ព្រះបាទសម្ដេចព្រះបរមេន្ទ្រមហាវជិរាវុធ ព្រះមង្កុដក្លៅចៅយូហួ (ភាសាសៀម៖ พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาวชิราวุธ พระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว) ឬព្រះបាទសម្ដេចព្រះរាមាធិបតីឝ្រីសិន្ទ្រមហាវជិរាវុធ ព្រះមង្កុដក្លៅចៅយូហួ (ភាសាសៀម៖ พระบาทสมเด็จพระรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราวุธ พระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว) ឬអាចហៅតាមព្រះរាជនាមថា រាមាទី៦ (១ មករា ១៨៨០ – ២៥ វិច្ឆិកា ១៩២៥) គឺជាព្រះមហាក្សត្រសៀមទីប្រាំមួយក្រោមរាជវង្សចក្រី ដោយបានគ្រងរាជ្យពីឆ្នាំ១៩១០ ដល់ឆ្នាំ១៩២៥។ ព្រះមហាក្សត្រវជិរាវុធត្រូវបានប្រជាជនថៃចងចាំព្រោះដោយសារកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ព្រះអង្គក្នុងការបង្កើតនិងលើកកម្ពស់គំនិតជាតិនិយមសៀម។ នៅក្នុងរជ្ជកាលរបស់ទ្រង់ ប្រទេសសៀមបានខិតទៅរកលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យបន្តិចម្តងៗ បូករួមជាមួយនឹងការចូលរួមដ៏តិចតួចបំផុតក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទី១។ ព្រះអង្គមានចំណាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងលើមុខវិជ្ជាដូចជា៖ ប្រវត្តិសាស្ត្រសៀម បុរាណវត្ថុវិទ្យា អក្សរសាស្រ្ត ព្រមទាំងសេដ្ឋកិច្ច នយោបាយ និងកិច្ចការពិភពលោក ហើយបានបង្កើតសាកលវិទ្យាល័យដំបូងបង្អស់នៅក្នុងប្រទេសគឺ សាកលវិទ្យាល័យចុល្លាង្ករណ៍

រជិរាវុជ
วชิราวุธ
រាមាទី៦
ព្រះមហាក្សត្រសៀម
រជ្ជកាល២៣ តុលា ១៩១០ – ២៥ វិច្ឆិកា ១៩២៥
រាជាភិសេក១១ វិច្ឆិកា ១៩១១
អង្គមុនចុល្លាង្ករណ៍ (រាមាទី៥)
អង្គក្រោយប្រជាធិផុក (រាមាទី៧)
ប្រសូត១ មករា ១៨៨០
ព្រះបរមមហារាជវាំង, បាងកក, សៀម
សុគត២៥ វិច្ឆិកា ១៩២៥ (ព្រះជន្មាយុ ៤៤ វស្សា)
ព្រះបរមមហារាជវាំង, បាងកក, សៀម
រាជពន្ធភាពសុច្រិត្តសុដា
ល័ក្សមីលាវ័ល្យ
ឥន្ទ្រសក្តិសចី
សុវ័ទ្នា
រាជបច្ឆាញាតិសម្តេចព្រះចៅភគិនីធើ ចៅហ្វាពេជ្ររ័ត្នរាជសុតា សិរីសោភាពណ្ណវត្តី
វង្សរាជវង្សចក្រី
បិតាចុល្លាង្ករណ៍ (រាមាទី៥)
មាតាសម្តេចព្រះនាងចៅ សៅវភាផង់សី ព្រះបរបមរាជនីនាថ
សាសនាព្រះពុទ្ធសាសនា
ព្រះហត្ថលេខារជិរាវុជ วชิราวุธ's signature

ការអប់រំ

កែប្រែ
 
Portrait while studying in England

ព្រះអង្គម្ចាស់ Vajiravudh កើតនៅថ្ងៃទី 1 ខែមករាឆ្នាំ 1880 ដើម្បីជូឡាឡុងនិងម្នាក់ក្នុងចំណោមរាជបួននាក់របស់គាត់, Saovabha ។ ក្នុងឆ្នាំ 1888 ការយាងមកនៃអាយុលើ, Vajiravudh បានទទួលចំណងជើងឃុន Thep ទ្វារវតីនេះ។

ព្រះអង្គម្ចាស់ Vajiravudh បានការអប់រំលើកដំបូងនៅក្នុងព្រះបរមរាជវាំងនៅសៀមនិងភាសាអង់គ្លេស។ នៅឆ្នាំ 1895 បងប្រុសរបស់គាត់ពាក់កណ្តាលភ្នំពេញក្រោនបានស្លាប់និងព្រះអង្គម្ចាស់ Vajirunhis ត្រូវបានតែងតាំងជា Vajiravudh ភ្នំពេញក្រោនព្រះអង្គម្ចាស់ថ្មីរបស់សៀម។ លោកបានបន្តការសិក្សានៅចក្រភពអង់គ្លេសនៅមហាវិទ្យាល័យភូមិន្ទយោធា Sandhurst នៅឆ្នាំ 1898 និងត្រូវបានទទួលបន្ទុកសង្ខេបនៅក្នុង Durham បានពន្លឺថ្មើរជើងក្រោយពេលបញ្ចប់ការសិក្សា។ លោកបានសិក្សាផ្នែកច្បាប់និងប្រវត្តិសាស្រ្តនៅព្រះគ្រិស្ដសាសនាចក្រនិង Oxford នៅឆ្នាំ 1899 ជាកន្លែងដែលគាត់ជាសមាជិកនៃក្លឹបផ្តាច់មុខ Bullingdon ។ ទោះយ៉ាងណាលោកបានទទួលរងពីជំងឺរលាកខ្នែងពោះវៀនដែលបានរារាំងគាត់ពីបានបញ្ចប់ការសិក្សានៅឆ្នាំ 1901 ក្នុងនាមជាឪពុកព្រះមហាក្សត្រជូឡាឡុងរបស់គាត់គាត់បានចូលរួមអភិសេករបស់ព្រះមហាក្សត្រលោក Edward ទី VII ខែសីហាឆ្នាំ 1902 ពីថ្ងៃទី 9 ។[១]

ភ្នំពេញក្រោនបានវិលត្រឡប់មកដល់ព្រះអង្គម្ចាស់ Vajiravudh ក្នុងឆ្នាំ 1902 និងសៀមនៅឆ្នាំ 1904 បានក្លាយជាព្រះសង្ឃជាបណ្តោះអាសន្នស្របតាមប្រពៃណីសៀម។ នៅឆ្នាំ 1906 ឪពុករបស់លោកបានធ្វើដំណើរជូឡាឡុងទៅអឺរ៉ុបដើម្បីស្វែងរកការព្យាបាលសម្រាប់ជំងឺសួតរបស់គាត់ហើយបានធ្វើឱ្យរាជានុសិទ្ធិ Vajiravudh ជូឡាឡុងនៃប្រទេសសៀម។ មួយនៃស្នាដៃរបស់ភ្នំពេញក្រោនព្រះអង្គម្ចាស់ Vajiravudh នេះគឺ Regency ក្នុងអំឡុងពេលមានការត្រួតពិនិត្យរបស់គាត់នៃការសាងសង់នៃចម្លាក់លោតសេះរបស់ស្ដេចជូឡាឡុងនេះ។

ជូឡាឡុងបានស្លាប់នៅថ្ងៃទី 23 ខែតុលាឆ្នាំ 1910 និង Vajiravudh ស្នងរាជ្យពីឪពុកជាស្តេចសៀម។

ការធ្វើកំណែទម្រង់ការចូលនិងដើម

កែប្រែ

សូម្បីតែមុនពេលអភិសេករបស់លោកផ្តួចផ្តើមធ្វើកំណែទម្រង់ជាច្រើនដែល Vajiravudh ។ គាត់បានរៀបចំការពារជាតិសៀមនិងបានបង្កើតសាលាយោធា។ គាត់បានបង្កើតឋានៈ "ទូទៅ" នេះជាលើកដំបូងនៅក្នុងប្រទេសសៀម, ជាមួយឪពុកមារបស់លោកព្រះអង្គម្ចាស់ Bhanurangsi Savangwongse ជាទូទៅសៀមលើកដំបូង។

ទង្វើដំបូងរបស់លោកបន្ទាប់ពីមានការចូលរបស់លោកទៅរាជ្យបល្ល័ង្កនេះគឺដើម្បីកសាងរាជទំព័រមហាវិទ្យាល័យបន្ទាប់មកប្តូរឈ្មោះ Vajiravudh ដោយព្រះបាទរាមាទីនៅមហាវិទ្យាល័យដើម្បីជាកិត្តិយសដល់ទី vii ជាប្អូនរបស់គាត់។ វាត្រូវបានសាងសង់ឡើងជាមួយសាលាទាំងអស់ក្មេងប្រុសម្នាក់នៅក្នុងប្រពៃណីដូចគ្នាដូចជាសាលារដ្ឋដូចជាអ៊ីតុនភាសាអង់គ្លេសនិង harrowing ។ សាលារៀននេះត្រូវបានកសាងឡើងជំនួសឱ្យការវត្តរាជ, អតីតផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ស្ដេចថៃដូចស្ដេច Vajiravudh បានចាត់ទុកថាមានប្រាសាទជាច្រើនផងដែរនៅក្នុងទីក្រុងបាងកករួចហើយ។ នៅក្នុងលិខិតបានសរសេរដៃរបស់គាត់ផ្ទាល់ព្រះមហាក្សត្រ Vajiravudh បានសរសេរថា«នៅក្នុងរាជទំព័រមហាវិទ្យាល័យ, អ្វីដែលខ្ញុំចង់បានគឺមិនបានច្រើនដូច្នេះដើម្បីបើកចេញក្មេងប្រុសម៉ូដែលទាំងអស់នៃស្ដង់ដារដូចគ្នានេះ, អ្នកប្រាជ្ញអស្ចារ្យទាំងអស់ជាមួយនឹងមនុស្សរាប់ពាន់នាក់នៃសញ្ញាគ្នា, ដូចជាដើម្បីបង្វែរចេញ បុរសវ័យក្មេងវ័យក្មេងដែលមានប្រសិទ្ធិភាពបុរសដែលនឹងមានខាងរូបកាយនិងខាងស្អាតហើយជាអ្នកដែលនឹងត្រូវបានសម្លឹងឆ្ពោះទៅមុខយ៉ាងខ្លាំងក្នុងការទទួលយកបន្ទុកអ្វីនាពេលអនាគតបានកើនឡើងដែលអាចដាក់លើពួកគេ "។ ក្រោយមកលោកបានលើកឡើងនៅសាលាមន្រ្តីរាជការស៊ីវិលដើម្បី "បណ្ឌិត្យសភាសម្រាប់មន្រ្តីជូឡាឡុងដើមបណ្តឹង" បន្ទាប់មកសាកលវិទ្យាល័យ Chulalongkorn ។ ទាំងពីរ Vajiravudh មហាវិទ្យាល័យនិងសាកលវិទ្យាល័យ Chulalongkorn នៅតែទទួលបានផលប្រយោជន៍ពីមូលនិធិដែលស្ដេច Vajiravudh កំណត់ឡែកសម្រាប់ការប្រើប្រាស់ស្ថាប័នឥស្សរជនទាំងពីរ។ លោកបានធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងប្រព័ន្ធថែទាំសុខភាពសៀមនិងកំណត់ឡើងមួយចំនួននៃមន្ទីរពេទ្យសាធារណៈដំបូងគេបង្អស់នៅក្នុងក្រុមហ៊ុន Siam, មន្ទីរពេទ្យ Vajira ក្នុងឆ្នាំ 1912 និងមន្ទីរពេទ្យជូឡាឡុងនៅឆ្នាំ 1914 ។

នៅឆ្នាំ 1911 គាត់បានបង្កើតក្មេងប្រុសកាយរិទ្ធ (ลูกเสือខ្លា Cubs) នៅក្នុងក្រុមហ៊ុន Siam (ជាមួយជំនួយមនុស្សពេញវ័យមួយដែលហៅថាព្រៃខ្លារបស់ទីភ្នាក់ងារ Peace Corps [เสือป่า]) បានបែកខ្ញែកនៅចុងនៃរជ្ជកាលរបស់គាត់។ នៅថ្ងៃទី 11 ខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ 1911 អភិសេក Vajiravudh ត្រូវបានរៀបចំឡើងដោយមានរបស់ការមកទស្សនាពីអឺរ៉ុបនិងរាជជប៉ុនដូចជាភ្ញៀវជាលើកដំបូងសម្រាប់សៀម។ មួយឆ្នាំក្រោយមកយន្តហោះលើកដំបូងត្រូវបានហោះនៅសៀម។

ប៉ុន្មានឆ្នាំដំបូងនៃរដ្ឋបាលរបស់លោកត្រូវបានគ្របដណ្តប់ Vajiravudh ភាគច្រើនដោយពូរបស់គាត់ពីរនាក់ព្រះអង្គម្ចាស់ Damrong និងព្រះអង្គម្ចាស់ Devawongse ទាំងពីររបស់ពួកគេបុរសដៃស្ដាំ Chulalongkorn របស់។ ទោះជាយ៉ាងណា, ស្តេចមិនយល់ស្របជាមួយនឹងព្រះអង្គម្ចាស់ Damrong រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមហាផ្ទៃលើការចរចា Damrong នៃសន្ធិសញ្ញាអង់គ្លេសសៀមឆ្នាំ 1909 ដែលបានប្រគល់បួនទៅនេះស៊ុលតង់ចក្រភពអង់គ្លេស។

តំណ​ភ្ជាប់​ខាងក្រៅ

កែប្រែ
  1. Royal Military College Sandhurst.
វជិរាវុធ
ប្រសូត/កើត: ១ មករា ១៨៨១ សុគត/ស្លាប់: ២៥ វិច្ឆិកា ១៩២៥
គោរម្យងារសំរាប់រាជ្យ
មុនដោយ
ចុល្លាង្ករណ៍
ព្រះមហាក្សត្រសៀម
១៩១០–១៩២៥
តដោយ
ប្រជាធិផុក
Thai royalty
មុនដោយ
វជិវុណ្ហិស
ព្រះម្កុដរាជ្យសៀម
១៨៩៥–១៩១០
Vacant
Title next held by
វជិរាលង្ករណ៍