នូវែលហ្សេឡង់

​ប្រទេសនូវែលហ្សេឡង់​ (ភាសាអង់គ្លេសNew Zealand និងភាសាម៉ាវរីAotearoa) គឺជាប្រទេសមួយដែលត្រូវបានគេកត់សម្គាល់ថាជាលក្ខណៈភូមិសាស្រ្តញែកចេញពីគ្នា ស្ថិតនៅភាគត្បូងឈាងខាងលិចនៃមហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិក ដែលស្ថិតនៅប្រមាណពី ២០០០ គីឡូម៉ែត្រ ភាគខាងត្បូងនៃប្រទេសអូស្ត្រាលី កាត់នឹងសមុទ្រតាស្មាន់ និងស្ថិតនៅជាប់ប្រទេសភាគខាងជើងដូចជានូវែលកាឡេដូនី ហ្វីជី ព្រមទាំងតុងកា។ ប្រទេសនេះមានតំបន់ភូមិសាស្ត្រ​ចម្រុះច្រើន និង​កំពូល​ភ្នំ​មុតស្រួច រួម​ទាំង​ភ្នំទឹកកកភាគ​ខាង​ត្បូង។ រាជធានីរបស់ប្រទេសនូវែលសេឡង់គឺ ទីក្រុងវេលីងតុន ហើយទីក្រុងដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេគឺមានឈ្មោះថា អូកឡិន

នូវែលហ្សេឡង់
New Zealand (ភាសាអង់គ្លេស)
Aotearoa (ភាសាម៉ាវរី)
ភ្លេងជាតិ:
"God Defend New Zealand"
ខ្មែរ៖ "ព្រះជាម្ចាស់ជួយការពារនូវែលហ្សេឡង់"

"God Save the Queen"[ស ១]
"ព្រះជាម្ចាស់សូមជួយព្រះមហាក្សត្រិយានី"
ទីតាំងប្រទេសនូវែលហ្សេឡង់ (ក្រហម) នៅលើភូគោល បូករួមទាំងដែនដីទាមទារនៅអង់តាកទិក
ទីតាំងប្រទេសនូវែលហ្សេឡង់ (ក្រហម) នៅលើភូគោល បូករួមទាំងដែនដីទាមទារនៅអង់តាកទិក
រាជធានីវេលីងតុន
41°18′S 174°47′E / 41.300°S 174.783°E / -41.300; 174.783
ទីក្រុងធំបំផុតអូកឡិន
ភាសាផ្លូវការ
ក្រុមជនជាតិ
(ឆ្នាំ ២០១៨)[៣]
សាសនា
(ឆ្នាំ ២០១៨)[៤]
រដ្ឋាភិបាលរាជាធិបតេយ្យអាស្រ័យរដ្ឋធម្មនុញ្ញអាស្រ័យសភាឯកភូត
អេលីហ្សាប៊ែតទី២
ស៊ីនឌី គីរ៉ូ
ចាស៊ីនដា អារឌើន
នីតិបញ្ញត្តិសភាតំណាងរាស្ត្រ
ទទួលឯករាជ្យ 
៧ ឧសភា ១៨៥៦
២៦ កញ្ញា ១៩០៧
២៥ វិច្ឆិកា ១៩៤៧
ក្រឡាផ្ទៃ
- ផ្ទៃសរុប
២៦៨,០២១ គ.ម   (ទី៧៥)
- ផ្ទៃទឹក (%)
១.៦
ប្រជាជន
- ប៉ាន់ស្មាន (ឆ្នាំ ២០២២)
Neutral increase ៥,១៣១,៨៧០[៥] (ទី១២១)
- ជំរឿន (ឆ្នាំ ២០១៨)
៤,៦៩៩,៧៥៥[៦]
១៩.១ នាក់/គ.ម   (ទី១៦៧)
GDP (PPP)ប៉ាន់ស្មាន (ឆ្នាំ ២០២១)
- សរុប
increase ២២៦.៥៦៦ ពាន់លានដុល្លារ[៧] (ទី៦៤)
- ក្នុងម្នាក់
increase ៤៤,២២៦ ដុល្លារ[៧] (ទី៤២)
GDP (ចារឹក)ប៉ាន់ស្មាន (ឆ្នាំ ២០២១)
- សរុប
increase ២៤៣.៣៣២ ពាន់លានដុល្លារ[៧] (ទី៥០)
- ក្នុងម្នាក់
increase ៤៧,៤៩៩ ដុល្លារ[៧] (ទី២២)
ជីនី (២០១៩)negative increase ៣៣.៩[៨]
មធ្យម
HDI (២០១៩)increase ០.៩៣១[៩]
ខ្ពស់ណាស់ · ទី១៤
រូបិយវត្ថុដុល្លារនូវែលហ្សេឡង់ ($) (NZD)
ល្វែងម៉ោងUTC+១២ (NZST)
- រដូវក្តៅ (DST)
UTC+១៣ (NZDT)
ទម្រង់កាលបរិច្ឆេទdd/mm/yyyy[១០]
ទិសបើកបរឆ្វេង
កូដហៅទូរស័ព្ទ+៦៤
កូដ ISO 3166NZ
ដែនកម្រិតខ្ពស់.nz

ប្រទេស​នូវែលហ្សេឡង់​​ជាប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍មួយដែលមានឋានៈខ្ពស់ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងបណ្តាប្រទេសនៅលើអន្តរជាតិដែលជាប្រទេសកំពូលៗ រួមទាំងវិស័យអប់រំ សេរីភាពសេដ្ឋកិច្ច ហើយបង្ហាញនូវចំនួនដ៏ទាបនៃសន្ទស្សន៍នៃអំពើពុករលួយ ។ ទីក្រុងជាច្រើនក៏មានឋានៈខ្ពស់ៗក្នុងចំណោមទីក្រុងមានបំផុតនៅលើពិភពលោក ។

ម្ចាស់ក្សត្រីអេលីសាប៊ែតទី២ ជាព្រះប្រមុខរដ្ឋនៃប្រទេសហើយក៏ជាអ្នកដែលត្រូវបានគេឱ្យតំណាងជាអគ្គទេសាភិបាលដែលកាន់អំណាចបម្រុង ។ ក្សត្រីនិងអភិបាលខេត្តទូទៅកម្រនឹងលុកដៃក្នុងការប្រើអំណាចដោយគ្មានការចេញបញ្ជាពីគណៈរដ្ឋមន្រ្តី​ នីតិបញ្ញាតិ អំណាចក្នុងនយោបាយ ត្រូវបានជាប់ឆ្នោតតាមបែបប្រជាធិបតេយ្យ ។ រដ្ឋសភានៃប្រទេស​នូវែលហ្សេឡង់ ព្រមទាំងអំណាចប្រតិបត្តិដែលធ្វើការយ៉ាងមានប្រសិទ្ឋភាពដោយនាយករដ្ឋមន្ត្រីនូវែលហ្សេឡង់​ និងអ្នកដទៃទៀតនៅជួររដ្ឋមន្ត្រី ។

កំណត់សម្គាល់កែប្រែ

  1. "God Save the Queen" គឺជាភ្លេងជាតិជាផ្លូវការ ប៉ុន្តែជាទូទៅត្រូវបានប្រើប្រាស់តែក្នុងឱកាសព្រះរាជពិធីផ្សេងៗតែប៉ុណ្ណោះ។[១]
  2. ភាសាអង់គ្លេសគឺជាភាសាផ្លូវការយ៉ាងជាក់ស្ដែង de facto ដោយសារតែប្រជាប្រិយភាពរបស់ភាសានេះនៅក្នុងទឹកដីនូវែលហ្សេឡង់។[២]

ឯកសារយោងកែប្រែ

  1. Protocol for using New Zealand's National Anthems. Ministry for Culture and Heritage
  2. International Covenant on Civil and Political Rights Fifth Periodic Report of the Government of New Zealand (Report). New Zealand Government. 21 December 2007. p. 89. http://mfat.govt.nz/downloads/humanrights/5th-ICCPR-report.pdf។ បានយកមក 18 កុម្ភៈ 2022. 
  3. 2018 Census totals by topic – national highlights (Spreadsheet). ស្ថិតិនូវែលហ្សេឡង់ (23 September 2019)
  4. 2018 Census totals by topic national highlights (XLSX). ស្ថិតិនូវែលហ្សេឡង់
  5. Population clock. ស្ថិតិនូវែលហ្សេឡង់
  6. 2018 Census population and dwelling counts. ស្ថិតិនូវែលហ្សេឡង់ (23 September 2019)
  7. ៧,០ ៧,១ ៧,២ ៧,៣ Report for Selected Countries and Subjects: October 2020. មូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ
  8. Household income and housing-cost statistics: Year ended June 2019 (XLSX). ស្ថិតិនូវែលហ្សេឡង់
  9. Human Development Report 2020. កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ (15 December 2020)
  10. There is no official all-numeric date format for New Zealand, but government recommendations generally follow Australian date and time notation. See The Govt.nz style guide, New Zealand Government, https://www.digital.govt.nz/standards-and-guidance/design-and-ux/content-design-guidance/numbers/, បានយកមក 18 កុម្ភៈ 2022 .