព្យ​សម្បត្តិ​ទាំងអស់ សូមទាន​មេត្តាចុះ​លោក​ម្ចាស់ សូមទាន​ប្រាប់ថ្នាំ​រំលូតគភ៌​វា​ចេញ ។ ភិក្ខុ​ទទួល​ថា ស្រួល​ហើយ​ប្អូនស្រី (​ថា​ហើយ​) ក៏​បាន​ឲ្យ​ថ្នាំ​រំលូតគភ៌​ដល់​ស្រី​នោះ ។ ទារក (​ដែល​នៅ​ក្នុង​គភ៌) ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ឯ​ម្តាយ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​បុរស​ម្នាក់​មាន​ប្រពន្ធពីរ ប្រពន្ធ​ម្នាក់​ជា​ស្រីអារ ម្នាក់​ជា​ស្រី​មាន​កូន ។ ឯ​ស្រីអារ​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​ជា​ជីតុន​ថា បពិត្រ​លោក​ម្ចាស់ បើស្រី​នោះ​សម្រាល​កូន គេ​នឹង​បាន​ជា​ធំ​លើទ្រព្យ​សម្បត្តិ​ទាំងអស់ សូមទាន​មេត្តាចុះ លោក​ម្ចាស់ សូមទាន​ប្រាប់ថ្នាំ​រំលូតគភ៌​វា​ចេញ ។ ភិក្ខុ​ជា​ជីតុនទទួល​ថា ស្រួល​ហើយ​ប្អូន​ស្រី (​ថា​ហើយ​) ក៏​បាន​ឲ្យ​ថ្នាំរំលូត​គភ៌​ដល់​ស្រី​នោះ ។ ម្តាយ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ឯ​ទារក​មិន​ធ្វើ​មរណកាល​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​បុរស​ម្នាក់​មាន​ប្រពន្ធពីរ ប្រពន្ធ​ម្នាក់​ជា​ស្រីអារ ម្នាក់​ទៀត​ជា​ស្រី​មាន​កូន ។ ស្រីអារ​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​ជា​ជីតុន​ថា បពិត្រ​លោក​ម្ចាស់ បើស្រី​នោះ​សម្រាលកូន គេ​នឹង​បាន​ជា​ធំ​លើទ្រព្យ​សម្បត្តិ​ទាំងអស់ សូមទាន​មេត្តាចុះ លោក​ម្ចាស់ សូមទាន​ប្រាប់ថ្នាំរំលូត​គភ៌វា​ចេញ ។ ភិក្ខុ​ទទួល​ថា ស្រួល​ហើយ​ប្អូនស្រី (​ថា​ហើយ​) ក៏​ឲ្យ​ថ្នាំ​រំលូតគភ៌​ដល់​ស្រី​នោះ ។ ម្តាយ​និង​កូនទាំង​ពីរនាក់ ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ម្តាយ​និង​កូនទាំង​ពីរនាក់​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក​ទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ស្រី​ម្នាក់​មាន​គភ៌ បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​ជា​ជីតុន​ថា សូមទាន​មេត្តាចុះ លោក​ម្ចាស់ សូមទាន​ប្រាប់ថ្នាំ​រំលូតគភ៌ (​ដល់​ខ្ញុំ) ។ ភិក្ខុ​នោះ​ពោល​ថា នែប្អូនស្រី បើ​ដូច្នោះ​នាងចូរ​ច្របាច់ពោះ​ទៅ ។ ស្រី​នោះ​ក៏​ច្របាច់ពោះ​រំលូតគភ៌​មក ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ស្រី​ម្នាក់​មាន​គភ៌ បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​ជា​ជីតុន​ថា សូមទាន​មេត្តាចុះ លោក​ម្ចាស់ សូមទាន​ប្រាប់ថ្នាំ​រំលូតគភ៌ (​ឲ្យ​ទាន​ខ្ញុំ​ព្រះ​ករុណា) ភិក្ខុ​នោះ​ប្រាប់​ថា នែប្អូនស្រី បើ​ដូច្នោះ​នាងចូរ​កំដៅផ្ទៃពោះ​ទៅ ។ នាង​នោះ​ក៏កំដៅគភ៌​រំលូតកូន​មក ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ស្រីអារ​ម្នាក់​បាន​និយាយ​នឹង​កុលុបកភិក្ខុ​ជា (ជីតុន) ថា សូម​ទានមេត្តា​ចុះ លោក​ម្ចាស់ ខ្ញុំ​គប្បី​សម្រាលកូន​ដោយ​ថ្នាំណា (ស្រួល) មេត្តា​ប្រាប់ថ្នាំ​នោះ (​ដល់​ខ្ញុំ) ។ ភិក្ខុ​នោះ​ទទួល​ថា ស្រួល​ហើយ​ប្អូនស្រី (​ថា​ហើយ​) ក៏​បាន​ឲ្យ​ថ្នាំ​ដល់​នាង​នោះ ។ នាង​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ស្រី​ម្នាក់​ជា​ស្រី​មាន​កូន បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​ជា​ជីតុន​ថា សូមទាន​មេត្តាចុះ លោក​ម្ចាស់ ខ្ញុំ​មិន​សម្រាលកូន​ដោយ​ថ្នាំ​ណា សូម​លោក​ម្ចាស់​ឲ្យ​ថ្នាំ​នោះ (​ដល់​ខ្ញុំ) ។ លោក​នោះ​ទទួល​ថា ស្រួល​ហើយ​ប្អូន​ស្រី (​ថា​ហើយ​) ក៏​បាន​ឲ្យ​ថ្នាំ​ដល់​ស្រី​នោះ ។ នាង​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[២១៦] សម័យ​នោះ​ឯង ឆព្វគ្គិយភិក្ខុ​ទាំងឡាយ បាន​ចាក់ក្រឡេកភិក្ខុ (​មួយ​រូប) ដែល​រាប់​បញ្ចូល​ក្នុង​ពួក​សត្តរសវគ្គិយភិក្ខុ ដោយ​ចុង​ម្រាមដៃ ។ ភិក្ខុ​នោះ (រសើប​ភ័យខ្លាំង) តក់ស្លុត ផុត​ដង្ហើមស្លាប់​ទៅ ។ ពួកឆព្វគ្គិយភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវត្រឹម​តែអាបត្តិ​បាចិត្តិយ ។​

[២១៧] សម័យ​នោះ​ឯង ពួកសត្តរសវគ្គិយភិក្ខុគិតគ្នា​ថា យើង​នឹង​ធ្វើ​កម្ម(គិត​ហើយ​) ក៏ចាប់សង្កត់សម្រុញឆព្វគ្គិយភិក្ខុ​មួយ​រូបទាល់តែស្លាប់​ទៅ ។ ពួកសត្តរសវគ្គិយភិក្ខុទាំង​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​កើត​ឡើង ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ មិន​ត្រូវអាបត្តិបារាជិកទេ ត្រូវត្រឹមតែអាបត្តិបាចិត្តិយ ។​

[២១៨] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ជា​ពេទ្យ​ចាប់ខ្មោច បាន​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​យក្ខ​មួយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​កើត​ឡើង ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹម​អាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។​

[២១៩] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប បាន​បញ្ជូនភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៅ​កាន់​វិហារ​ដែល​មាន​យក្ខកាច (អាស្រ័យ​នៅ​) ។ ពួក​យក្ខក៏ (នាំគ្នា) ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​នោះ​ទៅ ។ ឯ​ភិក្ខុ​ដែល​ជា​អ្នក​បញ្ជូន​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​មាន​អាបត្តិ​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ក៏បញ្ជូន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៅ​កាន់វិហារ​ដែល​មាន​យក្ខកាច ។ ពួកយក្ខ​ក៏​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​នោះ​ទៅ ។បេ។ ពួកយក្ខ​មិន​បាន​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​នោះ​ទេ ។ ឯ​ភិក្ខុ​ជា​អ្នក​បញ្ជូន​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ​មួយ​រូប បញ្ជូន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៅ​កាន់ផ្លូវ​លំបាក​មាន​សត្វ​សាហាវ ។ សត្វ​សាហាវ​ទាំងឡាយ ក៏​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​នោះ​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បញ្ជូន​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​មាន​អាបត្តិ​ដល់​ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ បាន​បញ្ជូន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៅ​កាន់ផ្លូវ​ឆ្ងាយដាច់​ស្រយាល​មាន​សត្វ​សាហាវ ។ សត្វ​សាហាវ​ទាំងឡាយ​ក៏​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​នោះ​ទៅ ។បេ។ ពួក​សត្វ​សាហាវ​មិន​បាន​ផ្តាច់​ជីវិត​ភិក្ខុ​នោះ​ទេ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បញ្ជូន​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប បាន​បញ្ជូន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៅ​កាន់ផ្លូវ​ឆ្ងាយដាច់​សង្វែង មាន​ចោរ (អាស្រ័យ​នៅ​) ។ ពួកចោរ​ក៏​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​នោះ​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បញ្ជូន​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ (បើ) មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ក៏បញ្ជូន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៅ​កាន់ផ្លូវ​ឆ្ងាយដាច់​សង្វែង ដែល​មាន​ចោរ (អាស្រ័យ​នៅ​) ។ ពួកចោរ​ក៏​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​នោះ​ទៅ ។បេ។ ពួកចោរ​មិន​បាន​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​នោះ​ទេ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បញ្ជូន​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹម​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២២០] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបចំណាំ​ភិក្ខុ​ជា​សត្រូវ​នោះ​បាន ហើយ​ក៏​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​ជា​សត្រូវ​នោះ​ទៅ ។ ចំណាំភិក្ខុ​ជា​សត្រូវ​នោះ​បាន តែ​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​ដទៃ​វិញ​។ ចូល​ចិត្ត​ថា​ជា​ភិក្ខុ​ដទៃ​តែ​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​ជា​សត្រូវ​នោះ​វិញ​។ សំគាល់​ថា​ជា​ភិក្ខុ​ដទៃ​ក៏​ទៅ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ភិក្ខុ​ដទៃ​(​នោះ​) ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[២២១] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបខ្មោចចូល ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបទៀត​បាន​វាយភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​ដែល​វាយ​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ (បើ) មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបខ្មោច​ចូលដែរ ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបទៀត​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ បាន​វាយ​ភិក្ខុ​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ ភិក្ខុ​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២២២] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបពោលសគ្គក​ថា (ថ្លែង​អំពី​ស្ថានសួគ៌) ដល់​បុគ្គល​ដែល​បាន​ធ្វើ​អំពើ​ល្អ ។ បុគ្គល​ដែល​បាន​ស្តាប់​នោះ ក៏​អត់​ដង្ហើម​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​សំដែង មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើបសំដែង​សគ្គក​ថា របស់បុគ្គល​ដែល​បាន​ធ្វើ​អំពើ​ល្អ​មក​ហើយ ។ បុគ្គល​នោះ ក៏​អត់​ដង្ហើម​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ បុគ្គល​នោះ បាន​អត់​ដង្ហើមដែរ តែ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល​ទេ ។ ឯ​ភិក្ខុ​អ្នក​សំដែង​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹម​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​សំដែងនិរយ​ក​ថា (ដំណាល​អំពី​នរក) ​នៃ​សត្វ​ដែល​ទៅ​កើត​ក្នុង​នរក ។ ភិក្ខុ​អ្នក​ស្តាប់​នោះ​តក់ស្លុត ហើយ​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​សំដែង​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ដែល​មិន​មាន​ប្រាថ្នា​នឹង​សម្លាប់ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ប្រាថ្នា​នឹង​សម្លាប់ ទើបពោល​និរយក​ថា ​នៃ​សត្វ​ដែល​ទៅ​កើត​ក្នុង​នរក ។ បុគ្គល​នោះ តក់ស្លុត ហើយ​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។បេ។ បុគ្គល​នោះ​តក់ស្លុត តែ​មិន​បាន​ធ្វើ​មរណកាល​ឡើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២២៣] សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ស្រុក​អាឡវី កាល​ធ្វើ​នវកម្ម ទើបនាំគ្នា​កាប់ដើមឈើ ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​មួយ​រូបទៀត​ថា ម្នាល​អាវុសោ លោក​ចូរ​ឈរត្រង់​ទី​នេះ​កាប់ឈើ​ទៅ ។ ដើមឈើ​ក៏រលំសង្កត់ភិក្ខុ​នោះ​ដែល​កំពុង​ឈរកាប់ ស្លាប់​ក្នុង​ទី​នោះ​ទៅ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ ភិក្ខុ​ដែល​មិន​ប្រាថ្នា​នឹង​សម្លាប់​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​ទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​នៅ​ស្រុក​អាឡវី កាល​នឹង​ធ្វើ​នវកម្ម បាន​នាំ​គ្នាកាប់​ដើមឈើ ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ទើបនិយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​មួយ​រូបទៀត​ថា ម្នាល​អាវុសោ លោក​ចូរឈរ​ត្រង់​ទី​នេះ​កាប់ឈើ​ទៅ ។ ដើមឈើ​ក៏រលំសង្កត់​ភិក្ខុ​នោះ​ដែល​កំពុងឈរ​កាប់ ស្លាប់​ក្នុង​ទី​នោះ​ទៅ ។បេ។ ដើមឈើ​រលំសង្កត់​មិន​ស្លាប់ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​បង្គាប់​នោះ មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹម​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២២៤] សម័យ​នោះ​ឯង ឆព្វគ្គិយភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​នាំគ្នាដុតភ្លើងព្រៃ ។ មនុស្ស (​ដែល​នៅ​ក្នុង​ព្រៃ) ត្រូវភ្លើង​ឆេះស្លាប់ (​ជា​ច្រើន​នាក់) ។ ភិក្ខុទាំង​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ​ឯង ពួក​ឆព្វគ្គិយភិក្ខុ​មាន​បំណង​នឹង​សម្លាប់ ក៏នាំគ្នា​ដុតភ្លើងព្រៃ ។ មនុស្ស​ទាំងឡាយ ត្រូវភ្លើងព្រៃ​ឆេះស្លាប់ (​ជា​ច្រើន​នាក់) ។បេ។ ពួក​មនុស្ស​ត្រូវភ្លើងព្រៃឆេះ តែ​មិន​ស្លាប់ ។ ពួកភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ពួក​អ្នក​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែត្រឹម​អាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។​

[២២៥] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបដើរ​ទៅ​កាន់​ទី​សម្លាប់ចោរ ហើយ​បាន​និយាយ​នឹង​ពេជ្ឈឃាត​ថា ម្នាល​អាវុសោ អ្នក​កុំ​ធ្វើ​ឲ្យ​បុរស​នេះ​លំបាកឡើយ អ្នក​ចូរ​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ដោយ​ប្រហារ​ត្រឹមតែម្តង​ទៅ ។ ពេជ្ឈឃាត​ទទួលពាក្យ​ថា ស្រួល​ហើយ លោក​ម្ចាស់ (​ថា​ហើយ​) ក៏​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​(ចោរ) ដោយ​ប្រហារ​តែត្រឹមម្តង ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបដើរ​ទៅ​កាន់​ទី​សម្លាប់ចោរ ហើយ​បាន​និយាយ​នឹង​ពេជ្ឈឃាត​ថា ម្នាល​អាវុសោ អ្នក​កុំ​ធ្វើ​បុរស​នេះ​ឲ្យ​លំបាកឡើយ ចូរ​អ្នក​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​ដោយ​ប្រហារតែ​ត្រឹមម្តង​ទៅ ។ ពេជ្ឈឃាត​ឆ្លើយ​ថា ខ្ញុំ​ព្រះ​ករុណា​មិន​ធ្វើ​តាម​ពាក្យ​លោក​ទេ (​ថា​ហើយ​) ក៏​ផ្តាច់​បង់​ជីវិត​បុរស​នោះ​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែត្រឹម​អាបត្តិទុក្កដ ។​

[២២៦] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​បុរស​ម្នាក់ គេកាត់ដៃកាត់ជើង (មក​នៅ​) ក្នុង​ផ្ទះត្រកូល មាន​ពួក​ញាតិមកប្រជុំគ្នា​ព្យាបាល ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​បាន​និយាយ​នឹង​ពួក​មនុស្ស​ទាំង​នោះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ អ្នក​ទាំងឡាយ​ចង់​ឲ្យ​បុរស​នេះ​ស្លាប់ទេ ។ ពួក​មនុស្ស​ឆ្លើយតប​ថា ករុណា យើង​ចង់​ឲ្យ​គាត់​ស្លាប់ដែរ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ប្រាប់​ថា បើ​ដូច្នោះ​អ្នក​ទាំងឡាយ​ចូរ​ឲ្យ​គាត់​ផឹកខ្លាញ់ទឹកដោះគោ​ទៅ ។ ពួក​មនុស្ស​ក៏​ឲ្យ​បុរស​នោះ​ផឹកខ្លាញ់ទឹកដោះគោ ។ បុរស​នោះ​ក៏​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ​ឯង មាន​បុរស​ម្នាក់ គេកាត់​ដៃកាត់ជើង (មក​នៅ​) ក្នុង​ផ្ទះត្រកូល ពួកញាតិ​ក៏ប្រជុំគ្នា​មកព្យាបាល ។ មាន​ភិក្ខុនី (​មួយ​រូប) និយាយ​នឹង​ពួក​មនុស្ស​ទាំង​នោះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ អ្នក​ទាំងឡាយ​ចង់​ឲ្យ​បុរស​នេះ​ស្លាប់​ឬ​ទេ ។ ពួក​មនុស្ស​ឆ្លើយ​ថា ករុណា លោក​ម៉ែម្ចាស់ យើង​ចង់​ឲ្យ​ស្លាប់​ដែរ ។ ភិក្ខុនី​នោះ​ប្រាប់​ថា បើ​ដូច្នោះ​អ្នក​ទាំងឡាយ​ចូរ​ឲ្យ​គាត់​ផឹកថ្នាំត្រាំ​ដោយ​អំបិល​ទៅ ។ មនុស្ស​ទាំង​នោះ​ក៏​ឲ្យ​បុរស​នោះ​ផឹកថ្នាំត្រាំ​ដោយ​អំបិល​នោះ ។ បុរស​នោះ​ធ្វើ​មរណកាល​ទៅ ។ ភិក្ខុនី​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ លំដាប់​នោះ​ឯង ភិក្ខុនី​នោះ​បាន​ប្រាប់​ដំណឹងនុ៎ះ​ដល់​ភិក្ខុនី​ទាំងឡាយ ។ ពួកភិក្ខុនី​ក៏ដំណាល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ដល់​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ។ ពួកភិក្ខុ​ក៏​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុនី​នោះ ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

បារាជិក​ ទី​៣ ចប់ ។​

សិក្ខាបទ ទី​៤កែប្រែ

[២២៧] សម័យ​នោះ ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ជា​ម្ចាស់​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​គង់​នៅ​កូដាគារសាលា ព្រៃមហាវន ទៀបក្រុងវេសាលី ។ គ្រា​នោះ មាន​ភិក្ខុ​ច្រើន​រូប​ជា​មិត្រ​បាន​ជួប​ប្រទះគ្នាថ្មី និង​មិត្រ​ស្និទ្ធស្នាល​មាំមួន បាន​នៅ​ចាំ​វស្សាប្រប​ឆ្នេរស្ទឹងវគ្គុមុទា ។ កាល​នោះ ស្រុក​វជ្ជី​កើត​ទុរ្ភិក្ស​អត់​បាយ មនុស្ស​ទាំងឡាយ​ចិញ្ចឺម​ជីវិត​បាន​ដោយ​កម្រ​ក្រៃពេក មនុស្ស (​ដែល​ក្រលំបាក​ស្រាប់ ក៏​ដល់​នូវ​សេចក្តី​ស្លាប់) មាន​ឆ្អឹងស (ដេរដាស​លើផែនដី) មនុស្ស (​ដែល​មាន​ទ្រព្យសម្បត្តិ​ល្មមទិញដូរ​ស្រូវអង្ករគេ​បាន​) ក៏​មិន​ងាយ​នឹង​ទិញដូរដែរ លុះ​តែ​មាន​ស្លាក​កាន់​ជា​សំគាល់ ទើប​ទិញដូរ​បាន មនុស្ស​ទាំងអស់​ក្នុង​ស្រុក​នោះ​នឹង​ព្យាយាម​ស្វែងរកអាហារ​បាន​ដោយ​កម្រក្រៃពេក ។ វេលា​នោះ​ឯង ភិក្ខុទាំង​នោះ​ក៏គិតគ្នា​ថា ឥឡូវ​នេះ ស្រុក​វជ្ជី​កើត​ទុរ្ភិក្ស​អត់​បាយ មនុស្ស​ទាំងឡាយ​ចិញ្ចឹម​ជីវិត​បាន​ដោយ​កម្រក្រៃពេក មនុស្ស (​ដែល​ក្រលំបាក​ស្រាប់ ក៏​ដល់​នូវ​សេចក្តី​ស្លាប់) មាន​ឆ្អឹងស (ដេរដាស​លើផែនដី) មនុស្ស (​ដែល​មាន​ទ្រព្យសម្បត្តិ​ល្មមទិញដូរ​ស្រូវអង្ករ​គេ​បាន​) ក៏​មិន​ងាយ​នឹង​ទិញដូរ​ដែរ លុះតែ​មាន​ស្លាកកាន់​ជា​សំគាល់ ទើបទិញ​ដូរ​បាន មនុស្ស​ទាំងអស់​ក្នុង​ស្រុក​នោះ​នឹង​ព្យាយាមស្វែងរក​អាហារ​បាន​ដោយ​កម្រ​ក្រៃពេក តើ​យើង​នឹង​គិត​ធ្វើ​ឧបាយដូច​ម្តេច​ឲ្យ​បាន​សាមគ្គីស្មោះសរ កុំ​ឲ្យ​មាន​វិវាទ​ទាស់ទែងគ្នា នៅ​ចាំ​វស្សា​ឲ្យ​បាន​ស្រួល​ផង​កុំ​ឲ្យ​លំបាក​ដោយ​អាហារ​បិណ្ឌបាត​ផង​។ ភិក្ខុខ្លះ​ឆ្លើយ​ថា ម្នាល​អាវុសោ បើ​ដូច្នោះ​យើង​ត្រូវ​ទទួលរ៉ាប់រង​ការងាររបស់​ពួកគ្រហស្ថ​ចុះ កាលបើ​យើង​ធ្វើ​យ៉ាង​នេះ​ហើយ ពួកគ្រហស្ថ​ទាំង​នោះ ​គង់​នឹង​នឹកនា​ឲ្យ​អាហារ​ដល់​យើង​មិន​ខាន កាល​បើ​បាន​អាហារ​យ៉ាង​នេះ​ហើយ យើង​ក៏​បាន​សាមគ្គី​ស្មោះសរ មិន​វិវាទ​ទាស់ទែងគ្នា នៅ​ចាំ​វស្សាក៏ស្រួល​ផង​ហើយ​មិន​លំបាក​ដោយ​អាហារបិណ្ឌបាត​ផង​។ ភិក្ខុខ្លះ​ឆ្លើយ​ថា ម្នាល​អាវុសោ កុំ ប្រយោជន៍អ្វី​នឹង​ទទួល​រ៉ាប់រងការងារ​របស់គ្រហស្ថ (​នោះ​) ម្នាល​អាវុសោ ណ្ហើយចុះ យើង​ត្រូវ​ធ្វើ​ជា​អ្នក​បំរើ នាំដំណឹង​ដល់​ពួកគ្រហស្ថ​វិញ​កាលបើ​យើង​ធ្វើ​យ៉ាង​នេះ​ហើយ ពួកជន​ទាំង​នោះ ​គង់​នឹង​នឹកនា​ឲ្យ​អាហារ​បិណ្ឌបាត​ដល់​យើង​មិន​ខាន កាលបើ​បាន​អាហារ​យ៉ាង​នេះ យើង​នឹង​ព្រមព្រៀង​ស្មោះសរ មិន​វិវាទ​ទាស់ទែងគ្នា នៅ​ចាំ​វស្សាក៏ស្រួល​ផង​ហើយ​មិន​លំបាក​ដោយ​អាហារ​បិណ្ឌបាត​ផង​។ ភិក្ខុខ្លះ​ឆ្លើយ​ថា ម្នាល​អាវុសោ កុំ ប្រយោជន៍​អ្វី​នឹង​ទទួល​រ៉ាប់រងការងារ​របស់គ្រហស្ថ ប្រយោជន៍​អ្វី​នឹង​ធ្វើ​ជា​អ្នក​បំរើ​នាំដំណឹង​ដល់​ពួក​គ្រហស្ថ (​នោះ​) ម្នាល​អាវុសោ ណ្ហើយចុះ យើង​ត្រូវពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​គ្នា​យើង​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក ឲ្យ​ពួក​គ្រហស្ថ (គេស្តាប់​វិញ​) ថា ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​បាន​ឈាន​ទី​១ ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​បាន​ឈាន​ទី​២ ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​បាន​ឈាន​ទី​៣ ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​បាន​ឈាន​ទី​៤ ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​ជា​សោតាបន្ន ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​ជា​សកទាគាមី ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​ជា​អនាគាមី ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​ជា​ព្រះ​អរហន្ត ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​បាន​ត្រៃវិជ្ជា ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​បាន​អភិញ្ញា៦ កាល​បើ​យើង​ពោល​យ៉ាង​នេះ​ហើយ ពួក​ជនទាំង​នោះ ​គង់​នឹង​នឹកនា ឲ្យ​អាហារ​បិណ្ឌបាត​ដល់​យើង​មិន​ខាន កាលបើ​បាន​អាហារ​យ៉ាង​នេះ​ហើយ យើង​ក៏​នឹង​មាន​សាមគ្គី​ស្មោះសរ​នឹង​គ្នា មិន​វិវាទ​ទាស់ទែងគ្នា​ឡើយ នៅ​ចាំ​វស្សាក៏​ស្រួល ហើយ​មិន​លំបាក​ដោយ​បិណ្ឌបាត​ផង​។ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏​យល់ព្រម​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ ការ​ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​របស់គ្នា​យើង​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​ដល់​ពួក​គ្រហស្ថ ដែល​លោក​ថា​មក​នឹង​យើង (អម្បាញ់​មិញ​នេះ​) ស្រួល​ហើយ ។ ក្នុង​កាល​ជា​ខាងក្រោយ​មក ភិក្ខុទាំង​នោះ​ក៏​បាន​ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​ដល់​ពួកគ្រហស្ថ​ថា ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​បាន​ឈាន​ទី​១ ។បេ។ ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​បាន​ឈាន​ទី​៤ ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​ជា​សោតាបន្ន ។បេ។ ភិក្ខុ​ឯ​ណោះ​បាន​អភិញ្ញា៦ ។ គ្រា​នោះ មនុស្ស​ទាំង​នោះ​ក៏​និយាយគ្នា​ថា យើង​រាល់គ្នា​បាន​ភិក្ខុបែប​នេះ​មក​នៅ​ចាំវស្សា អើហ្ន៎ ហៅ​ពេញ​ជា​លាភរបស់​យើង ឈ្មោះ​ថា​យើង​បាន​បុណ្យ​ដោយ​ងាយ​ណាស់​ហ្ន៎ ពីដើម​យើង​រាល់គ្នា​មិន​ដែល​បាន​ពួកភិក្ខុ​មាន​សីល មាន​ធម៌​ជា​កុសល ដូច​ជា​ពួកភិក្ខុ​នេះ​មក​នៅ​ចាំ​វស្សា (​ដល់​ម្តង) សោះឡើយ ។ មនុស្ស​ទាំង​នោះ (កាលបើ​បាន​) ភោជនាហារ​ដែល​ឆ្ងាញ់​ពីសា ក៏បំរុង​ទុកតែ​នឹង​ប្រគេនភិក្ខុ​ទាំង​នោះ មិន​ហ៊ាន​បរិភោគមាត់​ខ្លួនឡើយ ហើយ​មិន​ដែល​បាន​ជូន​ទៅ​មាតាបិតា កូន ប្រពន្ធ ខ្ញុំកំដរ កម្មករ​បុរស [​បុរស​អ្នក​ធ្វើ​ការស៊ី​ឈ្នួល ។​] មិត្រ អមាត្យ មន្ត្រី និង​ញាតិ​សាលោហិត​សោះឡើយ ឬ​បាន​ខាទនីយាហារ​ដែល​ឆ្ងាញ់ពីសា ក៏បំរុង​ទុកតែ​នឹង​ប្រគេន​ភិក្ខុទាំង​នោះ មិន​ហ៊ាន​បរិភោគមាត់​ខ្លួនឡើយ ហើយ​មិន​ដែល​បាន​ជូន​ទៅ​មាតាបិតាទេ ។បេ។ មិន​ដែល​បាន​ឲ្យ​ទៅ​ញាតិសាលោហិត​ឡើយ ឬ​បាន​គ្រឿង​សម្រាប់​ជញ្ជក់​ជញ្ជាប់ ដែល​ឆ្ងាញ់​ពីសា ក៏បំរុង​ទុកតែ​នឹង​ប្រគេនភិក្ខុ​ទាំង​នោះ មិន​ហ៊ាន​ជញ្ជក់ជញ្ជាប់​មាត់ខ្លួនឡើយ ហើយ​មិន​ដែល​បាន​ជូន​ទៅ​មាតាបិតា​ទេ ។បេ។ មិន​ដែល​បាន​ឲ្យ​ទៅ​ញាតិសាលោហិត​ឡើយ ឬ​បាន​ទឹក​ដែល​មាន​រស​ល្អ ក៏បំរុង​ទុកតែ​នឹង​ប្រគេនភិក្ខុ​ទាំង​នោះ មិន​ហ៊ាន​ផឹកមាត់​ខ្លួនឡើយ ហើយ​មិន​ដែល​បាន​ជូន​ទៅ​មាតា​បិតា កូន ប្រពន្ធ ខ្ញុំកំដរ កម្មករ​បុរស មិត្រ អមាត្យ ញាតិ​សាលោហិត​ឡើយ ។ គ្រា​នោះ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ (លុះ​បាន​អាហារឆាន់​បរិបូណ៌) ក៏​មាន​សម្បុរ​ល្អ មាន​ឥន្ទ្រិយ​ពេញលេញ មាន​ទឹកមុខ​ស្រស់បស់ សម្បុរស្បែក​ក៏ជ្រះថ្លា ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ កាល​បើ​ចេញ​វស្សារូច​ហើយ តែងនាំគ្នា​ចូល​ទៅ​គាល់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ នេះ​ជា​ទំនៀម​មិន​ដែល​ខានឡើយ ។ វេលា​នោះ​ឯង ភិក្ខុទាំង​នោះ លុះ​បាន​នៅ​ចាំវស្សា​គ្រប់៣ខែ​ហើយ ក៏រៀបចំ​ទុកដាក់​គ្រឿង​សេនាសនៈ​រួច​ហើយ នាំយក​បាត្រ និង​ចីវរ​ចូល​ទៅ​ក្រុង​វេសាលី ដើរ​ទៅ​កាន់ចារិក​តាមលំដាប់ បាន​ចូល​ទៅ​គាល់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ដែល​គង់​នៅ​កូដាគារសាលា​ព្រៃមហាវន​ទៀបក្រុង​វេសាលី លុះចូល​ទៅ​ដល់​ហើយ ទើប​ក្រាប​ថ្វាយ​បង្គំ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ហើយ​អង្គុយ​ក្នុង​ទី​ដ៏​សមគួរ ។​

[២២៨] សម័យ​នោះ​ឯង ពួកភិក្ខុ​ដែល​នៅ​ចាំវស្សា​ក្នុង​ទិស​ទាំងឡាយ (រាល់ដំបន់​ឯ​ទៀត) សឹង​ដ៏​មាន​កាយ​ស្គាំងស្គម​សៅហ្មង មាន​សម្បុរ​អាក្រក់ កើត​ជា​រោគលឿង​ស្លេកស្លាំង មាន​ខ្លួន​រវាម​ដោយ​សរសៃ ។ ឯ​ពួកភិក្ខុ​ដែល​នៅ​ទៀប​ត្រើយស្ទឹង​វគ្គុមុទា សឹង​ដ៏​មាន​សម្បុរ​ល្អ មាន​ឥន្ទ្រិយ​ពេញលេញ មាន​មុខ​មាត់ស្រស់បស់ សម្បុរស្បែក​ក៏ជ្រះថ្លា​ទាំងអស់គ្នា ។ មាន​សេចក្តី​ថា ការស្មោះសរ​ចំពោះ​ជា​មួយ​នឹង​អាគន្តុក​ភិក្ខុ ​គឺ​ភិក្ខុ​ដែល​ទើប​នឹង​មក​ដល់​ថ្មី នេះ​ជា​ទំនៀមរបស់​ព្រះ​ពុទ្ធ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​គ្រប់​ព្រះ​អង្គ ។ គ្រា​នោះ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ជា​ម្ចាស់ ទ្រង់​ត្រាស់សួរ​ទៅ​ពួកភិក្ខុ​ដែល​នៅ​ទៀប​ឆ្នេរស្ទឹង​វគ្គុមុទា​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ អ្នក​រាល់​គ្នាល្មម​អត់​ធន់​បាន​ទេ​ឬ​អ្នក​រាល់គ្នាល្មមប្រព្រឹត្ត​ទៅ​បាន​ស្រួលទេ​ឬ អ្នក​ទាំងឡាយ​មាន​សេចក្តី​សាមគ្គី​ស្មោះសរ មិន​វិវាទ​ទាស់ទែង​គ្នា នៅ​ចាំវស្សា​ស្រួលបួល មិន​លំបាក​ដោយ​អាហារ​បិណ្ឌបាត​ទេ​ឬ ។ ពួក​ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​ទាំងអស់គ្នា​ល្មម​អត់​ធន់​បាន បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​ទាំងអស់គ្នា ល្មម​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​បាន​ដែរ បពិត្រ​ព្រះ​អង្គ​ដ៏​ចម្រើន ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​ទាំងអស់គ្នា​មាន​សេចក្តី​សាមគ្គី​ស្មោះសរ ឥត​មាន​វិវាទទាស់ទែង​គ្នាទេ នៅ​ចាំ​វស្សា ក៏ស្រួល​បួល មិន​លំបាក​ដោយ​អាហារ​បិណ្ឌបាត​ទេ ។ (​មាន​សេចក្តី​ថា​) ព្រះ​តថាគត​ទាំងឡាយ ទ្រង់​ជ្រាប​ច្បាស់​នូវ​ហេតុ ហើយ​ត្រាស់​សួរក៏​មាន ជ្រាបច្បាស់​ហើយ​មិន​ត្រាស់សួរ​ក៏​មាន ជ្រាបច្បាស់​នូវ​កាលគួរ​ហើយ ត្រាស់សួរ​ក៏​មាន ជ្រាបច្បាស់​នូវ​កាលគួរ​ហើយ មិន​ត្រាស់​សួរក៏​មាន ព្រះ​តថាគត​ទាំងឡាយ​ទ្រង់​សួរ​ចំពោះតែ​អំពើ​ដែល​មាន​ប្រយោជន៍ អំពើ​ដែល​មិន​មាន​ប្រយោជន៍ ទ្រង់​មិន​សួរ​ឡើយ ព្រោះ​ព្រះ​តថាគត​ទាំងឡាយ ទ្រង់​ផ្តាច់​បង់​នូវ​អំពើ​ដែល​មិន​មាន​ប្រយោជន៍​ដោយ​អរិយមគ្គ​អស់​ហើយ ។ ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ជា​ម្ចាស់ទាំង​ឡាយ​ដ៏​មាន​ជោគ ទ្រង់​សួរ​ពួកភិក្ខុ​ដោយ​ហេតុ​ពីរប្រការ ​គឺ​ទ្រង់​សួរ​ដើម្បី​នឹង​សំដែង​ធម៌១ ដើម្បី​នឹង​បញ្ញត្ត​សិក្ខាបទ​ដល់​ពួក​សាវក១ ។ កាល​នោះ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​ត្រាស់សួរ​ពួកភិក្ខុ​ដែល​នៅ​ទៀប​ឆ្នេរស្ទឹង វគ្គុមុទា​ថា ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ អ្នក​រាល់គ្នា បាន​ជា​មាន​សេចក្តី​សាមគ្គី​ស្មោះសរ មិន​វិវាទ​ទាស់ទែង​គ្នា នៅ​ចាំ​វស្សាក៏ស្រួល​បួល មិន​លំបាក​ដោយ​អាហារ​បិណ្ឌបាត នោះ​តើ​ដោយ​ហេតុ​អ្វី ។ គ្រា​នោះ ភិក្ខុ​ទាំងអម្បាល​នោះ ក៏​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ (​ដោយ​សព្វគ្រប់) ។ ទើប​ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា នែភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ហេតុ​នេះ​ពិត​មែន​ឬ ។ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក្រាប​ទូល​តប​វិញ​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ហេតុ​នេះ​មិន​ពិត​ទេ ។​

[២២៩] ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ជា​ម្ចាស់​ដ៏​មាន​ជោគ ទ្រង់​តិះដៀល​ថា នែ​មោឃ​បុរស​ទាំងឡាយ អំពើ​ដែល​អ្នក​ទាំងអស់​គ្នាធើ្វ​នេះ មិន​សមគួរ មិន​ត្រូវ​ទំនង មិន​ត្រូវ​បែប មិន​មែន​ជា​របស់​សមណៈ មិន​គប្បី មិន​គួរ​ធ្វើ​សោះ នែ​មោឃ​បុរស​ទាំងឡាយ គួរបើ​ដែរ អ្នក​ឯង​រាល់គ្នា​ហ៊ានពោល​អួតឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ទៅ​វិញ​ទៅ​មកចំពោះ​ពួកគ្រហស្ថ ព្រោះ​ហេតុ​តែ​ចង់ចំអែត​ផ្ទៃ នែ​មោឃ​បុរស​ទាំងឡាយ បើ​អ្នក​រាល់គ្នា​យកកាំបិត​យ៉ាង​មុត ដែល​សំរាប់ពន្លះ​សាច់គោ មក​វះពោះ (របស់​ខ្លួន) ​វិញ​ប្រសើរ​ជាង​ឯ​ការពោល​អួតឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​របស់គ្នា​នឹង​គ្នា​ចំពោះពួក​គ្រហស្ថ ព្រោះ​ហេតុ​តែ​ចង់​ចំអែតផ្ទៃ ដែល​អ្នក​ឯង​ទាំងអស់​គ្នាពោលរួច​ទៅ​ហើយ (​នោះ​) ពុំ​ប្រសើរ​សោះឡើយ ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​តថាគត​ពោល​យ៉ាង​នោះ ម្នាល​មោឃ​បុរស​ទាំងឡាយ ពី​ព្រោះ​បុគ្គល​ដែល​វះពោះខ្លួន​ឯង​នោះ ជា​ហេតុ​បាន​តែត្រឹម​សេចក្តី​ស្លាប់ ឬ​លំបាក​ទៀបស្លាប់​ប៉ុណ្ណោះ កាល​បើ​រំលាង​ខន្ធត​អំពី​មរណកាល​ទៅ ក៏​មិន​ទៅ​កើត​ជាតិ​រច្ឆាន ប្រេត អសុរកាយ នរក ព្រោះ​ហេតុ​ដែល​វះពោះ​នោះ​ឡើយ ម្នាល​មោឃ​បុរស​ទាំងឡាយ ឯ​ចំណែក​ខាងភិក្ខុ​ដែល​ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម ជា​ហេតុ ជា​ទី​តាំង​នេះ កាលបើ​រំលាង​ខន្ធ​ត​អំពី​មរណកាល​ទៅ​ហើយ ទៀងតែ​ទៅ​កើត​ជាតិ​រច្ឆាន ប្រេត អសុរកាយ នរក មិន​ខាន​ឡើយ ម្នាល​មោឃ​បុរស​ទាំងឡាយ ការ​ដែល​ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​នេះ នឹង​បាន​នាំ​មនុស្ស​ដែល​មិន​ទាន់​ជ្រះថ្លា​ឲ្យ​ជ្រះថ្លា ឬ​មនុស្ស​ដែល​ជ្រះថ្លា​ហើយ ឲ្យ​កាន់​តែជ្រះថ្លាឡើង​ក៏ទេ ។បេ។ ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ជា​ម្ចាស់ ទ្រង់​តិះដៀលពួក​ភិក្ខុទាំង​នោះ រួច​ទ្រង់​ត្រាស់​ហៅ​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មកជួប​ជុំ​ហើយ ទើប​ទ្រង់​សំដែង​ធម្មីក​ថា ត​ទៅ​ថា​

[២៣០] ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ក្នុង​លោក​នេះ មាន​ភិក្ខុ​ជា​មហាចោរ​៥ពួក ។ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុ​ជា​មហាចោរ៥​ពួក​នោះ ដូចម្តេចខ្លះ ។ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ សេចក្តី​តិ្រះរិះ​របស់មហាចោរ​ខ្លះ​ដែល​មាន​ក្នុង​លោក​នេះ​ថា បើ​ដល់​វេលាណា​អញ​បាន​បរិសទ្យ១រយ ឬ​១ពាន់​ចោមរោម​ជា​គ្នា​ហើយ នឹង​លើក​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ស្រុក​និគម​រាជធានី ហើយ​នឹង​វាយសំ​ពង ផ្តាច់​ជីវិត​ពួក​អ្នក​ស្រុក​ទាំង​នោះ ដោយ​ខ្លួន​ឯង ឬ​ប្រើ​អ្នក​ដទៃ​ឲ្យ​ផ្តាច់​ជីវិត​ដុតរោល​អ្នក​ស្រុក​ទាំង​នោះ ដោយ​ខ្លួន​ឯង ឬ​ប្រើ​អ្នក​ដទៃ​ឲ្យ​ដុតរោល ។ លុះ​ដល់​សម័យខាង​ក្រោយមក មហាចោរ​នោះ បាន​បរិសទ្យ១រយ ឬ​១ពាន់​ចោមរោម​ជា​គ្នា​ហើយ ក៏លើក​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ស្រុក​និគម​រាជធានី វាយ​សំ​ពង ផ្តាច់​ជីវិត​អ្នក​ស្រុក​ទាំង​នោះ ដោយ​ខ្លួន​ឯង ឬ​ប្រើ​អ្នក​ដទៃ​ឲ្យ​ផ្តាច់​ជីវិត​ដុតរោល​អ្នក​ស្រុក​ទាំង​នោះ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង ឬ​ប្រើ​អ្នក​ដទៃ​ឲ្យ​ដុត​រោល យ៉ាង​ណា​មិញ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ សេចក្តី​ត្រិះរិះ​របស់ភិក្ខុ​បាបខ្លះ ដែល​មាន​ក្នុង​សាសនា​នេះ ក៏​យ៉ាង​នោះ​ដែរ (ត្រិះរិះ) ថា​បើ​ដល់​កាល​ណាអញ​បាន​បរិសទ្យ១រយ ឬ​១ពាន់​ចោមរោម​ជា​គ្នា​ហើយ នឹង​ត្រេច​ទៅ​កាន់ចារិក ក្នុង​ស្រុក​និគម​រាជធានី ក៏​នឹង​បាន​នូវ​ចីវរ បិណ្ឌបាត សេនាសនៈ គិលានប្បច្ចយ​ភេសជ្ជបរិក្ខារ ដែល​ពួកគ្រហស្ថ​ក្តី ពួកបព្វជិត​ក្តី ធ្វើ​សក្ការ​គោរពរាប់អាន​បូ​ជា​កោត​ក្រែង ។ លុះ​ដល់​សម័យខាង​ក្រោយមក ភិក្ខុបាប​នោះ​បាន​បរិសទ្យ​១រយ ឬ​១ពាន់​ចោមរោម​ជា​គ្នា​ហើយ ក៏ត្រេច​ទៅ​កាន់ចារិក ក្នុង​ស្រុក​និគមរាជធានី បាន​ចីវរ បិណ្ឌបាត សេនាសនៈ គិលានប្បច្ចយ​ភេសជ្ជ​បរិក្ខារ ដែល​ពួក​គ្រហស្ថក្តី បព្វជិត​ក្តី ធ្វើ​សក្ការ​គោរព​រាប់អាន​បូ​ជា​កោត​ក្រែង ។ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំឡាយ ភិក្ខុ​នេះ​ហៅ​ថា មហាចោរ​ទី​១ ដែល​មាន​ប្រាកដ​ក្នុង​លោក ។ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ហេតុ​ដទៃ​មាន​ត​ទៅ​ទៀត ក្នុង​សាសនា​នេះ មាន​ភិក្ខុ​បាបខ្លះរៀនសូត្រ​ធម្មវិន័យ​ដែល​តថាគត​បាន​សំដែង​ហើយ ដុតកំដៅ​ខ្លួន​ឯង​ចោល​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុ​នេះ​ហៅ​ថា មហាចោរ​ទី​២ ដែល​មាន​ប្រាកដ​ក្នុង​លោក ។ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ហេតុ​ដទៃ​មាន​ត​ទៅ​ទៀត ក្នុង​សាសនា​នេះ មាន​ភិក្ខុបាបខ្លះពោលចោទភិក្ខុ​ដែល​ប្រព្រឹត្តធម៌​ប្រសើរ​ដ៏​ស្អាត ដែល​កំពុងប្រព្រឹត្តធម៌​ប្រសើរ​ដ៏​បរិសុទ្ធ ចោទ​ដោយ​ការប្រព្រឹត្ត​មិន​ប្រសើរ រកមូល​គ្មាន ។ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុ​នេះ​ហៅ​ថា មហាចោរ​ទី​៣ មាន​ប្រាកដ​ក្នុង​លោក ។ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ហេតុ​ដទៃ​មាន​ត​ទៅ​ទៀត ក្នុង​សាសនា​នេះ មាន​ភិក្ខុ​បាបខ្លះ​សង្គ្រោះ​ផ្គាប់ផ្គុន​គ្រហស្ថ​ដោយ​គ្រឿង​គរុភណ្ឌ​របស់សង្ឃ ឬ​គ្រឿង​គរុណបរិក្ខារ គ្រឿង​គរុភណ្ឌ ​គឺ​អ្វីខ្លះ គ្រឿង​គរុភណ្ឌ​នោះ​គឺ​គុម្ពផ្កា និង​ដើមឈើ១ ទី​ដែល​សំរាប់ដាំ​គុម្ពផ្កា និង​ដើមឈើ១ កុដិ១ ទី​ដែល​សំរាប់សង់​កុដិ១ គ្រែ១ តាំង១ ពូក១ ខ្នើយ១ ឆ្នាំង​លោហៈ១ ស្នូក​លោហៈ១ ក្អមលោហៈ១ ផើងលោហៈ១កាំបិត១ ពូថៅ១ ដឹង១ ចប១ ពន្លាក (​ឬ​ដែក​កណ្តារ)១ វល្លិប្រវែង​មួយ​លូក​ឡើង​ទៅ​១ ឫស្សី​ប្រវែង៨ធ្នាប់​ឡើង​ទៅ​១ ស្មៅដំណេកទន្សាយ១ ស្មៅយាប្លង១ ស្មៅធម្មតា១ ដីស្អិត១ គ្រឿង​ធ្វើ​នឹង​ឈើ១ គ្រឿង​ធ្វើ​នឹង​ដី១ ។ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុ​នេះ​ហៅ​ថា មហាចោរ​ទី​៤ មាន​ប្រាកដ​ក្នុង​លោក ។ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុណា​ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម ដែល​មិន​មាន មិន​ប្រាកដ​ក្នុង​ខ្លួន ភិក្ខុ​នេះ​ជា​មហាចោរ​ទី​៥ ជា​ចោរធំ​បំផុត​ក្នុង​លោក ព្រមទាំង​ទេវ​លោក មារ​លោក ព្រហ្ម​លោក ក្នុង​ពពួក​សត្វ ព្រមទាំង​សមណៈ និង​ព្រាហ្មណ៍ ទាំង​មនុស្ស​ជា​សម្មតិទេព និង​មនុស្ស​ដ៏​សេស ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​តថាគត​ពោល​ដូច្នោះ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ពី​ព្រោះ​ដុំបាយរបស់​ជន​អ្នក​នៅ​ក្នុង​ដែន ​គឺ​ភិក្ខុ​នោះ​ឯង​លួចយក​មកបរិភោគ ។ (​ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ជា​ម្ចាស់ ទ្រង់​ប្រាថ្នា​នឹង​ធ្វើ​សេចក្តី​នោះ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់ឡើង ទើបត្រាស់​សំដែង​សេចក្តី​ជា​គា​ថា​ត​ទៅ​ទៀត​ថា​) ភិក្ខុណា​មាន​ខ្លួនតាំង​នៅ​ដោយ​អាការ​ដទៃ​​គឺ​ថា​ខ្លួន​មាន​កាយ​សមាចារ​មិន​បរិសុទ្ធ​ជា​ដើម ហើយ​ញុំាង​អ្នក​ដទៃ​ឲ្យ​ដឹង​ថា​ខ្លួន​តាំង​នៅ​ដោយ​អាការ​ដទៃ​​គឺ​ថា​ខ្លួន​មាន​កាយ​សមាចារ​ជា​ដើមស្អាត​វិញ​ភិក្ខុ​នោះ​ឯង​ហៅ​ថា លួចភោជន​គេមកបរិភោគ ដូច​ជា​ព្រាន​សត្វ​ស្លាប លបលាក់​ខ្លួនប្រប​គុម្ពឈើ បម្រុង​ចាំបាញ់​សត្វ ។ ភិក្ខុ​ដែល​យក​សម្ពត់កាសាវ​មកព័ទ្ធព័ន្ធ​ក តែប្រព្រឹត្ត​ធម៌អាក្រក់​ជា​ធម្មតា គ្មាន​សង្រួម (តាម​ធម៌វិន័យ) ឡើយ ជា​បុគ្គល​លាមកក្រៃ​លែង​សឹង​មាន​ច្រើន ភិក្ខុ​នោះ​ទៀងតែ​ទៅ​នរក ព្រោះ​អំពើ​ដែល​ខ្លួន​ធ្វើ​អាក្រក់ ។ បរិភោគ​ដុំដែក​ដែល​កំពុងឆេះក្តៅ ឧបមា​ដូច​ជា​អណ្តាតភ្លើង​វិញ​​ប្រសើរ​ជាង​ឯ​ភិក្ខុ​ដែល​ទ្រុស្តសីល មិន​សង្រួម (តាម​ធម៌វិន័យ) នឹង​បរិភោគ​នូវ​ដុំអាមិស​របស់ជន​អ្នក​នៅ​ក្នុង​ដែន (​នោះ​) ពុំ​ប្រសើរ​សោះឡើយ ។​

[២៣១] គ្រា​នោះ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​តិះដៀលពួក​ភិក្ខុ​ដែល​នៅ​ទៀប​ឆ្នេរស្ទឹងវគ្គុមុទា ដោយ​អនេក​បរិយាយ ហើយ​ទ្រង់​សំដែង​នូវ​ទោស​នៃ​ការ​ដែល​គេពិបាក​ចិញ្ចឹម ពិបាក​ថែទាំ ។បេ។ ទើប​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​គប្បី​សំដែង​នូវ​សិក្ខាបទ​នេះ​យ៉ាង​នេះ​ថា ភិក្ខុ​ណា​មួយ​មិន​ដឹង​ចំពោះ ហើយ​ពោល​អួតឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម ជា​ធម៌​គួរ​ឃើញ​ដោយ​ញាណ​ដ៏​ប្រសើរ បង្អោន​មកដាក់​ក្នុង​ខ្លួន​ថា ខ្ញុំដឹង​ដូច្នេះ ខ្ញុំ​ឃើញ​ដូច្នេះ លុះ​ដល់​សម័យ​ដទៃ​ពី​នោះ​មក ទោះ​មាន​គេសាកសួរ​ក្តី ឥត​មាន​គេសាកសួរ​ក្តី ក៏​ហៅ​ថា ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក​ហើយ (ទោះបី) មាន​ប្រាថ្នា​ចង់​ឲ្យ​បរិសុទ្ធ ហើយ​ត្រឡប់​ជា​និយាយ​កែសំនួន​យ៉ាង​នេះ​វិញ​ថា នែ​អាវុសោ ខ្ញុំ​មិន​ដឹង​យ៉ាង​នេះ​ទេ (ប៉ុន្តែ) ពោល​ថា ដឹង ខ្ញុំ​មិន​ឃើញ​យ៉ាង​នេះ​ទេ (ប៉ុន្តែ) ពោល​ថា ឃើញ ខ្ញុំពោល​កុហកសោះ​ទេ ភិក្ខុ​នេះ​ឯង​ក៏​នៅ​ជា​ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក រកសំវាស​គ្មាន ។ សិក្ខាបទ​នេះ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​បញ្ញត្ត​ដល់​ពួកភិក្ខុ​រួច​ជា​ស្រេច​យ៉ាង​នេះ ។​

[២៣២] វេលា​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​ច្រើន​រូប​មាន​សេចក្តី​សំគាល់​ថា​ឃើញ ក្នុង​ហេតុ​ដែល​ខ្លួន​មិន​ឃើញ សំគាល់​ថា​ដល់ ក្នុង​ហេតុ​ដែល​ខ្លួន​ឥត​បាន​ដល់ សំគាល់​ថា​ត្រាស់ដឹង ក្នុង​ហេតុ​ដែល​ខ្លួន​ឥត​បាន​ត្រាស់ដឹង សំគាល់​ថា​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់ ក្នុង​ហេតុ​ដែល​ខ្លួន​ឥត​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់ ហើយ​បាន​ពោល​អួតអរហត្តផល​ដោយ​សំគាល់​ថា​ខ្លួន​បាន​ត្រាស់ដឹង ។ លុះ​ដល់​សម័យ​ដទៃ​មក ចិត្ត​របស់​ភិក្ខុទាំង​នោះ ក៏ឱន​ទៅ​រករាគៈ​ខ្លះ ចិត្ត​ឱន​ទៅ​រកទោសៈខ្លះ ចិត្ត​ឱន​ទៅ​រកមោហៈខ្លះ ។ សេចក្តី​សង្ស័យក៏​កើត​ឡើង​ដល់​ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ថា សិក្ខាបទ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​បាន​បញ្ញត្ត​រួច​ជា​ស្រេច​ហើយ ម្តេចឡើយ​ក៏​យើង​មក​សំគាល់​ថា​ឃើញ​ក្នុង​ហេតុ​ដែល​យើង​ឥត​បាន​ឃើញ សំគាល់​ថា​ដល់​ក្នុង​ហេតុ​ដែល​យើង​ឥត​បាន​ដល់ សំគាល់​ថា​ត្រាស់ដឹង ក្នុង​ហេតុ​ដែល​យើង​ឥត​បាន​ត្រាស់ដឹង សំគាល់​ថា​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់ ក្នុង​ហេតុ​ដែល​យើង​ឥត​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់ ហើយ​បាន​ពោល​អួតអរហត្តផល ដោយ​សំគាល់​ថា​ខ្លួន​យើង​បាន​ត្រាស់ដឹង (ដូច្នេះ) យើង​ប្រហែល​ជា​ត្រូវអាបត្តិបារាជិក​ទេដឹង ។ ភិក្ខុទាំង​នោះ​បាន​ប្រាប់​សេចក្តី​នេះ ដល់​ព្រះ​អានន្ទ​ដ៏​មាន​អាយុ ។ ព្រះ​អានន្ទ​ដ៏​មាន​អាយុ ក៏​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ជា​ម្ចាស់​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​អានន្ទ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ដែល​មាន​សេចក្តី​សំគាល់​ថា ឃើញ​ក្នុង​ហេតុ​ដែល​ខ្លួន​ឥត​ឃើញ សំគាល់​ថា​បាន​ដល់​ក្នុង​ហេតុ​ដែល​ខ្លួន​ឥត​បាន​ដល់ សំគាល់​ថា​បាន​ត្រាស់ដឹង ក្នុង​ហេតុ​ដែល​ខ្លួន​ឥត​បាន​ត្រាស់ដឹង សំគាល់​ថា​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់ ក្នុង​ហេតុ​ដែល​ខ្លួន​ឥត​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់ ហើយ​ពោលអួត​អរហត្តផល ដោយ​សេចក្តី​សំគាល់​ថា ខ្លួន​បាន​ត្រាស់ដឹង ក៏អំពើ​ដែល​ពោល​អួត​នេះ​ជា​អព្វោហារិក (​មិន​ហៅ​ថា​ជា​អង្គ​នៃ​អាបត្តិ​ឡើយ) ។ ព្រោះ​និទាន​នេះ ព្រោះ​ដំណើរ​នេះ ទើប​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​ត្រាស់​ហៅ​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​មក ហើយ​ទ្រង់​សំដែងធម្មីក​ថា​ក្នុង​គ្រា​នោះ ។បេ។ ម្នាល​ភិក្ខុទាំង​ឡាយ អ្នក​ទាំងឡាយ​គប្បី​សំដែង​នូវ​សិក្ខាបទ​នេះ​យ៉ាង​នេះ​ថា ភិក្ខុណា​មួយ មិន​ដឹង​ច្បាស់ ហើយ​ពោល​អួតឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម ជា​ធម៌​មាន​ញាណ (​សេចក្តី​ដឹង) និង​ទស្សនៈ (កិរិយា​ឃើញ​) ​ដ៏​ប្រសើរ អាចកំចាត់​នូវ​កិលេស គួរបង្អោន​មកដាក់​ក្នុង​ខ្លួន​ដោយ​ពាក្យ​ថា ខ្ញុំដឹង​ដូច្នេះ ខ្ញុំ​ឃើញ​ដូច្នេះ លុះ​ដល់​សម័យ​ដទៃ​អំពី​នោះ​មក ទោះ​មាន​គេសាកសួរ​ក្តី ឥត​មាន​គេសាកសួរ​ក្តី ក៏​ហៅ​ថា ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក​ហើយ (ទោះបី) មាន​ប្រាថ្នា​ចង់​ឲ្យ​បរិសុទ្ធ ហើយ​ត្រឡប់​ជា​និយាយ​កែសំនួន​យ៉ាង​នេះ​វិញ​ថា នែ​អាវុសោ ខ្ញុំ​មិន​ដឹង​យ៉ាង​នេះ​ទេ (ប៉ុន្តែ) ពោល​ថា​ដឹង ខ្ញុំ​មិន​ឃើញ​យ៉ាង​នេះ​ទេ (ប៉ុន្តែ) ពោល​ថា​ឃើញ ខ្ញុំពោល​កុហកសោះ​ទេ ភិក្ខុ​នេះ​ក្តី ក៏ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក រកសំវាស​គ្មាន វៀរ​លែង​តែ សំគាល់​ថា​ខ្លួន​បាន​ត្រាស់ដឹង ។​

[២៣៣] ត្រង់ពាក្យ​ថា ណា​មួយ សេចក្តី​ថា ណាក៏​ដោយ ។បេ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា ភិក្ខុ ។បេ។ ភិក្ខុ​ដែល​បាន​ឧបសម្បទា​ដោយ​ញត្តិចតុត្ថកម្មវាចា​នេះ សំដៅ​ឲ្យ​ឈ្មោះ​ថា ភិក្ខុ ក្នុង​អត្ថ​នេះ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា មិន​ដឹង​ច្បាស់ សេចក្តី​ថា មិន​ដឹង​មិន​ឃើញ​នូវ​កុសលធម៌​ដែល​មិន​មាន មិន​ពិត មិន​ប្រាកដ​ក្នុង​ខ្លួន (​ហើយ​ចូល​ចិត្ត​ថា​) កុសលធម៌​ទាំងឡាយ​របស់អញ​មាន ។ ឈាន (គុណ​ជា​ត​សំរាប់ដុត​បង់​នូវ​កិលេស)១ វិមោក្ខ (គុណធម៌​ដែល​ផុត​ស្រឡះ​ចាក​រាគៈ​ជា​ដើម)១ សមាធិ (សភាព​ដែល​ដំកល់​ចិត្ត​ស្មើមាំ​ល្អ​ក្នុង​អារម្មណ៍)១ សមាបត្តិ (គុណ​ជាតិ​ដែល​ដល់​ព្រម)១ ញាណទស្សនៈ (កិរិយា​ឃើញ​ដោយ​បញ្ញា)១ មគ្គភាវនា (កិរិយា​ចម្រើន​នូវ​មគ្គ)១ ផលសច្ឆិកិរិយា (​ដំណើរ​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​នូវ​ផល)១ កិលេសប្បហាន (កិរិយា​លះបង់​កិលេស)១ វិនីវរណតា ចិត្ត​ស្ស ចិត្ត​មាន​នីវរណធម៌​ប្រាស​ហើយ​១ សុញ្ញាគារេ អភិរតិ សេចក្តី​ត្រេកអរ​ក្នុង​ផ្ទះ​ដ៏​ស្ងាត់១ (ធម៌ទាំង​១០​នេះ​) ហៅ​ថា ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា បង្អោន​មកដាក់​ក្នុង​ខ្លួន សេចក្តី​ថា បង្អោន​កងកុសលធម៌​ទាំង​នោះ​មក​ដាក់​ក្នុង​ចិត្ត ឬ​បង្អោន​ចិត្ត​ទៅ​ក្នុង​កងកុសលធម៌​ទាំង​នោះ ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា ញាណ បាន​ដល់​វិជ្ជា ​គឺ​សេចក្តី​ដឹងវិសេស​៣​យ៉ាង ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា ទស្សនៈ សេចក្តី​ថា ធម្ម​ជា​ត​ណា ហៅ​ថា ញាណ ធម្ម​ជា​ត​នោះ​ហៅ​ថា ទស្សនៈ ធម្ម​ជា​ត​ណា​ហៅ​ថា ទស្សនៈ ធម្ម​ជា​ត​នោះ​ហៅ​ថា ញាណ ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា ពោលអួត សេចក្តី​ថា ប្រាប់​ដល់​ស្រីក្តី ប្រុសក្តី គ្រហស្ថក្តី បព្វជិតក្តី ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា ខ្ញុំដឹងដូច្នេះ ខ្ញុំ​ឃើញ​ដូច្នេះ សេចក្តី​ថា ខ្ញុំដឹង​ធម៌​នេះ ខ្ញុំ​ឃើញ​ធម៌​នេះ ម្យ៉ាង​ទៀត ធម៌​នេះ​ជា​របស់​ខ្ញុំ ៗក៏យល់​ជា​ក់ច្បាស់​ក្នុង​ធម៌​នេះ​ហើយ ។​

[២៣៤] ត្រង់ពាក្យ​ថា លុះ​ដល់​សម័យ​ដទៃ​ពី​នោះ​មក សេចក្តី​ថា កិរិយា​ពោលអួត​ក្នុង​ខណៈ​ណា លុះ​ដល់​សម័យ​ដែល​កន្លង​នូវ​ខណៈ នូវ​ស្របក់ នូវ​ពេល​មួយ​រំពេច​នោះ​មក ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា ទោះ​មាន​គេសាកសួរ​ក្តី សេចក្តី​ថា វត្ថុណា​ដែល​ខ្លួន​បាន​ប្តេជ្ញា​ហើយ ក៏​មាន​អ្នក​ឯ​ទៀត​គេសាក​សួរចំពោះ​វត្ថុ​នោះ​ថា ធម៌​អ្វីខ្លះ​ដែល​លោក​បាន​ត្រាស់​ដឹង ព្រោះ​ហេតុ​ដូចម្តេច បាន​ជា​លោក​បាន​ត្រាស់ដឹង លោក​បាន​ត្រាស់ដឹង​ពីអង្កាល់ លោក​បាន​ត្រាស់ដឹង​ក្នុង​ទី​ណា កិលេស​ណាខ្លះ​ដែល​លោក​បាន​លះរួច​ហើយ លោក​បាន​ធម៌ដូច​ម្តេចខ្លះ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា ទោះ​ឥត​មាន​គេ​សាកសួរ​ក្តី សេចក្តី​ថា ឥត​មាន​អ្នក​ណា​មួយ​សួរ​ដណ្តឹង​ឡើយ ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា ក៏​ហៅ​ថា ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក​ហើយ សេចក្តី​ថា (ភិក្ខុ) មាន​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​អាក្រក់ ​គឺ​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​គ្របសង្កត់ ហើយ​ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម៌​ដែល​មិន​ពិត មិន​ប្រាកដ ក៏​ហៅ​ថា ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា មាន​ប្រាថ្នាចង់​ឲ្យ​បរិសុទ្ធ សេចក្តី​ថា (ភិក្ខុ​នោះ​) ទោះ​មាន​ប្រាថ្នាចង់​ទៅ​ជា​គ្រហស្ថ​ក្តី ចង់​ទៅ​ជា​ឧបាសក​ក្តី ចង់​ទៅ​ជា​ញោមវត្ត​ក្តី ចង់​ទៅ​ជា​សាមណេរ​ក្តី ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា ម្នាល​អាវុសោ ខ្ញុំ​មិន​ដឹង​យ៉ាង​នេះ ហើយ​ពោល​ថា​ដឹង ខ្ញុំ​មិន​បាន​ឃើញ​យ៉ាង​នេះ ហើយ​ពោល​ថា​បាន​ឃើញ សេចក្តី​ថា ខ្ញុំ​មិន​បាន​ដឹង​ធម៌​នេះ​ទេ ខ្ញុំ​មិន​បាន​ឃើញ​ធម៌​នេះ​ទេ ធម៌​នេះ ខ្ញុំ​គ្មាន​ទេ ខ្ញុំ​នឹង​បាន​ឃើញ​ច្បាស់​ក្នុង​ធម៌​នេះ​ក៏ទេ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា ខ្ញុំពោល​កុហកសោះ​ទេ សេចក្តី​ថា ខ្ញុំពោល​សោះទទេ ខ្ញុំពោល​កុហកទេ ខ្ញុំពោល​មិន​ពិត​ទេ ខ្ញុំពោល​មិន​ប្រាកដ​ទេ ខ្ញុំ​បាន​ជា​ជ្រុលពោល មកពី​ហេតុ​មិន​ដឹងសោះ​ទេ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា វៀរ​លែង​តែសំគាល់​ថា​ខ្លួន​បាន​ត្រាស់ដឹង សេចក្តី​ថា លើក​លែង​តែ​ខ្លួន​បាន​ត្រាស់ដឹង​មែន ។​

[២៣៥] ត្រង់ពាក្យ​ថា ភិក្ខុ​នេះ​ក្តី ពោលប្រៀបធៀប​នឹង​ភិក្ខុ​ដែល​មាន​ក្នុង​សិក្ខាបទមុន ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា បារាជិក សេចក្តី​ថា ធម្មតា​ដើមត្នោត តែ​មាន​កកំបុត​ហើយ មិន​អាច​នឹង​ដុះឡើង​ទៀត​បាន មាន​ឧបមាដូច​ម្តេចមិញ ភិក្ខុ​ដែល​មាន​ប្រាថ្នា​អាក្រក់ ​គឺ​សេចក្តី​ប្រាថ្នាគ្រប​សង្កត់ ហើយ​ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម ដែល​មិន​មាន មិន​កើត​ក្នុង​ខ្លួន មិន​មែន​ជា​សមណៈ មិន​មែន​ជា​សក្យបុត្រ ក៏​មាន​ឧបមេយ្យ​ដូច្នោះ​ឯង ព្រោះ​ហេតុ​នោះ ទើប​តថាគត​ពោល​ថា ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា រកសំវាស​គ្មាន ដែល​ហៅ​ថា សំវាស​នោះ ​គឺ​សង្ឃកម្ម​ជា​មួយ​គ្នា បាតិមោក្ខុទ្ទេស​ជា​មួយ​គ្នា សេចក្តី​សិក្សាស្មើគ្នា នេះ​ហៅ​ថា សំវាស ។ ភិក្ខុ​នោះ​គ្មាន​សំវាស​ដូច្នេះទេ ព្រោះ​ហេតុ​នោះ បាន​ជា​តថាគត​ពោល​ថា រកសំវាស​គ្មាន ។​

[២៣៦] ដែល​ហៅ​ថា ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម (​នោះ​សំដៅ​យក) ឈាន១ វិមោក្ខ១ សមាធិ១ សមាបត្តិ១ ញាណទស្សនៈ១ មគ្គភាវនា១ ផលសច្ឆិកិរិយា១ កិលេសប្បហាន១ វិនីវរណតា ចិត្ត​ស្ស១ សុញ្ញាគារេ អភិរតិ១ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា ឈាន បាន​ខាងបឋមជ្ឈាន ទុតិយជ្ឈាន តតិយជ្ឈាន ចតុត្ថជ្ឈាន ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា វិមោក្ខ (​នោះ​) បាន​ខាង​ឯ​សុញ្ញតវិមោក្ខ អនិមិត្តវិមោក្ខ អប្បណិហិតវិមោក្ខ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា សមាធិ (​នោះ​) បាន​ខាង ឯ​សុញ្ញតសមាធិ អនិមិត្តសមាធិ អប្បណិហិតសមាធិ ។ ត្រង់ពាក្យ​ថា សមាបត្តិ (​នោះ​) បាន​ខាង សុញ្ញតសមាបត្តិ អនិមិត្តសមាបត្តិ អប្បណិហិតសមាបត្តិ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា ញាណ (​នោះ​) បាន​ខាង ត្រៃវិជ្ជា ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា មគ្គភាវនា (​នោះ​) បាន​ខាង សតិប្បដ្ឋាន៤ សម្មប្បធាន៤ ឥទ្ធិបាទ៤ ឥន្ទ្រិយ៥ ពល៥ ពោជ្ឈង្គ៧ មគ្គ​ប្រកប​ដោយ​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា ផលសច្ឆិកិរិយា (​នោះ​) បាន​ខាង ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​នូវ​សោតាបត្តិផល ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​នូវ​សកទាគាមិផល ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​នូវ​នូវ​អនាគាមិផល ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​នូវ​អរហត្តផល ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា កិលេសប្បហាន (​នោះ​) បាន​ខាង កិរិយា​លះបង់រាគៈ លះបង់ទោសៈ លះបង់មោហៈ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា វិនីវរណតា ចិត្ត​ស្ស (​នោះ​) បាន​ខាង ការហាម​ឃាត់​ចិត្ត​ចាក​រាគៈ ហាមឃាត់​ចិត្ត​ចាក​ទោសៈ ហាមឃាត់​ចិត្ត​ចាក​មោហៈ ។ ត្រង់​ពាក្យ​ថា សុញ្ញាគារេ អភិរតិ (​នោះ​) បាន​ខាង ឯ​សេចក្តី​ត្រេកអរ​ក្នុង​ផ្ទះ​ស្ងាត់ ដោយ​បឋមជ្ឈាន សេចក្តី​ត្រេកអរ​ក្នុង​ផ្ទះស្ងាត់​ដោយ​ទុតិយជ្ឈាន សេចក្តី​ត្រេកអរ​ក្នុង​ផ្ទះស្ងាត់​ដោយ​តតិយជ្ឈាន សេចក្តី​ត្រេកអរ​ក្នុង​ផ្ទះស្ងាត់​ដោយ​ចតុត្ថជ្ឈាន ។​

[២៣៧] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​បឋមជ្ឈាន​ហើយ ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយកុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយកុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូលបឋមជ្ឈាន​ហើយ ដោយ​អាការ៤​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​បឋមជ្ឈាន​ហើយ ដោយ​អាការ៥​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​បឋមជ្ឈាន​ហើយ ដោយ​អាការ៦​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយកុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុនិយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​បឋមជ្ឈាន​ហើយ ដោយ​អាការ​៧​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[២៣៨] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​កំពុងចូល​បឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មា​កំពុងចូល​បឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៤​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​និយាយកុហក​រួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មាកំពុង​ចូលបឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ​៥​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយកុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុនិយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មាកំពុង​ចូលបឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៦​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយកុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយកុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុនិយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មាកំពុង​ចូលបឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៧​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយកុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។​

[២៣៩] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូលបឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូលបឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៤​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយកុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុនិយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​បឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ​៥​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយកុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​និយាយកុហក​រួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​បឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៦​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហក​រួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​បឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៧​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។​

[២៤០] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​បឋមជ្ឈាន​ហើយ ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​បឋមជ្ឈាន​ហើយ ដោយ​អាការ​៤​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​បឋមជ្ឈាន​ហើយ ដោយ​អាការ​៥​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហក​រួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​បឋមជ្ឈាន​ហើយ ដោយ​អាការ៦​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហក​រួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​បឋមជ្ឈាន​ហើយ ដោយ​អាការ៧​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហក​រួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[២៤១] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ​ក្នុង​បឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយកុហក​រួច​ហើយ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុនិយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មា​ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ​ក្នុង​បឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៤​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ​ក្នុង​បឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៥​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មា​ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ​ក្នុង​បឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៦​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​កំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មា​ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ​ក្នុង​បឋមជ្ឈាន ដោយ​អាការ៧​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយកុហក​រួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

[២៤២] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា បឋមជ្ឈានអាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​រួច​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា បឋមជ្ឈាន​អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់រួច​ហើយ ដោយ​អាការ៤​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហក​រួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា បឋមជ្ឈាន​អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់រួច​ហើយ ដោយ​អាការ៥​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា បឋមជ្ឈាន​អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់រួច​ហើយ ដោយ​អាការ៦​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយកុហក​រួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា បឋមជ្ឈាន​អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​រួច​ហើយ ដោយ​អាការ៧​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហក​រួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក (បឋមជ្ឈាន​នេះ ដែល​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ទ្រង់​សំដែង ឲ្យ​ពិស្តារ​ហើយ​យ៉ាង​ណា ឈានទាំង​ពួង​មាន ទុតិយជ្ឈាន​ជា​ដើម បណ្ឌិត​ត្រូវសំដែង​ឲ្យ​ពិស្តារ យ៉ាង​នោះ​ផង​ចុះ) ។​

[២៤៣] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់ទុតិយជ្ឈាន កាន់​តតិយជ្ឈាន កាន់​ចតុត្ថជ្ឈាន អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​ចតុត្ថជ្ឈាន ចតុត្ថជ្ឈាន អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ​ដោយ​អាការ៣យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយកុហក១ កំពុងនិយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុងនិយាយកុហក១ និយាយរួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយកុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ ត្រូវអាបត្តិបារាជិក ។​

[២៤៤] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់សុញ្ញតវិមោក្ខ កាន់អនិមិត្តវិមោក្ខ កាន់អប្បណិហិតវិមោក្ខ អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​អប្បណិហិតវិមោក្ខ អប្បណិហិតវិមោក្ខ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៤៥] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុងចូល បាន​ចូល​កាន់សុញ្ញតសមាធិ កាន់​អនិមិត្តសមាធិ កាន់​អប្បណិហិតសមាធិ អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​អប្បណិហិតសមាធិ អប្បណិហិតសមាធិ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៤៦] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូលកាន់សុញ្ញតសមាបត្តិ កាន់អនិមិត្តសមាបត្តិ កាន់​អប្បណិហិត​សមាបត្តិ អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​អប្បណិហិតសមាបត្តិ អប្បណិហិតសមាបត្តិ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។បេ។​

[២៤៧] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ដល់​ហើយ កំពុង​ដល់ បាន​ដល់​នូវ​ត្រៃវិជ្ជា អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​ត្រៃវិជ្ជា ត្រៃវិជ្ជា​អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។បេ។​

[២៤៨] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ដល់​ហើយ កំពុង​ដល់ បាន​ដល់​នូវ​សតិបដ្ឋាន៤ សម្មប្បធាន៤ ឥទ្ធិបាទ៤ អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​ឥទ្ធិបាទ៤ ឥទ្ធិបាទ៤ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។បេ។​

[២៤៩] ភិក្ខុនិយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ដល់​ហើយ កំពុង​ដល់ បាន​ដល់​នូវ​ឥន្ទ្រិយ៥ ពល៥ អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​ពល៥ ពល៥ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។បេ។​

[២៥០] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ត្រាស់ដឹង​ហើយ កំពុង​ត្រាស់ដឹង បាន​ត្រាស់​ដឹង​នូវ​ពោជ្ឈង្គ៧ អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​ពោជ្ឈង្គ៧ ពោជ្ឈង្គ៧ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៥១] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ត្រាស់ដឹង​ហើយ កំពុង​ត្រាស់ដឹង បាន​ត្រាស់​ដឹង​នូវ​មគ្គ​ប្រកប​ដោយ​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​មគ្គប្រកប​ដោយ​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ មគ្គ​ប្រកប​ដោយ​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។បេ។​

[២៥២] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​សម្រេច​ហើយ កំពុង​សម្រេច បាន​សម្រេច​នូវ​សោតាបត្តិផល សកទាគាមិផល អនាគាមិផល អរហត្តផល អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​អរហត្តផល អរហត្តផល អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។បេ។​

[២៥៣] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា រាគៈអាត្មា​បាន​កំចាត់បង់​ហើយ រាគៈអាត្មា​បាន​ខ្ជាក់ចោល​ហើយ រាគៈ​អាត្មា​បាន (​ធ្វើ​) ឲ្យ​ផុត​ហើយ រាគៈអាត្មា​បាន​បន្សាត់​ចេញ​ហើយ រាគៈអាត្មា​បាន​រលាស់​ចោល​ហើយ រាគៈ​អាត្មា​បាន​រើចោល​ហើយ រាគៈអាត្មា​បាន​គាស់​រំលើង​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា ទោសៈ​អាត្មា​បាន​កំចាត់បង់​ហើយ ។បេ។ មោហៈ​អាត្មា​បាន​កំចាត់បង់​ហើយ បាន​ខ្ជាក់​ចោល​ហើយ បាន (​ធ្វើ​) ឲ្យ​ផុត​ហើយ បាន​បន្សាត់​ចេញ​ហើយ បាន​រលាស់​ចោល​ហើយ បាន​រើ​ចោល​ហើយ បាន​គាស់រំលើង​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។បេ។​

[២៥៤] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា ចិត្ត​របស់អាត្មា​មាន​សេចក្តី​រារាំង​ប្រាស ​គឺ​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​រាគៈ ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​ទោសៈ ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។ មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយកុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

សុទ្ធិកវារ ចប់ ។​

[២៥៥] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុងចូល បាន​ចូលកាន់បឋមជ្ឈាន​ផង​កាន់ទុតិយជ្ឈាន​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​ទុតិយជ្ឈាន អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់បឋមជ្ឈាន​ផង​តតិយជ្ឈាន​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​តតិយជ្ឈាន​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​តតិយជ្ឈាន អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។បេ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូលកាន់​បឋមជ្ឈាន​ផង​ចតុត្ថជ្ឈាន​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ចតុត្ថជ្ឈាន​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​ចតុត្ថជ្ឈាន អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៥៦] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុងចូល បាន​ចូលកាន់បឋមជ្ឈាន​ផង​សុញ្ញតវិមោក្ខ​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អនិមិត្តវិមោក្ខ​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អប្បណិហិតវិមោក្ខ​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អប្បណិហិតវិមោក្ខ​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​អប្បណិហិតវិមោក្ខ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។បេ។​

[២៥៦] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុងចូល បាន​ចូលកាន់បឋមជ្ឈាន​ផង​សុញ្ញតវិមោក្ខ​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អនិមិត្តវិមោក្ខ​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អប្បណិហិតវិមោក្ខ​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អប្បណិហិតវិមោក្ខ​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​អប្បណិហិតវិមោក្ខ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក ។បេ។​

[២៥៨] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុងចូល បាន​ចូលកាន់​បឋមជ្ឈាន​ផង​សុញ្ញតសមាបត្តិ​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អនិមិត្តសមាបត្តិ​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អប្បណិហិតសមាបត្តិ​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អប្បណិហិតសមាបត្តិ​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​អប្បណិហិតសមាបត្តិ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៥៩] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ដល់​ហើយ កំពុង​ដល់ បាន​ចូលកាន់​បឋមជ្ឈាន​ផង​ត្រៃវិជ្ជា​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ត្រៃ​វិជ្ជា​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​ត្រៃវិជ្ជា អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៦០] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ដល់​ហើយ កំពុង​ដល់ បាន​ដល់​នូវ​បឋមជ្ឈាន​ផង​សតិបដ្ឋាន៤​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​សម្មប្បធាន៤​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ឥទ្ធិបាទ៤​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់ជំនាញ​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ឥទ្ធិបាទ៤​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​ឥទ្ធិបាទ៤ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៦១] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ដល់​ហើយ កំពុង​ដល់ បាន​ដល់​នូវ​បឋមជ្ឈាន​ផង​ឥន្ទ្រិយ៥​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ពល៥​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ពល៥​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​ពល៥ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៦២] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ដល់​ហើយ កំពុង​ដល់ បាន​ដល់​នូវ​បឋមជ្ឈាន​ផង​ពោជ្ឈង្គ៧​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ពោជ្ឈង្គ៧​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​ពោជ្ឈង្គ៧ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៦៣] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ដល់​ហើយ កំពុង​ដល់ បាន​ដល់​នូវ​បឋមជ្ឈាន​ផង​មគ្គប្រកប​ដោយ​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ក្នុង​មគ្គ​ប្រកប​ដោយ​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ​ផង​បឋមជ្ឈាន​និង មគ្គ​ប្រកប​ដោយ​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៦៤] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ដល់​ហើយ កំពុង​ដល់ បាន​ដល់​នូវ​បឋមជ្ឈាន​ផង​សោតាបត្តិផល​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​សកទាគាមិផល​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អនាគាមិផល​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អរហត្តផល​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អរហត្តផល​ផង​បឋមជ្ឈាន និង​អរហត្តផល អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៦៥] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុងចូល បាន​ចូលកាន់​បឋមជ្ឈាន ទាំងរាគៈ អាត្មា​ក៏​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ ។បេ។ អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន ។បេ។ ទាំង​ទោសៈ អាត្មា​ក៏​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ ។បេ។ អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន ។បេ។ ទាំង​មោហៈ អាត្មា​ក៏​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ បាន​ខ្ជាក់​ចោល​ហើយ បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ផុត​ស្រឡះ​ហើយ បាន​បន្សាត់​ចេញ​ហើយ បាន​រលាស់​ចោល​ហើយ បាន​គាស់រំលើង​ហើយ បាន​រើ​ចោល​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

[២៦៦] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុងចូល បាន​ចូល​កាន់បឋមជ្ឈាន ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​រាគៈ ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​ទោសៈ ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយកុហក និយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​និយាយកុហក​រួច​ហើយ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់ ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

ខណ្ឌចក្ក ចប់

[២៦៧] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុងចូល បាន​ចូល​កាន់ទុតិយជ្ឈាន​ផង​តតិយជ្ឈាន​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ហើយ ក្នុង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​តតិយជ្ឈាន​ផង​ទុតិយជ្ឈាន និង​តតិយជ្ឈាន អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់ទុតិយជ្ឈាន​ផង​ចតុត្ថជ្ឈាន​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ហើយ ក្នុង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​ចតុត្ថជ្ឈាន​ផង​ទុតិយជ្ឈាន និង​ចតុត្ថជ្ឈាន អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ដល់​ហើយ កំពុង​ដល់ បាន​ដល់​នូវ​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​សុញ្ញតវិមោក្ខ​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​អនិមិត្តវិមោក្ខ​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​អប្បណិហិតវិមោក្ខ​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​សុញ្ញតសមាធិ​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​អនិមិត្តសមាធិ​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​អប្បណិហិតសមាធិ​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​សុញ្ញតសមាបត្តិ​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​អនិមិត្តសមាបត្តិ​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​អប្បណិហិតសមាបត្តិ​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​ត្រៃវិជ្ជា​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​សតិប្បដ្ឋាន៤​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​សម្មប្បធាន៤​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​ឥទ្ធិបាទ៤​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​ឥន្ទ្រិយ៥​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​ពល៥​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​ពោជ្ឈង្គ៧​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​មគ្គប្រកប​ដោយ​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​សោតាបត្តិផល​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​សកទាគាមិផល​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​អនាគាមិផល​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​អរហត្តផល​ផង​។បេ។ អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ​កាន់​ទុតិយជ្ឈាន ទាំង​រាគៈ អាត្មា​ក៏​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ ។បេ។ ទាំង​ទោសៈ អាត្មា​ក៏​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ ។បេ។ ទាំង​មោហៈ អាត្មា​ក៏​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ បាន​ខ្ជាក់ចោល​ហើយ បាន (​ធ្វើ​) ឲ្យ​ផុតស្រឡះ​ហើយ បាន​បន្សាត់​ចេញ​ហើយ បាន​រលាស់ចោល​ហើយ បាន​គាស់រំលើង​ហើយ បាន​រើ​ចោល​ហើយ ។បេ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​ទុតិយជ្ឈាន ទាំង​ចិត្ត​របស់អាត្មា​ក៏​បាន​ផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​រាគៈ អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​ទុតិយជ្ឈាន ទាំង​ចិត្ត​របស់​អាត្មាក៏​បាន​ផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​ទោសៈ អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​ទុតិយជ្ឈាន ទាំង​ចិត្ត​របស់​អាត្មាក៏​បាន​ផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់ទុតិយជ្ឈា​ន​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ហើយ​ក្នុង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ទុតិយជ្ឈាន និង​បឋមជ្ឈាន អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

ពទ្ធចក្ក ចប់ ។​

បណ្ឌិតត្រូវ​ធ្វើ​ពទ្ធចក្ក​ឲ្យ​មាន​បទផ្លាស់ប្តូរគ្នា ធ្វើ​តាមមូល​មួយ​ៗដូចន័យ​ដែល​ព្រះ​សម្ពុទ្ធ ទ្រង់​សំដែង​ហើយ​នោះ​ផង​ចុះ ។​

នេះ​ជា​សេចក្តី​សង្ខេប

[២៦៨] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា ចិត្ត​របស់អាត្មា​បាន​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ​ផង​អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូលកាន់​បឋមជ្ឈាន​ផង​ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ​ផង​អាត្មា​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ហើយ​ក្នុង​បឋមជ្ឈាន​ផង​ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ ទាំង​បឋមជ្ឈាន អាត្មា​ក៏​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ​ផង​អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ​កាន់​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​តតិយជ្ឈាន​ផង​ចតុត្ថជ្ឈាន​ផង​សុញ្ញតវិមោក្ខ​ផង​អនិមិត្តវិមោក្ខ​ផង​អប្បណិហិតវិមោក្ខ​ផង​សុញ្ញតសមាធិ​ផង​អនិមិត្តសមាធិ​ផង​អប្បណិហិតសមាធិ​ផង​សុញ្ញតសមាបត្តិ​ផង​អនិមិត្តសមាបត្តិ​ផង​អប្បណិហិតសមាបត្តិ​ផង​ត្រៃវិជ្ជា​ផង​សតិប្បដ្ឋាន៤​ផង​សម្មប្បធាន៤​ផង​ឥទ្ធិបាទ៤​ផង​ឥន្ទ្រិយ៥​ផង​ពល៥​ផង​ពោជ្ឈង្គ៧ផ​ង មគ្គប្រកប​ដោយ​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ​ផង​សោតាបត្តិផល​ផង​សកទាគាមិផល​ផង​អនាគាមិផល​ផង​អរហត្តផល​ផង​ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង ។បេ។ រាគៈ​អាត្មា​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ​ផង​។បេ។ ទោសៈ​អាត្មា​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ​ផង​។បេ។ ទាំង​មោហៈ អាត្មា​ក៏​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ បាន​ខ្ជាក់​ចោល​ហើយ បាន (​ធ្វើ​) ឲ្យ​ផុត​ស្រឡះ​ហើយ បាន​បន្សាត់​ចេញ​ហើយ បាន​រលាស់ចោល​ហើយ បាន​គាស់​រំលើង​ហើយ បាន​រើ​ចោល​ហើយ ចិត្ត​របស់​អាត្មា​បាន​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​រាគៈ​ផង​ចិត្ត​របស់អាត្មា​បាន​ផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​ទោសៈ​ផង​ចិត្ត​របស់​អាត្មា​បាន​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ​ផង​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។បេ។​

ចក្ក​មាន​មូល១ ចប់​ដោយ​សង្ខេប ។​

[២៦៩] ចក្ក​មាន​មូល១ ដែល​ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ទ្រង់​សំដែង​ដោយ​ពិស្តារ​ហើយ​យ៉ាង​ណា ចក្ក​មាន​មូល២ក្តី មាន​មូល៣ក្តី មាន​មូល៤ក្តី មាន​មូល៥ក្តី មាន​មូល៦ក្តី មាន​មូល៧ក្តី មាន​មូល៨ក្តី មាន​មូល៩ក្តី មាន​មូល១០ក្តី បណ្ឌិតត្រូវសំដែង​ឲ្យ​ពិស្តារ​យ៉ាង​នោះ​ផង​ចុះ ។​

នេះ​ចក្ក​មាន​មូលគ្រប់ទាំងអស់ (ដូច​មាន​សេចក្តី​ត​ទៅ​នេះ​)

[២៧០] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់បឋមជ្ឈាន​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​តតិយជ្ឈាន​ផង​ចតុត្ថជ្ឈាន​ផង​សុញ្ញតវិមោក្ខ​ផង​អនិមិត្តវិមោក្ខ​ផង​អប្បណិហិតវិមោក្ខ​ផង​សុញ្ញតសមាធិ​ផង​អនិមិត្តសមាធិ​ផង​អប្បណិហិតសមាធិ​ផង​សុញ្ញតសមាបត្តិ​ផង​អនិមិត្តសមាបត្តិ​ផង​អប្បណិហិតសមាបត្តិ​ផង​ត្រៃវិជ្ជា​ផង​សតិប្បដ្ឋាន៤​ផង​សម្មប្បធាន៤​ផង​ឥទ្ធិបាទ៤​ផង​ឥន្ទ្រិយ៥​ផង​ពល៥​ផង​ពោជ្ឈង្គ៧​ផង​មគ្គ​មាន​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ​ផង​សោតាបត្តិផល​ផង​សកទាគាមិផល​ផង​អនាគាមិផល​ផង​អរហត្តផល​ផង​។បេ។ រាគៈ​អាត្មា​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ​ផង​។បេ។ ទោសៈ​អាត្មា​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ​ផង​។បេ។ ទាំង​មោហៈ អាត្មា​ក៏​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ បាន​ខ្ជាក់​ចោល​ហើយ បាន (​ធ្វើ​) ឲ្យ​ផុតស្រឡះ​ហើយ បាន​បន្សាត់​ចេញ​ហើយ បាន​រលាស់​ចោល​ហើយ បាន​គាស់រំលើង​ហើយ បាន​រើចោល​ហើយ ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ ចាក​រាគៈ​ផង​ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ ចាក​ទោសៈ​ផង​ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ ចាក​មោហៈ​ផង​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ។បេ។ ដោយ​អាការ៧​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ក៏ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ លុះនិយាយ​រួច​ហើយ ក៏ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក ។​

ចក្ក​មាន​មូលគ្រប់ទាំងអស់ ចប់ ។​

សុទ្ធិកវារក​ថា ចប់ ។​

[២៧១] ភិក្ខុចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់បឋមជ្ឈាន កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​ទុតិយជ្ឈាន ដូច្នេះ​ទៅ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិបារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​ចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​តតិយជ្ឈាន ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​ចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​ចតុត្ថជ្ឈាន ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុចង់​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​សុញ្ញតវិមោក្ខ កាន់​អនិមិត្តវិមោក្ខ កាន់​អប្បណិហិតវិមោក្ខ កាន់​សុញ្ញតសមាធិ កាន់​អនិមិត្តសមាធិ កាន់​អប្បណិហិតសមាធិ កាន់​សុញ្ញតសមាបត្តិ កាន់​អនិមិត្តសមាបត្តិ កាន់​អប្បណិហិតសមាបត្តិ កាន់​ត្រៃវិជ្ជា កាន់​សតិប្បដ្ឋាន៤ កាន់​សម្មប្បធាន៤ កាន់​ឥទ្ធិបាទ៤ កាន់​ឥន្ទ្រិយ៥ កាន់​ពល៥ កាន់​ពោជ្ឈង្គ៧ កាន់​មគ្គ​មាន​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ កាន់​សោតាបត្តិផល កាន់​សកទាគាមិផល កាន់​អនាគាមិផល កាន់​អរហត្តផល ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់​ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​ចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន កាល​ដែល​និយាយ ក៏​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា រាគៈ​អាត្មា​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ ។បេ។ ទោសៈ​អាត្មា​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ ។បេ។ ទាំង​មោហៈអាត្មា​ក៏​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ បាន​ខ្ជាក់ចោល​ហើយ បាន (​ធ្វើ​) ឲ្យ​ផុតស្រឡះ​ហើយ បាន​បន្សាត់​ចេញ​ហើយ បាន​រលាស់ចោល​ហើយ បាន​គាស់រំលើង​ហើយ បាន​រើចោល​ហើយ ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​ចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន កាល​ដែល​និយាយ ក៏​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​រាគៈ ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​ទោសៈ ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក លុះនិយាយ​រួច​ហើយ ក៏ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហករួច​ហើយ ដូច្នេះ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់ បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។​

ខណ្ឌចក្ក ​នៃ​និក្ខេបបទ ជា​វត្ថុនិស្សារក ចប់ ។​

[២៧២] ភិក្ខុចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់ទុតិយជ្ឈាន កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​តតិយជ្ឈាន ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​ចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​ទុតិយជ្ឈាន កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​ចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​ទុតិយជ្ឈាន កាល​ដែល​និយាយ ក៏​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។​

ពទ្ធចក្ក​មាន​មូល​មួយ ​នៃ​វត្ថុនិស្សារក និយាយពីមូល ដែល​ព្រះ​សម្ពុទ្ធសំដែង​ហើយ​ដោយ​សង្ខេប

(ដូច​មាន​សេចក្តី​ត​ទៅ​នេះ​)

[២៧៣] ភិក្ខុចង់និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់អាត្មាផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវត្រឹម​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​ចង់និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​ទោសៈ ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។​

ចក្ក​មាន​មូល១ ​នៃ​វត្ថុនិស្សារក ដែល​ព្រះ​សម្ពុទ្ធសំដែង​ដោយ​សង្ខេប ចប់ ។​

[២៧៤] ភិក្ខុចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់បឋមជ្ឈាន​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​តតិយជ្ឈាន​ផង​ចតុត្ថជ្ឈាន​ផង​ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​ចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន​ផង​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់​អាត្មា​បាន​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។​

ខណ្ឌចក្ក​មាន​មូលពីរ ​នៃ​វត្ថុនិស្សារក ។​

[២៧៥] ភិក្ខុចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់ទុតិយជ្ឈាន​ផង​កាន់តតិយជ្ឈាន​ផង​កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​ចតុត្ថជ្ឈាន ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុចង់​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​កាន់​តតិយជ្ឈាន​ផង​កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​ចង់និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​ទុតិយជ្ឈាន​ផង​កាន់​តតិយជ្ឈាន​ផង​កាល​ដែល​និយាយ ក៏​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ​៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។​

ពទ្ធចក្ក​មាន​មូលពីរ ​នៃ​វត្ថុនិស្សារក ។

[២៧៦] ភិក្ខុចង់និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់អាត្មាផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​ទោសៈ​ផង​ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ​ផង​កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់​បឋមជ្ឈាន ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។ ភិក្ខុ​ចង់និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​ទោសៈ​ផង​ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ​ផង​កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​រាគៈ ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។​

ចក្ក​មាន​មូលពីរ​នៃ​វត្ថុនិស្សារក ដែល​ព្រះ​សម្ពុទ្ធសំដែង​ដោយ​សង្ខេប ចប់ ។​

[២៧៧] ចក្ក​មាន​មូល​មួយ​ៗ ​នៃ​បទ​ទាំងឡាយ​ដែល​ព្រះ​សង្គីតិកាចារ្យ​បាន​ដំកល់ទុក​ហើយ បណ្ឌិត​គប្បី​សំដែង​យ៉ាង​ណា ចក្ក​មាន​មូល៣ក្តី មាន​មូល​៤ក្តី មាន​មូល៥ក្តី មាន​មូល៦ក្តី មាន​មូល៧ក្តី មាន​មូល៨ក្តី មាន​មូល៩ក្តី មាន​មូល១០ក្តី បណ្ឌិត​គប្បី​ធ្វើ​យ៉ាង​នោះ​ផង​ចុះ ។ (ម្យ៉ាងទៀត) ចក្ក​មាន​មូល​មួយ ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ទ្រង់​សំដែង​ហើយ​ដោយ​ពិស្តារ​យ៉ាង​ណា (ចក្ក​មាន​មូលបី​ជា​ដើម) បណ្ឌិត​គប្បី​សំដែង​ដោយ​ពិស្តារ​យ៉ាង​នោះ​ផង​ចុះ ។​

នេះ​ចក្ក​មាន​មូលគ្រប់ទាំងអស់

(ដូច​មាន​សេចក្តី​ត​ទៅ​នេះ​)

[២៧៨] ភិក្ខុនិយាយ​ថា អាត្មា​បាន​ចូល​ហើយ កាន់បឋមជ្ឈាន​ផង​កាន់ទុតិយជ្ឈាន​ផង​កាន់​តតិយជ្ឈាន​ផង​កាន់​ចតុត្ថជ្ឈាន​ផង​កាន់​សុញ្ញតវិមោក្ខ​ផង​កាន់​អនិមិត្តវិមោក្ខ​ផង​កាន់​អប្បណិហិតវិមោក្ខ​ផង​កាន់​សុញ្ញតសមាធិ​ផង​កាន់​អនិមិត្តសមាធិ​ផង​កាន់​អប្បណិហិតសមាធិ​ផង​កាន់​សុញ្ញតសមាបត្តិ​ផង​កាន់​អនិមិត្តសមាបត្តិ​ផង​កាន់​អប្បណិហិតសមាបត្តិ​ផង​កាន់​ត្រៃវិជ្ជា​ផង​កាន់​សតិប្បដ្ឋាន៤​ផង​កាន់​សម្មប្បធាន៤​ផង​កាន់​ឥទ្ធិបាទ៤​ផង​កាន់​ឥន្ទ្រិយ៥​ផង​កាន់​ពល៥​ផង​កាន់​ពោជ្ឈង្គ៧​ផង​កាន់​មគ្គ​មាន​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ​ផង​កាន់​សោតាបត្តិផល​ផង​កាន់​សកទាគាមិផល​ផង​កាន់​អនាគាមិផល​ផង​កាន់​អរហត្តផល​ផង​រាគៈ​អាត្មា​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ​ផង​។បេ។ ទោសៈ​អាត្មា​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ​ផង​។បេ។ ទាំង​មោហៈ​អាត្មាក៏​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ បាន​ខ្ជាក់ចោល​ហើយ បាន (​ធ្វើ​) ឲ្យ​ផុតស្រឡះ​ហើយ បាន​បន្សាត់​ចេញ​ហើយ បាន​រលាស់​ចោល​ហើយ បាន​គាស់រំលើង​ហើយ បាន​រើចោល​ហើយ ចិត្ត​របស់​អាត្មាផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​រាគៈ​ផង​ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​ទោសៈ​ផង​កាល​ដែល​និយាយ ក៏និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន បែរ​ជា​និយាយ​ថា ចិត្ត​របស់អាត្មា​ផុតស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ​ផង​ដូច្នេះ​វិញ​ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ។បេ។ ដោយ​អាការ​៧​យ៉ាង​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ក៏ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុង​និយាយ​កុហក១ និយាយ​រួច​ហើយ ក៏ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ បើ​អ្នក​ស្តាប់​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​ត្រឹមតែ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។បេ។​

ចក្កបេយ្យាល ​នៃ​វត្ថុនិស្សារក ចប់ ។​

[២៧៩] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា ភិក្ខុណា​នៅ​ក្នុង​វត្តរបស់​អ្នក ភិក្ខុ​នោះ​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់បឋមជ្ឈាន ភិក្ខុ​នោះ​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន បឋមជ្ឈាន ភិក្ខុ​អង្គ​នោះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ជា​ក់​ច្បាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក១ លុះនិយាយ​រួច​ហើយ ដឹងខ្លួន​ថា អញនិយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា ភិក្ខុណា​នៅ​ក្នុង​វត្ត​របស់​អ្នក ភិក្ខុ​នោះ​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់បឋមជ្ឈាន ភិក្ខុ​នោះ​ជា​អ្នក​បាន​ហើយ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ហើយ ក្នុង​បឋមជ្ឈាន បឋមជ្ឈាន ភិក្ខុ​អង្គ​នោះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ជា​ក់​ច្បាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៤-៥-៦-៧​យ៉ាង ​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក១ កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​កំពុង​និយាយ​កុហក១ លុះនិយាយ​រួច​ហើយ ក៏ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហករួច​ហើយ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ​១ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត​១ បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់១ បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា ភិក្ខុណា​នៅ​ក្នុង​វត្ត​របស់​អ្នក ភិក្ខុ​នោះ​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់ទុតិយជ្ឈាន កាន់​តតិយជ្ឈាន កាន់​ចតុត្ថជ្ឈាន កាន់​សុញ្ញតវិមោក្ខ កាន់​អនិមិត្តវិមោក្ខ កាន់​អប្បណិហិតវិមោក្ខ កាន់​សុញ្ញតសមាធិ កាន់​អនិមិត្តសមាធិ កាន់​អប្បណិហិតសមាធិ កាន់​សុញ្ញតសមាបត្តិ កាន់​អនិមិត្តសមាបត្តិ កាន់​អប្បណិហិតសមាបត្តិ កាន់​ត្រៃវិជ្ជា កាន់​សតិប្បដ្ឋាន៤ កាន់​សម្មប្បធាន៤ កាន់​ឥទ្ធិបាទ៤ កាន់​ឥន្ទ្រិយ៥ កាន់​ពល៥ កាន់​ពោជ្ឈង្គ៧ កាន់​មគ្គ​មាន​អង្គ​៨​ដ៏​ប្រសើរ កាន់​សោតាបត្តិផល កាន់​សកទាគាមិផល កាន់​អនាគាមិផល កាន់​អរហត្តផល ភិក្ខុ​នោះ​ជា​អ្នក​បាន ជា​អ្នក​ស្ទាត់ ក្នុង​អរហត្តផល អរហត្តផល ភិក្ខុ​អង្គ​នោះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ជា​ក់ច្បាស់​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។បេ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា ភិក្ខុណា​នៅ​ក្នុង​វត្ត​របស់​អ្នក រាគៈ​ភិក្ខុ​នោះ​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ ។បេ។ ទោសៈ​ភិក្ខុ​នោះ​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ ។បេ។ ទាំងមោហៈ​ភិក្ខុ​នោះ​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ បាន​ខ្ជាក់​ចោល​ហើយ បាន (​ធ្វើ​) ឲ្យ​ផុត​ស្រឡះ​ហើយ បាន​បន្សាត់​ចេញ​ហើយ បាន​រលាស់​ចោល​ហើយ បាន​គាស់​រំលើង​ហើយ បាន​រើ​ចោល​ហើយ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង បើ​អ្នក​ស្តាប់​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។បេ។ ភិក្ខុ​និយាយ​កុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា ភិក្ខុណា​នៅ​ក្នុង​វត្ត​របស់​អ្នក ចិត្ត​របស់ភិក្ខុ​នោះ​ផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​រាគៈ ចិត្ត​របស់ភិក្ខុ​នោះ​ផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​ទោសៈ ចិត្ត​របស់ភិក្ខុ​នោះ​ផុត​ស្រឡះ​ហើយ​ចាក​មោហៈ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក កំពុង​និយាយ ក៏ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក លុះនិយាយ​រួច​ហើយ ក៏ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហក​រួច​ហើយ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់ បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ភិក្ខុ​និយាយកុហក​ដោយ​ដឹង​ខ្លួន​ថា ភិក្ខុណា​នៅ​ក្នុង​វត្ត​របស់​អ្នក ភិក្ខុ​នោះ​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់​បឋមជ្ឈាន កាន់​ទុតិយជ្ឈាន កាន់​តតិយជ្ឈាន កាន់​ចតុត្ថជ្ឈាន ក្នុង​ផ្ទះ​ស្ងាត់ ភិក្ខុ​នោះ​ជា​អ្នក​បាន ជា​អ្នក​ស្ទាត់ ក្នុង​ចតុត្ថជ្ឈាន​ក្នុង​ផ្ទះ​ដ៏​ស្ងាត់ ចតុត្ថជ្ឈាន ភិក្ខុ​អង្គ​នោះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ជា​ក់​ច្បាស់​ហើយ​ក្នុង​ផ្ទះ​ដ៏​ស្ងាត់ ដោយ​អាការ៣-៧​យ៉ាង ​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក កំពុង​និយាយ ក៏ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​កំពុងនិយាយ​កុហក លុះនិយាយ​រួច​ហើយ ក៏ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហក​រួច​ហើយ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់ បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិទុក្កដ ។​

[២៨០] ភិក្ខុនិយាយកុហក​ដោយ​ដឹងខ្លួន​ថា ភិក្ខុណា​បាន​ប្រើចីវរ​របស់​អ្នក ភិក្ខុណា​បាន​ឆាន់​បិណ្ឌបាត​របស់​អ្នក ភិក្ខុណា​បាន​ប្រើប្រាស់​ទី​សេនាសនៈ​របស់​អ្នក ភិក្ខុណា​បាន​បរិភោគភេសជ្ជ​បរិក្ខារ​ជា​បច្ច័យ​ដល់​មនុស្ស​ឈឺរបស់​អ្នក វត្តរបស់​អ្នក​ដែល​ភិក្ខុណា​បាន​នៅ​ហើយ ចីវរ​របស់​អ្នក​ដែល​ភិក្ខុ​បាន​ប្រើប្រាស់​ហើយ បិណ្ឌបាត​របស់​អ្នក​ដែល​ភិក្ខុ​ណា​បាន​ឆាន់​ហើយ ទី​សេនាសនៈ​របស់​អ្នក​ដែល​ភិក្ខុណា​បាន​ប្រើប្រាស់​ហើយ ភេសជ្ជបរិក្ខារ​ជា​បច្ច័យ​ដល់​មនុស្ស​ឈឺ​ដែល​ភិក្ខុណា​បាន​បរិភោគ​ហើយ អ្នក​អាស្រ័យ​នឹង​ភិក្ខុណា ហើយ​បាន​ប្រគេន​វត្ត បាន​ប្រគេន​ចីវរ បាន​ប្រគេន​បិណ្ឌបាត បាន​ប្រគេន​ទី​សេនាសនៈ បាន​ប្រគេន​ភេសជ្ជបរិក្ខារ​ជា​បច្ច័យ​ដល់​មនុស្ស​ឈឺ ភិក្ខុ​នោះ​បាន​ចូល​ហើយ កំពុង​ចូល បាន​ចូល​កាន់បឋមជ្ឈាន កាន់​ទុតិយជ្ឈាន កាន់​តតិយជ្ឈាន កាន់​ចតុត្ថជ្ឈាន ក្នុង​ផ្ទះ​ដ៏​ស្ងាត់ ភិក្ខុ​នោះ​ជា​អ្នក​បាន ជា​អ្នក​ស្ទាត់ ក្នុង​ចតុត្ថជ្ឈាន​ក្នុង​ផ្ទះ​ដ៏​ស្ងាត់ ចតុត្ថជ្ឈាន ភិក្ខុ​អង្គ​នោះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ជា​ក់ច្បាស់​ហើយ​ក្នុង​ផ្ទះ​ដ៏​ស្ងាត់ ដោយ​អាការ៣​យ៉ាង ​គឺ​មុន​នឹង​និយាយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​នឹង​និយាយ​កុហក កំពុង​និយាយ ដឹងខ្លួន​ថា អញកំពុង​និយាយ​កុហក លុះនិយាយ​រួច​ហើយ ដឹង​ខ្លួន​ថា អញ​និយាយ​កុហករួច​ហើយ បិទបាំង​សេចក្តី​ឃើញ បិទបាំង​សេចក្តី​គាប់​ចិត្ត បិទបាំង​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្ត បិទបាំង​សេចក្តី​ពិត​ត្រង់ បើ​អ្នក​ស្តាប់ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ ត្រូវ​អាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ បើ​អ្នក​ស្តាប់​មិន​ដឹង​សេចក្តី​ច្បាស់ទេ ត្រូវ​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

បេយ្យាល​ចំនួន​ ១៥ ចប់ ។​

បច្ចយប្បដិសំយុត្តវារក​ថា ចប់ ។​

[២៨១] ភិក្ខុនិយាយស្មាន​ថា ខ្លួន​បាន​មគ្គផល១ ភិក្ខុនិយាយពីមគ្គផល​ដោយ​ឥត​មាន​ប្រាថ្នា​នឹង​ពោលអួតកុហក១ ភិក្ខុឆ្កួត១ ភិក្ខុ​មាន​ចិត្ត​រវើរវាយ១ ភិក្ខុ​មាន​វេទនា​គ្របសង្កត់១ ភិក្ខុ​ជា​ខាងដើម​បញ្ញត្តិ១ (ភិក្ខុប៉ុណ្ណេះ) ឥត​មាន​អាបត្តិ​ឡើយ ។​

[២៨២] (មាតិកានុក្រម ​គឺ​បញ្ជីរឿងតាមលំដាប់ហូរហែ​ដែល​នឹង​សំដែងត​ទៅ ដូច​មាន​សេចក្តី​ខាង​ក្រោម​នេះ​)

រឿងអធិ​មាន​ភិក្ខុ រឿងភិក្ខុ​នៅ​ក្នុង​ព្រៃ រឿងភិក្ខុ​ទៅ​បិណ្ឌបាត រឿងសទ្ធិវិហារិក​នៃ​ឧបជ្ឈាយ៍ រឿង​ពួកភិក្ខុ​ដំកល់ឥរិយាបថ រឿងភិក្ខុ​អួត​ថា​លះ​សញ្ញោជនធម៌​បាន រឿងភិក្ខុ​នៅ​ក្នុង​ទី​ស្ងាត់ រឿងភិក្ខុ​នៅ​ក្នុង​វត្ត រឿងភិក្ខុ​ដែល​ឧបាសកផ្គត់ផ្គង់ រឿងភិក្ខុ​និយាយអួត​អរហត្តផល​ថា​គ្មាន​ក្រ រឿងភិក្ខុព្យាយាម រឿងពួកភិក្ខុ​និយាយ​ថា អាវុសោ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុ​ដែល​មាន​សេចក្តី​ស្តាយក្រោយ ទើប​ត្រូវខ្លាច​មច្ចុ រឿងពួក​ភិក្ខុនិយាយ​ថា ធម៌តែបុគ្គល​ប្រកបព្យាយាម​ត្រូវ​ហើយ អាច​ឲ្យ​ប្រោសប្រាណ​បាន រឿងភិក្ខុ​២រូប​ជា​អ្នក​អត់​ធន់​វេទនា រឿងភិក្ខុ​៥រូប​ដែល​ព្រាហ្មណ៍​និមន្ត រឿងភិក្ខុ​៣រូប​និយាយ​អួតអរហត្តផល រឿងភិក្ខុ​ឃាត់បង់​នូវ​ផ្ទះ រឿងភិក្ខុ​ឃាត់បង់កាម​ទាំងឡាយ រឿងភិក្ខុ​អ្នក​ត្រេកអរ រឿង​ភិក្ខុចៀស​ចេញ​ទៅ រឿងជន​ពិឃាតគោ​២នាក់ ម្នាក់​កើត​ជា​អដ្ឋិសង្ខលិកប្រេត ម្នាក់​កើត​ជា​មំសបេសីប្រេត រឿងព្រាន​សត្វ​ស្លាប​កើត​ជា​មំសបិណ្ឌប្រេត រឿង​អ្នក​សម្លាប់​សត្វ​ចៀម កើត​ជា​និច្ឆវិប្រេត រឿង​អ្នក​សម្លាប់ជ្រូក​កើត​ជា​អសិលោមប្រេត រឿងព្រាន​ម្រឹគ​កើត​ជា​សត្តិលោមប្រេត រឿងពេជ្ឈឃាត​កើត​ជា​ឧសុលោមប្រេត រឿងនាយ​សារថី​កើត​ជា​សូចិលោមប្រេត រឿង​បុរស​ដែល​និយាយ​ពាក្យញុះញង់​កើត​ជា​សូចកប្រេតរឿងអមាត្យកាត់ក្តី​អ្នក​ស្រុក​វៀច កើត​ជា​អណ្ឌភារិប្រេត រឿង​អ្នក​ដែល​ធ្វើ​បរទារកម្ម កើត​ជា​ប្រេតលិច​ទៅ​ក្នុង​រណ្តៅលាមក រឿងព្រាហ្មណ៍កំណាច​កើត​ជា​ប្រេតស៊ីតែលាមក​ជា​ប្រក្រតី រឿងស្រីប្រព្រឹត្តកន្លង​ចិត្ត​ប្តី កើត​ជា​និច្ឆវិប្រេត រឿងស្រីមេមត់ កើត​ជា​មង្គុលីប្រេត រឿងស្រីមក​កើត​ជា​ឱកិលិនីប្រេត ព្រោះ​ចាក់ស្រោចរងើកភ្លើងលើស្រីរួមប្តី រឿង​អ្នក​ពិឃាតចោរ កើត​ជា​ប្រេតដាច់ក្បាល រឿងភិក្ខុ ភិក្ខុនី សិក្ខមានា សាមណេរ សាមណេរី ដែល​បួស​ក្នុង​សាសនា​ព្រះ​ពុទ្ធ​ទ្រង់​ព្រះ​នាមកស្សប ប្រព្រឹត្ត​ធ្វើ​តែបាបកម្ម​ជា​ដរាប រឿងស្ទឹងតបោទា រឿងចំបាំង​ក្នុង​ក្រុងរាជគ្រឹះ រឿង​ដែល​ចុះឡើង​នៃ​ពួកដំរី រឿងសោភិតភិក្ខុ​ជា​អរហន្ត រលឹក​ជាតិ​បាន ៥០០ កល្ប ។​

[២៨៣] សម័យ​នោះ ភិក្ខុ​មួយ​រួប ពោលអួត​អរហត្តផល ដោយ​នឹកស្មាន​ថា​ខ្លួន​បាន​សម្រេច​ពិត​ហើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​ថា សិក្ខាបទ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​បញ្ញត្ត​ជា​ស្រេច​ហើយ អញ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ​ដឹង ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ក្រាប​ទូល​រឿងនុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ក្នុង​កាល​នោះ​ឯង ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ (​ដំណើរ​និយាយ​អួតអរហត្តផល) ដោយ​នឹកស្មាន​ថា​ខ្លួន​បាន​សម្រេច​ពិត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។​

[២៨៤] គ្រា​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​នៅ​ក្នុង​ព្រៃ​ដោយ​តាំង​ចិត្ត​ថា កាលបើអញ​នៅ​ក្នុង​ព្រៃ​យ៉ាង​នេះ អ្នក​ផង​គង់​នឹង​សរសើរអញ ។ អ្នក​ផង​ក៏​បាន​សរសើរ​ភិក្ខុ​នោះ (​មែន​) ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ប៉ុន្តែ​អ្នក​ទាំងឡាយ​មិន​ត្រូវ​តាំង​ចិត្ត​នឹង​នៅ​ក្នុង​ព្រៃ​ឲ្យ​គេ​សរសើរ​ឡើយ ភិក្ខុណា​នៅ (​ដោយ​តាំង​ចិត្ត​យ៉ាង​នេះ​) ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ដើរ​ទៅ​ដើម្បី​បិណ្ឌបាត ដោយ​តាំង​ចិត្ត​ថា កាលបើ​អញដើរ​ទៅ​បិណ្ឌបាត​យ៉ាង​នេះ អ្នក​ផង​នឹង​សរសើរ​អញ ។ អ្នក​ផង​ក៏​បាន​សរសើរ​ភិក្ខុ​នោះ (​មែន​) ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ប៉ុន្តែ​អ្នក​ទាំងឡាយ​មិន​ត្រូវតាំង​ចិត្ត​នឹង​ដើរ​ទៅ​បិណ្ឌបាត​ឲ្យ​គេ​សរសើរ​ឡើយ ភិក្ខុណា​ដើរ​ទៅ (​ដោយ​គិត​យ៉ាង​នោះ​) ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[២៨៥] សម័យ​នោះ​ឯង មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​បាន​ពោលពាក្យ​នឹង​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ថា ម្នាល​អាវុសោ ពួកភិក្ខុ​ណា​ដែល​ជា​សទ្ធិវិហារិក​របស់​ឧបជ្ឈាយ៍​នៃ​យើង ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​សុទ្ធតែ​ជា​អរហន្ត​ទាំងអស់ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ក៏​ក្រាប​ទូល​រឿងនុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិតដូច​ម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មាន​ប្រាថ្នា​នឹង​អួតអាង ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ សម័យ​នោះ ភិក្ខុ​មួយ​រូប​បាន​ពោល​ពាក្យ​នឹង​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ថា ម្នាល​អាវុសោ ពួកភិក្ខុ​ណា​ដែល​ជា​អន្តេវាសិក​នៃ​ឧបជ្ឈាយ៍​របស់​យើង ភិក្ខុ​ទាំងអស់​នោះ​សុទ្ធតែ​ជា​អ្នក​មាន​ឫទ្ធិធំ មាន​អានុភាព​ច្រើន ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​ដំណើរ​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិតដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​បុណ្យ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មាន​បំណង​នឹង​ពោល​អួត ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២៨៦] សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបដើរចង្ក្រម ដោយ​តាំង​ចិត្ត​ថា កាលបើ​អញចង្ក្រម​យ៉ាង​នេះ បណ្តា​ជន​នឹង​សរសើរ​អញ ។ បណ្តា​ជនក៏​បាន​សរសើរ​ភិក្ខុ​នោះ (​មែន​) ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​ដំណើរ​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ប៉ុន្តែ​អ្នក​ទាំង​ឡាយ​មិន​ត្រូវដើរ​ចង្ក្រម​ដោយ​តាំង​ចិត្ត (​នឹង​ឲ្យ​គេសរសើរ​ដូច្នោះ​)​ឡើយ ភិក្ខុណា​ដើរចង្ក្រម (​ដោយ​គិត​យ៉ាង​នោះ​) ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ឈរ ដោយ​តាំង​ចិត្ត ។បេ។ អង្គុយ​ដោយ​តាំង​ចិត្ត ។បេ។ ដេក​ដោយ​តាំង​ចិត្ត​ថា កាលបើ​អញប្រព្រឹត្ត​យ៉ាង​នេះ អ្នក​ផង​នឹង​សរសើរ​អញ ។ អ្នក​ផង​ក៏សរសើរ​ភិក្ខុ​នោះ (​មែន​) ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ក្រាប​ទូលរឿង​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ប៉ុន្តែ​អ្នក​ទាំងឡាយ​មិន​ត្រូវ​សម្រេច​ឥរិយាបថ​ដេក ដោយ​តាំង​ចិត្ត (​នឹង​ឲ្យ​គេសរសើរ​ដូច្នោះ​) ឡើយ ភិក្ខុណា​សម្រេច (ឥរិយាបថ​យ៉ាង​នោះ​) ភិក្ខុ​នោះ​ត្រូវអាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[២៨៧] សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបពោលអួតឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ដល់​ភិក្ខុ​មួយ​រូប ។ ភិក្ខុ​ដែល​អួត​នោះ បាន​និយាយ​យ៉ាង​នេះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ សញ្ញោជនធម៌​ទាំងឡាយ ខ្ញុំលះបង់​អស់​ហើយ ។ ភិក្ខុ​អ្នក​អួត​នោះ ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ បាន​ក្រាប​ទូល​រឿងនុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[២៨៨] សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៅ​នៅ​ក្នុង​ទី​ស្ងាត់ ក៏ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម ។ មាន​ភិក្ខុ​អ្នក​បាន​បរ​ចិត្ត​វិជ្ជា ​គឺ​កិរិយា​កំណត់ដឹង​ចិត្ត​របស់​អ្នក​ដទៃ​លោក​បាន​ហាមប្រាម​ភិក្ខុ​នោះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ លោក​កុំ​និយាយអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​យ៉ាង​នេះ​ឡើយ (​ព្រោះ​) ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​នុ៎ះ មិន​មាន​ដល់​ខ្លួន​លោក​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ក្រាប​ទូលរឿង​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែត្រឹម​អាបត្តិ​ទុក្កដ ។ ក្នុង​សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ទៅ​នៅ​ក្នុង​ទី​ស្ងាត់ ហើយ​ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម ។ ទេវតា​បាន​ពោល​ឃាត់ហាមភិក្ខុ​នោះ​ថា បពិត្រ​លោក​ម្ចាស់ លោក​កុំ​ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​យ៉ាង​នេះ (​ពី​ព្រោះ​) ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​នុ៎ះ មិន​ទាន់​មាន​ដល់​ខ្លួន​លោក​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​រឿងនុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ទុក្កដ ។​

[២៨៩] សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​បាន​និយាយ​នឹង​ឧបាសក​ម្នាក់​ថា ម្នាល​អ្នក​ដ៏​មាន​អាយុ ភិក្ខុណា​គង់​នៅ​ក្នុង​វត្តរបស់​អ្នក ភិក្ខុ​នោះ​ជា​ព្រះ​អរហន្ត ។ ឯ​ភិក្ខុ​នោះ​តែង​នៅ​ក្នុង​វត្ត​របស់ឧបាសក​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​រឿងនុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិតដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មាន​បំណង​នឹង​ពោលអួត ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។ គ្រា​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​បាន​ពោល​ពាក្យ​នេះ​នឹង​ឧបាសក​ម្នាក់​ថា ម្នាល​អ្នក​ដ៏​មាន​អាយុ អ្នក​បាន​ទំនុកបំរុង​ភិក្ខុ​អង្គ​ណា​ដោយ​ចីវរ បិណ្ឌបាត សេនាសនៈ និង​ភេសជ្ជបរិក្ខារ ជា​បច្ច័យ​ដល់​មនុស្ស​មាន​ជម្ងឺ ភិក្ខុ​អង្គ​នោះ​ជា​ព្រះ​អរហន្ត ។ ឯ​ឧបាសក​នោះ​ក៏តែងទំនុក​បំរុងភិក្ខុ​នោះ​ដោយ​ចីវរ បិណ្ឌបាត សេនាសនៈ និង​ភេសជ្ជបរិក្ខារ ជា​បច្ច័យ​ដល់​មនុស្ស​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​រឿងនុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិតដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មាន​បំណង​នឹង​ពោលអួត ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ទេ ត្រូវតែត្រឹម​អាបត្តិថុល្លច្ច័យ ។​

[២៩០] សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​បាន​សួរភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​ដ៏​មាន​អាយុ​បាន​សម្រេច​ដល់​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ហើយ​ឬ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ឆ្លើយតប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ កិរិយា​ដែល​នឹង​ធ្វើ​ឲ្យ​ជា​ក់ច្បាស់​នូវ​អរហត្តផល មិន​មែន​ក្រឡើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​ថា ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ឯ​ណា ដែល​ជា​សាវករបស់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ លោក​ទាំងអម្បាល​នោះ ទើបគួរពោល​យ៉ាង​នេះ ក៏ខ្លួនអញ​មិន​ទាន់​បាន​ជា​សាវករបស់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​នៅ​ឡើយ អញប្រហែលត្រូវអាបត្តិបារាជិក​ហើយ​ដឹង ។ (លុះគិត​ដូច្នេះ​ហើយ​) ទើប​ក្រាប​ទូល​រឿងនុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិត​ដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មិន​មាន​បំណង​នឹង​ពោលអួតទេ ។ ទើប​ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​ពោលអួត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ ក្នុង​សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​បាន​សួរ​ភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​ដ៏​មាន​អាយុ​មាន​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ដែរ​ឬ ។ ភិក្ខុ​នោះ​តប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ ធម្មតា អ្នក​មាន​ព្យាយាម​ប្រារព្ធ​ហើយ រមែង​ញុំាង​ព្រះ​ធម៌​ឲ្យ​ប្រោស​ប្រាណ​បាន ។ សេចក្តី​សង្ស័យ​ក៏​កើត​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​អួត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​ឡើយ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​បាន​និយាយ​នឹង​ភិក្ខុ​នោះ​ថា នែ​អាវុសោ លោក​កុំ​គប្បី​ខ្លាច​ឡើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​តប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ ខ្ញុំ​មិន​ខ្លាច​សេចក្តី​ស្លាប់ទេ ។ សេចក្តី​សង្ស័យ​ក៏​កើត​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ ភិក្ខុ​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​អួត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិឡើយ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​បាន​ពោល​ពាក្យ​នេះ​នឹ​ងភិក្ខុ​នោះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ លោក​កុំ​ខ្លាចឡើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​តប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ ភិក្ខុណា​នៅ​មាន​សេចក្តី​ក្តៅក្រហាយ ស្តាយ​ក្រោយ​ដោយ​ពិត​នៅ​ឡើយ ភិក្ខុ​នោះ​ទើបត្រូវ​ខ្លាច ។ សេចក្តី​សង្ស័យ​ក៏​កើត​មាន​ដល់​ភិក្ខុ​នោះ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​ពោលអួត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​សួរភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​ដ៏​មាន​អាយុ​មាន​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ដែរ​ឬ ។ ភិក្ខុ​នោះ​តប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ ធម្មតា អ្នក​ដែល​ប្រកប​ដោយ​ព្យាយាមត្រូវ​ហើយ រមែង​ញុំាង​ព្រះ​ធម៌​ឲ្យ​ប្រោសប្រាណ​បាន ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​ពោលអួត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិឡើយ ។ គ្រា​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​សួរភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​ដ៏​មាន​អាយុ​មាន​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ដែរ​ឬ ។ ភិក្ខុ​នោះ​តប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ ធម្មតា​អ្នក​មាន​ព្យាយាមប្រារព្ធ​ហើយ រមែង​ញុំាង​ព្រះ​ធម៌​ឲ្យ​ប្រោស​ប្រាណ​បាន ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​ពោលអួត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​សួរភិក្ខុ​នោះ​ថា លោក​ដ៏​មាន​អាយុ​មាន​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ដែរ​ឬ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ឆ្លើយ​តប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ ធម្មតា​អ្នក​មាន​ព្យាយាម​ប្រកប​ត្រូវ​ហើយ រមែង​ញុំាង​ព្រះ​ធម៌​ឲ្យ​ប្រោស​ប្រាណ​បាន ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​ពោលអួត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​បាន​សួរភិក្ខុ​នោះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ លោក​ល្មម​អត់​ធន់​បាន​ទេ​ឬ លោក​ល្មម​ឲ្យ​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​បាន​ឬ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​តប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ បុគ្គល​ក្រៅការ​មិន​អាច​នឹង​អត់​ធន់​បាន​ឡើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ដែល​មិន​មាន​បំណង​នឹង​ពោលអួត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​មាន​ជម្ងឺ ។ ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​បាន​សួរភិក្ខុ​នោះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ លោក​ល្មម​អត់​ធន់​បាន​ទេ​ឬ លោក​ល្មម​ឲ្យ​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​បាន​ទេ​ឬ ។ ភិក្ខុ​នោះ​តប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ បុគ្គល​ជា​បុថុជ្ជន មិន​អាច​នឹង​អត់​ធន់​បាន​ឡើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ បាន​ក្រាប​ទូល​រឿងនុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិតដូច​ម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មាន​បំណង​នឹង​ពោល​អួត ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ មិន​ត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិកទេ ត្រូវតែ​ត្រឹមអាបត្តិ​ថុល្លច្ច័យ ។​

[២៩១] សម័យ​នោះ មាន​ព្រាហ្មណ៍​ម្នាក់​បាន​និមន្តពួកភិក្ខុ ហើយ​បាន​ទទួល​ពាក្យទូល​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន​ទាំងឡាយ សូម​លោក​ជា​អរហន្ត​ទាំងឡាយ​និមន្តចូល​មក ។ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​ថា យើង​ទាំងឡាយ មិន​មែន​ជា​ព្រះ​អរហន្ត​ទេ ប៉ុន្តែ ព្រាហ្មណ៍​នេះ​និយាយ​លើក​យើង​ទាំងឡាយ​ដោយ​ពាក្យ​ថា ព្រះ​អរហន្ត យើង​រាល់​គ្នាត្រូវ​ប្រតិបត្តិ​ដូចម្តេច​ហ្ន៎ ។ ទើបភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក្រាប​ទូលរឿង​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ព្រាហ្មណ៍​ពោល​ដោយ​សេចក្តី​ជ្រះថ្លា មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ មាន​ព្រាហ្មណ៍​ម្នាក់​និមន្ត​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ហើយ​បាន​ពោលពាក្យ​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន​ទាំងឡាយ សូម​លោក​ជា​អរហន្ត​ទាំងឡាយ​និមន្ត​គង់​។បេ។ បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន​ទាំងឡាយ សូម​លោក​ជា​អរហន្ត​ទាំងឡាយ​និមន្តឆាន់ ។បេ។ បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន​ទាំងឡាយ សូម​លោក​ជា​អរហន្ត​ទាំងឡាយ​និមន្តឆាន់​ឲ្យ​ឆ្អែត ។បេ។ បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន​ទាំងឡាយ សូម​លោក​ជា​អរហន្ត​ទាំងឡាយ​និមន្ត​ទៅ​ចុះ ។ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ក៏​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​ថា យើង​ទាំង​ឡាយ​មិន​មែន​ជា​អរហន្តទេ ក៏​ព្រាហ្មណ៍​នេះ​និយាយលើក​យើង​ដោយ​ពាក្យ​ថា ព្រះ​អរហន្ត យើង​គួរប្រតិបត្តិ​ដូចម្តេច​ហ្ន៎ ។ ភិក្ខុទាំង​នោះ​ក៏​ក្រាប​ទូលរឿង​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ព្រាហ្មណ៍​ពោល​ដោយ​សេចក្តី​ជ្រះថ្លា មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។​

[២៩២] សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូបពោល​អួតឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ចំពោះភិក្ខុ​មួយ​រូប ។ ភិក្ខុ​ដែល​ពោល​អួត​នោះ​បាន​និយាយ​យ៉ាង​នេះ​ថា​ម្នាល​អាវុសោ អាសវធម៌​ទាំងឡាយ​ខ្ញុំ​បាន​លះបង់​អស់​ហើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។បេ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ គ្រា​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ចំពោះភិក្ខុ​មួយ​រូប ។ ភិក្ខុ​ដែល​ពោលអួត​នោះ​បាន​និយាយ​យ៉ាង​នេះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ ក៏​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ទាំង​នេះ ខ្ញុំករុណា​មាន​សព្វគ្រប់ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។ សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប ពោលអួត​ឧត្តរិ​មនុស្ស​ធម្ម​ចំពោះភិក្ខុ​មួយ​រូប ។ ភិក្ខុ​ដែល​ពោលអួត​នោះ​បាន​ពោល​យ៉ាង​នេះ​ថា ម្នាល​អាវុសោ ខ្ញុំ​ឃើញ​ចំពោះខ្លួន​ឯង​ក្នុង​ធម៌ទាំង​នោះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ក៏​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[២៩៣] សម័យ​នោះ ជន​ទាំងឡាយ​ជា​ញាតិ​បាន​និមន្តភិក្ខុ​មួយ​រូប​ថា បពិត្យ​លោក​ដ៏​ចម្រើន សូម​លោក​និមន្តមក​នៅ​គ្រប់គ្រងផ្ទះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ឆ្លើយតប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​ទាំងឡាយ​បុគ្គលដូច​ជា​អាត្មា មិន​គួរដើម្បី​នឹង​នៅ​គ្រប់​គ្រងផ្ទះទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិតដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​គ្មាន​បំណង​នឹង​ពោល​អួតទេ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ដែល​គ្មាន​បំណង​នឹង​ពោល​អួត​មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ ជន​ទាំងឡាយ​ជា​ញាតិ​បាន​និមន្តភិក្ខុ​មួយ​រូប​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន សូម​លោក​និមន្តមក​បរិភោគកាម​ទាំងឡាយ​ចុះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​ឆ្លើយតប​ថា ម្នាល​អ្នក​ដ៏​មាន​អាយុ​ទាំងឡាយ ឯ​កាម​ទាំងឡាយ អាត្មា​ឃាត់រាំងរា​បាន​ហើយ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ ។ ទើប​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិតដូច​ម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក្រាប​ទូល​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​មិន​មាន​បំណង​នឹង​ពោលអួត​ទេ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​អ្នក​ដែល​គ្មាន​បំណង​នឹង​អួត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។ សម័យ​នោះ ជន​ទាំងឡាយ​ជា​ញាតិ​បាន​សួរ​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ថា បពិត្រ​លោក​ដ៏​ចម្រើន លោក​ម្ចាស់​ត្រេក​សប្បាយ ដែរ​ឬ​ទេ ។ ភិក្ខុ​នោះ​និយាយ​ថា ម្នាល​អ្នក​ដ៏​មាន​អាយុ​ទាំងឡាយ អាត្មាត្រេក​សប្បាយ​ដែរ (តែត្រេក សប្បាយ) ដោយ​សេចក្តី​សប្បាយ​ដ៏​ឧត្តម ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​ថា ភិក្ខុ​ទាំងឡាយ​ណា មួយ​ដែល​ជា​សាវក​របស់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ទើបគួរ​ពោលពាក្យ​យ៉ាង​នេះ​បាន ក៏ខ្លួនអញ​មិន​មែន​ជា​សាវក​របស់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទេ អញត្រូវ​អាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ​ដឹង ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏ ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះ​ចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់សួរ​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​មាន​ចិត្ត​គិតដូចម្តេច ។ ភិក្ខុ​នោះ​ក៏​ទូលតប​ថា បពិត្រ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​គ្មាន​បំណង​នឹង​ពោល​អួតទេ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ​អ្នក​ដែល​គ្មាន​បំណង​នឹង​ពោល​អួត មិន​ត្រូវ​អាបត្តិទេ ។​

[២៩៤] សម័យ​នោះ មាន​ភិក្ខុ​ច្រើន​រូប​នៅ​ចាំវស្សា​ក្នុង​អាវាស​មួយ បាន​ធ្វើ​កតិកា (ណាត់គ្នា) ថា ភិក្ខុ​អង្គ​ណា​នឹង​ចេញ​ចាក​អាវាស​នេះ​ជា​មុនគេ យើង​ទាំងឡាយ​នឹង​ដឹង​ថា ភិក្ខុ​អង្គ​នោះ​ជា​ព្រះ​អរហន្ត ។ មាន​ភិក្ខុ​មួយ​រូប​ចេញ​ចាក​អាវាស​នោះ​ទៅ​មុនគេ ដោយ​គិត​ថា ភិក្ខុ​ទាំង​នោះ​ចូរដឹង​នូវ​អញ​ថា​ជា​ព្រះ​អរហន្ត​ចុះ ។ ភិក្ខុ​នោះ​មាន​សេចក្តី​សង្ស័យ​ថា អញ​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ​ដឹង ។ ក៏​ក្រាប​ទូល​សេចក្តី​នុ៎ះចំពោះ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ។ ព្រះ​អង្គ​ត្រាស់​ថា ម្នាល​ភិក្ខុ អ្នក​ឯង​ត្រូវអាបត្តិ​បារាជិក​ហើយ ។​

[២៩៥] គ្រា​នោះ ព្រះ​ពុទ្ធ​ដ៏​មាន​ជោគ ទ្រង់​គង់​នៅ​ក្នុង​​វត្ត​វេឡុវនកលន្ទកនិវាបស្ថាន ។ សម័យ​នោះ ព្រះ​លក្ខណត្ថេរ​នឹង​ព្រះ​មហាមោគ្គល្លានត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ ​គង់​នៅ​លើ​ភ្នំគិជ្ឈកូដ ។ គ្រា​នោះ​ឯង ព្រះ​មហាមោគ្គល្លានត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ ស្លៀកស្បង់​ទ្រង់​បាត្រ​ និង​ចីវរ​ចូល​សំដៅ​ទៅ​ឯ​ទី​ដែល​ព្រះ​លក្ខណត្ថេរ​គង់​ក្នុង​វេលា​បុព្វណ្ហសម័យ លុះចូល​ទៅ​ដល់​ហើយ បាន​​ពោល​​ពាក្យ​នេះ​នឹង​ព្រះ​លក្ខណត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ​ថា ម្នាល​អាវុសោ​លក្ខណៈ មក​យើង​នឹង​ចូល​ទៅ​កាន់​ក្រុង​រាជគ្រឹះ​ដើម្បី​បិណ្ឌបាត ។ ព្រះ​លក្ខណត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ ក៏ទទួល​ពាក្យ​ព្រះ​មហា​មោគ្គល្លានត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ​ថា ករុណា អាវុសោ ។ គ្រា​ដែល​ព្រះ​មហា​មោគ្គល្លានត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ កំពុង​តែចុះ​អំពី​ភ្នំ​គិជ្ឈកូដ ​(​ដល់​មក) ត្រង់​កន្លែង​មួយ​ក៏​បាន​ធ្វើ​នូវ​ញញឹម ឲ្យ​ប្រាកដ ។ លំដាប់​នោះ ព្រះ​លក្ខណត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ ក៏សួរ​ព្រះ​មហា​មោគ្គល្លានត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ​ថា ម្នាល​អាវុសោ​មហាមោគ្គល្លាន​អ្វី​ជា​ហេតុ អ្វី​ជា​បច្ច័យ ចំពោះ​កិរិយា​ធ្វើ​នូវ​ញញឹម​ឲ្យ​ប្រាកដ​ (​នេះ​) ។ ព្រះ​មហា​មោគ្គល្លានត្ថេរ​ឆ្លើយ​តប​ថា ម្នាល​អាវុសោ​លក្ខណៈ កាល​នេះ​មិន​មែន​ជា​កាលគួរ​នឹង​ព្យាករ​ប្រស្នា​នេះ​ទេ លោក​ចូរ​សួរប្រស្នា​នេះ​នឹង​ខ្ញុំ​ក្នុង​សំណាក់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគចុះ ។ លំដាប់​នោះ ព្រះ​លក្ខណត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ និង​ព្រះ​មហា​មោគ្គល្លានត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ ក៏និមន្ត​ទៅ​បិណ្ឌបាត​ក្នុង​ក្រុង​រាជគ្រឹះ ហើយ​ត្រឡប់​អំពី​បិណ្ឌបាត​ក្នុង​វេលា​ក្រោយ​ភត្ត ទើប​ចូល​ទៅ គាល់​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ លុះ​ចូល​ទៅ​ដល់​ហើយ ថ្វាយ​បង្គំ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​រួច​ហើយ ក៏អង្គុយ ក្នុង​ទី​ដ៏​សមគួរ ។ ព្រះ​លក្ខណត្ថេរ​ដ៏​មាន​អាយុ លុះ​អង្គុយ​ក្នុង​ទី​ដ៏​សមគួរ​ហើយ ក៏​ពោល​​ពាក្យ​នេះ​នឹងព្រះ​មហា​មោគ្គល្លាន​ដ៏​មាន​អាយុ​ថា ក្នុង​ថ្ងៃ​នេះ មហាមោគ្គល្លាន​ដ៏​មាន​អាយុ កាល​ដែល​ចុះ​អំពី​ភ្នំគិជ្ឈកូដ​បាន​ធ្វើ​នូវ​ញញឹម​ឲ